కులాలచక్రవచ్ఛక్త్యా ప్రేరితో ఽసి పినాకినా అద్యాపి తవ నిక్షిప్తం కపాలం కూర్మరూపిణః
కుమ్మరి చక్రంలా, నీవు పినాకిని పట్టుకున్నవాడిచేత నడిపించబడుతున్నావు. ఇప్పటికీ, కూర్మరూపుడైన వాడి ఖడ్గం నీపై ఉంచబడింది.
హరహారలతామధ్యే ముగ్ధ కస్మాన్న బుధ్యసే విస్మృతం కిం తదంశేన దంష్ట్రోత్పాతనపీడితః
హరహారాల మద్యలో, ఓ మోసపోయినవాడా! నీవు ఎందుకు గ్రహించలేవు? ఆ భాగాన్ని, దంతం పైకి రావడం వల్ల నీవు బాధపడుతూ, మరచిపోయావా?
వారాహవిగ్రహస్తే ఽద్య సాక్రోశం తారకారిణా దగ్ధో ఽసి యస్య శూలాగ్రే విష్వక్సేనచ్ఛలాద్భవాన్
ఈ రోజు నీ వారాహ రూపంలో, తారకాసత్రువైన వాడి త్రిశూలపు అంచున, అతని మాయచేత, నీవు పెద్ద అరుపుతో కాలిపోయావు.
దక్షయజ్ఞే శిరశ్ఛిన్నం మయా తే యజ్ఞరూపిణః అద్యాపి తవ పుత్రస్య బ్రహ్మణః పఞ్చమం శిరః
దక్షయజ్ఞంలో, యజ్ఞరూపుడవైన నీ తల నేను తొలగించాను. ఇప్పటికీ, నీ కుమారుడైన బ్రహ్మకి ఐదవ తల మిగిలే ఉంది.
ఛిన్నం తమేనాభిసంధం తదంశం తస్య తద్బలమ్ నిర్జితస్త్వం దధీచేన సంగ్రామే సమరుద్గణః
దధీచి యుద్ధంలో నీ శక్తిని, నీ భాగాన్ని తానే కోసేశాడు. నీవు మరుత్ గణాలతో కలిసి ఓడిపోయావు.
కణ్డూయమానే శిరసి కథం తద్విస్మృతం త్వయా చక్రం విక్రమతో యస్య చక్రపాణే తవ ప్రియమ్
నీ తలకి మంట వచ్చినప్పుడు, నీకు ఎంతో ఇష్టమైన చక్రం ఎవరిదో, ఎంత ధైర్యంగా పోరాడినవాడిదో, అది ఎలా మరిచావు చక్రధారి?
కుతః ప్రాప్తం కృతం కేన త్వయా తదపి విస్మృతమ్ తే మయా సకలా లోకా గృహీతాస్త్వం పయోనిధౌ
ఆ చక్రం నీకు ఎక్కడ దొరికింది? ఎవరు తయారు చేశారు? అది కూడా మరిచిపోయావా? నేను అన్ని లోకాలను స్వాధీనం చేసుకున్నాను, నువ్వు పాలసముద్రంలో ఉన్నప్పుడు.
నిద్రాపరవశః శేషే స కథం సాత్త్వికో భవాన్ త్వదాదిస్తమ్బపర్యన్తం రుద్రశక్తివిజృమ్భితమ్
నిద్రలో మునిగి పడుకున్న నువ్వు ఎలా సాత్వికుడు అవుతావు? నీ స్థంభం అడుగు నుంచి పై వరకు రుద్రుని శక్తి వ్యాపిస్తోంది.
శక్తిమానభితస్త్వం చ హ్య్ అనలస్త్వం చ మోహితః తత్తేజసో ఽపి మాహాత్మ్యం యువాం ద్రష్టుం న హి క్షమౌ
నీవు బలవంతుడవు, అగ్నిలా ఉగ్రుడవు, అయినా మాయలో పడిపోయావు. ఆ మహాశక్తి మహిమను మీరు ఇద్దరూ చూడలేరు.
స్థూలా యే హి ప్రపశ్యన్తి తద్విష్ణోః పరమం పదమ్ ద్యావాపృథివ్యా ఇన్ద్రాగ్నియమస్య వరుణస్య చ
దేవలోకానికి, భూమికి, ఇంద్రుడు, అగ్ని, యముడు, వరుణుడు వీరందరికీ పరమపదమైన విష్ణువు స్థానం, దాన్ని ఎవరు స్థూలంగా చూస్తారో,
ధ్వాన్తోదరే శశాఙ్కస్య జనిత్వా పరమేశ్వరః కాలో ఽసి త్వం మహాకాలః కాలకాలో మహేశ్వరః
చీకటి లోపల చంద్రుడు పుట్టినట్టు, నువ్వే కాలం, పరమేశ్వరుడు, నువ్వే మహాకాలుడు, కాలానికి కాలమైన మహేశ్వరుడు.
అతస్త్వముగ్రకలయా మృత్యోర్మృత్యుర్భవిష్యసి స్థిరధన్వా క్షయో వీరో వీరో విశ్వాధికః ప్రభుః
కాబట్టి, నీ ఉగ్ర రూపంతో, నువ్వే మరణానికి మరణమవుతావు. ధనువు పట్టుకుని నిలబడే వీరుడవు, నాశనం చేసే అధికుడవు, అందరినీ మించిపోయే ప్రభువవు.
ఉపహస్తా జ్వరం భీమో మృగపక్షిహిరణ్మయః శాస్తాశేషస్య జగతో న త్వం నైవచతుర్ముఖః
చేతిని పైకి ఎత్తి, నువ్వే భయంకరమైన జ్వరం, బంగారు జంతువు, పక్షి; ఈ జగత్తు అంతటినీ శిక్షించే వాడవు — నువ్వు కాదు, బ్రహ్మ కూడా కాదు.
ఇత్థం సర్వం సమాలోక్య సంహరాత్మానమ్ ఆత్మనా నో చేదిదానీం క్రోధస్య మహాభైరవరూపిణః
ఇలా అన్నీ చూసి, నీ ఆత్మను నీలోకి తీసుకో. లేకపోతే, ఇప్పుడు మహాభైరవుని కోపం మీద పడుతుంది.
వజ్రాశనిరివ స్థాణోస్ త్వ్ ఏవం మృత్యుః పతిష్యతి ఇత్యుక్తో వీరభద్రేణ నృసింహః క్రోధవిహ్వలః
స్థాణువు వజ్రాయుధంలా, మరణం నీ మీద పడుతుంది. వీరభద్రుడు ఇలా అన్నప్పుడు, నరసింహుడు కోపంతో తడిసి ఉండిపోయాడు.
ననాద తనువేగేన తం గృహీతుం ప్రచక్రమే అత్రాన్తరే మహాఘోరం విపక్షభయకారణమ్
తన శక్తితో గర్జించి, అతన్ని పట్టుకోవడానికి దూకాడు. అప్పుడు, శత్రువులకు భయాన్ని కలిగించే ఒక భయంకరమైన రూపం అక్కడ కనిపించింది.
గగనవ్యాపి దుర్ధర్షశైవతేజఃసముద్భవమ్ వీరభద్రస్య తద్రూపం తత్క్షణాదేవ దృశ్యతే
ఆ రూపం ఆకాశాన్ని నింపింది, దుర్జేయంగా, శివుని తేజస్సు నుండి పుట్టింది. ఆ వీరభద్రుని రూపం వెంటనే కనబడింది.
న తద్ధిరణ్మయం సౌమ్యం న సౌరం నాగ్నిసంభవమ్ న తడిచ్చన్ద్రసదృశమ్ అనౌపమ్యం మహేశ్వరమ్
అది బంగారు రంగులో కాదు, మృదువుగా లేదు, సూర్యునివంటి కాదు, అగ్నిలో పుట్టింది కాదు, మెరుపు లేదా చంద్రునిలా కూడా కాదు — అది మహేశ్వరుని అపూర్వమైన రూపం.
తదా తేజాంసి సర్వాణి తస్మిన్ లీనాని శాఙ్కరే తతో వ్యక్తో మహాతేజా వ్యక్తే సంభవతస్తతః
అప్పుడు అన్ని తేజస్సులు ఆ శంకరుని రూపంలో లీనమయ్యాయి. ఆ రూపం స్పష్టంగా వెలుగెత్తింది.
రుద్రసాధారణం చైవ చిహ్నితం వికృతాకృతి తతః సంహారరూపేణ సువ్యక్తః పరమేశ్వరః
అది రుద్రునికి సాధారణంగా ఉండే లక్షణాలతో, భయంకరమైన రూపంతో కనిపించింది. ఆ సమయంలో పరమేశ్వరుడు సంహారరూపంగా స్పష్టంగా దర్శనమిచ్చాడు.
పశ్యతాం సర్వదేవానాం జయశబ్దాదిమఙ్గలైః సహస్రబాహుర్ జటిలశ్ చన్ద్రార్ధకృతశేఖరః
అన్ని దేవతలు చూస్తుండగా, విజయధ్వని, మంగళధ్వనులతో, అతడు వెయ్యి చేతులతో, జటాజూటంతో, అర్ధచంద్రాన్ని కిరీటంగా ధరించి ప్రత్యక్షమయ్యాడు.
స మృగార్ధశరీరేణ పక్షాభ్యాం చఞ్చునా ద్విజాః అతితీక్ష్ణమహాదంష్ట్రో వజ్రతుల్యనఖాయుధః
అతడు అరవంతు మృగశరీరంతో, రెక్కలు, ముక్కుతో, చాలా పదునైన పెద్ద పళ్లతో, వజ్రంలాంటి గోరులతో ఆయుధాలుగా ఉన్నాడు, ద్విజులారా.
కణ్ఠే కాలో మహాబాహుశ్ చతుష్పాద్ వహ్నిసంభవః యుగాన్తోద్యతజీమూతభీమగంభీరనిఃస్వనః
ఆయన మెడలో కాలమే అలంకారంగా ఉంది. అతడు బలవంతుడు, నాలుగు కాళ్లు కలిగి, అగ్నిలో పుట్టినవాడు. యుగాంతానికి మేఘాలు మ్రోగినట్టు భయంకరమైన, లోతైన గర్జనతో ఉన్నాడు.
సమం కుపితవృత్తాగ్నివ్యావృత్తనయనత్రయః స్పష్టదంష్ట్రో ఽధరోష్ఠశ్ చ హుఙ్కారేణ యుతో హరః
ఆయన రూపం ఉగ్రంగా ఉంది. మూడు కళ్ళు అగ్నిలా వెలిగుతూ బయటకు చూస్తున్నాయి. పళ్ళు స్పష్టంగా కనబడుతూ, దిగువ పెదవి ముందుకు వచ్చి ఉంది. హరుడు భయంకరమైన గర్జనతో నిలబడి ఉన్నాడు.
హరిస్తద్దర్శనాదేవ వినష్టబలవిక్రమః బిభ్రద్ ఔర్మ్యం సహస్రాంశోర్ అధః ఖద్యోతవిభ్రమమ్
హరి, ఆయనను చూసిన వెంటనే తన బలం, పరాక్రమం అన్నీ కోల్పోయాడు. పైభాగంలో సూర్యుడిలా ప్రకాశిస్తూ, కింద భాగంలో పుట్టపురుగుల వెలుగు లాగా కనిపించాడు.
అథ విభ్రమ్య పక్షాభ్యాం నాభిపాదే ఽభ్యుదారయన్ పాదావాబధ్య పుచ్ఛేన బాహుభ్యాం బాహుమణ్డలమ్
తర్వాత, తన రెక్కలతో చుట్టుతూ, హరిని నాభి, పాదాల దగ్గర లేపాడు. పాదాలను తన తోకతో కట్టేసి, చేతులతో హరిలోని చేతులను చుట్టేశాడు.
భిన్దన్నురసి బాహుభ్యాం నిజగ్రాహ హరో హరిమ్ తతో జగామ గగనం దేవైః సహ మహర్షిభిః
తన చేతులతో హరి ఛాతీపై బలంగా కొట్టి, హరుడు హరిని పట్టుకున్నాడు. ఆ తరువాత దేవతలు, మహర్షులతో కలిసి ఆకాశంలోకి ఎగిరిపోయాడు.
సహసైవ భయాద్విష్ణుం విహగశ్ చ యథోరగమ్ ఉత్క్షిప్యోత్క్షిప్య సంగృహ్య నిపాత్య చ నిపాత్య చ
అప్పుడే, భయంతో పక్షిరాజు విష్ణువును ఎత్తి, మళ్లీ మళ్లీ పైకి ఎత్తి, బలంగా పట్టుకుని, మళ్లీ మళ్లీ కింద పడేశాడు.
ఉడ్డీయోడ్డీయ భగవాన్ పక్షాఘాతవిమోహితమ్ హరిం హరన్తం వృషభం విశ్వేశానం తమీశ్వరమ్
ఎగిరిపోతూ, ఎగిరిపోతూ, భగవంతుడు రెక్కల దెబ్బలకు మత్తుగా మారి, హరిని, వృషభధ్వజుడైన విశ్వేశ్వరుడిని, ఆ పరమేశ్వరుడిని మోసుకెళ్లాడు.
అనుయాన్తి సురాః సర్వే నమోవాక్యేన తుష్టువుః నీయమానః పరవశో దీనవక్త్రః కృతాఞ్జలిః
అన్ని దేవతలు ఆయన వెంట వెళ్లి, నమస్కార పదాలతో స్తుతించారు. విష్ణువు, బలహీనుడై, విచారంగా ముఖంతో, చేతులు జోడించి ఆయన చేతికి లోబడిపోయాడు.