లిఙ్గపురాణమ్

జ్ఞానస్యైవేహ మాహాత్మ్యం ప్రసంగాదిహ శోభనమ్ ఏవం పాశుపతం యోగం కథితం త్వీశ్వరేణ తు

ఇక్కడ జ్ఞానమహిమ మాత్రమే శుభదాయకం. ఈ విధంగా పాశుపతయోగాన్ని మీకు ఈశ్వరుడు వివరించాడు.

న దేయం యస్య కస్యాపి శివోక్తం మునిపుఙ్గవాః దాతవ్యం యోగినే నిత్యం భస్మనిష్ఠాయ సుప్రియమ్

ఓ మునిశ్రేష్ఠులారా, శివుడు చెప్పిన ఈ ఉపదేశాన్ని ఎవరికైనా ఇష్టానుసారం ఇవ్వకూడదు. ఎప్పుడూ బస్మధారణలో స్థిరంగా ఉండే, నిజంగా ప్రియమైన యోగికి మాత్రమే ఇవ్వాలి.

యః పఠేచ్ఛృణుయాద్వాపి సంసారశమనం నరః స యాతి బ్రహ్మసాయుజ్యం నాత్ర కార్యా విచారణా

ఈ సంసార బాధను తొలగించే శ్లోకాన్ని ఎవరు చదువుతారో, వినుతారో, వారు బ్రహ్మతో ఐక్యమవుతారు. దీనిలో ఎలాంటి సందేహం లేదు.

నిశమ్య తే మహాప్రాజ్ఞాః కుమారాద్యాః పినాకినమ్ ప్రోచుః ప్రణమ్య వై భీతాః ప్రసన్నం పరమేశ్వరమ్

ఇవి విని, మహాప్రజ్ఞులు అయిన కుమారుడు మొదలైనవారు, పినాకిని వద్దకు భయంతో నమస్కరించి, కరుణామయుడైన పరమేశ్వరునితో మాట్లాడారు.

ఏవం చేదనయా దేవ్యా హైమవత్యా మహేశ్వర క్రీడసే వివిధైర్భోగైః కథం వక్తుమిహార్హసి

హేమవతీ అయిన దేవితో ఇలాంటి అనేక లీలలు, అనుభవాలు చేస్తూ, ఓ మహేశ్వరా, మీరు ఇక్కడ ఇలా ఉంటే, మేము దీనిని ఎలా వివరించగలము?

ఏవముక్తః ప్రహస్యేశః పినాకీ నీలలోహితః ప్రాహ తామ్ అంబికాం ప్రేక్ష్య ప్రణిపత్య స్థితాన్ ద్విజాన్

అలా అడిగినపుడు, నీలకంఠుడైన పినాకధారి ప్రభువు చిరునవ్వుతో, అంబికను చూసి, నమస్కరించిన ద్విజులను చూచి, మాట్లాడాడు.

బన్ధమోక్షౌ న చైవేహ మమ స్వేచ్ఛా శరీరిణః అకర్తజ్ఞః పశుర్జీవో విభుర్భోక్తా హ్యణుః పుమాన్

బంధమూ, మోక్షమూ నా సంకల్పంతో శరీరధారులకు కలుగవు. అజ్ఞానంతో పాశువుడు బంధించబడతాడు, జీవుడు అనుభవించేవాడు, పరమాత్మ మాత్రమే సర్వభోగిని.

మాయీ చ మాయయా బద్ధః కర్మభిర్ యుజ్యతే తు సః జ్ఞానం ధ్యానం చ బన్ధశ్ చ మోక్షో నాస్త్యాత్మనో ద్విజాః

మాయతో బంధించబడిన జీవుడు కర్మలకు లోబడి ఉంటాడు. జ్ఞానం, ధ్యానం, బంధం, మోక్షం ఇవన్నీ నిజంగా ఆత్మకు సంబంధించినవి కావు, ఓ ద్విజులారా.

యదైవం మయి విద్వాన్ యస్ తస్యాపి న చ సర్వతః ఏషా విద్యా హ్యహం వేద్యః ప్రజ్ఞైషా చ శ్రుతిః స్మృతిః

ఎవరైనా నన్ను ఈ విధంగా తెలుసుకున్నా, అతనికి అన్ని విషయాల్లో ఇదే వర్తించదు. ఇదే నిజమైన జ్ఞానం, నేను తెలుసుకోవలసినవాడిని, ఇదే ప్రబోధం, ఇదే వేదం, ఇదే స్మృతి.

ధృతిరేషా మయా నిష్ఠా జ్ఞానశక్తిః క్రియా తథా ఇచ్ఛాఖ్యా చ తథా హ్యాజ్ఞా ద్వే విద్యే న చ సంశయః

ఇదే స్థిరత, ఇదే నా స్థితి, ఇదే జ్ఞానశక్తి, ఇదే క్రియాశక్తి. అలాగే, ఇది సంకల్పం, ఆజ్ఞ కూడా. ఈ రెండు విద్యలు సందేహం లేకుండా ఉన్నవి.

న హ్యేషా ప్రకృతిర్జైవీ వికృతిశ్ చ విచారతః వికారో నైవ మాయైషా సదసద్వ్యక్తివర్జితా

ఇది ప్రకృతి కాదు, మార్పు కూడా కాదు. మాయకు మార్పు లేదు. ఇది సృష్టి అయినదీ, లేనిదీ కాదు.

పురా మమాజ్ఞా మద్వక్త్రాత్ సముత్పన్నా సనాతనీ పఞ్చవక్త్రా మహాభాగా జగతామభయప్రదా

పురాతన కాలంలో, నా ముఖం నుండి, ఐదు ముఖాలతో, మహాగౌరవంతో, లోకాలకు అభయం ఇచ్చే శాశ్వతమైన ఆజ్ఞ పుట్టింది.

తామాజ్ఞాం సమ్ప్రవిశ్యాహం చిన్తయన్ జగతాం హితమ్ సప్తవింశత్ప్రకారేణ సర్వం వ్యాప్యానయా శివః

ఆ ఆజ్ఞలో ప్రవేశించి, లోకాల మేలుకోసం ఆలోచిస్తూ, నేను శివుడు, ఆ ఆజ్ఞతో ఏడు పదులుగా అన్నింటినీ వ్యాపించాను.

తదాప్రభృతి వై మోక్షప్రవృత్తిర్ద్విజసత్తమాః ఏవముక్త్వా తదాపశ్యద్ భవానీం పరమేశ్వరః

ఆ సమయం నుండి, ఓ ఉత్తమ ద్విజులారా, మోక్ష మార్గం మొదలైంది. ఇలా చెప్పి, పరమేశ్వరుడు భవానిని చూశాడు.

భవానీ చ తమాలోక్య మాయామహరదవ్యయా తే మాయామలనిర్ముక్తా మునయః ప్రేక్ష్య పార్వతీమ్

భవానీ, ఆయనను చూసి, నశించని మాయను తొలగించింది. ఆ మునులు మాయ మలినం నుండి విముక్తులై, పార్వతిని దర్శించారు.

ప్రీతా బభూవుర్ముక్తాశ్ చ తస్మాదేషా పరా గతిః ఉమాశఙ్కరయోర్భేదో నాస్త్యేవ పరమార్థతః

వారు సంతోషంతో, ముక్తులయ్యారు. అందుకే ఇది పరమ గతి. ఉమా, శంకరులకు పరమార్థంలో ఎలాంటి భేదం లేదు.

ద్విధాసౌ రూపమాస్థాయ స్థిత ఏవ న సంశయః యదా విద్వానసంగః స్యాద్ ఆజ్ఞయా పరమేష్ఠినః

వారు ఈ రెండు రూపాలలో ఉండటం నిస్సందేహంగా నిజమే. జ్ఞానవంతుడు అసక్తుడిగా ఉన్నప్పుడు, అది పరమేశ్వరుని ఆజ్ఞ వల్లే జరుగుతుంది.

తదా ముక్తిః క్షణాదేవ నాన్యథా కర్మకోటిభిః క్రమో ఽవివక్షితో భూతవివృద్ధః పరమేష్ఠినః

అప్పుడు మోక్షం క్షణంలోనే లభిస్తుంది. కోట్లాది కర్మలు చేసినా, వేరే విధంగా సాధ్యం కాదు. పరమేశ్వరుని సంకల్పంలో క్రమం అనవసరం.

ప్రసాదేన క్షణాన్ముక్తిః ప్రతిజ్ఞైషా న సంశయః గర్భస్థో జాయమానో వా బాలో వా తరుణో ఽపి వా

దయ వల్ల క్షణంలోనే మోక్షం లభిస్తుంది — ఇది నిస్సందేహంగా నా వాగ్దానం. గర్భంలో ఉన్నవాడైనా, పుట్టే వాడైనా, బాలుడైనా, యువకుడైనా ఇదే వర్తిస్తుంది.

వృద్ధో వా ముచ్యతే జన్తుః ప్రసాదాత్పరమేష్ఠినః అణ్డజశ్ చోద్భిజ్జో వాపి స్వేదజో వాపి ముచ్యతే

వయస్సు వచ్చినవాడైనా, వయస్సు రాని వాడైనా, పరమేశ్వరుని కృప వల్ల ప్రతి జీవి విముక్తి పొందుతాడు. గుడ్డు నుండి పుట్టినవాడైనా, మొలకెత్తినవాడైనా, చెమట నుండి పుట్టినవాడైనా, అందరూ ఆయన అనుగ్రహంతో విముక్తి పొందుతారు.

ప్రసాదాద్దేవదేవస్య నాత్ర కార్యా విచారణా ఏష ఏవ జగన్నాథో బన్ధమోక్షకరః శివః

దేవతల దేవుడైన పరమేశ్వరుని కృప వల్లే విముక్తి లభిస్తుంది. దీనిలో ఎలాంటి సందేహం లేదు. ఈ జగత్తు యజమాని అయిన శివుడే బంధనానికి, విముక్తికి కారణమవుతాడు.

భూర్భూవఃస్వర్మహశ్ చైవ జనః సాక్షాత్తపః స్వయమ్ సత్యలోకస్ తథాణ్డానాం కోటికోటిశతాని చ

భూమి, భువః, స్వః, మహః, జనః, తపః, సత్య లోకాలు, అలాగే కోటి కోటల అండాలు—

విగ్రహం దేవదేవస్య తథాణ్డావరణాష్టకమ్ సప్తద్వీపేషు సర్వేషు పర్వతేషు వనేషు చ

దేవతల దేవుడైన పరమేశ్వరుని స్వరూపం, ఎనిమిది అండావరణాలు, ఏడు ద్వీపాలు, పర్వతాలు, అరణ్యాలు అన్నీ—

సముద్రేషు చ సర్వేషు వాయుస్కన్ధేషు సర్వతః తథాన్యేషు చ లోకేషు వసన్తి చ చరాచరాః

అన్ని సముద్రాలు, అన్ని వైయు ప్రవాహాలు, ఇంకా ఇతర లోకాలన్నింటిలోను చరాచర జీవులు నివసిస్తున్నాయి.

సర్వే భవాంశజా నూనం గతిస్త్వేషాం స ఏవ వై సర్వో రుద్రో నమస్తస్మై పురుషాయ మహాత్మనే

ఈ సృష్టిలో ఉన్నవన్నీ భవుడి నుండి పుట్టినవే. ఆయనే అందరికీ ఆశ్రయం. ఈ జగత్తంతా రుద్రుడే. ఆ మహాత్ముడైన పురుషుడికి నమస్సులు.

విశ్వం భూతం తథా జాతం బహుధా రుద్ర ఏవ సః రుద్రాజ్ఞైషా స్థితా దేవీ హ్య్ అనయా ముక్తిరంబికా

ఈ విశ్వం, అన్ని భూతాలు, అనేక రూపాల్లో పుట్టినవన్నీ రుద్రుడే. రుద్రుని ఆజ్ఞ వల్ల ఈ దేవి స్థిరంగా ఉంది. ఆమె ద్వారానే విముక్తి లభిస్తుంది. ఆమె అంబిక.

ఇత్యేవం ఖేచరాః సిద్ధా జజల్పుః ప్రీతమానసాః యదావలోక్య తాన్ సర్వాన్ ప్రసాదాదనయాంబికా

ఇలా ఆకాశంలో సంచరించే సిద్ధులు, అంబికా కృపతో ఆ జీవులను దర్శించి, హర్షంతో పరస్పరం మాట్లాడుకున్నారు.

తదా తిష్ఠన్తి సాయుజ్యం ప్రాప్తాస్తే ఖేచరాః ప్రభోః

ఆ సమయంలో ఆకాశంలో సంచరించే సిద్ధులు, ప్రభువుతో ఐక్యాన్ని పొందినవారు, అక్కడే నిలిచిపోతారు.

కేన యోగేన వై సూత గుణప్రాప్తిః సతామిహ అణిమాదిగుణోపేతా భవన్త్యేవేహ యోగినః తత్సర్వం విస్తరాత్సూత వక్తుమర్హసి సాంప్రతమ్

సూతా! సద్గుణాలు కలవారు ఇక్కడ ఏ యోగంతో అణిమాది శక్తులు పొందుతారు? దయచేసి ఆ యోగాన్ని పూర్తిగా వివరించు.