వ్యష్టమ్భయద్ అదీనాత్మా కరస్థం న చచాల సః అతిష్ఠత్ స్తమ్భితస్తేన శృఙ్గవానివ నిశ్చలః
ఆ ధైర్యవంతుడు చేతిలో ఉన్న చక్రాన్ని అడ్డగించాడు. అది కదలలేదు. దాంతో అతడు శిఖరంతో ఉన్న కొండలా అచలంగా నిలిచిపోయాడు.
త్రిభిశ్ చ ధర్షితం శార్ఙ్గం త్రిధాభూతం ప్రభోస్తదా శార్ఙ్గకోటిప్రసఙ్గాద్ వై చిఛేద చ శిరః ప్రభోః
ఆ సమయంలో ప్రభువు ధనుస్సు శారంగం మూడు భాగాలుగా విరిగిపోయింది. శారంగం అంచు బలంతో ప్రభువు తల వేరు అయింది.
ఛిన్నం చ నిపపాతాసు శిరస్తస్య రసాతలే వాయునా ప్రేరితం చైవ ప్రాణజేన పినాకినా
విరిగిన ఆ తల వాయువుతో నడిపించబడుతూ, ప్రాణదాత అయిన పినాకిని బలంతో లోకాల్లోకి పడిపోయింది.
ప్రవివేశ తదా చైవ తదీయాహవనీయకమ్ తత్ ప్రతిధ్వస్తకలశం భగ్నయూపం సతోరణమ్
ఆ సమయంలో అది అతని యజ్ఞాగ్నిలో ప్రవేశించింది. ఆ యజ్ఞస్థలం ధ్వంసమై, యూపాలు విరిగిపోయి, ద్వారాలు కూలిపోయాయి.
ప్రదీపితమహాశాలం దృష్ట్వా యజ్ఞో ఽపి దుద్రువే తం తదా మృగరూపేణ ధావన్తం గగనం ప్రతి
మహా మండపం అగ్నిలో మండిపోతున్నదాన్ని చూసి, యజ్ఞమే మృగరూపంలో ఆకాశం వైపు పరుగెత్తింది.
వీరభద్రః సమాధాయ విశిరస్కమథాకరోత్ తతః ప్రజాపతిం ధర్మం కశ్యపం చ జగద్గురుమ్
వీరభద్రుడు అతన్ని పట్టుకుని తలను విడదీసాడు. తరువాత ప్రజాపతి ధర్ముడిని, జగద్గురువు కశ్యపుడిని కూడా సంహరించాడు.
అరిష్టనేమినం వీరో బహుపుత్రం మునీశ్వరమ్ మునిమ్ అఙ్గిరసం చైవ కృష్ణాశ్వం చ మహాబలః
బలవంతుడైన వీరుడు, అనేక మంది కుమారుల తండ్రి అయిన అరిష్టనేమిని, మునీశ్వరుడు అంగిరసుని, కృష్ణాశ్వునిని కూడా సంహరించాడు.
జఘాన మూర్ధ్ని పాదేన దక్షం చైవ యశస్వినమ్ చిఛేద చ శిరస్తస్య దదాహాగ్నౌ ద్విజోత్తమాః
ఆ యశస్వి దక్షుని తలను కాలితో తన్నాడు, తరువాత తలను వేరు చేసి, ఉత్తమ ద్విజులు దానిని అగ్నిలో దహించారు.
సరస్వత్యాశ్ చ నాసాగ్రం దేవమాతుస్తథైవ చ నికృత్య కరజాగ్రేణ వీరభద్రః ప్రతాపవాన్
వీరభద్రుడు తన వేలి అంచుతో సరస్వతీదేవి ముక్కు అంచును, దేవతామాత ముక్కు అంచును కూడా కోసేశాడు.
తస్థౌ శ్రియా వృతో మధ్యే ప్రేతస్థానే యథా భవః ఏతస్మిన్నేవ కాలే తు భగవాన్పద్మసంభవః
అతడు మహిమతో చుట్టబడి, మృతస్థలంలో భవుడు నిలబడినట్లే నిలిచాడు. అదే సమయంలో పద్మంలో జన్మించిన భగవంతుడు ప్రత్యక్షమయ్యాడు.
భద్రమాహ మహాతేజాః ప్రార్థయన్ప్రణతః ప్రభుః అలం క్రోధేన వై భద్ర నష్టాశ్చైవ దివౌకసః
ఆ మహాతేజస్వి భగవంతుడు నమస్కరిస్తూ ప్రార్థిస్తూ శాంతిని కోరుతూ ఇలా అన్నాడు: 'భద్రా, కోపం చాలించు; దేవతలు కూడా నశించిపోయారు.'
ప్రసీద క్షమ్యతాం సర్వం రోమజైః సహ సువ్రత సో ఽపి భద్రః ప్రభావేణ బ్రహ్మణః పరమేష్ఠినః
'దయచూపు, జుట్టు నుండి పుట్టినవారితో పాటు అందరినీ క్షమించు, ఓ ధైర్యవంతుడా!' అప్పుడు భద్రుడు పరమేశ్వరుడైన బ్రహ్మ ప్రభావంతో శాంతించాడు.
శమం జగామ శనకైః శాన్తస్తస్థౌ తదాజ్ఞయా దేవో ఽపి తత్ర భగవాన్ అన్తరిక్షే వృషధ్వజః
అల్లకల్లోలమైన వాతావరణం క్రమంగా శాంతించింది. ఆ సమయంలో వృషధ్వజుడు అయిన భగవంతుడు ఆ ఆజ్ఞతో ఆకాశంలో నిశ్చలంగా నిలిచాడు.
సగణః సర్వదః శర్వః సర్వలోకమహేశ్వరః ప్రార్థితశ్చైవ దేవేన బ్రహ్మణా భగవాన్ భవః
సర్వదాత అయిన శర్వుడు, అన్ని లోకాల మహేశ్వరుడు, తన గణాలతో కలిసి ఉన్నప్పుడు, బ్రహ్మదేవుడు ఆయనను మనసారా ప్రార్థించాడు.
హతానాం చ తదా తేషాం ప్రదదౌ పూర్వవత్తనుమ్ ఇన్ద్రస్య చ శిరస్తస్య విష్ణోశ్చైవ మహాత్మనః
ఆ సమయంలో, హతమైనవారందరికీ ఆయన మునుపటిలాగే శరీరాలను తిరిగి ఇచ్చాడు. ఇంద్రుడి తలకూ, మహాత్ముడైన విష్ణువు తలకూ ఆయన తిరిగి ప్రసాదించాడు.
దక్షస్య చ మునీన్ద్రస్య తథాన్యేషాం మహేశ్వరః వాగీశ్యాశ్చైవ నాసాగ్రం దేవమాతుస్తథైవ చ
మహేశ్వరుడు, మునులలో శ్రేష్ఠుడైన దక్షుడికీ, ఇతరులకూ, వాగీశ్వరి మాతకు ముక్కు అంచునూ, దేవమాతకు కూడా మునుపటిలాగే తిరిగి ప్రసాదించాడు.
నష్టానాం జీవితం చైవ వరాణి వివిధాని చ దక్షస్య ధ్వస్తవక్త్రస్య శిరసా భగవాన్ప్రభుః
నశించినవారికి ఆయన మళ్లీ ప్రాణం ప్రసాదించాడు. ఇంకా అనేక వరాలనూ ఇచ్చాడు. ముఖం నశించిన దక్షుడికి భగవంతుడు తలను ప్రసాదించాడు.
కల్పయామాస వై వక్త్రం లీలయా చ మహాన్ భవః దక్షో ఽపి లబ్ధసంజ్ఞశ్ చ సముత్థాయ కృతాఞ్జలిః
మహాభవుడు తన లీలతో దక్షునికి ముఖాన్ని సృష్టించాడు. దక్షుడు మళ్లీ జ్ఞానం పొందాడు, చేతులు ముడుచుకొని లేచి నమస్కరించాడు.
తుష్టావ దేవదేవేశం శఙ్కరం వృషభధ్వజమ్ స్తుతస్తేన మహాతేజాః ప్రదాయ వివిధాన్వరాన్
దక్షుడు దేవతలలో అధిపతియైన శంకరుని, వృషభధ్వజుడిని స్తుతించాడు. అతని స్తోత్రంతో సంతోషించిన మహాత్ముడు అనేక వరాలు ప్రసాదించాడు.
గాణపత్యం దదౌ తస్మై దక్షాయాక్లిష్టకర్మణే దేవాశ్ చ సర్వే దేవేశం తుష్టువుః పరమేశ్వరమ్
పాపరహితుడైన దక్షునికి గణపతిత్వాన్ని ప్రసాదించాడు. అందరు దేవతలు పరమేశ్వరుడైన దేవతల అధిపతిని స్తుతించారు.
నారాయణశ్ చ భగవాన్ తుష్టావ చ కృతాఞ్జలిః బ్రహ్మా చ మునయః సర్వే పృథక్పృథగజోద్భవమ్
భగవంతుడైన నారాయణుడు కూడా చేతులు ముడుచుకొని ఆయనను స్తుతించాడు. బ్రహ్మదేవుడు, మునులు అందరూ, ఏకైకంగా గజముఖుని స్తుతించారు.
తుష్టువుర్ దేవదేవేశం నీలకణ్ఠం వృషధ్వజమ్ తాన్ దేవాన్ అనుగృహ్యైవ భవో ఽప్యన్తరధీయత
వారు దేవతలలో అధిపతియైన నీలకంఠుడిని, వృషభధ్వజుడిని స్తుతించారు. ఆ దేవతలకు అనుగ్రహం చేసి, భవుడు అక్కడ నుండి అంతర్ధానమయ్యాడు.
కథం హిమవతః పుత్రీ బభూవాంబా సతీ శుభా కథం వా దేవదేవేశమ్ అవాప పతిమీశ్వరమ్
హిమవంతుని కుమార్తె అయిన శుభస్వరూపిణి సతీ ఎలా జన్మించింది? ఆమె దేవతలలో అధిపతియైన ఈశ్వరుని ఎలా భర్తగా పొందింది?
సా మేనాతనుమ్ ఆశ్రిత్య స్వేచ్ఛయైవ వరాఙ్గనా తదా హైమవతీ జజ్ఞే తపసా చ ద్విజోత్తమాః
ఆమె స్వేచ్ఛతో మేనాదేవికి శరీరాన్ని స్వీకరించి, ఆ సమయంలో హిమవంతునికి austerity వల్ల కూతురుగా జన్మించింది, మహర్షులారా.
జాతకర్మాదికాః సర్వాశ్ చకార చ గిరీశ్వరః ద్వాదశే చ తదా వర్షే పూర్ణే హైమవతీ శుభా
పర్వతాధిపతి అన్ని జాతకర్మాది కర్మలను నిర్వహించాడు. హిమవంతుని ఆ శుభస్వరూపిణి కుమార్తె పన్నెండవ సంవత్సరంలో—
తపస్తేపే తయా సార్ధమ్ అనుజా చ శుభాననా అన్యా చ దేవీ హ్యనుజా సర్వలోకే నమస్కృతా
ఆమెతో పాటు తమ్ముడు అయిన శుభానన, ఇంకొక తమ్ముడు అయిన దేవి, ప్రపంచమంతా పూజించబడే మరో తమ్ముడు కూడా తపస్సు చేశారు.
ఋషయశ్ చ తదా సర్వే సర్వలోకమహేశ్వరీమ్ తుష్టువుస్ తపసా దేవీం సమావృత్య సమన్తతః
అప్పుడు అన్ని మునులు ఆ దేవిని, అన్ని లోకాల మహేశ్వరిని చుట్టుముట్టి, ఆమె తపస్సును ప్రశంసిస్తూ స్తుతించారు.
జ్యేష్ఠా హ్యపర్ణా హ్యనుజా చైకపర్ణా శుభాననా తృతీయా చ వరారోహా తథా చైవైకపాటలా
పెద్దదైనది అపర్ణ, తమ్ముడు ఏకపర్ణ, శుభానన, మూడవది వరారోహ, అలాగే ఏకపాటల అని పిలవబడింది.
తపసా చ మహాదేవ్యాః పార్వత్యాః పరమేశ్వరః వశీకృతో మహాదేవః సర్వభూతపతిర్భవః
పార్వతీదేవి చేసిన తపస్సుతో పరమేశ్వరుడు, మహాదేవుడు, అన్ని భూతాల అధిపతి అయిన భవుడు ఆమెకు వశమయ్యాడు.
ఏతస్మిన్నేవ కాలే తు తారకో నామ దానవః తారాత్మజో మహాతేజా బభూవ దితినన్దనః
అదే సమయంలో తారక అనే దానవుడు, తార కుమారుడైన మహాతేజస్వి, దితి వంశంలో జన్మించినవాడు ఉన్నాడు.