లిఙ్గపురాణమ్

అస్పర్శం తదరూపం చ రసగన్ధవివర్జితమ్ అవ్యయం చాప్రతిష్ఠం చ తన్నిత్యం సర్వగం విభుమ్

దానికి స్పర్శ లేదు, రూపం లేదు, రుచి, వాసన కూడా లేవు; అది నశించదు, ఆధారం లేదు, శాశ్వతం, అన్నిచోట్లా వ్యాపించి ఉంటుంది, పరిపూర్ణమైనది.

మహాన్తం తద్ బృహన్తం చ తదజం చిన్మయం ద్విజాః అప్రాణమమనస్కం చ తదస్నిగ్ధమలోహితమ్

అది మహత్తరమైనది, విస్తృతమైనది, జన్మించనిది, చైతన్యమయమైనది ó ద్విజులారా; ప్రాణం లేదు, మనస్సు లేదు, తేమ లేదు, ఎరుపు లేదు.

అప్రమేయం తదస్థూలమ్ అదీర్ఘం తదనుల్బణమ్ అహ్రస్వం తదపారం చ తదానన్దం తదచ్యుతమ్

అది కొలవలేనిది, స్థూలం కాదు, పొడవు కాదు, అధికం కాదు, చిన్నది కాదు, అవధి లేదు, ఆనందమయం, మారని స్వరూపం.

అనపావృతమద్వైతం తదనన్తమగోచరమ్ అసంవృతం తదాత్మైకం పరా విద్యా న చాన్యథా

అది అడ్డంకులు లేని, ద్వైతం లేని, అనంతమైన, ఇంద్రియాలకు అందని, మూసివేయని, ఒక్కటే స్వరూపం, పరమజ్ఞానం, వేరొకటి కాదు.

పరాపరేతి కథితే నైవేహ పరమార్థతః అహమేవ జగత్సర్వం మయ్యేవ సకలం జగత్

పర, అపర అని చెప్పినా, నిజంగా ఇక్కడ అలాంటి తేడా లేదు; నేను ఈ జగత్తంతా, ఈ లోకం మొత్తం నాలోనే ఉంది.

మత్త ఉత్పద్యతే తిష్ఠన్ మయి మయ్యేవ లీయతే మత్తో నాన్యదితీక్షేత మనోవాక్పాణిభిస్ తథా

నన్నుంచి పుట్టి, నాలోనే నిలిచి, నాలోనే లయమవుతుంది; నా నుండి వేరుగా ఏదీ మనస్సు, మాట, చేతులతో చూడలేరు.

సర్వమాత్మని సంపశ్యేత్ సచ్చాసచ్చ సమాహితః సర్వం హ్యాత్మని సంపశ్యన్ న బాహ్యే కురుతే మనః

సత్యమైనదీ, అసత్యమైనదీ అన్నీ ఆత్మలోనే చూసేవాడు, మనస్సు ఏకాగ్రతతో ఉండాలి; అన్నీ ఆత్మలోనే చూస్తూ, బయటకు మనస్సు తిప్పడు.

అధోదృష్ట్యా వితస్త్యాం తు నాభ్యాముపరితిష్ఠతి హృదయం తద్విజానీయాద్ విశ్వస్యాయతనం మహత్

దృష్టిని క్రిందకు పెట్టి, నాభి నుంచి పన్నెండు వేళ్ళ దూరంలో ఉన్న హృదయాన్ని, విశ్వానికి గొప్ప నివాసంగా తెలుసుకోవాలి.

హృదయస్యాస్య మధ్యే తు పుణ్డరీకమవస్థితమ్ ధర్మకన్దసముద్భూతం జ్ఞాననాలం సుశోభనమ్

ఈ హృదయ మధ్యలో, పుణ్యమూలం నుంచి పుట్టిన, జ్ఞానపు దండ కలిగిన, అందమైన కమలము ఉంది.

ఐశ్వర్యాష్టదలం శ్వేతం పరం వైరాగ్యకర్ణికమ్ ఛిద్రాణి చ దిశో యస్య ప్రాణాద్యాశ్ చ ప్రతిష్ఠితాః

దానికి ఎనిమిది తెల్లని ఐశ్వర్యపు దళాలు, పరమవైరాగ్యపు గుండ్రంగా ఉంది; దాని రంధ్రాలు దిక్కులు, వాటిలో ప్రాణాది వాయువులు స్థిరంగా ఉన్నాయి.

ప్రాణాద్యైశ్చైవ సంయుక్తః పశ్యతే బహుధా క్రమాత్ దశప్రాణవహా నాడ్యః ప్రత్యేకం మునిపుఙ్గవాః

ప్రాణాదులతో కలసి, ఒక్కొక్కదాన్ని విడివిడిగా, అనేక విధాలుగా క్రమంగా చూస్తారు. ó మునిశ్రేష్ఠులారా, పది ప్రాణవాహినాడులు ఉన్నాయి.

ద్విసప్తతిసహస్రాణి నాడ్యః సమ్పరికీర్తితాః నేత్రస్థం జాగ్రతం విద్యాత్ కణ్ఠే స్వప్నం సమాదిశేత్

డెబ్బై రెండు వేల నాడులు ఉన్నాయని చెప్పబడింది. మేల్కొనడం కన్నుల్లో స్థితమై ఉంటుందని, కలలు కంటడం గొంతులో ఉంటుందని తెలుసుకో.

సుషుప్తం హృదయస్థం తు తురీయం మూర్ధని స్థితమ్ జాగ్రే బ్రహ్మా చ విష్ణుశ్ చ స్వప్నే చైవ యథాక్రమాత్

గాఢ నిద్ర హృదయంలో ఉంటుంది, నాల్గవ స్థితి తలలో ఉంటుంది. మేల్కొనడంలో బ్రహ్మ మరియు విష్ణువు ఉంటారు, కలలో కూడా అదే క్రమంగా ఉంటారు.

ఈశ్వరస్తు సుషుప్తే తు తురీయే చ మహేశ్వరః వదన్త్య్ ఏవమ్ అథాన్యే ఽపి సమస్తకరణైః పుమాన్

ఇశ్వరుడు గాఢ నిద్రలో ఉంటాడు, మహేశ్వరుడు నాల్గవ స్థితిలో ఉంటాడు. ఇతరులు కూడా అన్ని ఇంద్రియాలతో కూడిన పురుషుని గురించి ఇలానే చెబుతారు.

వర్తమానస్తదా తస్య జాగ్రదిత్యభిధీయతే మనోబుద్ధిర్ అహఙ్కారం చిత్తం చేతి చతుష్టయమ్

ఈ నాలుగు లో మనిషి ఉండగా దాన్ని మేల్కొనడం అంటారు. అవి మనస్సు, బుద్ధి, అహంకారం, చిత్తం.

యదా వ్యవస్థితస్త్వేతైః స్వప్న ఇత్యభిధీయతే కరణాని విలీనాని యదా స్వాత్మని సువ్రతాః

ఈ నాలుగు లో స్థిరంగా ఉన్నప్పుడు దాన్ని కల అంటారు. ఇంద్రియాలు ఆత్మలో లయమైపోయినప్పుడు, ఓ సద్గుణులారా,

సుషుప్తః కరణైర్భిన్నస్ తురీయః పరికీర్త్యతే పరస్తురీయాతీతో ఽసౌ శివః పరమకారణమ్

అది గాఢ నిద్ర, ఇంద్రియాలకు వేరుగా ఉంటుంది. నాల్గవ స్థితిని అలాగే పిలుస్తారు. నాల్గవ స్థితికి మించి ఉన్నది శివుడు, అతడే పరమ కారణం.

జాగ్రత్స్వప్నసుషుప్తిశ్ చ తురీయం చాధిభౌతికమ్ ఆధ్యాత్మికం చ విప్రేన్ద్రాశ్ చాధిదైవికముచ్యతే

మేల్కొనడం, కల, గాఢ నిద్ర, నాల్గవ స్థితి ఇవన్నీ అధిభౌతికం అంటారు. అలాగే, ఓ బ్రాహ్మణ శ్రేష్ఠులారా, ఇవి ఆధ్యాత్మికం, అధిదైవికం అని కూడా చెప్పబడతాయి.

తత్సర్వమహమ్ ఏవేతి వేదితవ్యం విజానతా బుద్ధీన్ద్రియాణి విప్రేన్ద్రాస్ తథా కర్మేన్ద్రియాణి చ

ఇది అంతా 'నేనే అది' అని తెలిసినవాడు గ్రహించాలి. జ్ఞానేంద్రియాలు, ఓ బ్రాహ్మణ శ్రేష్ఠులారా, అలాగే కర్మేంద్రియాలు కూడా.

మనోబుద్ధిర్ అహఙ్కారశ్ చిత్తం చేతి చతుష్టయమ్ అధ్యాత్మం పృథగేవేదం చతుర్దశవిధం స్మృతమ్

మనస్సు, బుద్ధి, అహంకారం, చిత్తం—ఈ నాలుగు వేర్వేరుగా ఆధ్యాత్మికంగా పరిగణించబడతాయి. ఇవి పద్నాలుగు విధాలుగా గుర్తించబడ్డాయి.

ద్రష్టవ్యం చైవ శ్రోతవ్యం ఘ్రాతవ్యం చ యథాక్రమమ్ రసితవ్యం మునిశ్రేష్ఠాః స్పర్శితవ్యం తథైవ చ

చూడవలసింది, వినవలసింది, వాసన చూడవలసింది, రుచి చూడవలసింది, ఓ మునిశ్రేష్ఠులారా, అలాగే తాకవలసింది కూడా.

మన్తవ్యం చైవ బోద్ధవ్యమ్ అహంకర్తవ్యమేవ చ తథా చేతయితవ్యం చ వక్తవ్యం మునిపుఙ్గవాః

ఆలోచించవలసింది, గ్రహించవలసింది, 'నేను' అని భావించవలసింది, అలాగే గుర్తించవలసింది, చెప్పవలసింది, ఓ మునిపుంగవులారా.

ఆదాతవ్యం చ గన్తవ్యం విసర్గాయితమేవ చ ఆనన్దితవ్యమిత్యేతే హ్య్ అధిభూతమనుక్రమాత్

తీసుకోవాలి, వెళ్లాలి, విడిచిపెట్టాలి, ఆనందించాలి—ఇవి అన్నీ క్రమంగా అధిభౌతికమైనవి.

ఆదిత్యో ఽపి దిశశ్చైవ పృథివీ వరుణస్ తథా వాయుశ్చన్ద్రస్ తథా బ్రహ్మా రుద్రః క్షేత్రజ్ఞ ఏవ చ

సూర్యుడు, దిశలు, భూమి, వరుణుడు, వాయువు, చంద్రుడు, బ్రహ్మ, రుద్రుడు, క్షేత్రజ్ఞుడు కూడా ఉన్నారు.

అగ్నిరిన్ద్రస్ తథా విష్ణుర్ మిత్రో దేవః ప్రజాపతిః ఆధిదైవికమేవం హి చతుర్దశవిధం క్రమాత్

అగ్ని, ఇంద్రుడు, విష్ణువు, మిత్రుడు, ప్రజాపతి—ఇలా క్రమంగా పద్నాలుగు అధిదైవికాలు ఉంటాయని చెప్పబడింది.

రాజ్ఞీ సుదర్శనా చైవ జితా సౌమ్యా యథాక్రమమ్ మోఘా రుద్రామృతా సత్యా మధ్యమా చ ద్విజోత్తమాః

రాణులు సుదర్శనా, జితా, సౌమ్యా, ఆ తరువాత మోఘా, రుద్రామృతా, సత్యా, మధ్యమా—ఓ ద్విజోత్తములారా.

నాడీ రాశిశుకా చైవ అసురా చైవ కృత్తికా భాస్వతీ నాడయశ్చైతాశ్ చతుర్దశనిబన్ధనాః

నాడులు, రాశి, శుక, అసుర, కృత్తిక, భాస్వతీ—ఈ నాడులు పద్నాలుగు విధాలుగా బంధించబడ్డాయి.

వాయవో నాడిమధ్యస్థా వాహకాశ్ చ చతుర్దశ ప్రాణో వ్యానస్త్వపానశ్ చ ఉదానశ్ చ సమానకః

నాడుల మధ్య ఉన్న వాయువులు, వాహకులు కలిపి పద్నాలుగు. ప్రాణ, వ్యాన, అపాన, ఉదాన, సమాన.

వైరమ్భశ్ చ తథా ముఖ్యో హ్య్ అన్తర్యామః ప్రభఞ్జనః కూర్మకశ్ చ తథా శ్యేనః శ్వేతః కృష్ణస్ తథానిలః

వైరంభ, ముఖ్య, అంతర్యామ, ప్రభంజన, కూర్మక, శ్యేన, శ్వేత, కృష్ణ, అనిల కూడా ఉన్నాయి.