లిఙ్గపురాణమ్

పురత్రయవినాశం చ కరిష్యే ఽహం సురోత్తమాః అథ సబ్రహ్మకా దేవాః సేన్ద్రోపేన్ద్రాః సమాగతాః

సురోత్తములారా, నేను ఇప్పుడు మూడు పురాల వినాశాన్ని చేస్తాను. అప్పుడు బ్రహ్మతో కూడి దేవతలు, ఇంద్రుడు, ఉపేంద్రుడు కూడి అక్కడికి వచ్చారు.

శ్రుత్వా ప్రభోస్తదా వాక్యం ప్రణేముస్తుష్టువుశ్ చ తే అప్యేతదన్తరే దేవీ దేవమాలోక్య విస్మితా

ప్రభువు మాటలు విని, వారు నమస్కరించి స్తుతించారు. ఆ మధ్యలో దేవి, దేవుణ్ణి చూసి ఆశ్చర్యపోయింది.

లీలాంబుజేన చాహత్య కలమాహ వృషధ్వజమ్ క్రీడమానం విభో పశ్య షణ్ముఖం రవిసన్నిభమ్

ఆమె లీలగా కమలంతో వృషధ్వజుని తాకి, 'ప్రభూ! చూడు, నీ కుమారుడు ఆరు ముఖాలతో సూర్యుని వంటి తేజస్సుతో ఆడుకుంటున్నాడు' అని చెప్పింది.

పుత్రం పుత్రవతాం శ్రేష్ఠం భూషితం భూషణైః శుభైః ముకుటైః కటకైశ్చైవ కుణ్డలైర్వలయైః శుభైః

పిల్లలందరిలో శ్రేష్ఠుడైన నీ కుమారుడు, మకుటాలు, కంకణాలు, కుండలాలు, అందమైన వలయాలతో అలంకరించబడి ఉన్నాడు.

నూపురైశ్ఛన్నవారైశ్ చ తథా హ్య్ ఉదరబన్ధనైః కిఙ్కిణీభిర్ అనేకాభిర్ హైమైరశ్వత్థపత్రకైః

అతని పాదాలలో నూపురాలు, దుస్తులు, నడుము వద్ద కట్టుబడి ఉన్న కింకిణీలు, బంగారు అశ్వత్తపత్ర ఆకులతో అలంకరించబడి ఉన్నాడు.

కల్పకద్రుమజైః పుష్పైః శోభితైరలకైః శుభైః హారైర్ వారిజరాగాదిమణిచిత్రైస్ తథాఙ్గదైః

కల్పవృక్షపు పువ్వులతో, అందమైన జడలతో, కమలరంగు రత్నాలతో చేసిన హారాలతో, మెరిసే ఆంగదాలతో అలంకరించబడి ఉన్నాడు.

ముక్తాఫలమయైర్హారైః పూర్ణచన్ద్రసమప్రభైః తిలకైశ్ చ మహాదేవ పశ్య పుత్రం సుశోభనమ్

పూర్ణచంద్రుని వంటి ప్రకాశంతో ముత్యాల హారాలు, తిలకాలతో మహాదేవా! నీ కుమారుడిని ఎంత అందంగా ఉన్నాడో చూడు.

అఙ్కితం కుఙ్కుమాద్యైశ్ చ వృత్తం భసితనిర్మితమ్ వక్త్రవృన్దం చ పశ్యేశ వృన్దం కామలకం యథా

కుంకుమ మొదలైన పదార్థాలతో అలంకరించబడి, భస్మంతో తయారైన రూపంతో, ప్రభూ! అతని ముఖవర్ణం కమలదళాల వలె ఉంది.

నేత్రాణి చ విభో పశ్య శుభాని త్వం శుభాని చ అఞ్జనాని విచిత్రాణి మఙ్గలార్థం చ మాతృభిః

ప్రభూ! అతని కన్నులు ఎంత అందంగా, మంగళకరంగా ఉన్నాయో చూడు. తల్లులు మంగళార్థంగా వివిధ అంజనాలతో అలంకరించారు.

గఙ్గాదిభిః కృత్తికాద్యైః స్వాహయా చ విశేషతః ఇత్యేవం లోకమాతుశ్ చ వాగ్భిః సంబోధితః శివః

గంగ, కృత్తికలు, ముఖ్యంగా స్వాహా కూడా పిలుస్తూ, లోకమాత మాటలతో శివుడు ఉద్దేశించబడ్డాడు.

న యయౌ తృప్తిమీశానః పిబన్స్కన్దాననామృతమ్ న సస్మార చ తాన్దేవాన్ దైత్యశస్త్రనిపీడితాన్

ఈశానుడు స్కందుని ముఖామృతాన్ని ఆస్వాదిస్తూ తృప్తి పొందలేదు; దైత్యుల ఆయుధాల వల్ల బాధపడుతున్న దేవతలను కూడా గుర్తు చేసుకోలేదు.

స్కన్దమాలిఙ్గ్య చాఘ్రాయ నృత్య పుత్రేత్యువాచ హ సో ఽపి లీలాలసో బాలో ననర్తార్తిహరః ప్రభుః

స్కందుని ఆలింగనం చేసి, వాసన పూసి, 'నా కుమారుడా!' అని ఆనందంతో నాట్యం చేశాడు. ఆ లీలామయుడైన బాలుడు, బాధలు తొలగించే ప్రభువు కూడా ఆనందంగా నాట్యం చేశాడు.

సహైవ ననృతుశ్చాన్యే సహ తేన గణేశ్వరాః త్రైలోక్యమఖిలం తత్ర ననర్తేశాజ్ఞయా క్షణమ్

ఆయనతో పాటు ఇతర గణాధిపతులు కూడా నాట్యం చేశారు. ప్రభువు ఆజ్ఞతో మూడు లోకాలన్నీ ఒక క్షణం ఆనందంగా నాట్యం చేశాయి.

నాగాశ్ చ ననృతుః సర్వే దేవాః సేన్ద్రపురోగమాః తుష్టువుర్గణపాః స్కన్దం ముమోదాంబా చ మాతరః

అన్ని నాగులు, ఇంద్రునితో కూడిన దేవతలు నాట్యం చేశారు. గణపతులు స్కందుని స్తుతించారు; తల్లులు ఆనందించారు.

ససృజుః పుష్పవర్షాణి జగుర్గన్ధర్వకిన్నరాః నృత్యామృతం తదా పీత్వా పార్వతీపరమేశ్వరౌ అవాపతుస్ తదా తృప్తిం నన్దినా చ గణేశ్వరాః

వారు పుష్పవర్షం కురిపించారు, గంధర్వులు, కిన్నరులు పాటలు పాడారు. ఆ నాట్యామృతాన్ని ఆస్వాదించి, పార్వతీ పరమేశ్వరులు, నంది, గణాధిపతులు తృప్తి పొందారు.

తతః స నన్దీ సహ షణ్ముఖేన తథా చ సార్ధం గిరిరాజపుత్ర్యా వివేశ దివ్యం భవనం భవో ఽపి యథామ్బుదో ఽన్యామ్బుదమ్ అమ్బుదాభః

ఆ nandī, షణ్ముఖుడు, పర్వతరాజు కుమార్తెతో కలిసి ఆ దివ్యమైన గృహంలోకి ప్రవేశించాడు. భవుడు మేఘంలా ఉండి, ఒక మేఘం మరొక మేఘంలో కలిసిపోతున్నట్టు లోపలికి ప్రవేశించాడు.

ద్వారస్య పార్శ్వే తే తస్థుర్ దేవా దేవస్య ధీమతః తుష్టువుశ్ చ మహాదేవం కించిద్ ఉద్విగ్నచేతసః

ఆ ద్వారం పక్కన దేవతలు ఆ జ్ఞానీశ్వరుడి దగ్గర నిలబడి, కొంత ఆందోళనతో మహాదేవుని స్తుతించారు.

కింతు కింత్వితి చాన్యోన్యం ప్రేక్ష్య చైతత్సమాకులాః పాపా వయమ్ ఇతి హ్యన్యే అభాగ్యాశ్చేతి చాపరే

అందరూ ఒకరినొకరు చూసుకుంటూ గందరగోళంగా, కొందరు 'మనమే పాపులు' అన్నారు. ఇంకొందరు 'మనకు అదృష్టం లేదు' అని విచారించారు.

భాగ్యవన్తశ్ చ దైత్యేన్ద్రా ఇతి చాన్యే సురేశ్వరాః పూజాఫలమిమం తేషామ్ ఇత్యన్యే నేతి చాపరే

ఇంకొందరు దేవతాధిపతులు 'దైత్యాధిపతులు ఎంత అదృష్టవంతులు!' అన్నారు. మరికొందరు 'ఇది వారి పూజ ఫలితం' అన్నారు. ఇంకొందరు అంగీకరించలేదు.

ఏతస్మిన్నన్తరే తేషాం శ్రుత్వా శబ్దాననేకశః కుమ్భోదరో మహాతేజా దణ్డేనాతాడయత్సురాన్

అంతలో వారి పలువిధమైన మాటలు విని, మహాతేజస్సుతో ఉన్న కుంభోదరుడు తన దండంతో దేవతల్ని కొట్టాడు.

దుద్రువుస్తే భయావిష్టా దేవా హాహేతివాదినః అపతన్మునయశ్చాన్యే దేవాశ్ చ ధరణీతలే

భయంతో దేవతలు 'హా' అని అరుస్తూ పారిపోయారు. మరికొందరు మునులు, దేవతలు భూమిపై పడిపోయారు.

అహో విధేర్బలం చేతి మునయః కశ్యపాదయః దృష్ట్వాపి దేవదేవేశం దేవానాం చాసురద్విషామ్

కశ్యపుడు మొదలైన మునులు, దేవతాధిపతిని, దేవతల శత్రువులను చూసి, 'హాయ్, విధి బలమంత!' అని అన్నారు.

అభాగ్యాన్న సమాప్తం తు కార్యమిత్యపరే ద్విజాః ప్రోచుర్నమః శివాయేతి పూజ్య చాల్పతరం హృది

ఇంకొందరు ద్విజులు, 'మన అదృష్టం లేకపోవడం వల్ల పనిది పూర్తవలేదు' అన్నారు. కొంత భక్తితో 'శివాయ నమః' అని పలికారు.

తతః కపర్దీ నన్దీశో మహాదేవప్రియో మునిః శూలీ మాలీ తథా హాలీ కుణ్డలీ వలయీ గదీ

తర్వాత కపర్దీ, మహాదేవునికి ప్రియమైన నందీశ్వరుడు, త్రిశూలం, మాల, గద, కుండలాలు, వలయాలు ధరించి అక్కడ కనిపించాడు.

వృషమారుహ్య సుశ్వేతం యయౌ తస్యాజ్ఞయా తదా తతో వై నన్దినం దృష్ట్వా గణః కుమ్భోదరో ఽపి సః

అతడు తెల్లని వృషభంపై ఎక్కి, ఆజ్ఞతో బయలుదేరాడు. నందిని చూసి, గణసేనాధిపతి కుంభోదరుడూ వెళ్ళాడు.

ప్రణమ్య నన్దినం మూర్ధ్నా సహ తేన త్వరన్ యయౌ నన్దీ భాతి మహాతేజా వృషపృష్ఠే వృషధ్వజః

కుంభోదరుడు నందిని తలవంచి నమస్కరించి, అతనితో కలిసి త్వరగా వెళ్లాడు. మహాతేజస్సుతో ఉన్న నంది, వృషభం మీద వెలిగిపోతూ కనిపించాడు.

సగణో గణసేనానీర్ మేఘపృష్ఠే యథా భవః దశయోజనవిస్తీర్ణం ముక్తాజాలైర్ అలంకృతమ్

తన గణాలతో కూడిన గణసేనాధిపతి భవుడు, మేఘంపై ప్రయాణిస్తున్నట్టు, పది యోజనాల పొడవునా, ముత్యాల హారాలతో అలంకరించబడి వెళ్ళాడు.

సితాతపత్రం శైలాదేర్ ఆకాశమివ భాతి తత్ తత్రాన్తర్బద్ధమాలా సా ముక్తాఫలమయీ శుభా

ఆ తెల్ల గొడుగు పర్వతం నుంచి వచ్చినది, ఆకాశంలా మెరిసింది. అందులో ముత్యాల మాల అందంగా అలంకరించబడింది.

గఙ్గాకాశాన్నిపతితా భాతి మూర్ధ్ని విభోర్యథా అథ దృష్ట్వా గణాధ్యక్షం దేవదున్దుభయః శుభాః

ఆ ముత్యాల మాల, గంగానది ఆకాశం నుంచి భూమిపై పడినట్టు భవుని తలపై మెరుస్తోంది. గణాధిపతిని చూసి, దివ్యమైన డుండుభులు మోగాయి.