లిఙ్గపురాణమ్

సాత్వతః సత్యసమ్పన్నః ప్రజజ్ఞే చతురః సుతాన్ భజనం భ్రాజమానం చ దివ్యం దేవావృధం నృపమ్

సాత్వతుని నుండి నిజాయితీతో నిండిన నలుగురు కుమారులు పుట్టారు: భజనుడు, ప్రకాశవంతుడైన భ్రాజమానుడు, దివ్యుడు, దేవావృద్ధుడు, నృపుడు.

అన్ధకం చ మహాభాగం వృష్ణిం చ యదునన్దనమ్ తేషాం నిసర్గాంశ్చతురః శృణుధ్వం విస్తరేణ వై

అందకుడు అనే మహాభాగుడు, యదువంశానికి ఆనందంగా ఉన్న వృష్ణి కూడా పుట్టారు. వీరి సహజ లక్షణాలను మీరు వివరంగా వినండి.

సృఞ్జయ్యాం భజనాచ్చైవ భ్రాజమానాద్విజజ్ఞిరే అయుతాయుః శతాయుశ్ చ బలవాన్ హర్షకృత్స్మృతః

సృంజయుని నుండి, భజనుని నుండి, ఆ ప్రకాశవంతుడి నుండి అయుతాయువు, శతాయువు, బలవంతుడు, హర్షకృత్ అనే వారు పుట్టారు.

తేషాం దేవావృధో రాజా చచార పరమం తపః పుత్రః సర్వగుణోపేతో మమ భూయాదితి స్మరన్

వారిలో దేవావృద్ధుడు అనే రాజు అత్యున్నత తపస్సు ఆచరించాడు. 'నా కుమారుడు అన్ని మంచి లక్షణాలతో ఉండాలి' అని మనసులో కోరుకున్నాడు.

తస్య బభ్రురితి ఖ్యాతః పుణ్యశ్లోకో నృపోత్తమః అనువంశపురాణజ్ఞా గాయన్తీతి పరిశ్రుతమ్

ఆయన కుమారుడు బభ్రువు అని ప్రసిద్ధి చెందిన రాజు. పుణ్యశ్లోకుడిగా పేరు గడించాడు. వంశపురాణాలను తెలిసినవారు ఆయనను ప్రశంసిస్తూ పాటలు పాడుతారు.

గుణాన్దేవావృధస్యాథ కీర్తయన్తో మహాత్మనః యథైవ శృణుమో దూరాత్ సంపశ్యామస్తథాన్తికాత్

ఇప్పుడు మనం దూరం నుండి విని, దగ్గరగా చూసినట్టు, ఆ మహాత్ముడైన దేవావృద్ధుని గొప్ప లక్షణాలను వివరంగా చెప్పుకుందాం.

బభ్రుః శ్రేష్ఠో మనుష్యాణాం దేవైర్దేవావృధః సమః పురుషాః పఞ్చ షష్టిస్తు షట్ సహస్రాణి చాష్ట చ

బభ్రువు మనుషుల్లో అగ్రగణ్యుడు, దేవావృద్ధుడు దేవతలకు సమానుడు. ఐదుగురు, ఆ తర్వాత అరవైమంది, ఆ తర్వాత ఆరు వేల ఎనిమిది మంది ఉన్నారు.

యే ఽమృతత్వమనుప్రాప్తా బభ్రోర్దేవావృధాదపి యజ్వా దానమతిర్వీరో బ్రహ్మణ్యస్తు దృఢవ్రతః

బభ్రువు, దేవావృద్ధుని కంటే ముందుగా అమరత్వాన్ని పొందిన వారు యజ్ఞాలు చేసినవారు, దానశీలులు, వీరులు, బ్రహ్మవేత్తలు, దృఢనిశ్చయంతో ఉన్నవారు.

కీర్తిమాంశ్ చ మహాతేజాః సాత్వతానాం మహారథః తస్యాన్వవాయే సమ్భూతా భోజా వై దైవతోపమాః

పేరు ప్రఖ్యాతి గలవాడు, గొప్ప తేజస్సుతో ఉన్నవాడు, సాత్వతులలో మహారథుడు. ఆయన వంశంలో భోజులు పుట్టారు, వారు దేవతలకు సమానులు.

గాన్ధారీ చైవ మాద్రీ చ వృష్ణిభార్యే బభూవతుః గాన్ధారీ జనయామాస సుమిత్రం మిత్రనన్దనమ్

గాంధారి, మాద్రీ అనే వారు వృష్ణికి భార్యలయ్యారు. గాంధారి సుమిత్రుడిని ప్రసవించింది, అతను మిత్రులకు ఆనందంగా ఉండేవాడు.

మాద్రీ లేభే చ తం పుత్రం తతః సా దేవమీఢుషమ్ అనమిత్రం శినిం చైవ తావుభౌ పురుషోత్తమౌ

మాద్రీ కూడా కుమారుని పొందింది. ఆమె నుండి దేవమీఢుషుడు పుట్టాడు. అనమిత్రుడు, శినిని కూడా ప్రసవించింది. వీరిద్దరూ పురుషోత్తములు.

అనమిత్రసుతో నిఘ్నో నిఘ్నస్య ద్వౌ బభూవతుః ప్రసేనశ్ చ మహాభాగః సత్రాజిచ్చ సుతావుభౌ

అనమిత్రుని కుమారుడు నిఘ్నుడు. నిఘ్నునికి ఇద్దరు కుమారులు: ప్రసేనుడు అనే మహాభాగుడు, సత్రాజిత్—ఇద్దరూ అతని కుమారులే.

తస్య సత్రాజితః సూర్యః సఖా ప్రాణసమో ఽభవత్ స్యమన్తకో నామ మణిర్ దత్తస్తస్మై వివస్వతా

సత్రాజిత్‌కు సూర్యుడు స్నేహితుడిగా, ప్రాణసముడిగా ఉండేవాడు. స్యమంతకమణి అనే రత్నాన్ని వివస్వంతుడు అతనికి ఇచ్చాడు.

పృథివ్యాం సర్వరత్నానామ్ అసౌ రాజాభవన్మణిః కదాచిన్మృగయాం యాతః ప్రసేనేన సహైవ సః

ఆ మణి భూమిపై అన్ని రత్నాలలో రాజుగా నిలిచింది. ఒకసారి, ప్రసేనునితో కలిసి వేటకు వెళ్లాడు.

వధం ప్రాప్తో ఽసహాయశ్ చ సింహాదేవ సుదారుణాత్ అథ పుత్రః శినేర్జజ్ఞే కనిష్ఠాద్ వృష్ణినన్దనాత్

అతను ఒంటరిగా, భయంకరమైన సింహం చేతిలో ప్రాణాలు కోల్పోయాడు. ఆ తరువాత, వృష్ణివంశానికి చెందిన శినికి చిన్న కుమారుని నుండి—

సత్యవాక్ సత్యసమ్పన్నః సత్యకస్తస్య చాత్మజః సాత్యకిర్యుయుధానస్తు శినేర్నప్తా ప్రతాపవాన్

సత్యవాక్ అనే నిజాయితీ గలవాడు పుట్టాడు. అతని కుమారుడు సత్యకుడు. శినికి మనవడైన సాత్యకి, యుయుధానుడు పరాక్రమశాలి.

అసంగో యుయుధానస్య కుణిస్తస్య సుతో ఽభవత్ కుణేర్ యుగంధరః పుత్రః శైనేయా ఇతి కీర్తితాః

యుయుధానునికి కుమారుడు అసంగుడు. అతనికి కుమారుడు కుణి. కుణికి కుమారుడు యుగంధరుడు. వీరిని శైనేయులు అని పిలుస్తారు.

మాద్ర్యాః సుతస్య సంజజ్ఞే సుతో వార్ష్ణిర్యుధాజితః శ్వఫల్క ఇతి విఖ్యాతస్ త్రైలోక్యహితకారకః

మాద్రి కుమారునికి వర్ష్ణి యుధాజిత్ అనే కుమారుడు జన్మించాడు. అతడే శ్వఫల్కుడు అని ప్రసిద్ధి పొందాడు. అతడు మూడు లోకాలకూ మేలు చేసినవాడు.

శ్వఫల్కశ్ చ మహారాజో ధర్మాత్మా యత్ర వర్తతే నాస్తి వ్యాధిభయం తత్ర నావృష్టిభయమప్యుత

ధర్మాత్ముడైన మహారాజు శ్వఫల్కుడు ఎక్కడ ఉంటాడో అక్కడ వ్యాధుల భయం ఉండదు, వర్షాభావం కూడా ఉండదు.

శ్వఫల్కః కాశిరాజస్య సుతాం భార్యామవాప సః గాన్దినీం నామ కాశ్యో హి దదౌ తస్మై స్వకన్యకామ్

శ్వఫల్కుడు కాశిరాజు కుమార్తె గాందినిని భార్యగా చేసుకున్నాడు. కాశిరాజు తన కుమార్తెను శ్వఫల్కునికి ఇచ్చాడు.

సా మాతురుదరస్థా వై బహూన్వర్షగణాన్కిల వసన్తీ న చ సంజజ్ఞే గర్భస్థా తాం పితాబ్రవీత్

ఆమె తల్లి గర్భంలో ఎన్నో సంవత్సరాలు ఉండి బయటకు రాలేదు. గర్భంలో ఉన్నప్పుడే ఆమె తండ్రి ఆమెతో మాట్లాడాడు.

జాయస్వ శీఘ్రం భద్రం తే కిమర్థం చాభితిష్ఠసి ప్రోవాచ చైనం గర్భస్థా సా కన్యా గాన్దినీ తదా

"తడవకుండా త్వరగా జన్మించు, మంగళం కలగాలి! ఎందుకు ఆలస్యం చేస్తున్నావు?" అని తండ్రి అడిగాడు. అప్పుడు గర్భంలో ఉన్న గాందిని కుమార్తె ఇలా సమాధానం చెప్పింది.

వర్షత్రయం ప్రతిదినం గామేకాం బ్రాహ్మణాయ తు యది దద్యాస్తతః కుక్షేర్ నిర్గమిష్యామ్యహం పితః

"మూడు సంవత్సరాలు ప్రతిరోజూ ఒక గోవును బ్రాహ్మణునికి ఇస్తే, నాన్నా, నేను గర్భం నుంచి బయటకు వస్తాను."

తథేత్యువాచ తస్యా వై పితా కామమపూరయత్ దాతా శూరశ్ చ యజ్వా చ శ్రుతవానతిథిప్రియః

ఆమె తండ్రి "అలా చేస్తాను" అని ఒప్పుకుని ఆమె కోరికను నెరవేర్చాడు. అతడు గొప్ప దాత, వీరుడు, యజ్ఞకర్త, విద్యావంతుడు, అతిథులను ప్రేమించేవాడు.

తస్యాః పుత్రః స్మృతో ఽక్రూరః శ్వఫల్కాద్భూరిదక్షిణః రత్నా కన్యా చ శైవస్య హ్య్ అక్రూరస్తామవాప్తవాన్

ఆమె కుమారుడు శ్వఫల్కుని వలన జన్మించిన అగ్రకీర్తి కలిగిన అగ్రూరుడు. శైవుని కుమార్తె రత్నను అగ్రూరుడు పెండ్లి చేసుకున్నాడు.

అస్యాముత్పాదయామాస తనయాంస్తాన్నిబోధత ఉపమన్యుస్ తథా మాఙ్గుర్ వృతస్తు జనమేజయః

ఆమెకు ఉపమన్యు, మాంగురుడు, వృతుడు, జనమేజయుడు అనే కుమారులు పుట్టారు. విను.

గిరిరక్షస్తథోపేక్షః శత్రుఘ్నో యో ఽరిమర్దనః ధర్మభృద్ వృష్టధర్మా చ గోధనో ఽథ వరస్ తథా

గిరిరక్ష, ఉపేక్ష, శత్రుఘ్నుడు (శత్రువులను నాశనం చేసే వాడు), ధర్మభృత్, వృష్టధర్మ, గోధనుడు, వరుడు కూడా పుట్టారు.

ఆవాహప్రతివాహౌ చ సుధారా చ వరాఙ్గనా అక్రూరస్యోగ్రసేన్యాం తు పుత్రౌ ద్వౌ కులనన్దనౌ

ఆవాహ, ప్రతివాహ, సుధారా అనే సుందరి; అలాగే అగ్రూరునికి ఉగ్రసేనితో ఇద్దరు కుమారులు పుట్టారు. వారు వంశానికి ఆనందాన్ని ఇచ్చేవారు.

దేవవానుపదేవశ్ చ జజ్ఞాతే దేవసంమతౌ సుమిత్రస్య సుతో జజ్ఞే చిత్రకశ్ చ మహాయశాః

దేవవాన్, ఉపదేవ అనే ఇద్దరు దేవతలకు ప్రీతికరమైన వారు పుట్టారు. సుమిత్రునికి మహా కీర్తి కలిగిన చిత్రకుడు పుట్టాడు.