ಕೇಚಿದಿಗರಿನಿಪಾತೇನ ಕೇಚಿದಮ್ಭೋಧಿವಾರಿಣಾ । ಕೇಚಿನ್ಮಹೀಸಞ್ಚಲನಾತ್ ಪ್ರಯಯುಃ ಪ್ರಾಣಿನಃ ಕ್ಷಯಮ್॥೯.
ಕೆಲವರು ಬೆಟ್ಟಗಳ ಬಿದ್ದುದರಿಂದ, ಕೆಲವರು ಸಮುದ್ರದ ನೀರಿನಿಂದ, ಇನ್ನೂ ಕೆಲವರು ಭೂಮಿ ನಡುಗಿದ ಕಾರಣದಿಂದ ಪ್ರಾಣ ಕಳೆದುಕೊಂಡರು.
ಇತಿ ಸರ್ವಂ ಪರಿತ್ರಸ್ತಂ ಹಾಹಾಭೂತಮಚೇತನಮ್ । ಜಗದಾಸೀತ್ ಸುಸಮ್ಭ್ರಾನ್ತಂ ಪರ್ಯಸ್ತಕ್ಷಿತಿಮಣ್ಡಲಮ್॥೯.
ಹೀಗೆ ಎಲ್ಲವೂ ಭಯಭೀತವಾಗಿ, ಪ್ರಜ್ಞಾಹೀನವಾಗಿ, ಗೊಂದಲದಿಂದ ತುಂಬಿ ಹೋದವು; ಜಗತ್ತು ತುಂಬಾ ಗಾಬರಿಯಿಂದ, ಭೂಮಂಡಲವು ಉರುಳಿಹೋಯಿತು.
ಹಾ ವತ್ಸ ! ಹಾ ಕಾನ್ತ ! ಶಿಶೋ ! ಪ್ರಯಾಹ್ಯೇಷೋಽಸ್ಮಿ ಸಂಸ್ಥಿತಃ । ಹಾ ಪ್ರಿಯೇ ! ಕಾನ್ತ ! ಶೈಲೋಽಯಂ ಪತತ್ಯಾಶು ಪಲಾಯತಾಮ್॥೯.
'ಅಯ್ಯೋ ಮಗನೇ! ಅಯ್ಯೋ ಪ್ರಿಯನೇ! ಮಗುವೇ, ಓಡಿಹೋಗು, ನಾನು ಸಾಯಲಿದ್ದೇನೆ! ಅಯ್ಯೋ ಪ್ರಿಯೆ! ಪ್ರಿಯನೇ! ಈ ಬೆಟ್ಟ ಬೀಳುತ್ತಿದೆ—ತಕ್ಷಣ ಓಡಿಹೋಗು!'
ಇತ್ಯಾಕುಲೀಕೃತೇ ಲೋಕೇ ಸಂತ್ರಾಸವಿಮುಖೇ ತದಾ । ಸುರೈಃ ಪರಿವೃತಃ ಸರ್ವೈರಾಜಗಾಮ ಪಿತಾಮಹಃ॥೯.
ಈ ರೀತಿ ಲೋಕವು ಗೊಂದಲದಿಂದ ತುಂಬಿ, ಭಯದಿಂದ ನಡುಗುತ್ತಿದ್ದಾಗ, ಎಲ್ಲಾ ದೇವತೆಗಳೊಂದಿಗೆ ಪಿತಾಮಹನು ಬಂದನು.
ಪ್ರತ್ಯುವಾಚ ಚ ವಿಶ್ವೇಶಾಸ್ತಾವುಭಾವತಿಕೋಪಿತೌ । ಯುದ್ಧಂ ವಾ ವಿರಮತ್ವೇತಲ್ಲೋಕಾಃ ಸ್ವಾಸ್ಥ್ಯಂ ವ್ರಜನ್ತು ಚ॥೯.
ಆ ಲೋಕಗಳೆಲ್ಲರ ಕರ್ತನಾದ ದೇವರು, ಇಬ್ಬರೂ ಭಾರಿಯಾಗಿ ಕೋಪಗೊಂಡಿದ್ದನ್ನು ನೋಡಿ, "ಈ ಯುದ್ಧವನ್ನು ನಿಲ್ಲಿಸಿ. ಲೋಕಗಳು ಮತ್ತೆ ಶಾಂತಿಗೆ ಬರುವಂತೆ ಮಾಡಿರಿ," ಎಂದು ಹೇಳಿದರು.
ಶೃಣ್ವನ್ತಾವಪಿ ತೌ ವಾಕ್ಯಂ ಬ್ರಹ್ಮಣೋಽವ್ಯಕ್ತಜನ್ಮನಃ । ಕೋಪಾಮರ್ಷಸಮಾವಿಷ್ಟೋ ಯುಯುಧಾತೇ ನ ತಸ್ಥತುಃ॥೯.
ಅವ್ಯಕ್ತದಿಂದ ಜನಿಸಿದ ಬ್ರಹ್ಮನ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಇಬ್ಬರೂ ಕೇಳಿದರೂ, ಅವರು ಕೋಪ ಮತ್ತು ಅಸಹನೆಯಿಂದ ತುಂಬಿ, ಯುದ್ಧವನ್ನು ನಿಲ್ಲಿಸದೆ ಮುಂದುವರಿಸಿದರು.
ತತಃ ಪಿತಾಮಹೋ ದೇವಸ್ತಂ ದೃಷ್ಟ್ವಾ ಲೋಕಸಂಕ್ಷಯಮ್ । ತಯೋಶ್ಚ ಹಿತಮನ್ವಿಚ್ಛನ್ ತಿರ್ಯಗ್ಭಾವಮಪಾನುದತ್॥೯.
ಆಗ ಪಿತಾಮಹನಾದ ದೇವರು ಲೋಕಗಳ ನಾಶವನ್ನು ನೋಡಿ, ಅವರ ಹಿತವನ್ನು ಬಯಸಿ, ಅವರಿಬ್ಬರ ನಡುವಿನ ವಿರೋಧವನ್ನು ದೂರಮಾಡಿದರು.
ತತಸ್ತೌ ಪೂರ್ವದೇಹಸ್ಥೌ ಪ್ರಾಹ ದೇವಃ ಪ್ರಜಾಪತಿಃ । ವ್ಯುದಸ್ತೇ ತಾಮಸೇ ಭಾವೇ ವಶಿಷ್ಠ೦-ಕೌಶಿಕರ್ಷಭೌ॥೯.
ನಂತರ ಪ್ರಜಾಪತಿಯಾದ ದೇವರು, ಅವರಿಬ್ಬರೂ ಹಿಂದಿನ ದೇಹದಲ್ಲಿರುವುದನ್ನು ನೋಡಿ, "ವಶಿಷ್ಠ ಮತ್ತು ಕೌಶಿಕ, ನೀವು ಈಗ ತಮಸ್ಸಿನ ಸ್ಥಿತಿಯಿಂದ ಮುಕ್ತರಾಗಿದ್ದೀರಿ," ಎಂದು ಹೇಳಿದರು.
ಜಹಿ ವತ್ಸ ವಶಿಷ್ಠ ತ್ವಂ ತ್ವಞ್ಚ ಕೌಶಿಕ ಸತ್ತಮ । ತಾಮಸಂ ಭಾವಮಾಶ್ರಿತ್ಯ ಈದೃಗ್ಯುದ್ಧಂ ಚಿಕೀರ್ಷಿತಮ್॥೯.
"ವಶಿಷ್ಠ, ನನ್ನ ಮಗನೇ, ನೀನು ಮತ್ತು ನೀನು ಕೂಡ, ಶ್ರೇಷ್ಠ ಕೌಶಿಕ, ತಮಸ್ಸಿನ ಪ್ರಭಾವದಿಂದ ಇಂತಹ ಯುದ್ಧವನ್ನು ಮಾಡಬೇಕೆಂದು ಬಯಸಿದಿರಿ. ಈಗ ನಿಲ್ಲಿಸಿ," ಎಂದು ಹೇಳಿದರು.
ರಾಜಸೂಯವಿಪಾಕೋಽಯಂ ಹರಿಶ್ಚನ್ದ್ರಸ್ಯ ಭೂಪತೇಃ । ಯುವಯೋರ್ವಿಗ್ರಹಶ್ಚಾಯಂ ಪೃಥಿವೀಕ್ಷಯಕಾರಕಃ॥೯.
"ಈ ಕಲಹವು ಭೂಪತಿ ಹರಿಶ್ಚಂದ್ರನ ರಾಜಸೂಯ ಯಜ್ಞದ ಫಲವಾಗಿದೆ. ನಿಮ್ಮಿಬ್ಬರ ಜಗಳದಿಂದ ಭೂಮಿ ನಾಶವಾಗುತ್ತಿದೆ," ಎಂದು ಹೇಳಿದರು.
ನ ಚಾಪಿ ಕೌಶಿಕಶ್ರೇಷ್ಠಸ್ತಸ್ಯ ರಾಜ್ಞೋಽಪರಧ್ಯತೇ । ಸ್ವರ್ಗಪ್ರಾಪ್ತಿಕರೋ ಬ್ರಹ್ಮನ್ನಪಕಾರಪದೇ ಸ್ಥಿತಃ॥೯.
"ಓ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಕೌಶಿಕ, ಆ ರಾಜನು ಯಾವ ತಪ್ಪನ್ನೂ ಮಾಡಿಲ್ಲ. ಅವನು ಸ್ವರ್ಗವನ್ನು ಪಡೆಯಲು ಕಾರಣನಾಗಿದ್ದಾನೆ, ತಪ್ಪುಮಾಡಿದವನಲ್ಲ, ಓ ಬ್ರಾಹ್ಮಣ," ಎಂದು ಹೇಳಿದರು.
ತಪೋ ವಿಘ್ನಸ್ಯ ಕರ್ತಾರೌ ಕಾಮಕ್ರೋಧವಶಂ ಗತೌ । ಪರಿತ್ಯಜತ ಭದ್ರಂ ವೋ ಬ್ರಹ್ಮ ಹಿ ಪ್ರಚುರಂ ಬಲಮ್॥೯.
"ನೀವು ಇಬ್ಬರೂ ಕಾಮ ಮತ್ತು ಕೋಪಕ್ಕೆ ಒಳಗಾಗಿ ತಪಸ್ಸಿಗೆ ಅಡ್ಡಿಯಾಗಿದ್ದೀರಿ. ಇದನ್ನು ಬಿಟ್ಟುಬಿಡಿರಿ, ನಿಮಗೆ ಶುಭವಾಗಲಿ. ಬ್ರಹ್ಮನಿಗೆ ಅಪಾರ ಶಕ್ತಿ ಇದೆ," ಎಂದು ಹೇಳಿದರು.
ಏವಮುಕ್ತೌ ತತಸ್ತೇನ ಲಜ್ಜಿತೌ ತಾವುಭಾವಪಿ । ಕ್ಷಮಯಾಮಾಸತುಃ ಪ್ರೀತ್ಯಾ ಪರಿಷ್ವಜ್ಯ ಪರಸ್ಪರಮ್॥೯.
ಅವರ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಕೇಳಿದ ಮೇಲೆ, ಇಬ್ಬರೂ ಲಜ್ಜೆಯಿಂದ ತುಂಬಿ, ಪರಸ್ಪರ ಕ್ಷಮಿಸಿ, ಪ್ರೀತಿಯಿಂದ ಒಬ್ಬರನ್ನೊಬ್ಬರು ಅಪ್ಪಿಕೊಂಡರು.
ತತಃ ಸುರೈರ್ವನ್ದ್ಯಮಾನೋ ಬ್ರಹ್ಮಾ ಲೋಕಂ ನಿಜಂ ಯಯೌ । ವಶಿಷ್ಠೋಽಪ್ಯಾತ್ಮನಃ ಸ್ಥಾನಂ ಕೌಶಿಕೋಽಪಿ ಸ್ವಾಮಾಶ್ರಯಮ್॥೯.
ನಂತರ ದೇವತೆಗಳು ಪೂಜಿಸಿದ ಬ್ರಹ್ಮನು ತನ್ನ ಲೋಕಕ್ಕೆ ಹೋದನು. ವಶಿಷ್ಠನು ತನ್ನ ಸ್ಥಾನಕ್ಕೆ, ಕೌಶಿಕನು ತನ್ನ ಆಶ್ರಯಕ್ಕೆ ಹೋದನು.
ಏತದಾಡಿಬಕಂ ಯುದ್ಧಂ ಹರಿಶ್ಚನ್ದ್ರಕಥಾಂ ತಥಾ । ಕಥಯಿಷ್ಯನ್ತಿ ಯೇ ಮರ್ತ್ಯಾಃ ಸಮ್ಯಕ್ ಶ್ರೋಷ್ಯನ್ತಿ ಚೈವ ಯೇ॥೯.
ಯಾರು ಈ ಆಡಿಬಕ ಯುದ್ಧವನ್ನೂ ಹರಿಶ್ಚಂದ್ರನ ಕಥೆಯನ್ನೂ ಹೇಳುತ್ತಾರೆ ಅಥವಾ ಸರಿಯಾಗಿ ಕೇಳುತ್ತಾರೆ, ಅವರು—
ತೇಷಾಂ ಪಾಪಾಪನೋದನ್ತು ಶ್ರುತಂ ಹ್ಯೇವ ಕರಿಷ್ಯತಿ । ನ ಚೈವ ವಿಘ್ನಕಾರ್ಯಾಣಿ ಭವಿಷ್ಯನ್ತಿ ಕದಾಚನ॥೯.
ಅವರ ಪಾಪಗಳು ಈ ಶ್ರವಣದಿಂದ ದೂರವಾಗುತ್ತವೆ. ಅವರ ಕಾರ್ಯಗಳಿಗೆ ಯಾವಾಗಲೂ ಅಡ್ಡಿಗಳು ಬರುವುದಿಲ್ಲ.
ಪಞ್ಚದಶೋಽಧ್ಯಾಯಃ ಯಮಕಿಙ್ಕರ ಉವಾಚ ಪತಿತಾತ್ಪ್ರತಿಗೃಹ್ಯಾರ್ಥಂ ಖರಯೋನಿಂ ವ್ರಜೇದ್ದ್ವಿಜಃ । ನರಕಾತ್ಪ್ರತಿಮುಕ್ತಸ್ತು ಕೃಮಿಃ ಪತಿತಯಾಜಕಃ ॥ ೧೫.
ಹದಿನೈದನೇ ಅಧ್ಯಾಯ. ಯಮದೂತನು ಹೇಳಿದನು: ಒಬ್ಬ ದ್ವಿಜನು ಪತನಗೊಂಡವನಿಂದ ಏನಾದರೂ ಸ್ವೀಕರಿಸಿದರೆ, ಅವನು ಕತ್ತೆಯ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಹುಟ್ಟುತ್ತಾನೆ. ನರಕದಿಂದ ಬಿಡುಗಡೆಗೊಂಡ ಪತನ ಯಜಮಾನನು ಹುಳುವಾಗಿ ಹುಟ್ಟುತ್ತಾನೆ.
ಉಪಾಧ್ಯಾಯವ್ಯಲೀಕನ್ತು ಕೃತ್ವಾ ಶ್ವಾ ಭವತಿ ದ್ವಿಜಃ । ತಜ್ಜಾಯಾಂ ಮನಸಾವಾಞ್ಛನ್ ತದ್ದ್ರವ್ಯಞ್ಚಾಪ್ಯಸಂಶಯಮ್ ॥ ೧೫.
ಯಾರಾದರೂ ದ್ವಿಜನು ತನ್ನ ಉಪಾಧ್ಯಾಯನಿಗೆ ಅಪರಾಧ ಮಾಡಿದರೆ, ಅವನು ನಾಯಿಯಾಗಿ ಹುಟ್ಟುತ್ತಾನೆ. ಉಪಾಧ್ಯಾಯನ ಹೆಂಡತಿಯನ್ನೋ ಆಸ್ತಿಯನ್ನೋ ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಬಯಸಿದರೂ ಇದೇ ಫಲ.
ಗರ್ದಭೋ ಜಾಯತೇ ಜನ್ತುಃ ಪಿತ್ರೋಶ್ಚಾಪ್ಯವಮಾನಕಃ । ಮಾತಾಪಿತರಾವಾಕ್ರುಶ್ಯ ಶಾರಿಕಾ ಸಮ್ಪ್ರಜಾಯತೇ ॥ ೧೫.
ತಂದೆ-ತಾಯಿಯನ್ನು ಅವಮಾನಿಸಿದ ಜೀವಿ ಕತ್ತೆಯಾಗಿ ಹುಟ್ಟುತ್ತಾನೆ. ಅವರನ್ನು ನಿಂದಿಸಿದರೆ ಶಾರಿಕಾ ಹಕ್ಕಿಯಾಗಿ ಹುಟ್ಟುತ್ತಾನೆ.
ಭ್ರಾತುಃ ಪತ್ನ್ಯವಮನ್ತಾ ಚ ಕಪೋತತ್ವಂ ಪ್ರಪದ್ಯತೇ । ತಾಮೇವ ಪೀಡಯಿತ್ವಾ ತು ಕಚ್ಛಪತ್ವಂ ಪ್ರಪದ್ಯತೇ ॥ ೧೫.
ತಮ್ಮ ಅಣ್ಣನ ಹೆಂಡತಿಯನ್ನು ಅವಮಾನಿಸಿದವನು ಪಾರಿವಾಳನಾಗಿ ಹುಟ್ಟುತ್ತಾನೆ. ಅವಳಿಗೆ ಹಾನಿ ಮಾಡಿದರೆ ಆಮೆಯಾಗಿ ಹುಟ್ಟುತ್ತಾನೆ.
ಭರ್ತೃಪಿಣ್ಡಮುಪಾಶ್ನನ್ ಯಸ್ತದಿಷ್ಟಂ ನ ನಿಷೇವತೇ । ಸೋಽಪಿ ಮೋಹಸಮಾಪನ್ನೋ ಜಾಯತೇ ವಾನರೋ ಮೃತಃ ॥ ೧೫.
ಯಾವ ಹೆಂಗಸು ಗಂಡನ ಪಿಂಡವನ್ನು ತಿನ್ನುತ್ತಾಳೆ ಆದರೆ ವಿಧಿಯನು ಅನುಸರಿಸುವುದಿಲ್ಲವೋ, ಅವಳು ಮೋಹದಿಂದ, ಸತ್ತ ಮೇಲೆ ಕೋತಿಯಾಗಿ ಹುಟ್ಟುತ್ತಾಳೆ.
ನ್ಯಾಸಾಪಹರ್ತಾ ನರಕಾದ್ವಿಮುಕ್ತೋ ಜಾಯತೇ ಕೃಮಿಃ । ಅಸೂಯಕಶ್ಚ ನರಕಾನ್ಮುಕ್ತೋ ಭವತಿ ರಾಕ್ಷಸಃ ॥ ೧೫.
ಯಾರು ಇಡವಿಟ್ಟಿದ್ದ ವಸ್ತುವನ್ನು ಕದಿಯುತ್ತಾರೆ, ಅವರು ನರಕದಿಂದ ಹೊರಬಂದ ಮೇಲೆ ಹುಳುವಾಗಿ ಹುಟ್ಟುತ್ತಾರೆ. ಹಿಂಸೆಪಡುವವರು ನರಕದಿಂದ ಮುಕ್ತರಾದ ಮೇಲೆ ರಾಕ್ಷಸರಾಗುತ್ತಾರೆ.
ವಿಶ್ವಾಸಹನ್ತಾ ಚ ನರೋ ಮೀನಯೋನೌ ಪ್ರಜಾಯತೇ । ಧಾನ್ಯಂ ಯವಾಂಸ್ತಿಲಾನ್ಮಾಷಾನ್ ಕುಲತ್ಥಾನ್ ಸರ್ಷಪಾಂಶ್ಚಣಾನ್ ॥ ೧೫.
ಯಾರು ನಂಬಿಕೆಯನ್ನು ದ್ರೋಹಿಸುತ್ತಾರೋ ಅವರು ಮೀನುಗಳ ಗರ್ಭದಲ್ಲಿ ಹುಟ್ಟುತ್ತಾರೆ. ಧಾನ್ಯ, ಜೋಳ, ಎಳ್ಳು, ಉದ್ದಿನಕಾಳು, ಹುರಳಿಕಾಳು, ಸಾಸಿವೆ, ಕಡಲೆಕಾಳುಗಳನ್ನು ಕಳವು ಮಾಡುವವನು—
ಕಲಾಯಾನ ಕಲಮಾನ್ಮುದ್ಗಾನ್ ಗೋಧೂಮಾನತಸೀಸ್ತಥಾ । ಶಸ್ಯಾನ್ಯನ್ಯಾನಿ ವಾ ಹೃತ್ವಾ ಮೋಹಾಜ್ಜನ್ತುರಚೇತನಃ ॥ ೧೫.
ಹುರಳಿಕಾಳು, ಅಕ್ಕಿ, ಹಸಿರು ಗ್ರಾಂ, ಗೋಧಿ, ತುಪ್ಪದ ಬೇಳೆ ಅಥವಾ ಬೇರೆ ಬೆಳೆಗಳನ್ನು ಮೋಹದಿಂದ ಕಳವು ಮಾಡಿದವನು ಜಡ ಜೀವಿಯಾಗಿ ಹುಟ್ಟುತ್ತಾನೆ.
ಸಞ್ಜಾಯತೇ ಮಹಾವಕ್ತ್ರೋ ಮೂಷಿಕೋ ಬಭ್ರುಸನ್ನಿಭಃ । ಪರದಾರಾಭಿಮರ್ಷಾತ್ತು ವೃಕೋ ಘೋರೋಽಭಿಜಾಯತೇ ॥ ೧೫.
ಅವನು ದೊಡ್ಡ ಬಾಯಿಯ ಇಲಿ, ಕಪ್ಪುಬಣ್ಣದಂತೆ ಕಾಣುವ ಪ್ರಾಣಿ ಆಗಿ ಹುಟ್ಟುತ್ತಾನೆ. ಆದರೆ ಪರಸ್ತ್ರೀಯನ್ನು ಆಸೆಪಡುವವನು ಭಯಾನಕ ತೋಳಾಗಿ ಹುಟ್ಟುತ್ತಾನೆ.
ಶ್ವಾ ಶೃಗಾಲೋ ವಕೋ ಗೃಧ್ರೋ ವ್ಯಾಡಃ ಕಙ್ಕಸ್ತಥಾ ಕ್ರಮಾತ್ । ಭ್ರಾತೃಭಾರ್ಯಾಞ್ಚ ದುರ್ಬುದ್ಧಿರ್ಯೋ ಧರ್ಷಯತಿ ಪಾಪಕೃತ್ ॥ ೧೫.
ದುಷ್ಟನು ತಮ್ಮನ ಹೆಂಡತಿಯನ್ನು ಬಲಾತ್ಕರಿಸಿದರೆ, ಅವನು ಕ್ರಮವಾಗಿ ನಾಯಿ, ನರಿ, ಕೊಕ್ಕರೆ, ಗಿಡುಗ, ಹಾವು, ಅಥವಾ ಕೊಕ್ಕರೆ ಹಕ್ಕಿಯಾಗಿ ಹುಟ್ಟುತ್ತಾನೆ.
ಪುಂಸ್ಕೋಕಿಲತ್ವಮಾಪ್ನೋತಿ ಸ ಚಾಪಿ ನರಕಾಚ್ಚ್ಯುತಃ । ಸಖಿಭಾರ್ಯಾಂ ಗುರೋರ್ಭಾರ್ಯಾಂ ರಾಜಭಾರ್ಯಾಞ್ಚ ಪಾಪಕೃತ್ ॥ ೧೫.
ಸ್ನೇಹಿತನ ಹೆಂಡತಿ, ಗುರುಹಿರಿಯರ ಹೆಂಡತಿ ಅಥವಾ ರಾಜನ ಹೆಂಡತಿಯನ್ನು ಬಲಾತ್ಕರಿಸಿದ ಪಾಪಿ ನರಕದಿಂದ ಹೊರಬಂದು ಗಂಡು ಕೋಗಿಲೆಯಾಗಿ ಹುಟ್ಟುತ್ತಾನೆ.
ಪ್ರಧರ್ಷಯಿತ್ವಾ ಕಾಮಾತ್ಮಾ ಶೂಕರೋ ಜಾಯತೇ ನರಃ । ಯಜ್ಞದಾನವಿವಾಹಾನಾಂ ವಿಘ್ರಕರ್ತಾ ಭವೇತ್ಕೃಮಿಃ ॥ ೧೫.
ಕಾಮದಿಂದ ಅವರನ್ನು ಬಲಾತ್ಕರಿಸಿದವನು ಹಂದಿಯಾಗಿ ಹುಟ್ಟುತ್ತಾನೆ. ಯಜ್ಞ, ದಾನ, ವಿವಾಹಗಳನ್ನು ಅಡ್ಡಿಪಡಿಸಿದವನು ಹುಳವಾಗಿ ಹುಟ್ಟುತ್ತಾನೆ.
ಪುನರ್ದಾತ್ಚ ಕನ್ಯಾಯಾಃ ಕೃಮಿರೇವೋಪಜಾಯತೇ । ದೇವತಾಪಿತೃವಿಪ್ರಾಣಾಮದತ್ವಾ ಯೋಽನ್ನಮಶ್ನುತೇ ॥ ೧೫.
ಮದುವೆ ಮಾಡಿದ ಹುಡುಗಿಯನ್ನು ಮತ್ತೆ ಹಿಂದುಗೊಳ್ಳುವವನು ಕೂಡ ಹುಳವಾಗಿಯೇ ಹುಟ್ಟುತ್ತಾನೆ. ದೇವತೆ, ಪಿತೃಗಳು ಅಥವಾ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರಿಗೆ ಅರ್ಪಿಸದೆ ಊಟ ಮಾಡುವವನು—
ಪ್ರಮುಕ್ತೋ ನರಕಾತ್ಸೋಽಪಿ ವಾಯಸಃ ಸಮ್ಪ್ರಜಾಯತೇ । ಜ್ಯೇಷ್ಠಂ ಪಿತೃಸಮಂ ವಾಪಿ ಭ್ರಾತರಂ ಯೋಽವಮನ್ಯತೇ ॥ ೧೫.
ನರಕದಿಂದ ಹೊರಬಂದರೂ ಕಾಗೆಯಾಗಿ ಹುಟ್ಟುತ್ತಾನೆ. ತನ್ನ ದೊಡ್ಡಣ್ಣನನ್ನು ಅಥವಾ ತಂದೆ ಸಮಾನನಾದ ತಮ್ಮನನ್ನು ಅವಮಾನಿಸುವವನು—