లిఙ్గపురాణమ్

వాపీకూపతడాగైశ్ చ దీర్ఘికాభిస్తు సర్వతః మత్తమాతఙ్గయూథైశ్ చ తురఙ్గైశ్ చ సుశోభనైః

అన్ని వైపులా బావులు, చెరువులు, పెద్ద నీటి కుంటలు, పొడవాటి కుంటలు, మత్తుగా ఉన్న ఏనుగుల గుంపులు, అందమైన గుర్రాలతో ఆ నగరం చుట్టుముట్టబడి ఉంది.

రథైశ్ చ వివిధాకారైర్ విచిత్రైర్విశ్వతోముఖైః సభాప్రపాదిభిశ్ చైవ క్రీడాస్థానైః పృథక్ పృథక్

వివిధ ఆకారాల రథాలు, అద్భుతంగా అన్ని దిక్కులవైపు తిరిగినవి, సభామండపాలు, ద్వారాలు, వేర్వేరు ఆట స్థలాలతో ఆ నగరం అలంకరించబడింది.

వేదాధ్యయనశాలాభిర్ వివిధాభిః సమన్తతః అధృష్యం మనసాప్యన్యైర్ మయస్యైవ చ మాయయా

చుట్టూ అన్ని వైపులా వేదాధ్యయనశాలలు ఉండి, ఇతరులు మనసులో కూడా తలపించలేని విధంగా, మాయాసురుని మాయ వల్ల ఆ నగరం రక్షించబడింది.

పతివ్రతాభిః సర్వత్ర సేవితం మునిపుఙ్గవాః కృత్వాపి సుమహత్ పాపమ్ అపాపైః శఙ్కరార్చనాత్

ప్రతి చోటా పతివ్రతలు సేవ చేస్తూ ఉండేవారు. మహా పాపం చేసినా కూడా, శంకరుని ఆరాధన వల్ల వారు పాపరహితులయ్యారు, మునిశ్రేష్ఠులారా.

దైత్యేశ్వరైర్మహాభాగైః సదారైః ససుతైర్ద్విజాః శ్రౌతస్మార్తార్థధర్మజ్ఞైస్ తద్ధర్మనిరతైః సదా

మహాభాగ్యశాలి అయిన దైత్యాధిపతులు, తమ భార్యలతో, కుమారులతో కలిసి, శ్రౌత, స్మార్త ధర్మాలలో నిపుణులై, ఆ ధర్మాల్లో నిత్యం నిమగ్నులై ఉండేవారు.

మహాదేవేతరం త్యక్త్వా దేవం తస్యార్చనే స్థితైః వ్యూఢోరస్కైర్ వృషస్కన్ధైః సర్వాయుధధరైః సదా

మహాదేవుడిని తప్ప మరే దేవునిని పూజించకుండా, విస్తారమైన ఛాతీలతో, వృషభ భుజాలతో, అన్ని ఆయుధాలు ధరించి, శంకరుని ఆరాధనలో నిలిచేవారు.

సర్వదా క్షుధితైశ్చైవ దావాగ్నిసదృశేక్షణైః ప్రశాన్తైః కుపితైశ్చైవ కుబ్జైర్ వామనకైస్ తథా

ఎప్పుడూ ఆకలితో ఉన్నవారు, అగ్నిలా మండే కళ్లతో, ప్రశాంతంగా లేదా కోపంగా ఉండేవారు. అలాగే, కొంతమంది వంకరదేహంతో, మరికొంతమంది చిన్నపుడుగా ఉండేవారు.

నీలోత్పలదలప్రఖ్యైర్ నీలకుఞ్చితమూర్ధజైః నీలాద్రిమేరుసంకాశైర్ నీరదోపమనిఃస్వనైః మయేన రక్షితైః సర్వైః శిక్షితైర్యుద్ధలాలసైః

నీలోత్పల దళాల్లాంటి నీలిరంగు వాలులతో, నీలంగా వంకరగా ఉన్న జుట్టుతో, నీలగిరి, మేరు పర్వతాల్లాంటి రూపంతో, మేఘగర్జనలాంటి స్వరంతో, మాయాసురుని చేత శిక్షణ పొందిన యుద్ధానికి తహతహలాడే వీరులందరూ ఆ నగరాన్ని కాపాడేవారు.

అథ సమరరతైః సదా సమన్తాచ్ ఛివపదపూజనయా సులబ్ధవీర్యైః రవిమరుదమరేన్ద్రసంనికాశైః సురమథనైః సుదృఢైః సుసేవితం తత్

అప్పుడు ఎప్పుడూ యుద్ధానికి సిద్ధంగా ఉండే, శివుని పాదపూజ వల్ల సులభంగా బలాన్ని పొందిన, సూర్యుడు, వాయువు, ఇంద్రుడిలాంటి, దృఢమైన, పరాక్రమశాలి దేవతలతో ఆ నగరం బలంగా రక్షించబడింది.

సేన్ద్రా దేవా ద్విజశ్రేష్ఠా ద్రుమా దావాగ్నినా యథా పురత్రయాగ్నినా దగ్ధా హ్య్ అభవన్ దైత్యవైభవాత్

అయితే, ద్విజశ్రేష్ఠులారా, ఇంద్రునితో కూడిన దేవతలు, చెట్లు, త్రిపుర నగరం నుండి వచ్చిన అగ్నిచేత అడవి అగ్నిలా కాలిపోగా, దైత్యుల శక్తివల్ల అంతా నాశనం అయిపోయింది.

అథైవం తే తదా దగ్ధా దేవా దేవేశ్వరం హరిమ్ అభివన్ద్య తదా ప్రాహుస్ తమప్రతిమవర్చసమ్

అప్పుడు, అలా నాశనం అయిన తర్వాత, దేవతలు దేవతాధిపతియైన హరిని దర్శించి, అతని అపూర్వ తేజస్సును స్తుతిస్తూ వందనం చేశారు.

సో ఽపి నారాయణః శ్రీమాన్ చిన్తయామాస చేతసా కిం కార్యం దేవకార్యేషు భగవానితి స ప్రభుః

ఆ మహిమయైన నారాయణుడు, దేవతల కోసం ఏమి చేయాలో తన మనసులో ఆలోచించాడు.

తదా సస్మార వై యజ్ఞం యజ్ఞమూర్తిర్జనార్దనః యజ్వా యజ్ఞభుగీశానో యజ్వనాం ఫలదః ప్రభుః

అప్పుడు యజ్ఞమూర్తియైన జనార్దనుడు, యజ్ఞాన్ని స్మరించాడు. యజ్ఞాన్ని నిర్వహించేవారికి ఫలితాన్ని ఇచ్చే ప్రభువు, యజ్ఞ భోక్తా, యజ్ఞాధిపతి ఆయనే.

తతో యజ్ఞః స్మృతస్తేన దేవకార్యార్థసిద్ధయే దేవం తే పురుషం చైవ ప్రణేముస్తుష్టువుస్తదా

అలా దేవతల కార్యసిద్ధి కోసం యజ్ఞాన్ని స్మరించి, వారు ఆ దైవపురుషుడిని నమస్కరించి స్తుతించారు.

భగవానపి తం దృష్ట్వా యజ్ఞం ప్రాహ సనాతనమ్ సనాతనస్తదా సేన్ద్రాన్ దేవాన్ ఆలోక్య చాచ్యుతః

అప్పుడు భగవంతుడు ఆ శాశ్వత యజ్ఞాన్ని చూసి పలికాడు. శాశ్వతుడైన అచ్యుతుడు, ఇంద్రునితో కూడిన దేవతలను చూసి వారితో మాట్లాడాడు.

అనేనోపసదా దేవా యజధ్వం పరమేశ్వరమ్ పురత్రయవినాశాయ జగత్త్రయవిభూతయే

ఈ విధంగా మీరు, దేవతలారా, పరమేశ్వరుని పూజించండి. ఆయనను పూజిస్తే మూడు పురాలు నశించడానికి, మూడు లోకాల్లో శక్తి ప్రదర్శించడానికి కారణమవుతాడు.

అథ తస్య వచః శ్రుత్వా దేవదేవస్య ధీమతః సింహనాదం మహత్కృత్వా యజ్ఞేశం తుష్టువుః సురాః

ఆ దేవదేవుడి జ్ఞానమయమైన మాటలు విని, దేవతలు గొప్ప గర్జనతో యజ్ఞేశ్వరుని స్తుతించారు.

తతః సంచిన్త్య భగవాన్ స్వయమేవ జనార్దనః పునః ప్రాహ స సర్వాంస్తాంస్ త్రిదశాంస్త్రిదశేశ్వరః

తర్వాత భగవంతుడు జనార్దనుడు ఆలోచించి, మళ్లీ ఆ అమరేశ్వరుడు అందరినీ ఉద్దేశించి ఇలా అన్నాడు.

హత్వా దగ్ధ్వా చ భూతాని భుక్త్వా చాన్యాయతో ఽపి వా యజేద్యది మహాదేవమ్ అపాపో నాత్ర సంశయః

ఎవరైనా అన్యాయంగా ప్రాణులను చంపినా, కాల్చినా, తినినా, మహాదేవుని పూజిస్తే పాపం తొలగిపోతుంది — ఇందులో ఎలాంటి సందేహం లేదు.

అపాపా నైవ హన్తవ్యాః పాపా ఏవ న సంశయః హన్తవ్యాః సర్వయత్నేన కథం వధ్యాః సురోత్తమాః

పాపం లేని వారిని ఎప్పుడూ చంపకూడదు; పాపులు మాత్రం నిస్సందేహంగా అన్ని ప్రయత్నాలతో సంహరించాలి. ఉత్తమమైన దేవతలను ఎలా చంపగలం?

అసురా దుర్మదాః పాపా అపి దేవైర్మహాబలైః తస్మాన్న వధ్యా రుద్రస్య ప్రభావాత్ పరమేష్ఠినః

అసురులు గర్వంతో, పాపంతో ఉన్నా, మహాబలశాలి అయిన దేవతలు వారిని సంహరించరాదు. రుద్రుని ప్రభావంతో, పరమేశ్వరుని అనుగ్రహంతో వారిని చంపకూడదు.

కో ఽహం బ్రహ్మాథవా దేవా దైత్యా దేవారిసూదనాః మునయశ్ చ మహాత్మానః ప్రసాదేన వినా ప్రభోః

ప్రభువు అనుగ్రహం లేకుండా నేను, బ్రహ్మ, దేవతలు, దైత్యులు, దేవశత్రువులను సంహరించే వారు, మహర్షులు — వీరందరం ఎవరం?

యః సప్తవింశకో నిత్యః పరాత్పరతరః ప్రభుః విశ్వామరేశ్వరో వన్ద్యో విశ్వాధారో మహేశ్వరః

ఎప్పటికీ ఉండే, అత్యంత పరముడు, విశ్వానికి, అమరులకు అధిపతి, అందరికి ఆరాధ్యుడు, జగత్తును ధారించేవాడు, మహేశ్వరుడు — ఆయనే సత్యంగా ఉన్నాడు.

స ఏవ సర్వదేవేశః సర్వేషామపి శఙ్కరః లీలయా దేవదైత్యేన్ద్రవిభాగమకరోద్ధరః

అందరి దేవతలకు అధిపతి, అందరికి శంకరుడు అయిన ఆయన, తన లీలతో దేవతలు, దైత్యాధిపతులను వేరుచేశాడు.

తస్యాంశమ్ ఏకం సమ్పూజ్య దేవా దేవత్వమ్ ఆగతాః బ్రహ్మా బ్రహ్మత్వమ్ ఆపన్నో హ్య్ అహం విష్ణుత్వమేవ చ

ఆయన యొక్క ఒక అంశాన్ని కూడా పూజించి, దేవతలు దేవత్వాన్ని పొందారు, బ్రహ్మ బ్రహ్మత్వాన్ని పొందాడు, నేను విష్ణుత్వాన్ని పొందాను.

తమ్ అపూజ్య జగత్యస్మిన్ కః పుమాన్ సిద్ధిమిచ్ఛతి తస్మాత్తేనైవ హన్తవ్యా లిఙ్గార్చనవిధేర్ బలాత్

ఈ లోకంలో ఆయనను పూజించకుండా ఎవరు సిద్ధిని కోరగలరు? అందువల్ల లింగార్చన విధానంతో ఆయన చేతనే వారిని సంహరించాలి.

ధర్మనిష్ఠాశ్ చ తే సర్వే శ్రౌతస్మార్తవిధౌ స్థితాః తథాపి యజమానేన రౌద్రేణోపసదా ప్రభుమ్ రుద్రమిష్ట్వా యథాన్యాయం జేష్యామో దైత్యసత్తమాన్

వారు అందరూ ధర్మంలో స్థిరంగా, శ్రుతి, స్మృతి విధుల్లో నిలిచినవారు. అయినా, యజమాని కఠినంగా ఉపసదను చేసి, రుద్రుని యథావిధిగా పూజిస్తే, మేము దైత్యులలో ఉత్తములను జయించగలము.

సతారకాక్షేణ మయేన గుప్తం స్వస్థం చ గుప్తం స్ఫటికాభమేకమ్ కో నామ హన్తుం త్రిపురం సమర్థో ముక్త్వా త్రినేత్రం భగవన్తమేకమ్

సతారకాక్షుడు అయిన మాయ ద్వారా కాపాడబడిన, స్ఫటికంలా ప్రకాశించే, బలమైన త్రిపురాన్ని, త్రినేత్రుడు అయిన భగవంతుడిని తప్ప మరెవ్వరూ సంహరించలేరు.

ఏవముక్త్వా హరిశ్చేష్ట్వా యజ్ఞేనోపసదా ప్రభుమ్ ఉపవిష్టో దదర్శాథ భూతసంఘాన్సహస్రశః

ఇలా చెప్పి, హరిదేవుడు యజ్ఞంతో ఉపసదను చేసి, కూర్చొని, వేలాది భూతగణాలను చూశాడు.