ಮಾರ್ಕಣ್ಡೇಯಪುರಾಣಮ್

ಅಸ್ಥಿಸಂಘಾತಸಙ್ಕೀರ್ಣಂ ಮಹಾದುರ್ಗನ್ಧಸಂಕುಲಮ್ । ನಾನಾಮೃತಸುಹೃನ್ನಾದ-ರೌದ್ರಕೋಲಾಹಲಾಯುತಮ್॥೮.

ಅಸ್ಥಿಗಳ ಗುಡ್ಡಗಳಿಂದ ತುಂಬಿ, ಭಯಾನಕ ದುರ್ಗಂಧದಿಂದ ಕೂಡಿದ್ದು, ಬೇರೆ ಬೇರೆ ಮೃತರ ಬಂಧುಗಳ ಅಳಾಟೆಯಿಂದ, ಭಯಾನಕ ಗಲಭೆಯಿಂದ ಗೋಜಳಿಸುತ್ತಿತ್ತು.

ಹಾ ಪುತ್ರ ! ಮಿತ್ರ ! ಹಾ ಬನ್ಧೋ ! ಭ್ರಾತರ್ವತ್ಸ ! ಪ್ರಿಯಾದ್ಯ ಮೇ । ಹಾ ಪತೇ ! ಭಗಿನಿ ! ಮಾತರ್ಹಾ ಮಾತುಲ ! ಪಿತಾಮಹ॥೮.

‘ಅಯ್ಯೋ ನನ್ನ ಮಗನೇ! ಸ್ನೇಹಿತನೇ! ಬಂಧುವೇ! ಅಣ್ಣನೇ! ಪ್ರಿಯನೇ! ಅಯ್ಯೋ ನನ್ನ ಗಂಡನೇ! ತಂಗಿಯೇ! ತಾಯಿಯೇ! ಮಾವನೇ! ತಾತನೇ!’ ಎಂದು ಅಳುತ್ತಿದ್ದರು.

ಮಾತಾಮಹ ! ಪಿತಃ ! ಕ್ವ ಗತೋಽಸ್ಯೇಹಿ ಬಾನ್ಧವ । ಇತ್ಯೇವಂ ವದತಾಂ ಯತ್ರ ಧ್ವನಿಃ ಸಂಶ್ರುಯತೇ ಮಹಾನ್॥೮.

‘ಅಜ್ಜನೇ! ತಂದೆಯೇ! ನೀನು ಎಲ್ಲಿಗೆ ಹೋದೆಯೋ? ಬನ್ನಿ ಬಂಧುಗಳೇ!’ ಎಂದು ಅಳುವವರಿಂದ ಆ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ ಭಾರೀ ಶಬ್ದ ಕೇಳಿಬರುತ್ತಿತ್ತು.

ಜ್ವಲನ್ಮಾಂಸ-ವಸಾ-ಮೇದಚ್ಛಮಚ್ಛಮಿತಸಂಕುಲಮ್॥೮.

ಅಲ್ಲಿ ಬೆಂದ ಮಾಂಸ, ಕೊಬ್ಬು, ಮೂಳೆಮಜ್ಜೆ ಮತ್ತು ಅರ್ಧಬೆಂದ ಚರ್ಮದ ಗುಡ್ಡೆಗಳು ತುಂಬಿದ್ದವು.

ಅರ್ಧದಗ್ಧಾಃ ಶವಾಃ ಶ್ಯಾಮಾ ವಿಕಸದ್ದನ್ತಪಙ್ಕ್ತಯಃ । ಹಸನ್ತೀವಾಗ್ನಿಮಧ್ಯಸ್ಥಾಃ ಕಾಯಸ್ಯೇಯಂ ದಶಾ ತ್ವಿತಿ॥೮.

ಅರ್ಧಬೆಂದ, ಕಪ್ಪು ಬಣ್ಣದ ಶವಗಳು, ಬಾಯಲ್ಲಿ ಹಲ್ಲುಗಳು ಹೊರಬಿದ್ದಂತೆ, ಆಕಸ್ಮಿಕವಾಗಿ ನಗುತ್ತಿರುವಂತೆ ಕಾಣುತ್ತವೆ; ಅವು ಅಗ್ನಿಯ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ಬಿದ್ದಿವೆ—ಇದು ದೇಹದ ಸ್ಥಿತಿ.

ಅಗ್ನೇಶ್ಚಟಚಟಾಶಬ್ದೋ ವಯಸಾಮಸ್ಥಿಪಙ್ಕ್ತಿಷು । ಬಾನ್ಧವಾಕ್ರಾನ್ದಶಬ್ದಶ್ಚ ಪುಕ್ಕಸೇಷು ಪ್ರಹರ್ಷಜಃ॥೮.

ಅಗ್ನಿಯಿಂದ ಮೂಳೆಗಳ ಸಾಲಿನಲ್ಲಿ ಚಟಚಟ ಶಬ್ದ ಕೇಳಿಸುತ್ತಿತ್ತು; ಹಕ್ಕಿಗಳ ಮೂಳೆಗಳಲ್ಲೂ ಹಾಗೆ. ಬಂಧುಗಳ ಅಳಾಟ ಮತ್ತು ಚಂಡಾಲರ ಸಂತೋಷದ ಕೂಗು ಕೂಡ ಕೇಳಿಬರುತ್ತಿತ್ತು.

ಗಾಯತಾಂ ಭೂತ-ವೇತಾಲ-ಪಿಶಾಚಗಣಃ ರಕ್ಷಸಾಮ್ । ಶ್ರೂಯತೇ ಸುಮಹಾನ್ ಘೋರಃ ಕಲ್ಪಾನ್ತ ಇವ ನಿಃ ಸ್ವನಃ॥೮.

ಅಲ್ಲಿ ಭೂತ, ವೇತಾಳ, ಪಿಶಾಚ ಮತ್ತು ರಾಕ್ಷಸರ ಗುಂಪುಗಳು ಹಾಡುತ್ತಾ ಭಯಾನಕವಾದ ಮಹಾ ಗದ್ದಲವನ್ನು ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದುದು, ಪ್ರಪಂಚದ ಅಂತ್ಯದಂತೆ ಭಯಂಕರವಾಗಿ ಕೇಳಿಸುತ್ತಿತ್ತು.

ಮಹಾಮಹಿಷಕಾರೀಷ-ಗೋಶಕೃದ್ರಾಶಿಸಙ್ಕುಲಮ್ । ತದುತ್ಥಭಸ್ಮಕೂಟೈಶ್ಚ ವೃತಂ ಸಾಸ್ಥಿಭಿರುನ್ನತೈಃ॥೮.

ಅಲ್ಲಿ ಮಹಿಷ ಮತ್ತು ಹಸುಗಳ ಗೊಬ್ಬರದ ಗುಡ್ಡೆಗಳು ತುಂಬಿದ್ದವು; ಚಿತೆಯಿಂದ ಬಿದ್ದ ಬೂದಿಯ ಗುಡ್ಡಗಳು ಮತ್ತು ಎತ್ತಿದ ಮೂಳೆಗಳು ಎಲ್ಲೆಡೆ ಕಾಣುತ್ತವೆ.

ನಾನೋಪಹಾರಸ್ತ್ರಗ್ದೀಪ-ಕಾಕವಿಕ್ಷೇಪಕಾಲಿಕಮ್ । ಅನೇಕಶಬ್ದಬಹುಲಂ ಶ್ಮಶಾನಂ ನರಕಾಯತೇ॥೮.

ಬೇರೆ ಬೇರೆ ಬಲಿ, ಹಚ್ಚಿದ ದೀಪಗಳು, ಕಾಗೆಗಳು ಉಳಿದಿದ್ದನ್ನು ತಿನ್ನುತ್ತಾ, ಅನೇಕ ರೀತಿಯ ಶಬ್ದಗಳಿಂದ ತುಂಬಿದ ಆ ಶ್ಮಶಾನವು ನರಕದಂತಿತ್ತು.

ಸವಹ್ನಿಗರ್ಭೈರಶಿವೈಃ ಶಿವಾರುತೈರ್ ನಿನಾದಿತಂ ಭೀಷಣರಾವಗಹ್ವರಮ್ । ಭಯಂ ಭಯಸ್ಯಾಪ್ಯುಪಸಞ್ಜನೈರ್ಭೃಶಂ ಶ್ಮಶಾನಮಾಕ್ರನ್ದವಿರಾವದಾರುಣಮ್॥೮.

ಅಶುಭಾತ್ಮರು ಹಿಡಿದಿರುವವರ ಭಯಾನಕ ಕೂಗು, ನರಿಗಳ ಹಾವು, ಭಯಂಕರ ಅಳಾಟಗಳಿಂದ ಆ ಶ್ಮಶಾನವು ಭಯದಿಂದ ಕೂಡಿತ್ತು; ಅಲ್ಲಿ ಭಯಕ್ಕೂ ಭಯವಾಗುವಂತಹ ಸ್ಥಿತಿ, ಬಂಧುಗಳ ಅಳಾಟದಿಂದ ತುಂಬಿತ್ತು.

ಸ ರಾಜಾ ತತ್ರ ಸಮ್ಪ್ರಾಪ್ತೋ ದುಃ ಖಿತಃ ಶೋಚನೋದ್ಯತಃ । ಹಾ ಭೃತ್ಯಾ ಮನ್ತ್ರಿಣೋ ವಿಪ್ರಾಃ ತದ್ರಾಜ್ಯಂ ವಿಧೇ ಗತಮ್॥೮.

ಅಲ್ಲಿ ಆ ರಾಜನು ಬಂದು ದುಃಖದಿಂದ ತುಂಬಿ, ಅಳಲು ಹಿಡಿದು, 'ಅಯ್ಯೋ ನನ್ನ ಸೇವಕರು, ಮಂತ್ರಿಗಳು, ಬ್ರಾಹ್ಮಣರು—ನನ್ನ ರಾಜ್ಯವೇ ಹಾಳಾಗಿದೆ' ಎಂದು ಶೋಕಪಡುವನು.

ಹಾ ಶೈವ್ಯೇ ಪುತ್ರ ಹಾ ಬಾಲ ಮಾಂ ತ್ಯಕ್ತ್ವಾ ಮನ್ದಭಾಗ್ಯಕಮ್ । ವಿಶ್ವಾಮಿತ್ರಸ್ಯ ದೋಷೇಣ ಗತಾಃ ಕುತ್ರಾಪಿ ತೇ ಮಮ॥೮.

'ಅಯ್ಯೋ ಶೈವ್ಯೆ, ಅಯ್ಯೋ ಮಗನೇ, ಅಯ್ಯೋ ಚಿಕ್ಕವನೇ, ನೀನು ನನ್ನನ್ನು ಬಿಟ್ಟುಹೋಗಿ ನನ್ನ ದುರ್ಭಾಗ್ಯವನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸಿದ್ದೀಯೆ. ವಿಶ್ವಾಮಿತ್ರನ ಶಾಪದಿಂದ ನೀನು ನನಗೆ ಅಪ್ರಾಪ್ಯವಾದೆಡೆಗೆ ಹೋದೆಯೆ' ಎಂದು ಅಳುತ್ತಾನೆ.

ಇತ್ಯೇವಂ ಚಿನ್ತಯಂಸ್ತತ್ರ ಚಣ್ಡಾಲೋಕ್ತಂ ಪುನಃ ಪುನಃ । ಮಲಿನೋ ರೂಕ್ಷಸರ್ವಾಙ್ಗಃ ಕೇಶವಾನ್ ಗನ್ಧವಾನ್ ಧ್ವಜೀ॥೮.

ಹೀಗೆ ಚಿಂತಿಸುತ್ತಾ, ಚಂಡಾಲನು ಹೇಳಿದಂತೆ, ಅವನು ಸಂಪೂರ್ಣ ಕಳೆದುಹೋಗಿ, ದೇಹವೆಲ್ಲ ರುಕ್ಷವಾಗಿ, ಕೂದಲು ಜಟೆ ಆಗಿ, ದುರ್ಗಂಧದಿಂದ ಕೂಡಿದವನಾಗಿ, ಕೈಯಲ್ಲಿ ದಂಡ ಹಿಡಿದುಕೊಂಡಿದ್ದನು.

ಲಕುಟೀ ಕಾಲಕಲ್ಪಶ್ಚ ಧಾವಂಶ್ಚಾಪಿ ತತಸ್ತತಃ । ಅಸ್ಮಿನ್ ಶವ ಇದಂ ಮೂಲ್ಯಂ ಪ್ರಾಪ್ತಂ ಪ್ರಾಪ್ಸ್ಯಾಮಿ ಚಾಪ್ಯುತ॥೮.

ಕೈಯಲ್ಲಿ ದಂಡ ಹಿಡಿದು, ಯಮಧರ್ಮರಾಜನಂತೆ ಕಾಣುತ್ತಾ, ಅವನು ಇಲ್ಲಿ ಅಲ್ಲಿ ಓಡಾಡುತ್ತಾ, 'ಈ ಶವಕ್ಕಾಗಿ ನನಗೆ ಇಷ್ಟು ದೊರೆತಿದೆ, ಇನ್ನೂ ಹೆಚ್ಚು ಸಿಗುತ್ತದೆ' ಎಂದು ಹೇಳುತ್ತಿದ್ದನು.

ಇದಂ ಮಮ ಇದಂ ರಾಜ್ಞೇ ಮುಖ್ಯಚಣ್ಡಾಲಕೇ ತ್ವಿದಮ್ । ಇತಿ ಧಾವನ್ ದಿಶೋ ರಾಜಾ ಜೀವನ್ ಯೋನ್ಯನ್ತರಂ ಗತಃ॥೮.

'ಇದು ನನ್ನದು, ಇದು ರಾಜನದು, ಇದು ಮುಖ್ಯ ಚಂಡಾಲನದು' ಎಂದು ಎಲ್ಲೆಡೆ ಓಡುತ್ತಾ ಕೂಗುತ್ತಿದ್ದನು; ಆ ರಾಜನು ಜೀವಂತವಾಗಿದ್ದರೂ ಬೇರೆ ಯೋನಿಗೆ ಹೋಗಿದ್ದನು.

ಜೀರ್ಣಕರ್ಪಣ್ಟಸುಗ್ರನ್ಥಿ-ಕೃತಕನ್ಥಾಪರಿಗ್ರಹಃ ಚಿತಾಭಸ್ಮರಜೋಲಿಪ್ತ-ಮುಖಬಾಹೂದರಾಙಿಘ್ರಕಃ॥೮.

ಹಳೆಯ, ತಿದ್ದಿದ ಬಟ್ಟೆಯನ್ನು ಹಲವಾರು ಗಾಂಠಗಳಿಂದ ಕಟ್ಟಿಕೊಂಡು, ಮುಖ, ಕೈ, ಹೊಟ್ಟೆ, ಕಾಲು, ಪಾದಗಳನ್ನು ಚಿತೆಯ ಬೂದಿ ಮತ್ತು ಧೂಳಿನಿಂದ ಲೇಪಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದನು.

ನಾನಾಮೇದೋ-ವಸಾ-ಮಜ್ಜಾ ಲಿಪ್ತಪಾಣ್ಯಙ್ಗುಲಿಃ ಶ್ವಸನ್ । ನಾನಾಶವೋದನಕೃತಾ-ಹಾರತೃಪ್ತಿಪರಾಯಣಃ॥೮.

ಅವನ ಕೈ ಮತ್ತು ಬೆರಳುಗಳು ಬೇರೆ ಬೇರೆ ಕೊಬ್ಬು, ಮಜ್ಜೆ, ಕೊಬ್ಬಿನಿಂದ ಲೇಪಿತವಾಗಿದ್ದವು; ಅವನು ಭಾರವಾಗಿ ಉಸಿರಾಡುತ್ತಾ, ಅನೇಕ ಶವಗಳಿಂದ ತಿಂದ ಆಹಾರದಿಂದ ಸದಾ ತೃಪ್ತನಾಗಿದ್ದನು.

ತದೀಯಮಾಲ್ಯಸಂಶ್ಲೇಷಕೃತಮಸ್ತಕಮಣ್ಡನಃ । ನ ರಾತ್ರೌ ನ ದಿವಾ ಶೇತೇ ಹಾ ಹೇತಿ ಪ್ರವದನ್ ಮುಹುಃ॥೮.

ಅವನ ತಲೆಗೆ ಶವಗಳಿಂದ ತೆಗೆದ ಹಾರಗಳನ್ನು ಹಾಕಿಕೊಂಡಿದ್ದನು; ರಾತ್ರಿ ಹಗಲು ಎಂದೂ ನಿದ್ರೆ ಮಾಡದೆ, 'ಅಯ್ಯೋ' ಎಂದು ನಿರಂತರ ಅಳುತ್ತಾ ಇದ್ದನು.

ಏವಂ ದ್ವಾದಶಮಾಸಾಸ್ತು ನೀತಾಃ ಶತಸಮೋಪಮಾಃ । ಸ ಕದಾಚಿನ್ನೃಪಶ್ರೇಷ್ಠಃ ಶ್ರಾನ್ತೋ ಬನ್ಧುವಿಯೋಗವಾನ್॥೮.

ಹೀಗೆ ಹನ್ನೆರಡು ತಿಂಗಳುಗಳು ನೂರಾರು ವರ್ಷಗಳಂತೆ ಕಳೆಯಿತು; ಆ ಮಹಾರಾಜನು ಬಂಧುಗಳನ್ನು ಕಳೆದು, ಬಹಳ ಹತಾಶನಾಗಿದ್ದನು.

ನಿದ್ರಾಭಿಭೂತೋ ರೂಕ್ಷಾಙ್ಗೋ ನಿಶ್ಚೇಷ್ಟಃ ಸುಪ್ತ ಏವ ಚ । ತತ್ರಾಪಿ ಶಯನೀಯೇ ಸ ದೃಷ್ಟವಾನದ್ಭುತಂ ಹಮತ್॥೮.

ನಿದ್ರೆಯಿಂದ ಆವರಿಸಿಕೊಂಡು, ದೇಹವು ಒಣಗಿ, ಚಲನೆಯಿಲ್ಲದೆ, ಸತ್ತವನಂತೆ ಮಲಗಿದ್ದನು; ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ತನ್ನ ಹಾಸಿಗೆಯ ಮೇಲೆ ಅದ್ಭುತವಾದ ದೃಶ್ಯವೊಂದನ್ನು ಕಂಡನು.

ಶ್ಮಶಾನಾಭ್ಯಾಸಯೋಗೇನ ದೈವಸ್ಯ ಬಲವತ್ತಯಾ । ಅನ್ಯದೇಹೇನ ದತ್ತ್ವಾ ತು ಗುರವೇ ಗುರುದಕ್ಷಿಣಾಮ್॥೮.

ಶ್ಮಶಾನದ ಸಂಪರ್ಕದಿಂದ ಮತ್ತು ವಿಧಿಯ ಬಲದಿಂದ, ಅವನು ಬೇರೆ ದೇಹದಲ್ಲಿ ಗುರುಗೆ ಗುರುದಕ್ಷಿಣೆ ನೀಡಿದನು.

ತದಾ ದ್ವಾದಶ ವರ್ಷಾಣಿ ದುಃ ಖದಾನಾತ್ತು ನಿಷ್ಕೃತಿಃ । ಆತ್ಮಾನಂ ಸ ದದರ್ಶಾಥ ಪುಕ್ಕಸೀಗರ್ಭಸಮ್ಭವಮ್॥೮.

ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಹನ್ನೆರಡು ವರ್ಷಗಳ ದುಃಖ ಅನುಭವಿಸಿದ ನಂತರ ಅವನು ಮುಕ್ತನಾದನು; ತನ್ನನ್ನು ಅವನು ಒಂದು ನೀಚ ಜಾತಿಯ ಹೆಂಗಸಿನ ಗರ್ಭದಿಂದ ಹುಟ್ಟಿದವನಾಗಿ ನೋಡಿದನು.

ತತ್ರಸ್ಥಶ್ಚಾಪ್ಯಸೌ ರಾಜಾ ಸೋಽಚಿನ್ತಯದಿದಂ ತದಾ । ಇತೋ ನಿಷ್ಕ್ರಾನ್ತಮಾತ್ರೋ ಹಿ ದಾನಧರ್ಮಂ ಕರೋಮ್ಯಹಮ್॥೮.

ಅಲ್ಲಿ ಇದ್ದಾಗ ಆ ರಾಜನು ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಹೀಗೆ ಯೋಚಿಸಿದನು: 'ಇಲ್ಲಿಂದ ಹೊರಬಂದ ಕೂಡಲೇ ನಾನು ದಾನ ಮತ್ತು ಧರ್ಮ ಕಾರ್ಯಗಳನ್ನು ಮಾಡುತ್ತೇನೆ' ಎಂದು.

ಅನನ್ತರಂ ಸ ಜಾತಸ್ತು ತದಾ ಪುಕ್ಕಸಬಾಲಕಃ । ಶ್ಮಶಾನಮೃತಸಂಸ್ಕಾರ-ಕರಣೇಷು ಸದೋದ್ಯತಃ॥೮.

ಅವನ ಹುಟ್ಟಿದ ಕೂಡಲೇ ಆ ನೀಚ ಜಾತಿಯ ಬಾಲಕನು ಸದಾ ಶ್ಮಶಾನದಲ್ಲಿ ಮೃತರ ಅಂತ್ಯಕ್ರಿಯೆಗಳಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿದ್ದನು.

ಪ್ರಾಪ್ತೇ ತು ಸಪ್ತಮೇ ವರ್ಷೇ ಶ್ಮಶಾನೇಽಥ ಮೃತೋ ದ್ವಿಜಃ । ಆನೀತೋ ಬನ್ಧುಭಿರ್ದೃಷ್ಟಸ್ತೇನ ತತ್ರಾಧನೋ ಗುಣೀ॥೮.

ಅವನಿಗೆ ಏಳನೇ ವರ್ಷ ಬಂದಾಗ, ಶ್ಮಶಾನದಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬ ಬ್ರಾಹ್ಮಣನು ಸತ್ತನು; ಆತನ ಬಂಧುಗಳು ಅವನನ್ನು ಅಲ್ಲಿಗೆ ತಂದರು, ಆ ಬಡ ಆದರೆ ಗುಣವಂತನಾದ ಬಾಲಕನು ಅವನನ್ನು ನೋಡಿದನು.

ಮೂಲ್ಯಾರ್ಥಿನಾ ತು ತೇನಾಪಿ ಪರಿಭೂತಾಸ್ತು ಬ್ರಾಹ್ಮಣಾಃ । ಊಚುಸ್ತೇ ಬ್ರಾಹ್ಮಣಾಸ್ತತ್ರ ವಿಶ್ವಾಮಿತ್ರಸ್ಯ ಚೇಷ್ಟಿತಮ್॥೮.

ಹಣವನ್ನು ಬೇಡಿದ ಆ ಬಾಲಕನಿಂದ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರು ಅವಮಾನಿತರಾದರು; ಆಗ ಆ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರು ವಿಷ್ವಾಮಿತ್ರನ ನಡೆ ಬಗ್ಗೆ ಮಾತನಾಡಿದರು.

ಪಾಪಿಷ್ಠಮಶುಭಂ ಕರ್ಮ ಕುರು ತ್ವಂ ಪಾಪಕಾರಕ । ಹರಿಶ್ಚನ್ದ್ರಃ ಪುರಾ ರಾಜಾ ವಿಶ್ವಾಮಿತ್ರೇಣ ಪುಕ್ಕಸಃ॥೮.

‘ಪಾಪಿ, ಅಶುಭವಾದ ಈ ಕೆಲಸವನ್ನು ನೀನು ಮಾಡು! ಹಳೆಯ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಹರಿಶ್ಚಂದ್ರ ಎಂಬ ರಾಜನು ವಿಷ್ವಾಮಿತ್ರನಿಂದ ನೀಚ ಜಾತಿಯವನಾಗಿದ್ದನು’ ಎಂದು ಹೇಳಿದರು.

ಕೃತಃ ಪುಣ್ಯವಿನಾಶೇನ ಬ್ರಾಹ್ಮಣಸ್ವಾಪನಾಶನಾತ್ । ಯದಾ ನ ಕ್ಷಮತೇ ತೇಷಾಂ ತೈಃ ಸ ಶಪ್ತೋ ರುಷಾ ತದಾ॥೮.

‘ಪುಣ್ಯ ನಾಶವಾದುದರಿಂದ ಮತ್ತು ಬ್ರಾಹ್ಮಣರ ಸ್ವತ್ತು ಕಸಿದುಕೊಂಡುದರಿಂದ ಅವನು ಹೀಗಾದನು; ಅವರ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಸಹಿಸದೆ ಇದ್ದಾಗ ಅವರು ಕೋಪದಿಂದ ಅವನನ್ನು ಶಪಿಸಿದರು’ ಎಂದು ಹೇಳಿದರು.

ಗಚ್ಛ ತ್ವಂ ನರಕಂ ಘೋರಮಧುನೈವ ನರಾಧಮ । ಇತ್ಯುಕ್ತಮಾತ್ರೇ ವಚನೇ ಸ್ವಪ್ನಸ್ಥಃ ಸ ನೃಪಸ್ತದಾ॥೮.

‘ಈಗ ನೀನು ಭಯಾನಕ ನರಕಕ್ಕೆ ಹೋಗು, ನೀಚನೇ!’ ಎಂದು ಹೇಳಿದ ತಕ್ಷಣ ಆ ರಾಜನು ಕನಸಿನಂತಾದ ಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿ ಇದ್ದನು.