ಮಾರ್ಕಣ್ಡೇಯಪುರಾಣಮ್

ಪುನಸ್ತಾಸು ಪ್ರಣಷ್ಟಾಸು ವಿಭ್ರಾನ್ತಾಸ್ತಾಃ ಪುನಃ ಪ್ರಜಾಃ । ಬ್ರಹ್ಮಾಣಂ ಶರಣಂ ಜಗ್ಮುಃ ಕ್ಷುಧಾರ್ತಾಃ ಪರಮೇಷ್ಠಿನಮ್॥೪೯.

ಅವುಗಳು ಹೀಗಾಗಿ ನಾಶವಾದಾಗ, ಜನರು ಗೊಂದಲಕ್ಕೊಳಗಾದರು. ಹಸಿವಿನಿಂದ ಬಳಲಿದ ಅವರು ಮತ್ತೆ ಪರಮೇಶ್ವರನಾದ ಬ್ರಹ್ಮನನ್ನು ಆಶ್ರಯಿಸಿದರು.

ಸ ಚಾಪಿ ತತ್ತ್ವತೋ ಜ್ಞಾತ್ವಾ ತದಾ ಗ್ರಸ್ತಾಂ ವಸುನ್ಧರಾಮ್ । ವತ್ಸಂ ಕೃತ್ವಾ ಸುಮೇರುನ್ತು ದುದೋಹ ಭಗವಾನ್ ವಿಭುಃ॥೪೯.

ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಭೂಮಿ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ನುಂಗಲ್ಪಟ್ಟಿರುವುದನ್ನು ಅರಿತ ಭಗವಂತನು, ಸುಮೇರು ಪರ್ವತವನ್ನು ಹಸುವಿನ ಕಂದ ಎಂದು ಮಾಡಿ, ಭೂಮಿಯನ್ನು ಹಾಲುಹರಿದುಕೊಂಡನು.

ದುಗ್ಧೇಯಂ ಗೌಸ್ತದಾ ತೇನ ಶಸ್ಯಾನಿ ಪೃಥಿವೀತಲೇ । ಜಜ್ಞಿರೇ ತಾನಿ ಬೀಜಾನಿ ಗ್ರಾಮ್ಯಾರಣ್ಯಾಸ್ತು ತಾಃ ಪುನಃ॥೪೯.

ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಹೀಗೆ ಭೂಮಿಯನ್ನು ಹಾಲುಹರಿಸಿದಾಗ, ಭೂಮಿಯ ಮೆಟ್ಟಿಲ ಮೇಲೆ ಧಾನ್ಯಗಳು ಹುಟ್ಟಿದವು. ಆ ಬೀಜಗಳು, ಗೃಹಸ್ಥ ಮತ್ತು ಕಾಡಿನ ಸಸ್ಯಗಳೆಲ್ಲ ಮತ್ತೆ ಉತ್ಪತ್ತಿಯಾದವು.

ಓಷಧ್ಯಃ ಫಲಪಾಕಾನ್ತಾ ಗಣಾಃ ಸಪ್ತದಶಾ ಸ್ಮೃತಾಃ । ವ್ರೀಹಯಶ್ಚ ಯವಾಶ್ಚೈವ ಗೋಧೂಮಾ ಅಣವಸ್ತಿಲಾಃ॥೪೯.

ಹಣ್ಣು ಕೊಡುವ ಔಷಧಿಗಳ ಗುಂಪುಗಳು ಹದಿನೇಳು ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ. ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ಅಕ್ಕಿ, ಜೋಳ, ಗೋಧಿ, ರಾಗಿ ಮತ್ತು ಎಳ್ಳು ಸೇರಿವೆ.

ಪ್ರಿಯಙ್ಗವೋ ಹ್ಯುದಾರಾಶ್ಚ ಕೋರದೂಷಾಃ ಸಚೀನಕಾಃ । ಮಾಷಾ ಮುದ್ಗಾ ಮಸೂರಾಶ್ಚ ನಿಷ್ಪಾವಾಃ ಸಕುಲತ್ಥಕಾಃ॥೪೯.

ಪ್ರಿಯಂಗು, ಉದಾರ, ಕೊರಡುಷ, ಚೀನಕ, ಮಾಷ, ಮುಡ್ಗ, ಮಸೂರ, ನಿಷ್ಪಾವ ಮತ್ತು ಕುಲತ್ತಕಗಳು ಕೂಡ ಸೇರಿವೆ.

ಆಢಕಾಶ್ಚಣಕಾಶ್ಚೈವ ಗಣಾಃ ಸಪ್ತದಶ ಸ್ಮೃತಾಃ । ಇತ್ಯೇತಾ ಓಷಧೀನಾನ್ತು ಗ್ರಾಮ್ಯಾಣಾಂ ಜಾತಯಃ ಪುರಾ॥೪೯.

ಆಢಕ ಮತ್ತು ಚಣಗಳು ಕೂಡ ಹದಿನೇಳು ಗುಂಪುಗಳಲ್ಲಿ ಸೇರಿವೆ. ಹೀಗೆ, ಇವುಗಳೆಲ್ಲ ಪುರಾತನ ಕಾಲದ ಗೃಹಸ್ಥ ಔಷಧಿಗಳ ಪ್ರಕಾರಗಳು.

ಓಷಧ್ಯೋ ಜಜ್ಞಿಯಾಶ್ಚೈವ ಗ್ರಾಮ್ಯಾರಣ್ಯಾಶ್ಚತುರ್ದಶ । ವ್ರೀಹಯಶ್ಚ ಯವಾಶ್ಚೈವ ಗೋಧೂಮಾ ಅಣವಸ್ತಿಲಾಃ॥೪೯.

ಹುಟ್ಟಬೇಕಾದ ಗೃಹಸ್ಥ ಮತ್ತು ಕಾಡಿನ ಔಷಧಿಗಳು ಹದಿನಾಲ್ಕು. ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ಅಕ್ಕಿ, ಜೋಳ, ಗೋಧಿ, ರಾಗಿ ಮತ್ತು ಎಳ್ಳು ಸೇರಿವೆ.

ಪ್ರಿಯಙ್ಗುಸಪ್ತಮಾ ಹ್ಯೇತೇ ಅಷ್ಟಮಾಸ್ತು ಕುಲತ್ಥಕಾಃ । ಶ್ಯಾಮಾಕಾಸ್ತ್ವಥ ನೀವಾರಾ ಯತ್ತಿಲಾ ಸಗವೇಧುಕಾಃ॥೪೯.

ಪ್ರಿಯಂಗು ಏಳನೆಯದು, ಕುಲತ್ತ ಎಂಟನೆಯದು. ಶ್ಯಾಮಕ, ನೀವಾರ, ಯತ್ತಿಲ್ಲ ಮತ್ತು ಗವೇಧುಕ ಕೂಡ ಸೇರಿವೆ.

ಕುರುವಿನ್ದಾ ಮರ್ಕಟಕಾಸ್ತಥಾ ವೇಣುಯವಾಶ್ಚ ಯೇ । ಗ್ರಾಮ್ಯಾರಣ್ಯಾಃ ಸ್ಮೃತಾ ಹ್ಯೇತಾ ಓಷಧ್ಯಶ್ಚ ಚತುರ್ದಶ॥೪೯.

ಕುರುವಿಂದ, ಮರ್ಕಟಕ ಮತ್ತು ವೇಣುಯವ ಕೂಡ ಸೇರಿವೆ. ಇವುಗಳೆಲ್ಲ ಹದಿನಾಲ್ಕು ಗೃಹಸ್ಥ ಮತ್ತು ಕಾಡಿನ ಔಷಧಿಗಳೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗಿದೆ.

ಯದಾ ಪ್ರಸೃಷ್ಟಾ ಓಷಧ್ಯೋ ನ ಪ್ರರೋಹನ್ತಿ ತಾಃ ಪುನಃ । ತತಃ ಸ ತಾಸಾಂ ವೃದ್ಧ್ಯರ್ಥಂ ವಾರ್ತೋಪಾಯಞ್ಚಕಾರ ಹ॥೪೯.

ಆ ಔಷಧಿಗಳು ಚೆಲ್ಲಿಹೋಗಿದ್ದರೂ ಮತ್ತೆ ಮೊಳಕೆಯಾಗದೆ ಇದ್ದಾಗ, ಅವು ಬೆಳೆಯಲು ಭಗವಂತನು ಕೃಷಿಯ ಮಾರ್ಗವನ್ನು ಕಲ್ಪಿಸಿದನು.

ಬ್ರಹ್ಮಾ ಸ್ವಯಮ್ಭೂರ್ಭಗವಾನ್ ಹಸ್ತಸಿದ್ಧಿಞ್ಚ ಕರ್ಮಜಾಮ್ । ತತಃ ಪ್ರಭೃತ್ಯಥೌಷಧ್ಯಃ ಕೃಷ್ಟಪಚ್ಯಾಸ್ತು ಜಜ್ಞಿರೇ॥೪೯.

ಸ್ವಯಂಭುವಾದ ಬ್ರಹ್ಮನು ಕೈಯ ಕೌಶಲ್ಯ ಮತ್ತು ಕೆಲಸದ ಸಾಮರ್ಥ್ಯವನ್ನು ನೀಡಿದನು. ಆ ಸಮಯದಿಂದ ಕೃಷಿಯಲ್ಲಿ ಬೆಳೆಯುವ ಔಷಧಿಗಳು ಹುಟ್ಟಿದವು.

ಸಂಸಿದ್ಧಾಯಾನ್ತು ವಾರ್ತಾಯಾಂ ತತಸ್ತಾಸಾಂ ಸ್ವಯಂ ಪ್ರಭುಃ । ಮರ್ಯಾದಾಂ ಸ್ಥಾಪಯಾಮಾಸ ಯಥಾನ್ಯಾಯಂ ಯಥಾಗುಣಮ್॥೪೯.

ಕೃಷಿಯು ಪೂರ್ತಿಯಾಗಿ ಸ್ಥಾಪಿತವಾದಾಗ, ಭಗವಂತನು ತಾನೇ ಅವುಗಳಿಗೆ ಯೋಗ್ಯವಾದ ಮಿತಿಗಳನ್ನು, ನ್ಯಾಯ ಮತ್ತು ಗುಣಕ್ಕೆ ತಕ್ಕಂತೆ, ನಿಗದಿಪಡಿಸಿದನು.

ವರ್ಣಾನಾಮಾಶ್ರಮಾಣಾಞ್ಚ ಧರ್ಮಾನ್ ಧರ್ಮಭೃತಾಂವರ । ಲೋಕಾನಾಂ ಸರ್ವವರ್ಣಾನಾಂ ಸಮ್ಯಗ್ಧರ್ಮಾರ್ಥಪಾಲಿನಾಮ್॥೪೯.

ಧರ್ಮವನ್ನು ಪಾಲಿಸುವವರಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠನೇ, ಅವನು ವರ್ಣಗಳಿಗೂ ಆಶ್ರಮಗಳಿಗೂ ಕರ್ತವ್ಯಗಳನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದನು. ಎಲ್ಲಾ ಲೋಕಗಳಲ್ಲಿಯೂ, ಎಲ್ಲಾ ವರ್ಣಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಧರ್ಮ ಮತ್ತು ಸಂಪತ್ತನ್ನು ಸಮರ್ಪಕವಾಗಿ ಕಾಯುವವರಿಗಾಗಿ ಅವನು ನಿಯಮಗಳನ್ನು ಮಾಡಿದನು.

ಪ್ರಾಜಾಪತ್ಯಂ ಬ್ರಾಹ್ಮಣಾನಾಂ ಸ್ಮೃತಂ ಸ್ಥಾನಂ ಕ್ರಿಯಾವತಾಮ್ । ಸ್ಥಾನಮೈನ್ದ್ರಂ ಕ್ಷತ್ರಿಯಾಣಾಂ ಸಂಗ್ರಾಮೇಷ್ವಪಲಾಯಿನಾಮ್॥೪೯.

ಕರ್ಮಗಳನ್ನು ಮಾಡುವ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರಿಗೆ ಪ್ರಜಾಪತಿಯ ಸ್ಥಾನವನ್ನು ನೆನಪಿಸಲಾಗಿದೆ. ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಓಡಿಹೋಗದ ಕ್ಷತ್ರಿಯರಿಗೆ ಇಂದ್ರನ ಸ್ಥಾನವನ್ನು ನೀಡಲಾಗಿದೆ.

ವೈಶ್ಯಾನಾಂ ಮಾರುತಂ ಸ್ಥಾನಂ ಸ್ವಧರ್ಮಮನುವರ್ತತಾಮ್ । ಗಾನ್ಧರ್ವಂ ಶೂದ್ರಜಾತೀನಾಂ ಪರಿಚರ್ಯಾನುವರ್ತತಾಮ್॥೪೯.

ತಮ್ಮ ಧರ್ಮವನ್ನು ಅನುಸರಿಸುವ ವೈಶ್ಯರಿಗೆ ಮಾರುತನ ಸ್ಥಾನ, ಸೇವೆಯಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿರುವ ಶೂದ್ರರಿಗೆ ಗಂಧರ್ವನ ಸ್ಥಾನವನ್ನು ನೀಡಲಾಗಿದೆ.

ಅಷ್ಟಾಶೀತಿಸಹಸ್ರಾಣಾಮೃಷೀಣಾಮೂರ್ಧ್ವರೇತಸಾಮ್ । ಸ್ಮೃತಂ ತೇಷಾನ್ತು ಯತ್ ಸ್ಥಾನಂ ತದೇವ ಗುರುವಾಸಿನಾಮ್॥೪೯.

ಎಂಭತ್ತೆಂಟು ಸಾವಿರ ಉರ್ಧ್ವರೇತಸ್ಸುಗಳಾದ ಋಷಿಗಳಿಗೆ ಅವರ ಸ್ಥಾನ ಗುರುಗಳ ಬಳಿಯಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುವವರದ್ದು ಎಂದು ನೆನಪಿಸಲಾಗಿದೆ.

ಸಪ್ತರ್ಷೋಣಾನ್ತು ಯತ್ ಸ್ಥಾನಂ ಸ್ಮೃತಂ ತದ್ವೈ ವನೌಕಸಾಮ್ । ಪ್ರಾಜಾಪತ್ಯಂ ಗೃಹಸ್ಥಾನಾಂ ನ್ಯಾಸಿನಾಂ ಬ್ರಹ್ಮಣಃ ಕ್ಷಯಮ್ । ಯೋಗಿನಾಮಮೃತಂ ಸ್ಥಾನಮಿತಿ ವೈ ಸ್ಥಾನಕಲ್ಪನಾ॥೪೯.

ಏಳು ಋಷಿಗಳ ಸ್ಥಾನವನ್ನು ಅರಣ್ಯವಾಸಿಗಳ ಸ್ಥಾನವೆಂದು ನೆನಪಿಸಲಾಗಿದೆ. ಗೃಹಸ್ಥರಿಗೆ ಪ್ರಜಾಪತಿಯ ಸ್ಥಾನ, ಸಂನ್ಯಾಸಿಗಳಿಗೆ ಬ್ರಹ್ಮನ ನಿವಾಸ, ಯೋಗಿಗಳಿಗೆ ಅಮರವಾದ ಸ್ಥಾನ — ಹೀಗೆ ಸ್ಥಾನಗಳ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಮಾಡಲಾಗಿದೆ.

ಭಾಸ್ಕರಾದೃಷ್ಟಶಯ್ಯಾನಿ ನಿತ್ಯಾಗ್ನಿಸಲಿಲಾನಿ ಚ । ಸೂರ್ಯಾವಲೋಕದೀಪಾನಿ ಲಕ್ಷ್ಮ್ಯಾ ಗೇಹಾನಿ ಭಾಜನಮ್॥೫೦.

ಸೂರ್ಯನ ಬೆಳಕು ಬೀಳುವ ಹಾಸಿಗೆಗಳು ಇರುವ ಮನೆ, ಯಾವಾಗಲೂ ಬೆಂಕಿ ಮತ್ತು ನೀರು ಇದ್ದು, ಸೂರ್ಯನ ಕಿರಣಗಳಿಂದ ದೀಪಗಳು ಹಚ್ಚಲ್ಪಡುವ ಮನೆ, ಲಕ್ಷ್ಮಿಯ ಮನೆ ಎಂಬಂತೆ ಶ್ರೀಮಂತಿಕೆ ತುಂಬಿರುವ ಮನೆ—ಅಂತಹ ಮನೆ ನಿನಗೆ ತಂಗುದಾಣವಲ್ಲ.

ಯತ್ರೋಕ್ಷಾ ಚನ್ದನಂ ವೀಣಾ ಆದರ್ಶೋ ಮಧುಸರ್ಪಿಷೀ । ವಿಷಾಜ್ಯತಾಮ್ರಪಾತ್ರಾಣಿ ತದ್ಗೃಹಂ ನ ತವಾಶ್ರಯಃ॥೫೦.

ಅಲ್ಲಿ ಚಂದನದ ತೊಳೆದ ನೀರು, ವೀಣೆಯ ನಾದ, ಕನ್ನಡಿಗಳು, ಜೇನು ಮತ್ತು ತುಪ್ಪ ಇದ್ದರೆ, ತಾಮ್ರದ ಪಾತ್ರೆಗಳು ಬೇರೆ ಬದಿಗೆ ಇಡಲ್ಪಟ್ಟಿದ್ದರೆ—ಅಂತಹ ಮನೆ ನಿನಗೆ ಆಶ್ರಯವಲ್ಲ.

ಯತ್ರ ಕಷ್ಟಕಿನೋ ವೃಕ್ಷಾ ಯತ್ರ ನಿಷ್ಪಾವವಲ್ಲರೀ । ಭಾರ್ಯಾ ಪುನರ್ಭೂರ್ವಲ್ಮೀಕಸ್ತದ್ಯಕ್ಷ ! ತವ ಮನ್ದಿರಮ್॥೫೦.

ಎಲ್ಲಿ ಮುಳ್ಳುಗಳಿರುವ ಮರಗಳು, ಹುರಳಿಕಾಯಿ ಬೆಳೆಗಳು, ಮದುವೆಯಾದ ಹೆಂಡತಿ ಮತ್ತೊಮ್ಮೆ ಮದುವೆಯಾಗಿದ್ದಾಳೆ, ಎಲ್ಲಿ ಹುಳುಕು ಗುಡ್ಡುಗಳಿವೆ—ಯಕ್ಷಾ, ಅಂಥ ಮನೆ ನಿನ್ನ ಮನೆ.

ಯಸ್ಮಿನ್ ಗೃಹೇ ನರಾಃ ಪಞ್ಚ ಸ್ತ್ರೀತ್ರಯಂ ತಾವತೀಶ್ಚ ಗಾಃ । ಅನ್ಧಕಾರೇನ್ಧನಾಗ್ನಿಶ್ಚ ತದ್ಗೃಹಂ ವಸತಿಸ್ತವ॥೫೦.

ಯಾವ ಮನೆಗೆ ಐದು ಪುರುಷರು, ಮೂರು ಹೆಂಗಸರು, ಅಷ್ಟೇ ಎತ್ತುಗಳು ಇದ್ದರೆ, ಅಲ್ಲಿ ಕತ್ತಲೆ ಮತ್ತು ಕಟ್ಟಿಗೆಯ ಬೆಂಕಿಯೂ ಇದ್ದರೆ—ಅಂಥ ಮನೆ ನಿನ್ನ ವಾಸಸ್ಥಳ.

ಏಕಚ್ಛಾಗಂ ದ್ವಿವಾಲೇಯಂ ತ್ರಿಗವಂ ಪಞ್ಚಮಾಹಿಷಮ್ । ಷಡಶ್ವಂ ಸಪ್ತಮಾತಙ್ಗಂ ಗೃಹಂ ಯಕ್ಷಾಶು ಶೋಷಯ॥೫೦.

ಒಂದು ಮೇಯ್ದೋಣು, ಎರಡು ಕುರಿಗಳು, ಮೂರು ಹಸುಗಳು, ಐದು ಎಮ್ಮೆ, ಆರು ಕುದುರೆಗಳು, ಏಳು ಆನೆಗಳು ಇರುವ ಮನೆ—ಯಕ್ಷಾ, ಅಂಥ ಮನೆಗೆ ಬೇಗ ಬಂದು ಅದನ್ನು ಬಡಿದು ಬಿಡು.

ಕುದ್ದಾಲದಾತ್ರಪಿಟಕಂ ತದ್ವತ್ ಸ್ಥಾಲ್ಯಾದಿಭಾಜನಮ್ । ಯತ್ರ ತತ್ರೈವ ಕ್ಷಿಪ್ತಾನಿ ತವ ದದ್ಯುಃ ಪ್ರತಿಶ್ರಯಮ್॥೫೦.

ಎಲ್ಲಿ ಕೊರೆಲು, ಕತ್ತರಿ, ಚೀಲ, ಹಾಗು ಪಾತ್ರೆಗಳು ಹೀಗೆ ಎಲ್ಲವೂ ಎಲ್ಲಿ ಹಂಚಿಹಾಕಲ್ಪಟ್ಟಿವೆ—ಅಂಥ ಮನೆ ನಿನಗೆ ಆಶ್ರಯವಾಗಲಿ.

ಮುಸಲೋಲೂಖಲೇ ಸ್ತ್ರೀಣಾಮಾಸ್ಯಾ ತದ್ವದುದುಮ್ಬರೇ । ಅವಸ್ಕರೇ ಮನ್ತ್ರಣಞ್ಚ ಯಕ್ಷೈತದುಪಕೃತ್ ತವ॥೫೦.

ಹೆಂಗಸರು ಮುಸುಕು ಮತ್ತು ಒಕ್ಕಲು ಮೇಲೆ ಬಾಯಿಟ್ಟು ಮಾತನಾಡುವರು, ಅಲ್ಲಿ ಉದುಂಬರ ಮರ, ಕಸದ ಗುಡ್ಡ, ಗಾಸಿಪು ನಡೆಯುವ ಮನೆ—ಯಕ್ಷಾ, ಇದು ನಿನಗೆ ಅನುಕೂಲ.

ಲಙ್ಘ್ಯನ್ತೇ ಯತ್ರ ಧಾನ್ಯಾನಿ ಪಕ್ವಾಪಕ್ವಾನಿ ವೇಶ್ಮನಿ । ತದ್ವಚ್ಛಾಸ್ತ್ರಾಣಿ ತತ್ರ ತ್ವಂ ಯಥೇಷ್ಟಂ ಚರ ದುಃ ಸಹ॥೫೦.

ಮನೆಗೆ ಅಕ್ಕಿ ಅಥವಾ ಅನ್ನವನ್ನು ಬೇಯಿಸಿದರೂ ಬೇಯಿಸದಿದ್ದರೂ ಕಾಲಿನಿಂದ ಹತ್ತುವರು, ಹಾಗೆಯೇ ಪವಾಡ ಪುಸ್ತಕಗಳನ್ನೂ ಹೀಗೆ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ—ಅಂಥ ಮನೆಗೆ ನೀನು ಇಚ್ಛೆಯಂತೆ ಸಂಚರಿಸು, ದುಃಸಹ.

ಸ್ಥಾಲೀಪಿಧಾನೇ ಯತ್ರಾಗ್ನಿರ್ದತ್ತೋ ದರ್ವೋಫಲೇನ ವಾ । ಗೃಹೇ ತತ್ರ ದುರಿಷ್ಟಾನಾಮಶೇಷಾಣಾಂ ಸಮಾಶ್ರಯಃ॥೫೦.

ಅಲ್ಲಿ ಅಡಿಗೆ ಪಾತ್ರೆಯಲ್ಲಿ ಅಥವಾ ಚಮಚದ ತುದಿಯಲ್ಲಿ ಬೆಂಕಿಯನ್ನು ಅರ್ಪಿಸುವರು—ಅಂಥ ದುಷ್ಠರ ಮನೆಗೆ ನೀನು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ವಾಸಮಾಡು.

ಮಾನುಷಾಸ್ಥಿ ಗೃಹೇ ಯತ್ರ ದಿವಾರಾತ್ರಂ ಮೃತಸ್ಥಿತಿಃ । ತತ್ರ ಯಕ್ಷ ! ತವಾವಾಸಸ್ತಥಾನ್ಯೇಷಾಞ್ಚ ರಕ್ಷಸಾಮ್॥೫೦.

ಮನೆಗೆ ಮಾನವನ ಎಲುಬುಗಳು ಇದ್ದರೆ, ಸತ್ತವರು ಹಗಲು ರಾತ್ರಿ ಅಲ್ಲೇ ಇದ್ದರೆ—ಅಲ್ಲಿ ಯಕ್ಷಾ, ನಿನ್ನೂ ಇತರ ಪಿಶಾಚಿಗಳೂ ವಾಸಮಾಡುತ್ತೀರಿ.

ಅದತ್ತ್ವಾ ಭುಞ್ಜತೇ ಯೇ ವೈ ಬನ್ಧೋಃ ಪಿಣ್ಡಂ ತಥೋದಕಮ್ । ಸಪಿಣ್ಡಾನ್ ಸೋದಕಾಂಶ್ಚೈವ ತತ್ಕಾಲೇ ತಾನ್ ನರಾನ್ ಭಜ॥೫೦.

ಯಾರು ತಮ್ಮ ಬಂಧುಗಳಿಗೆ ಅನ್ನ-ನೀರು ಕೊಡುವುದಿಲ್ಲದೆ ತಾವೇ ತಿನ್ನುತ್ತಾರೆ, ತಮ್ಮ ಪಿಂಡದಾರರಿಗೆ ನೀರು ಕೊಡುವುದಿಲ್ಲ—ಅಂತಹ ಜನರ ಮಧ್ಯೆ ನೀನು ವಾಸಮಾಡು.

ಯತ್ರ ಪದ್ಮಪಹಾಪದ್ಮೌ ಸುರಭಿರ್ಮೋಕಾಶಿನೀ । ವೃಷಭೈರಾವತೌ ಯತ್ರ ಕಲ್ಪ್ಯನ್ತೇ ತದ್ಗೃಹಂ ತ್ಯಜ॥೫೦.

ಎಲ್ಲಿ ತಾವರೆ ಮತ್ತು ತಾವರೆ ಹಣ್ಣು ಇಲ್ಲ, ಸುಗಂಧ ಹಸು ಮತ್ತು ಹುಲ್ಲು ಮಾತ್ರ ತಿನ್ನುವ ಹಸು ಇಲ್ಲ, ಭೈರವ ಮತ್ತು ವೃಷಭ ಎಂಬ ಎತ್ತುಗಳನ್ನು ಇಡುತ್ತಾರೆ—ಅಂಥ ಮನೆ ಬಿಡು.