నీలకేశాయ విత్తాయ శితికణ్ఠాయ వై నమః కపర్దినే నమస్తుభ్యం నాగాఙ్గాభరణాయ చ
నీలవెన్నెల జుట్టు కలవాడవు, ధనవంతుడవు, తెల్లని కంఠం ఉన్నవాడవు, జటాజూటాన్ని ధరించినవాడవు, పాములను అలంకారంగా వేసుకున్నవాడవు, నీకు నమస్కారం.
వృషారూఢాయ సర్వస్య హర్త్రే కర్త్రే నమోనమః వీరరామాతిరామాయ రామనాథాయ తే విభో
ఎద్దుపై కూర్చున్నవాడవు, సృష్టికి అంతమిచ్చేవాడవు, సృష్టికర్తవు, నీకు మళ్లీ మళ్లీ నమస్కారం. పరాక్రమశాలి, వీరులకు ఆనందాన్ని ఇచ్చేవాడవు, రాముని అధిపతివు, ఓ ప్రభూ! నీకు నమస్కారం.
నమో రాజాధిరాజాయ రాజ్ఞామధిగతాయ తే నమః పాలాధిపతయే పాలాశాకృన్తతే నమః
రాజులకే రాజువైనవాడవు, రాజులు చేరదగినవాడవు, రక్షకుల అధిపతివు, రక్షకుల శాఖలను తొలగించేవాడవు, నీకు నమస్కారం.
నమః కేయూరభూషాయ గోపతే తే నమోనమః నమః శ్రీకణ్ఠనాథాయ నమో లికుచపాణయే
బాహువులపై కంకణాలు ధరించినవాడవు, గోపాలకుల ప్రభువవు, నీకు మళ్లీ మళ్లీ నమస్కారం. శ్రీకంఠనాథా! గదను పట్టుకున్నవాడవు, నీకు నమస్కారం.
భువనేశాయ దేవాయ వేదశాస్త్ర నమో ఽస్తు తే సారఙ్గాయ నమస్తుభ్యం రాజహంసాయ తే నమః
లోకానికి అధిపతివైన దేవా! వేదశాస్త్రాల సారం నీవే. విల్లు పట్టినవాడవు, రాజహంసవు, నీకు నమస్కారం.
కనకాఙ్గదహారాయ నమః సర్పోపవీతినే సర్పకుణ్డలమాలాయ కటిసూత్రీకృతాహినే
బంగారు కంకణాలు, హారాలు ధరించినవాడవు, పామును యజ్ఞోపవీతంగా వేసుకున్నవాడవు, పాము కుండలాల మాల వేసుకున్నవాడవు, నడికట్టుగా పామును ధరించినవాడవు, నీకు నమస్కారం.
వేదగర్భాయ గర్భాయ విశ్వగర్భాయ తే శివ విరరామేతి సంస్తుత్వా బ్రహ్మణా సహితో హరిః
వేదాలను లోనికి ఉంచుకున్నవాడవు, సృష్టికి ఆధారమైనవాడవు, విశ్వానికి మూలమైనవాడవు, శివా! బ్రహ్మతో పాటు హరివు 'విరరామ' అని నిన్ను స్తుతించారు.
ఏతత్స్తోత్రవరం పుణ్యం సర్వపాపప్రణాశనమ్ యః పఠేచ్ఛ్రావయేద్వాపి బ్రాహ్మణాన్ వేదపారగాన్
ఈ ఉత్తమమైన పవిత్రమైన స్తోత్రం అన్ని పాపాలను తొలగిస్తుంది. దాన్ని చదువుతాడు లేదా వేదాలు నేర్చుకున్న బ్రాహ్మణులకు వినిపిస్తే—
స యాతి బ్రహ్మణో లోకే పాపకర్మరతో ఽపి వై తస్మాజ్జపేత్పఠేన్నిత్యం శ్రావయేద్బ్రాహ్మణాఞ్ఛుభాన్
అతడు పాపకార్యాలలో నిమగ్నుడైనా బ్రహ్మలోకాన్ని పొందుతాడు. అందువల్ల ఎప్పుడూ దీనిని జపించాలి, చదవాలి, శుభ్రాహ్మణులకు వినిపించాలి.
సర్వపాపవిశుద్ధ్యర్థం విష్ణునా పరిభాషితమ్
అన్ని పాపాల నుంచి శుద్ధికై ఇది విష్ణువు చెప్పినది.
అథోవాచ మహాదేవః ప్రీతో ఽహం సురసత్తమౌ పశ్యతాం మాం మహాదేవం భయం సర్వం విముచ్యతామ్
అప్పుడు మహాదేవుడు ఇలా అన్నాడు: 'నేను సంతోషించాను, దేవతలలో శ్రేష్ఠులారా! నన్ను మహాదేవుడిని చూడండి, మీ భయమంతా పోయింది.'
యువాం ప్రసూతౌ గాత్రాభ్యాం మమ పూర్వం మహాబలౌ అయం మే దక్షిణే పార్శ్వే బ్రహ్మా లోకపితామహః
మీ ఇద్దరూ మహాబలులు, నా శరీరంనుండి పుట్టారు. నా కుడివైపు బ్రహ్మా ఉన్నాడు, అతడే లోకాల పితామహుడు.
వామే పార్శ్వే చ మే విష్ణుర్ విశ్వాత్మా హృదయోద్భవః ప్రీతో ఽహం యువయోః సమ్యగ్ వరం దద్మి యథేప్సితమ్
నా ఎడమవైపు విష్ణువు ఉన్నాడు, అతడే విశ్వానికి ఆత్మ, నా హృదయంనుండి పుట్టినవాడు. మీ ఇద్దరిపట్ల నేను సంతోషంగా ఉన్నాను, మీరు కోరిన వరాన్ని ఇస్తాను.
ఏవముక్త్వా తు తం విష్ణుం కరాభ్యాం పరమేశ్వరః పస్పర్శ సుభగాభ్యాం తు కృపయా తు కృపానిధిః
ఇలా చెప్పిన తర్వాత, పరమేశ్వరుడు తన మంగళకరమైన చేతులతో విష్ణువును కరుణతో తాకాడు.
తతః ప్రహృష్టమనసా ప్రణిపత్య మహేశ్వరమ్ ప్రాహ నారాయణో నాథం లిఙ్గస్థం లిఙ్గవర్జితమ్
ఆ తరువాత ఆనందంతో నారాయణుడు మహేశ్వరుడికి నమస్కరించి, లింగంలోనూ లింగానికి అతీతుడైన ప్రభువుని ప్రశంసించాడు.
యది ప్రీతిః సముత్పన్నా యది దేయో వరశ్ చ నౌ భక్తిర్భవతు నౌ నిత్యం త్వయి చావ్యభిచారిణీ
నీవు నిజంగా సంతోషపడి, మాకు వరం ఇవ్వాలనుకుంటే, నీపై ఎప్పుడూ మారని భక్తి మాకు కలగాలి.
దేవః ప్రదత్తవాన్ దేవాః స్వాత్మన్యవ్యభిచారిణీమ్ బ్రహ్మణే విష్ణవే చైవ శ్రద్ధాం శీతాంశుభూషణః
చల్లని చంద్రుడిని అలంకరించుకున్న దేవుడు, బ్రహ్మా మరియు విష్ణువుకు తనపై మారని విశ్వాసాన్ని అనుగ్రహించాడు.
జానుభ్యామవనీం గత్వా పునర్నారాయణః స్వయమ్ ప్రణిపత్య చ విశ్వేశం ప్రాహ మన్దతరం వశీ
తర్వాత నారాయణుడు మోకాళ్లపై భూమికి వంగి, విశ్వేశ్వరుడికి నమస్కరించి, మృదువుగా, నియమంతో మాట్లాడాడు.
ఆవయోర్దేవదేవేశ వివాదమతిశోభనమ్ ఇహాగతో భవాన్ యస్మాద్ వివాదశమనాయ నౌ
దేవదేవా, ప్రభువా, మా ఇద్దరి మధ్య జరిగిన గొప్ప వాదాన్ని నివారించేందుకు మీరు ఇక్కడికి వచ్చారు.
తస్య తద్వచనం శ్రుత్వా పునః ప్రాహ హరో హరిమ్ ప్రణిపత్య స్థితం మూర్ధ్నా కృతాఞ్జలిపుటం స్మయన్
ఆ మాటలు విని, హరుడు నమస్కరించి, చేతులు ముడిచిన హరిని, తల వంచి, చిరునవ్వుతో నిలబడ్డ హరిని మళ్లీ ఇలా అడిగాడు.
ప్రలయస్థితిసర్గాణాం కర్తా త్వం ధరణీపతే వత్స వత్స హరే విష్ణో పాలయైతచ్చరాచరమ్
ఓ భూమిపాలకా, నీవే సృష్టి, స్థితి, లయాలకు కర్తవు. నా బిడ్డా, హరి, విష్ణూ, ఈ చరాచర జగత్తును కాపాడు.
త్రిధా భిన్నో హ్యహం విష్ణో బ్రహ్మవిష్ణుభవాఖ్యయా సర్గరక్షాలయగుణైర్ నిష్కలః పరమేశ్వరః
ఓ విష్ణూ, నేను సృష్టి, స్థితి, లయ లక్షణాలతో బ్రహ్మ, విష్ణు, భవుడిగా మూడు రూపాల్లో విభజించబడ్డాను. అయినా నేను ఏకత్వంలో ఉన్న పరమేశ్వరుడిని.
సంమోహం త్యజ భో విష్ణో పాలయైనం పితామహమ్ పాద్మే భవిష్యతి సుతః కల్పే తవ పితామహః
విష్ణూ, మాయను వదిలిపెట్టు. ఈ పితామహుడిని కాపాడు. పద్మ కల్పంలో ఆయన నీ కుమారుడవుతాడు, నువ్వు ఆయనకు పితామహుడవుతావు.
తదా ద్రక్ష్యసి మాం చైవం సో ఽపి ద్రక్ష్యతి పద్మజః ఏవముక్త్వా స భగవాంస్ తత్రైవాన్తరధీయత
అప్పుడు నువ్వు నన్ను ఇలా చూస్తావు, పద్మజుడూ నన్ను అలాగే చూస్తాడు. ఇలా చెప్పి ఆ భగవంతుడు అక్కడే అంతర్ధానమయ్యాడు.
తదాప్రభృతి లోకేషు లిఙ్గార్చా సుప్రతిష్ఠితా లిఙ్గవేదీ మహాదేవీ లిఙ్గం సాక్షాన్మహేశ్వరః
అప్పటి నుంచి లోకాలలో లింగార్చన బలంగా స్థాపించబడింది. లింగవేదిక మహాదేవి, లింగమే మహేశ్వరుడు ప్రత్యక్షంగా.
లయనాల్లిఙ్గమిత్యుక్తం తత్రైవ నిఖిలం సురాః యస్తు లైఙ్గం పఠేన్నిత్యమ్ ఆఖ్యానం లిఙ్గసన్నిధౌ
లయ కారణంగా దీనిని లింగం అంటారు. అక్కడే సమస్త దేవతలు నివసిస్తారు. ఎవరైనా లింగసన్నిధిలో లింగ కథను ప్రతిరోజూ చదువుతే—
స యాతి శివతాం విప్రో నాత్ర కార్యా విచారణా
ఆ బ్రాహ్మణుడు శివత్వాన్ని పొందుతాడు. ఇందులో మరెలాంటి సందేహం లేదు.
కథం పాద్మే పురా కల్పే బ్రహ్మా పద్మోద్భవో ఽభవత్ భవం చ దృష్టవాంస్తేన బ్రహ్మణా పురుషోత్తమః
పద్మ కల్పంలో, పురాతన కాలంలో, పద్మంలో జన్మించిన బ్రహ్మ ఎలా ఉద్భవించాడు? ఆ బ్రహ్మ ద్వారా పురుషోత్తముడు భవుడిని ఎలా దర్శించాడు?
ఏతత్సర్వం విశేషేణ సాంప్రతం వక్తుమర్హసి ఆసీదేకార్ణవం ఘోరమ్ అవిభాగం తమోమయమ్
ఇవి అన్నీ పూర్తిగా వివరంగా ఇప్పుడు చెప్పాలి. అప్పట్లో ఒక్కటే, భయంకరమైన, చీకటి తీరని సముద్రం ఉండేది.
మధ్యే చైకార్ణవే తస్మిన్ శఙ్ఖచక్రగదాధరః జీమూతాభో ఽమ్బుజాక్షశ్ చ కిరీటీ శ్రీపతిర్హరిః
ఆ ఒక్క సముద్రం మధ్యలో, శంఖం, చక్రం, గద ధరించిన, మేఘవర్ణుడైన, కమలనేత్రుడైన శ్రీపతిగా హరిదేవుడు ఉన్నాడు.