లిఙ్గపురాణమ్

ఇన్ద్రియాణి మనశ్చిత్తబుద్ధ్యహఙ్కారసంజ్ఞితమ్ తథా సర్వమయం చైవ ఆత్మస్థా ఖ్యాతిరేవ చ

ఇంద్రియాలు, మనస్సు, చిత్తం, బుద్ధి, అహంకారం అని పిలవబడేది, అలాగే అన్నింటిలో వ్యాపించి ఆత్మలో స్థిరంగా ఉండే జ్ఞానం కూడా ఇదే.

సంయోగ ఏవ త్రివిధః సూక్ష్మేష్వేవ ప్రవర్తతే పునరష్టగుణశ్చాపి సూక్ష్మేష్వేవ విధీయతే

సూక్ష్మమైన వాటిలో మూడురకాల కలయిక జరుగుతుంది. అలాగే ఎనిమిది విధాలుగా విభజన కూడా సూక్ష్మమైన వాటిలోనే ఉంటుంది.

తస్య రూపం ప్రవక్ష్యామి యథాహ భగవాన్ప్రభుః త్రైలోక్యే సర్వభూతేషు యథాస్య నియమః స్మృతః

దాని స్వరూపాన్ని నేను వివరిస్తాను. భగవంతుడు చెప్పిన ప్రకారం, మూడు లోకాలన్నీ, సమస్త జీవులలో ఇది ఎలా నడుస్తుందో తెలుసుకో.

అణిమాద్యం తథావ్యక్తం సర్వత్రైవ ప్రతిష్ఠితమ్ త్రైలోక్యే సర్వభూతానాం దుష్ప్రాప్యం సముదాహృతమ్

అణిమాది శక్తులు మొదలుకొని, అవ్యక్తమైనది అన్నిచోట్లా వ్యాపించి ఉంటుంది. మూడు లోకాలలోని అన్ని జీవులకు అది దుర్లభమైనదిగా చెప్పబడింది.

తత్ తస్య భవతి ప్రాప్యం ప్రథమం యోగినాం బలమ్ లఙ్ఘనం ప్లవనం లోకే రూపమస్య సదా భవేత్

అది యోగులకు సాధ్యమవుతుంది. మొదటి శక్తి అంటే, ప్రపంచంలో ఎక్కడైనా దూకడం, సంచరించడం. ఇదే దాని స్వరూపం.

శీఘ్రత్వం సర్వభూతేషు ద్వితీయం తు పదం స్మృతమ్ త్రైలోక్యే సర్వభూతానాం మహిమ్నా చైవ వన్దితమ్

అన్ని జీవులలో వేగంగా ఉండడం రెండవ స్థాయిగా భావించబడుతుంది. మూడు లోకాలలోని సమస్త జీవులు దాని మహిమను గౌరవిస్తారు.

మహిత్వం చాపి లోకే ఽస్మింస్ తృతీయో యోగ ఉచ్యతే త్రైలోక్యే సర్వభూతేషు యథేష్టగమనం స్మృతమ్

ఈ లోకంలో గొప్పతనం మూడవ యోగంగా పిలవబడుతుంది. మూడు లోకాలలోని అన్ని జీవుల మధ్య, ఇష్టమైన చోటికి వెళ్లగలగడం అని దీనిని అంటారు.

ప్రాకామాన్ విషయాన్ భుఙ్క్తే తథాప్రతిహతః క్వచిత్ త్రైలోక్యే సర్వభూతానాం సుఖదుఃఖం ప్రవర్తతే

తన ఇష్టానుసారం ఎటువంటి అడ్డంకి లేకుండా విషయాలను అనుభవిస్తాడు. మూడు లోకాలలోని సమస్త జీవులకు సుఖదుఃఖాలు కలుగుతుంటాయి.

ఈశో భవతి సర్వత్ర ప్రవిభాగేన యోగవిత్ వశ్యాని చాస్య భూతాని త్రైలోక్యే సచరాచరే

అతడు అన్ని చోట్ల అధిపతిగా మారతాడు, యోగాన్ని బాగా తెలిసినవాడవుతాడు. మూడు లోకాలలోని చలించేవి, అచలమైనవి అన్నీ అతని వశంలో ఉంటాయి.

ఇచ్ఛయా తస్య రూపాణి భవన్తి న భవన్తి చ యత్ర కామావసాయిత్వం త్రైలోక్యే సచరాచరే

అతని సంకల్పంతో రూపాలు కలుగుతాయి లేదా కలగవు. మూడు లోకాలలో చలించేవి, అచలమైనవిలో ఎక్కడైనా కోరిక తీరే స్థితి అక్కడ ఉంటుంది.

శబ్దః స్పర్శో రసో గన్ధో రూపం చైవ మనస్ తథా ప్రవర్తన్తే ఽస్య చేచ్ఛాతో న భవన్తి యథేచ్ఛయా

శబ్దం, స్పర్శ, రుచి, వాసన, రూపం, అలాగే మనస్సు—ఇవి అతని సంకల్పానుసారం కలుగుతాయి లేదా కలగవు, అతను ఎలా కోరుకుంటే అలా జరుగుతాయి.

న జాయతే న మ్రియతే ఛిద్యతే న చ భిద్యతే న దహ్యతే న ముహ్యేత లీయతే న చ లిప్యతే

అతడు పుట్టడు, చనిపోడు; కోయబడడు, చీలిపోడు; కాలిపోడు, మాయపడడు; లయమవడు, మచ్చపడడు.

న క్షీయతే న క్షరతి ఖిద్యతే న కదాచన క్రియతే వా న సర్వత్ర తథా విక్రియతే న చ

అతడు తగ్గిపోడు, క్షీణించడు; ఎప్పుడూ బాధపడడు; అతడు చేయబడడు, అన్ని చోట్ల మారిపోడు.

అగన్ధరసరూపస్తు అస్పర్శః శబ్దవర్జితః అవర్ణో హ్యస్వరశ్ చైవ అసవర్ణస్తు కర్హిచిత్

అతనికి వాసన, రుచి, రూపం ఉండవు; స్పర్శ లేదు, శబ్దం లేదు; వర్ణం లేదు, స్వరం లేదు; ఎప్పుడూ ఏ లక్షణం కూడా ఉండదు.

స భుఙ్క్తే విషయాంశ్చైవ విషయైర్న చ యుజ్యతే అణుత్వాత్తు పరః సూక్ష్మః సూక్ష్మత్వాద్ అపవర్గికః

అతడు విషయాలను అనుభవిస్తాడు, కానీ వాటితో కలిసిపోడు. అతడు అత్యంత సూక్ష్ముడై, అందరికన్నా మిన్న. సూక్ష్మత వల్ల మోక్షాన్ని కలిగించేవాడు.

వ్యాపకస్త్వపవర్గాచ్చ వ్యాపకాత్పురుషః స్మృతః పురుషః సూక్ష్మభావాత్తు ఐశ్వర్యే పరమే స్థితః

అంతటా వ్యాపించి, ముక్తికి దారి చూపే వాడు కావడం వల్ల, ఆ వ్యాపకుడిని పురుషుడు అని అంటారు. తన సూత్ష్మ స్వభావం వలన ఆ పురుషుడు పరమ ఐశ్వర్యంలో స్థిరంగా ఉంటాడు.

గుణోత్తరమథైశ్వర్యే సర్వతః సూక్ష్మముచ్యతే ఐశ్వర్యం చాప్రతీఘాతం ప్రాప్య యోగమనుత్తమమ్

గుణాలను దాటి, ఐశ్వర్యంలో ఉన్నవాడిని అన్ని చోట్ల సూత్ష్ముడు అంటారు. అప్రతిఘాతం అయిన ఐశ్వర్యాన్ని పొందినవాడు, అత్యుత్తమమైన యోగాన్ని పొందుతాడు.

అపవర్గం తతో గచ్ఛేత్ సూక్ష్మం తత్పరమం పదమ్ ఏవం పాశుపతం యోగం జ్ఞాతవ్యం మునిపుఙ్గవాః

అక్కడినుంచి ముక్తిని, ఆ సూత్ష్మమైన పరమ స్థితిని పొందుతాడు. మునిశ్రేష్ఠులారా, ఈ విధంగా పాశుపత యోగాన్ని తెలుసుకోవాలి.

స్వర్గాపవర్గఫలదం శివసాయుజ్యకారణమ్ అథవా గతవిజ్ఞానో రాగాత్కర్మ సమాచరేత్

ఇది స్వర్గమూ, మోక్షమూ ఫలితంగా ఇస్తుంది; శివసాయుజ్యానికి కారణమవుతుంది. లేదా, మార్గాన్ని తెలుసుకున్నవాడు, రాగంతో కర్మలు చేయవచ్చు.

రాజసం తామసం వాపి భుక్త్వా తత్రైవ ముచ్యతే తథా సుకృతకర్మా తు ఫలం స్వర్గే సమశ్నుతే

రాజసమైన, తామసమైన కర్మలను అనుభవించినవాడు అక్కడే విముక్తి పొందుతాడు. అలాగే, మంచి కర్మలు చేసినవాడు స్వర్గంలో ఫలాన్ని అనుభవిస్తాడు.

తస్మాత్స్థానాత్పునః శ్రేష్ఠో మానుష్యముపపద్యతే తస్మాద్బ్రహ్మ పరం సౌఖ్యం బ్రహ్మ శాశ్వతమ్ ఉత్తమమ్

ఆ స్థానం నుండి మళ్లీ ఉత్తమమైనవాడు మానవ జన్మను పొందుతాడు. అక్కడినుంచి బ్రహ్మసౌఖ్యాన్ని, శాశ్వతమైన, ఉత్తమమైన బ్రహ్మాన్ని పొందుతాడు.

బ్రహ్మ ఏవ హి సేవేత బ్రహ్మైవ హి పరం సుఖమ్ పరిశ్రమో హి యజ్ఞానాం మహతార్థేన వర్తతే

బ్రహ్మనే సేవించాలి, ఎందుకంటే బ్రహ్మే పరమానందం. మహాయజ్ఞాల శ్రమ అంతా ఇదే కోసం జరుగుతుంది.

భూయో మృత్యువశం యాతి తస్మాన్మోక్షః పరం సుఖమ్ అథవా ధ్యానసంయుక్తో బ్రహ్మతత్త్వపరాయణః

మళ్లీ మరణాధీనుడవుతాడు. అందుకే మోక్షమే పరమానందం. లేదా ధ్యానంతో ఏకమై, బ్రహ్మతత్త్వంలో స్థిరంగా ఉండాలి.

న తు చ్యావయితుం శక్యో మన్వన్తరశతైరపి దృష్ట్వా తు పురుషం దివ్యం విశ్వాఖ్యం విశ్వతోముఖమ్

వందలాది మన్వంతరాలు గడిచినా అతడిని ఎవరూ కదిలించలేరు. దివ్యమైన, విశ్వముఖుడైన పురుషుడిని దర్శించినవాడు—

విశ్వపాదశిరోగ్రీవం విశ్వేశం విశ్వరూపిణమ్ విశ్వగన్ధం విశ్వమాల్యం విశ్వాంబరధరం ప్రభుమ్

విశ్వమే పాదాలు, తల, మెడగా ఉన్న, విశ్వేశ్వరుడైన, విశ్వరూపుడైన, విశ్వగంధం, విశ్వమాల్యధారి, విశ్వాంబరధారి ప్రభువును—

గోభిర్ మహీం సంపతతే పతత్రిణో నైవం భూయో జనయత్యేవమేవ కవిం పురాణమ్ అనుశాసితారం సూక్ష్మాచ్చ సూక్ష్మం మహతో మహాన్తమ్

ఆయన గోవులతో భూమిని సంచరిస్తాడు; పక్షులు మళ్లీ జన్మించవు. ఇలానే, సూత్ష్మమైనవాడిలో ఇంకా సూత్ష్ముడు, గొప్పవాడిలో ఇంకా గొప్పవాడైన పురాతన కవిని, శాసకుడిని—

యోగేన పశ్యేన్న చ చక్షుషా పునర్ నిరిన్ద్రియం పురుషం రుక్మవర్ణమ్ అలిఙ్గినం నిర్గుణం చేతనం చ నిత్యం సదా సర్వగం సర్వసారమ్

యోగంతో మాత్రమే ఆయనను చూడగలరు, కళ్లతో కాదు. ఇంద్రియాలకు అతీతుడైన, రుక్మవర్ణుడైన, లింగరహితుడైన, గుణరహితుడైన, చైతన్యమయుడైన, నిత్యుడైన, ఎల్లప్పుడూ, అన్నిటిలోనూ వ్యాపించిన, సమస్తానికి మూలమైన వాడిని—

అపాణిపాదోదరపార్శ్వజిహ్వో హ్యతీన్ద్రియో వాపి సుసూక్ష్మ ఏకః

చేతులు, కాళ్లు, పొట్ట, ప్రక్కలు, నాలుక లేని వాడు; ఇంద్రియాలకు అతీతుడు, అత్యంత సూత్ష్ముడు, ఒక్కడే ఉన్నవాడు.

స వేద సర్వం న చ సర్వవేద్యం తమాహురగ్ర్యం పురుషం మహాన్తమ్

అతడు అన్నీ తెలుసు, కానీ అందరూ అతనిని తెలుసుకోలేరు. అతనిని అగ్రపురుషుడు, మహాపురుషుడు అంటారు.