లిఙ్గపురాణమ్

గన్ధో రసస్ తథా రూపం శబ్దః స్పర్శస్తథైవ చ ప్రత్యేకమష్టధా సిద్ధం పఞ్చమే తచ్ఛతక్రతోః

సుగంధం, రుచి, రూపం, శబ్దం, స్పర్శ — ఇవన్నీ ఒక్కొక్కటి ఎనిమిది విధాలుగా స్థిరంగా ఉంటాయి. ఐదవ లోకంలో ఇవన్నీ శతక్రతువు సిద్ధిగా నిలుస్తాయి.

తథాష్టచత్వారింశచ్ చ షట్పఞ్చాశత్తథైవ చ చతుఃషష్టిగుణం బ్రాహ్మం లభతే ద్విజసత్తమాః

అలాగే నలభై ఎనిమిది, అప్పుడు యాభై ఆరు, చివరికి అరవై నాలుగు రకాల బ్రహ్మ లక్షణాలు లభిస్తాయి. ఓ ఉత్తమ ద్విజులారా!

ఔపసర్గికమ్ ఆ బ్రహ్మ భువనేషు పరిత్యజేత్ లోకేష్వాలోక్య యోగేన యోగవిత్పరమం సుఖమ్

అడ్డంకుల వల్ల కలిగినవన్నీ బ్రహ్మలోకానికి కూడా వదిలేయాలి. యోగబలంతో లోకాలన్నీ చూసిన యోగి, పరమానందాన్ని పొందుతాడు.

స్థూలతా హ్రస్వతా బాల్యం వార్ధక్యం యౌవనం తథా నానాజాతిస్వరూపం చ చతుర్భిర్ దేహధారణమ్

స్థూలత్వం, చిన్నదనం, బాల్యం, వృద్ధాప్యం, యౌవనం, ఇంకా అనేక రకాల రూపాలు — వీటిలో నలుగురి ద్వారా శరీరధారణ జరుగుతుంది.

పార్థివాంశం వినా నిత్యం సురభిర్ గన్ధసంయుతః ఏతదష్టగుణం ప్రోక్తమ్ ఐశ్వర్యం పార్థివం మహత్

భూమి తత్త్వం లేకుండా ఎప్పుడూ సుగంధంగా ఉండటం, పరిమళంతో నిండిపోవడం — ఇది ఎనిమిది విధాలుగా ఉన్న గొప్ప భౌతిక ఐశ్వర్యం అని చెప్పబడింది.

జలే నివసనం యద్వద్ భూమ్యామివ వినిర్గమః ఇచ్ఛేచ్ఛక్తః స్వయం పాతుం సముద్రమపి నాతురః

ఎలా నీటిలో నివసించి, భూమిపైకి వచ్చేవారో, అలాగే, ఎవరికైనా సంకల్పబలం ఉంటే, సముద్రాన్ని కూడా తాగగలడు, అతనికి ఎలాంటి బాధ ఉండదు.

యత్రేచ్ఛతి జగత్యస్మింస్ తత్రాస్య జలదర్శనమ్ యద్యద్వస్తు సమాదాయ భోక్తుమిచ్ఛతి కామతః

ఈ లోకంలో ఎక్కడ కావాలనుకుంటే అక్కడ నీటిని చూస్తాడు. ఏ వస్తువైనా తాను కోరుకుంటే, దాన్ని తీసుకుని ఆనందించగలడు.

తత్తద్రసాన్వితం తస్య త్రయాణాం దేహధారణమ్ భాణ్డం వినాథ హస్తేన జలపిణ్డస్య ధారణమ్

ఆ ముగ్గురి శరీరాలను వాటి స్వభావాలతో కలిపి నిలబెట్టడం, పాత్ర లేకుండా చేతితో నీటి ముద్దను పట్టుకున్నట్లు ఉంటుంది.

అవ్రణత్వం శరీరస్య పార్థివేన సమన్వితమ్ ఏతత్ షోడశకం ప్రోక్తమ్ ఆప్యమైశ్వర్యముత్తమమ్

శరీరానికి గాయమేమీ లేకుండా ఉండటం భూమి తత్వంతో కలిసినప్పుడు, ఇది పదహారు విధాలైన ఉత్తమ జలశక్తిగా చెప్పబడింది.

దేహాదగ్నివినిర్మాణం తత్తాపభయవర్జితమ్ లోకం దగ్ధమపీహాన్యద్ అదగ్ధం స్వవిధానతః

శరీరం అగ్ని తత్వంతో ఏర్పడినప్పుడు, దహన భయం ఉండదు; లోకం కాలిపోయినా, దాని స్వభావం వల్ల ఇంకొకటి కాలిపోదు.

జలమధ్యే హుతవహం చాధాయ పరిరక్షణమ్ అగ్నినిగ్రహణం హస్తే స్మృతిమాత్రేణ చాగమః

నీటిమధ్యలో అగ్నిని ఉంచితే అది కాపాడబడుతుంది; చేతితో అగ్నిని నియంత్రించడం, కేవలం జ్ఞాపకంతో దానిని పిలవడం కూడా చెప్పబడింది.

భస్మీభూతవినిర్మాణం యథాపూర్వం సకామతః ద్వాభ్యాం రూపవినిష్పత్తిర్ వినా తైస్త్రిభిర్ ఆత్మనః

బస్మంగా మారడం కూడా మునుపటిలాగే మనసు కోరినట్లు జరుగుతుంది; రూపం ఏర్పడటం రెండు కారణాల వల్ల, వాటి లేకపోతే మూడు ద్వారా, ఆత్మవల్ల కలుగుతుంది.

చతుర్వింశాత్మకం హ్యేతత్ తైజసం మునిపుఙ్గవాః మనోగతిత్వం భూతానామ్ అన్తర్నివసనం తథా

ఇది ఇరవై నాలుగు భాగాలతో కూడిన తేజస్సు, ఓ మునులారా; ఇది భూతాలలో మనస్సు సంచారం, అంతర్గత నివాసం కూడా.

పర్వతాదిమహాభారస్కన్ధేనోద్వహనం పునః లఘుత్వం చ గురుత్వం చ పాణిభ్యాం వాయుధారణమ్

పర్వతాది పెద్ద భారాలను ఎత్తడం, తేలికగా లేదా బరువుగా మారడం, ఇవన్నీ చేతులతో వాయువు తత్వాన్ని నిలిపే శక్తి.

అఙ్గుల్యగ్రనిఘాతేన భూమేః సర్వత్ర కంపనమ్ ఏకేన దేహనిష్పత్తిర్ వాతైశ్వర్యం స్మృతం బుధైః

వేలుల చివరలతో తాకితే భూమంతా కంపిస్తుంది; ఒక్కదానితో శరీరం ఏర్పడటం, వాయువు మీద అధికారం ఉందని జ్ఞానులు చెబుతారు.

ఛాయావిహీననిష్పత్తిర్ ఇన్ద్రియాణాం చ దర్శనమ్ ఆకాశగమనం నిత్యమ్ ఇన్ద్రియార్థైః సమన్వితమ్

ఛాయ లేకుండా సృష్టి కలగడం, ఇంద్రియాల ద్వారా గ్రహించడం, ఎప్పుడూ ఆకాశంలో సంచరించడం, ఇంద్రియ విషయాలతో కలిసివుండడం.

దూరే చ శబ్దగ్రహణం సర్వశబ్దావగాహనమ్ తన్మాత్రలిఙ్గగ్రహణం సర్వప్రాణినిదర్శనమ్

దూరంలో ఉన్న శబ్దాలను వినడం, అన్ని శబ్దాలలో లీనమవడం, సూక్ష్మ లక్షణాలను గ్రహించడం, అన్ని ప్రాణులను చూడగలగడం.

ఐన్ద్రమ్ ఐశ్వర్యమ్ ఇత్యుక్తమ్ ఏతైరుక్తః పురాతనః యథాకామోపలబ్ధిశ్ చ యథాకామవినిర్గమః

ఇది ఇంద్రుని వంటి ఐశ్వర్యంగా చెప్పబడింది; ఇలాగే పురాతనుడు వివరించబడ్డాడు, మనసు కోరినట్లు పొందడం, కోరినట్లు వెళ్లిపోవడం.

సర్వత్రాభిభవశ్చైవ సర్వగుహ్యనిదర్శనమ్ కామానురూపనిర్మాణం వశిత్వం ప్రియదర్శనమ్

అన్నిచోట్ల అధికారం, అన్ని రహస్యాలను చూపడం, కోరికకు అనుగుణంగా సృష్టించడం, వశీకరణం, అందమైన రూపాన్ని కలిగి ఉండడం.

సంసారదర్శనం చైవ మానసం గుణలక్షణమ్ ఛేదనం తాడనం బన్ధం సంసారపరివర్తనమ్

సంసారాన్ని చూడగలగడం, మనస్సులో గుణ లక్షణాలను గ్రహించడం, కోయడం, కొట్టడం, బంధించడం, సంసార పరివర్తనాన్ని చేయడం.

సర్వభూతప్రసాదశ్ చ మృత్యుకాలజయస్ తథా ప్రాజాపత్యమిదం ప్రోక్తమ్ ఆహఙ్కారికముత్తమమ్

అన్ని భూతాలకు శాంతిని కలిగించడం, మరణకాలాన్ని జయించడం; ఇది ప్రాజాపత్య శక్తిగా, అహంకారమునుండి ఉద్భవించిన ఉత్తమమైనదిగా చెప్పబడింది.

అకారణజగత్సృష్టిస్ తథానుగ్రహ ఏవ చ ప్రలయశ్చాధికారశ్ చ లోకవృత్తప్రవర్తనమ్

ఏ కారణం లేకుండానే జగత్తును సృష్టించడం, దానికి అనుగ్రహం చేయడం, లయము చేయడం, అధికారం కలిగి ఉండడం, లోక వ్యవహారాన్ని ప్రారంభించడం.

అసాదృశ్యమిదం వ్యక్తం నిర్మాణం చ పృథక్పృథక్ సంసారస్య చ కర్తృత్వం బ్రాహ్మమ్ ఏతద్ అనుత్తమమ్

ఈ ప్రత్యేకత, వేరుగా వేరుగా సృష్టి, సంసారంలో కర్తత్వం — ఇవన్నీ పరమ బ్రహ్మ శక్తి.

ఏతావత్తత్త్వమిత్యుక్తం ప్రాధాన్యం వైష్ణవం పదమ్ బ్రహ్మణా తద్గుణం శక్యం వేత్తుమన్యైర్న శక్యతే

ఇంతవరకు చెప్పినది తత్త్వసారం, ప్రధానమైన వైష్ణవ స్థానం; దాని గుణాలను బ్రహ్మ తెలుసుకోగలడు, ఇతరులు తెలుసుకోలేరు.

విద్యతే తత్పరం శైవం విష్ణునా నావగమ్యతే అసంఖ్యేయగుణం శుద్ధం కో జానీయాచ్ఛివాత్మకమ్

ఆ పరమ శైవ శక్తి ఉంది, కానీ విష్ణువు దాన్ని గ్రహించలేడు; శివ స్వరూపానికి ఎన్ని గుణాలు ఉన్నాయో, ఎవరు తెలుసుకోగలరు?

వ్యుత్థానే సిద్ధయశ్చైతా హ్య్ ఉపసర్గాశ్ చ కీర్తితాః నిరోద్ధవ్యాః ప్రయత్నేన వైరాగ్యేణ పరేణ తు

ఈ సాధనలు, అడ్డంకులు మనస్సులో ఉద్భవించిన తర్వాత, వాటిని గొప్ప ప్రయత్నంతో, పరమ వైరాగ్యంతో నియంత్రించాలి.

నాశాతిశయతాం జ్ఞాత్వా విషయేషు భయేషు చ అశ్రద్ధయా త్యజేత్సర్వం విరక్త ఇతి కీర్తితః

ఇంద్రియ విషయాలలో గాని, భయాలలో గాని అసలు గొప్పదనం లేదని తెలుసుకుని, వాటన్నిటినీ ఆసక్తి లేకుండా వదిలేయాలి. అలాంటి వాడిని వైరాగ్యవంతుడు అంటారు.

వైతృష్ణ్యం పురుషే ఖ్యాతం గుణవైతృష్ణ్యముచ్యతే వైరాగ్యేణైవ సంత్యాజ్యాః సిద్ధయశ్చౌపసర్గికాః

మనిషిలో తృప్తి లేకపోవడం అంటే గుణాల పట్ల ఆసక్తి లేకపోవడమే. వైరాగ్యంతోనే సాధనలు, అడ్డంకులు రెండింటినీ పూర్తిగా వదిలేయాలి.

ఔపసర్గికమ్ ఆ బ్రహ్మభువనేషు పరిత్యజేత్ నిరుధ్యైవ త్యజేత్సర్వం ప్రసీదతి మహేశ్వరః

బ్రహ్మలోకానికి వరకూ ఉన్న అడ్డంకులన్నిటినీ పూర్తిగా వదిలేయాలి. అన్నింటినీ నియంత్రించి, త్యాగం చేసినవాడిని మహేశ్వరుడు ప్రసన్నంగా చూస్తాడు.