ಪ್ರಾಹ ಭದ್ರೇ ಕರೋಮ್ಯೇಷ ವಿಕ್ರಯಂ ತವ ನಿರ್ಘೃಣಃ । ನೃಶಂಸೈರಪಿ ಯದ್ ಕರ್ತುಂ ನ ಶಕ್ಯಂ ತತ್ ಕರೋಮ್ಯಹಮ್
ರಾಜನು ಹೇಳಿದನು: 'ಓ ಸುಭದ್ರೆ, ನಾನು ನಿನ್ನನ್ನು ಮಾರಲು ಸಿದ್ಧನಾಗಿದ್ದೇನೆ, ಇದು ಕ್ರೂರವಾದರೂ ಸಹ. ಕ್ರೂರ ಹೃದಯರು ಕೂಡ ಮಾಡದ ಕೆಲಸವನ್ನು ನಾನು ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದೇನೆ.'
ಯದಿ ಮೇ ಶಕ್ಯತೇ ವಾಣೀ ವಕ್ತುಮೀದೃಕ್ ಸುದುರ್ವಚಃ । ಏವಮುಕ್ತ್ವಾ ತತೋ ಭಾರ್ಯಾಂ ಗತ್ವಾ ನಾಗರಮಾತುರಃ । ಬಾಷ್ಪಾಪಿಹಿತಕಣ್ಠಾಕ್ಷಸ್ತತೋ ವಚನಮಬ್ರವೀತ್॥೮.
'ನಾನು ಇಂತಹ ಕಠಿಣ ಮಾತು ಹೇಳಲು ಶಕ್ತನಾಗಿದ್ದರೆ...' ಎಂದು ಹೇಳಿ, ದುಃಖಭರಿತನಾದ ರಾಜನು ಪತ್ನಿಯೊಂದಿಗೆ ನಗರಕ್ಕೆ ಹೋದನು. ಅವನ ಕಂಠವೂ ಕಣ್ಣೂ ಅಶ್ರುವಿನಿಂದ ತುಂಬಿದ್ದವು. ಅಲ್ಲಿಯೇ ಅವನು ಹೀಗೆಂದನು.
; ರಾಜೋವಾಚ ಭೋ ಭೋ ನಾಗರಿಕಾಃ ಸರ್ವೇ ಶೃಣುಧ್ವಂ ವಚನಂ ಮಮ । ಕಿಂ ಮಾಂ ಪೃಚ್ಛಥ ಕಸ್ತ್ವಂ ಭೋ ನೃಶಂಸೋಽಹಮಮಾನುಷಃ॥೮.
ರಾಜನು ಹೇಳಿದನು: 'ಓ ನಾಗರಿಕರೆಲ್ಲರೂ, ನನ್ನ ಮಾತು ಕೇಳಿರಿ. ಯಾರು ನಾನು ಎಂದು ಕೇಳುತ್ತೀರಾ? ನಾನು ಕ್ರೂರ, ಮಾನವತ್ವವಿಲ್ಲದವನಾಗಿದ್ದೇನೆ.'
ರಾಕ್ಷಸೋ ವಾತಿಕಠಿನಸ್ತತಃ ಪಾಪತರೋಽಪಿ ವಾ । ವಿಕ್ರೇತುಂ ದಯಿತಾಂ ಪ್ರಾಪ್ತೋ ಯೋ ನ ಪ್ರಾಣಾಂಸ್ತ್ಯಜಾಮ್ಯಹಮ್॥೮.
'ನಾನು ರಾಕ್ಷಸನಂತೆ, ಕಠಿಣ ಹೃದಯದವನಾಗಿದ್ದೇನೆ, ಅಥವಾ ಇನ್ನೂ ಪಾಪಿಯಾದವನಾಗಿದ್ದೇನೆ. ನಾನು ನನ್ನ ಪ್ರಿಯತಮೆಯನ್ನು ಮಾರಲು ಬಂದಿದ್ದೇನೆ, ಆದರೂ ನನ್ನ ಪ್ರಾಣವನ್ನು ಬಿಡುತ್ತಿಲ್ಲ.'
ಯದಿ ವಃ ಕಸ್ಯಚಿತ್ ಕಾರ್ಯಂ ದಾಸ್ಯಾ ಪ್ರಾಣೇಷ್ಟಯಾ ಮಮ । ಸ ಬ್ರೀವೀತು ತ್ವರಾಯುಕ್ತೋ ಯಾವತ್ ಸನ್ಧಾರಯಾಮ್ಯಹಮ್॥೮.
'ನಿಮ್ಮಲ್ಲಿ ಯಾರಿಗಾದರೂ ದಾಸಿಯ ಅವಶ್ಯಕತೆ ಇದ್ದರೆ, ನನ್ನ ಪ್ರಾಣಕ್ಕಿಂತ ಪ್ರಿಯಳಾದ ಈಕೆಯನ್ನು ಬೇಕಾದರೆ, ಬೇಗನೆ ಹೇಳಿ. ನಾನು ಇನ್ನೂ ಸಹಿಸುವ ಶಕ್ತಿಯಿರುವಾಗಲೇ.'
; ಪಕ್ಷಿಣ ಊಚುಃ ಅಥ ವೃದ್ಧೋ ದ್ವಿಜಃ ಕಶ್ಚಿದಾಗತ್ಯಾಹ ನರಾಧಿಪಮ್ । ಸಮರ್ಪಯಸ್ವ ಮೇ ದಾಸೀಮಹಂ ಕ್ರೇತಾ ಧನಪ್ರದಃ॥೮.
ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬ ವೃದ್ಧ ಬ್ರಾಹ್ಮಣನು ಬಂದು ರಾಜನಿಗೆ ಹೀಗೆಂದನು: 'ನೀನು ಅವಳನ್ನು ನನಗೆ ದಾಸಿಯಾಗಿ ಕೊಡು. ನಾನು ಖರೀದಿಸುವವನಾಗಿದ್ದೇನೆ, ಹಣವನ್ನು ಕೊಡುತ್ತೇನೆ.'
ಅಸ್ತಿ ಮೇ ವಿತ್ತಮಸ್ತೋಕಂ ಸುಕುಮಾರೀ ಚ ಮೇ ಪ್ರಿಯಾ । ಗೃಹಕರ್ಮ ನ ಶಕ್ನೋತಿ ಕರ್ತುಮಸ್ಮಾತ್ ಪ್ರಯಚ್ಛ ಮೇ॥೮.
'ನನಗೆ ಸ್ವಲ್ಪ ಹಣವಿದೆ, ನನ್ನ ಪ್ರಿಯತಮೆ ಬಹಳ ಸೊಗಸಾಗಿದ್ದಾಳೆ; ಅವಳು ಮನೆ ಕೆಲಸ ಮಾಡಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ. ಆದ್ದರಿಂದ ಅವಳನ್ನು ನನಗೆ ಕೊಡು.'
ಕರ್ಮಣ್ಯತಾ-ವಯೋ-ರೂಪ-ಶೀಲಾನಾಂ ತವ ಯೋಷಿತಃ । ಅನುರೂಪಮಿದಂ ವಿತ್ತಂ ಗೃಹಾಣಾರ್ಪಯ ಮೇಽಬಲಾಮ್॥೮.
'ನಿನ್ನ ಹೆಂಡತಿಯ ಕೆಲಸ ಮಾಡುವ ಶಕ್ತಿ, ವಯಸ್ಸು, ರೂಪ, ಸ್ವಭಾವ—allವನ್ನೂ ನೋಡಿ ಈ ಹಣ ಸಮರ್ಪಕವಾಗಿದೆ. ಇದನ್ನು ಸ್ವೀಕರಿಸಿ, ಅವಳನ್ನು ನನಗೆ ಕೊಡು.'
ಏವಮುಕ್ತಸ್ಯ ವಿಪ್ರೇಣ ಹರಿಶ್ಚನ್ದ್ರಸ್ಯ ಭೂಪತೇಃ । ವ್ಯದೀರ್ಯತ ಮನೋ ದುಃ ಖಾನ್ನ ಚೈನಂ ಕಿಞ್ಚಿದಬ್ರವೀತ್॥೮.
ಬ್ರಾಹ್ಮಣನು ಹೀಗೆ ಹೇಳಿದಾಗ ಹರಿಶ್ಚಂದ್ರನ ಮನಸ್ಸು ದುಃಖದಿಂದ ಚೂರುಚೂರಾಗಿ, ಅವನು ಏನೂ ಉತ್ತರಿಸಲಿಲ್ಲ.
ತತಃ ಸ ವಿಪ್ರೋ ನೃಪತೇರ್ವಲ್ಕಲಾನ್ತೇ ದೃಢಂ ಧನಮ್ । ಬದ್ಧ್ವಾ ಕೇಶೇಷ್ವಥಾದಾಯ ನೃಪಪತ್ನೀಮಕರ್ಷಯತ್॥೮.
ನಂತರ ಆ ಬ್ರಾಹ್ಮಣನು ತನ್ನ ಉಡುಪಿನ ಕೊನೆಯಲ್ಲಿ ಹಣವನ್ನು ಬಿಗಿಯಾಗಿ ಕಟ್ಟಿಕೊಂಡು, ರಾಜಪತ್ನಿಯ ಕೇಶಗಳನ್ನು ಹಿಡಿದು ಎಳೆದುಕೊಂಡು ಹೋದನು.
ರುರೋದ ರೋಹಿತಾಶ್ವೋಽಪಿ ದೃಷ್ಟ್ವಾ ಕೃಷ್ಟಾಂ ತು ಮಾತರಮ್ । ಹಸ್ತೇನ ವಸ್ತ್ರಮಾಕರ್ಷನ್ ಕಾಕಪಕ್ಷಧರಃ ಶಿಶುಃ॥೮.
ರೋಹಿತಾಶ್ವನು ಕೂಡ ತನ್ನ ತಾಯಿಯನ್ನು ಎಳೆದುಕೊಂಡು ಹೋಗುತ್ತಿರುವುದನ್ನು ನೋಡಿ, ಕಾಗೆಯ ರೆಕ್ಕೆಯಂತಿರುವ ಕೂದಲಿನ ಬಾಲಕನು ಕೈಯಿಂದ ಅವಳ ಉಡುಪನ್ನು ಹಿಡಿದುಕೊಂಡು ಅಳಲು ಆರಂಭಿಸಿದ.
; ರಾಜಪತ್ನ್ಯುವಾಚ ಮುಞ್ಚಾರ್ಯ ಮುಞ್ಚ ತಾವನ್ಮಾಂ ಯಾವತ್ಪಶ್ಯಾಮ್ಯಹಂ ಶಿಶುಮ್ । ದುರ್ಲಭಂ ದರ್ಶನಂ ತಾತ ಪುನರಸ್ಯ ಭವಿಷ್ಯತಿ॥೮.
ಅವನ ಪತ್ನಿ ಹೇಳಿದಳು: 'ಆಚಾರ್ಯರೆ, ದಯವಿಟ್ಟು ನನನ್ನು ಬಿಡಿ, ನಾನು ನನ್ನ ಮಗನನ್ನು ಒಂದು ಕ್ಷಣ ನೋಡಲಿ. ಮಗನನ್ನು ಮತ್ತೆ ನೋಡಲು ನನಗೆ ಬಹಳ ಕಷ್ಟವಾಗಬಹುದು.'
ಪಶ್ಯೈಹಿ ವತ್ಸ ಮಾಮೇವಂ ಮಾತರಂ ದಾಸ್ಯತಾಂ ಗತಾಮ್ । ಮಾಂ ಮಾ ಸ್ಪ್ರಾರ್ಕ್ಷೋ ರಾಜಪುತ್ರ ! ಅಸ್ಪೃಶ್ಯಾಹಂ ತವಾಧುನಾ॥೮.
ನೋಡು ಮಗನೇ, ನಾನು ಈಗ ದಾಸಿಯಾಗಿ ತೆಗೆದುಕೊಂಡು ಹೋಗಲ್ಪಡುತ್ತಿದ್ದೇನೆ. ರಾಜಕುಮಾರ, ನೀನು ನನನ್ನು ಇನ್ನು ಮುಟ್ಟಬಾರದು, ನಾನು ಈಗ ನಿನಗೆ ಮುಟ್ಟುವವರಲ್ಲ.
ತತಃ ಸ ಬಾಲಃ ಸಹಸಾ ದೃಷ್ಟ್ವಾ ಕೃಷ್ಟಾಂ ತು ಮಾತರಮ್ । ಸಮಭ್ಯಧಾವದಮ್ಬೇತಿ ರುದನ್ ಸಾಸ್ತ್ರಾವಿಲೇಕ್ಷಣಃ॥೮.
ಆ ಬಾಲಕನು ತಾಯಿಯನ್ನು ಹೀಗೆ ಎಳೆದುಕೊಂಡು ಹೋಗುತ್ತಿರುವುದನ್ನು ಕಂಡು, ಕಣ್ಣಲ್ಲಿ ನೀರಿನಿಂದ 'ಅಮ್ಮಾ!' ಎಂದು ಅಳುತ್ತಾ ಅವಳ ಹಿಂದೆ ಓಡಿದ.
ತಮಾಗತಂ ದ್ವಿಜಃ ಕ್ರೋಧಾದ್ವಾಲಮಭ್ಯಾಹನತ್ ಪದಾ । ವದಂಸ್ತಥಾಪಿ ಸೋಽಮ್ಬೇತಿ ನೈವಾಮುಞ್ಚತ ಮಾತರಮ್॥೮.
ಆ ಬಾಲಕನು ಹತ್ತಿರ ಬಂದಾಗ, ಬ್ರಾಹ್ಮಣನು ಕೋಪದಿಂದ ತನ್ನ ಕಾಲಿನಿಂದ ಅವನನ್ನು ಹೊಡೆದ. ಆದರೂ ಆ ಬಾಲಕನು 'ಅಮ್ಮಾ!' ಎಂದು ಅಳುತ್ತಾ ತಾಯಿಯನ್ನು ಬಿಡಲೇ ಇಲ್ಲ.
; ರಾಜಪತ್ನ್ಯುವಾಚ ಪ್ರಸಾದಂ ಕುರು ಮೇಂ ನಾಥ ಕ್ರೀಣೀಷ್ವೇಮಂ ಚ ಬಾಲಕಮ್ । ಕ್ರೀತಾಪಿ ನಾಹಂ ಭವತೋ ವಿನೈನಂ ಕಾರ್ಯಸಾಧಿಕಾ॥೮.
ಅವನ ಪತ್ನಿ ಹೇಳಿದಳು: 'ಸ್ವಾಮೀ, ನನ್ನ ಮೇಲೆ ದಯೆ ಮಾಡಿ, ಈ ಮಗನನ್ನೂ ಕೂಡ ಕೊಂಡುಕೊಳ್ಳಿ. ನಾನು ನಿನ್ನಿಂದ ಕೊಳ್ಳಲ್ಪಟ್ಟರೂ, ಅವನಿಲ್ಲದೆ ನಾನು ಕೆಲಸಗಳನ್ನು ನೆರವೇರಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ.'
ಇತ್ಥಂ ಮಮಾಲ್ಪಭಾಗ್ಯಾಯಾಃ ಪ್ರಸಾದಸುಮುಖೋ ಭವ । ಮಾಂ ಸಂಯೋಜಯ ಬಾಲೇನ ವತ್ಸೇನೇವ ಪಯಸ್ವಿನೀಮ್॥೮.
ನಾನು ದುರ್ಭಾಗ್ಯವಂತಿಯಾಗಿದ್ದರೂ, ನನ್ನ ಮೇಲೆ ದಯೆ ತೋರಿಸಿ; ಹಸುವನ್ನು ಕರುವಿನೊಂದಿಗೆ ಸೇರಿಸುವಂತೆ, ನನ್ನನ್ನು ನನ್ನ ಮಗನೊಂದಿಗೆ ಸೇರಿಸಿ.
; ಬ್ರಾಹ್ಮಣ ಉವಾಚ ಗೃಹ್ಯತಾಂ ವಿತ್ತಮೇತತ್ ತೇ ದೀಯತಾಂ ಬಾಲಕೋ ಮಮ । ಸ್ತ್ರೀಪುಂಸೋರ್ಧರ್ಮಶಾಸ್ತ್ರಜ್ಞೈಃ ಕೃತಮೇವ ಹಿ ವೇತನಮ್ । ಶತಂ ಸಹಸ್ರಂ ಲಕ್ಷಂ ಚ ಕೋಟಿಮೂಲ್ಯಂ ತಥಾ ಪರೈಃ॥೮.
ಬ್ರಾಹ್ಮಣನು ಹೇಳಿದನು: 'ಈ ಹಣವನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳಿ, ಮಗನನ್ನು ನನಗೆ ಕೊಡಿ. ಸ್ತ್ರೀಪುರುಷರ ಧರ್ಮಶಾಸ್ತ್ರದ ಪ್ರಕಾರ, ಬೆಲೆ ನೂರಾದರೂ, ಸಾವಿರವಾದರೂ, ಲಕ್ಷವಾದರೂ, ಕೋಟಿಯಾದರೂ ನಿಗದಿಯಾಗಿದೆ.'
; ಪಕ್ಷಿಣ ಊಚುಃ ತಥೈವ ತಸ್ಯ ತದ್ವಿತ್ತಂ ಬದ್ಧ್ವೋತ್ತರಪಟೇ ತತಃ । ಪ್ರಗೃಹ್ಯ ಬಾಲಕಂ ಮಾತ್ರಾ ಸಹೈಕಸ್ಥಮಬನ್ಧಯತ್॥೮.
ಪಕ್ಷಿಗಳು ಹೇಳಿದರು: 'ಆ ಹಣವನ್ನು ಮೇಲಂಗಿಯಲ್ಲಿ ಕಟ್ಟಿದರು. ಮಗನನ್ನು ತಾಯಿಯೊಂದಿಗೆ ಒಟ್ಟಿಗೆ ತೆಗೆದುಕೊಂಡು, ಇಬ್ಬರನ್ನೂ ಒಂದುಗೂಡಿಸಿ ಕಟ್ಟಿ ಹೋದನು.'
ನೀಯಮಾನೌ ತು ತೌ ದೃಷ್ಟ್ವಾ ಭಾರ್ಯಾ-ಪುತ್ರೌ ಸ ಪಾರ್ಥಿವಃ । ವಿಲಲಾಪ ಸುದುಃ ಖಾರ್ತೋ ನಿಃ ಶ್ವಸ್ಯೋಷ್ಣಂ ಪುನಃ ಪುನಃ॥೮.
ತನ್ನ ಹೆಂಡತಿ ಮತ್ತು ಮಗನನ್ನು ಹೀಗೆ ಕರೆದೊಯ್ಯುತ್ತಿರುವುದನ್ನು ನೋಡಿ, ಆ ರಾಜನು ದುಃಖದಿಂದ ತುಂಬಿ, ಮತ್ತೆ ಮತ್ತೆ ಬಿಸಿ ಉಸಿರೆಳೆದಂತೆ ಅಳಲು ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದನು.
ಯಾಂ ನ ವಾಯುರ್ನ ಚಾದಿತ್ಯೋ ನೇನ್ದುರ್ನ ಚ ಪೃಥಗ್ಜನಃ । ದೃಷ್ಟವನ್ತಃ ಪುರಾ ಪತ್ನೀಂ ಸೇಯಂ ದಾಸೀತ್ವಮಾಗತಾ॥೮.
ಇವಳನ್ನು ಹಿಂದೆ ಗಾಳಿ, ಸೂರ್ಯ, ಬೇರೆ ಯಾರೂ ಕೂಡ ನೋಡಿರಲಿಲ್ಲ. ಇವಳೇ ಈಗ ದಾಸಿಯಾಗಿರುವ ಸ್ಥಿತಿಗೆ ಬಿದ್ದಿದ್ದಾಳೆ.
ಸೂರ್ಯವಂಶಪ್ರಸೂತೋಽಯಂ ಸುಕುಮಾರಕರಾಙ್ಗುಲಿಃ । ಸಮ್ಪ್ರಾಪ್ತೋ ವಿಕ್ರಯಂ ಬಾಲೋ ಧಿಙ್ಮಾಮಸ್ತು ಸುದುರ್ಮತಿಮ್॥೮.
ಸೂರ್ಯವಂಶದಲ್ಲಿ ಹುಟ್ಟಿದ, কোমಲ ಕೈ ಮತ್ತು ಬೆರಳಿರುವ ಈ ಮಗನು ಈಗ ಮಾರಾಟವಾಗಿದ್ದಾನೆ. ನನ್ನಂಥ ದುರ್ಬುದ್ಧಿಗೆ ನಾಚಿಕೆ.
ಹಾ ಪ್ರಿಯೇ ! ಹಾ ಶಿಶೋ ! ನತ್ಸ ! ಮಮಾನಾರ್ಯಸ್ಯ ದುರ್ನಯೈಃ । ದೈವಾಧೀನಾಂ ದಶಾಂ ಪ್ರಾಪ್ತೋ ನ ಮೃತೋಽಸ್ಮಿ ತಥಾಪಿ ಧಿಕ್॥೮.
ಅಯ್ಯೋ ಪ್ರಿಯೆ! ಅಯ್ಯೋ ಮಗನೇ! ನನ್ನ ದುಷ್ಕರ್ಮಗಳಿಂದ ನೀನು ಈ ಸ್ಥಿತಿಗೆ ಬಿದ್ದಿದ್ದೀಯೆ, ದೈವದ ಆಧೀನನಾಗಿದ್ದೀಯೆ, ನಾನು ಇನ್ನೂ ಸತ್ತಿಲ್ಲವಲ್ಲ—ನನಗೆ ನಾಚಿಕೆ.
; ಪಕ್ಷಿಣ ಊಚುಃ ಏವಂ ವಿಲಪತೋ ರಾಜ್ಞಃ ಸ ವಿಪ್ರೋಽನ್ತರಧೀಯತ । ವೃಕ್ಷಗೇಹಾದಿಭಿಸ್ತುಙ್ಗೈಸ್ತಾವಾದಾಯ ತ್ವರಾನ್ವಿತಃ॥೮.
ಪಕ್ಷಿಗಳು ಹೇಳಿದರು: 'ರಾಜನು ಹೀಗೆ ಅಳುತ್ತಿದ್ದಾಗ, ಆ ಬ್ರಾಹ್ಮಣನು ಮರಗಳು ಮತ್ತು ಮನೆಗಳ ನಡುವೆ ಅವರನ್ನು ತ್ವರಿತವಾಗಿ ತೆಗೆದುಕೊಂಡು ಹೋಗಿ ಕಾಣೆಯಾಗಿದನು.'
ವಿಶ್ವಾಮಿತ್ರಸ್ತತಃ ಪ್ರಾಪ್ತೋ ನೃಪಂ ವಿತ್ತಮಯಾಚತ । ತಸ್ಮೈ ಸಮರ್ಪಯಾಮಾಸ ಹರಿಶ್ಚನ್ದ್ರೋಽಪಿ ತದ್ಧನಮ್॥೮.
ಆಮೇಲೆ ವಿಶ್ವಾಮಿತ್ರನು ಬಂದು, ರಾಜನ ಬಳಿ ಹಣವನ್ನು ಕೇಳಿದನು. ಹರಿಶ್ಚಂದ್ರನು ಆ ಹಣವನ್ನು ಅವನಿಗೆ ಕೊಟ್ಟನು.
ತದ್ವಿತ್ತಂ ಸ್ತೋಕಮಾಲೋಕ್ಯ ದಾರವಿಕ್ರಯಸಮ್ಭವಮ್ । ಶೋಕಾಭಿಭೂತಂ ರಾಜಾನಂ ಕುಪಿತಃ ಕೌಶಿಕೋಽಬ್ರವೀತ್॥೮.
ಅವನು ಹೆಂಡತಿ ಮತ್ತು ಮಗನನ್ನು ಮಾರಾಟ ಮಾಡಿ ಪಡೆದ ಹಣವು ಸ್ವಲ್ಪವೇ ಎಂದು ನೋಡಿ, ಆ ದುಃಖಭರಿತ ರಾಜನಿಗೆ ಕೋಪಗೊಂಡ ಕೌಶಿಕನು ಹೀಗೆಂದನು.
ಕ್ಷತ್ರಬನ್ಧೋ ! ಮಮೇಮಾಂ ತ್ವಂ ಸದೃಶೀಂ ಯಜ್ಞದಕ್ಷಿಣಾಮ್ । ಮನ್ಯಸೇ ಯದಿ ತತ್ ಕ್ಷಿಪ್ರಂ ಪಶ್ಯ ತ್ವಂ ಮೇ ಬಲಂ ಪರಮ್॥೮.
'ನಿನ್ನಂಥ ಕ್ಷತ್ರಿಯನು! ಇದು ನನಗೆ ಯಜ್ಞದ ದಕ್ಷಿಣೆಯೆಂದು ನೀನು ಯೋಚಿಸುತ್ತಿದ್ದರೆ, ಈಗಲೇ ನನ್ನ ಮಹಾ ಶಕ್ತಿಯನ್ನು ನೋಡಿ.'
ತಪಸೋಽತ್ರ ಸುತಪ್ತಸ್ಯ ಬ್ರಾಹ್ಮಣ್ಯಸ್ಯಾಮಲಸ್ಯ ಚ । ಮತ್ಪ್ರಭಾವಸ್ಯ ಚೋಗ್ರಸ್ಯ ಶುದ್ಧಸ್ಯಾಧ್ಯಯನಸ್ಯ ಚ॥೮.
ಇದು ನನ್ನ ತಪಸ್ಸಿನ ಶಕ್ತಿ, ನನ್ನ ಶುದ್ಧ ಬ್ರಾಹ್ಮಣತ್ವದ ಶಕ್ತಿ, ನನ್ನ ಭಯಂಕರ ಶಕ್ತಿಯೂ, ಪವಿತ್ರ ಅಧ್ಯಯನದ ಫಲವೂ ಆಗಿದೆ.
ಅನ್ಯಾಂ ದಾಸ್ಯಾಮಿ ಭಗವನ್ ! ಕಾಲಃ ಕಶ್ಚಿತ್ಪ್ರತೀಕ್ಷ್ಯತಾಮ್ । ಸಾಮ್ಪ್ರತಂ ನಾಸ್ತಿ ವಿಕ್ರೀತಾ ಪತ್ನೀ ಪುತ್ರಶ್ಚ ಬಾಲಕಃ॥೮.
ಭವಗನೇ, ನಾನು ನಿಮಗೆ ಬೇರೆ ಯಾರನ್ನಾದರೂ ಕೊಡುತ್ತೇನೆ. ಸ್ವಲ್ಪ ಸಮಯ ಕಾಯಿರಿ. ಈಗ ನನ್ನ ಹೆಂಡತಿ ಮಾರಾಟವಾಗಿದ್ದಾಳೆ, ಮಗನು ಇನ್ನೂ ಚಿಕ್ಕವನು.
; ವಿಶ್ವಾಮಿತ್ರ ಉವಾಚ ಚತುರ್ಭಾಗಃ ಸ್ಥಿತೋ ಯೋಽಯಂ ದಿವಸಸ್ಯ ನರಾಧಿಪ । ಏಷ ಏವ ಪ್ರತೀಕ್ಷ್ಯೋ ಮೇ ವಕ್ತವ್ಯಂ ನೋತ್ತರಂ ತ್ವಯಾ॥೮.
ವಿಶ್ವಾಮಿತ್ರನು ಹೇಳಿದನು: ರಾಜನೇ, ಈ ದಿನದ ನಾಲ್ಕನೇ ಭಾಗ ಮಾತ್ರ ಉಳಿದಿದೆ. ನಾನು ಇಷ್ಟೇ ಸಮಯ ಕಾಯುತ್ತೇನೆ. ನೀನು ಇನ್ನೇನು ಹೇಳಬಾರದು.