లిఙ్గపురాణమ్

అక్రూరం హింసయామాస బ్రహ్మహత్యామవాప సః స లోహగన్ధీ రాజర్షిః పరిధావన్నితస్తతః

అక్రూరుని హింసించి, బ్రాహ్మణ హత్య పాపాన్ని పొందాడు. ఆ రాజర్షి, ఇనుపపు వాసనతో, ఇక్కడ అక్కడ తిరుగుతూ ఉండేవాడు.

పౌరజానపదైస్త్యక్తో న లేభే శర్మ కర్హిచిత్ తతః స దుఃఖసంతప్తో న లేభే సంవిదం క్వచిత్

పట్టణ ప్రజలు, గ్రామస్థులు అతన్ని వదిలేశారు. అతడు ఎప్పుడూ శాంతిని పొందలేకపోయాడు. బాధతో బాధపడుతూ ఎక్కడా ఉపశమనం దొరకలేదు.

జగామ శౌనకమృషిం శరణ్యం వ్యథితస్తదా ఇన్ద్రేతిర్ నామ విఖ్యాతో యో ఽసౌ మునిరుదారధీః

ఆపదలో ఉన్న అతడు ఆశ్రయం కోసం ఋషి శౌనకుని వద్దకు వెళ్లాడు. ఆ మహర్షి పేరు ఇంద్రేతి, మంచి పేరు ఉన్నవాడు, గొప్ప మనస్సున్నవాడు.

యాజయామాస చేన్ద్రేతిస్ తం నృపం జనమేజయమ్ అశ్వమేధేన రాజానం పావనార్థం ద్విజోత్తమాః

ఇంద్రేతి మహర్షి, అగ్రగణ్య బ్రాహ్మణులతో కలిసి, రాజు జనమేజయునికి పవిత్రత కోసం అశ్వమేధ యజ్ఞాన్ని చేయించాడు.

స లోహగన్ధాన్నిర్ముక్త ఏనసా చ మహాయశాః యజ్ఞస్యావభృథే మధ్యే యాతో దివ్యో రథః శుభః

ఆ మహాప్రతిష్ట కలిగిన రాజు, ఇనుపపు వాసన నుండి, పాపం నుండి విముక్తుడై, యజ్ఞస్నానం మధ్యలో దివ్యమైన, అందమైన రథాన్ని ఎక్కాడు.

తస్మాద్వంశాత్పరిభ్రష్టో వసోశ్చేదిపతేః పునః దత్తః శక్రేణ తుష్టేన లేభే తస్మాద్ బృహద్రథః

ఆ వంశం నుండి, చేదిరాజు వసువు తొలగించబడ్డాడు. కానీ ఇంద్రుడు సంతోషించి మళ్లీ ఇచ్చినప్పుడు, బ్రిహద్రథుడు దాన్ని పొందాడు.

తతో హత్వా జరాసంధం భీమస్తం రథముత్తమమ్ ప్రదదౌ వాసుదేవాయ ప్రీత్యా కౌరవనన్దనః

తర్వాత భీముడు జరాసంధుడిని సంహరించి, ఆ ఉత్తమ రథాన్ని కౌరవుల ఆనందకరుడా, ప్రేమతో వాసుదేవునికి ఇచ్చాడు.

అభ్యషిఞ్చత్పురుం పుత్రం యయాతిర్నాహుషః ప్రభుః కృతోపకారస్తేనైవ పురుణా ద్విజసత్తమాః

నాహుషుని వంశస్థుడు అయిన మహాబలుడు యయాతి తన కుమారుడు పురువును రాజుగా అభిషేకించాడు. అలా పురువు చేసిన ఉపకారానికి ప్రతిఫలం చెల్లించాడు, బ్రాహ్మణులారా.

అభిషేక్తుకామం చ నృపం పురుం పుత్రం కనీయసమ్ బ్రాహ్మణప్రముఖా వర్ణా ఇదం వచనమబ్రువన్

తన చిన్న కుమారుడు పురువును రాజుగా అభిషేకించాలనుకున్నప్పుడు, బ్రాహ్మణులలో ప్రముఖులు ఇలా అన్నారు.

కథం శుక్రస్య నప్తారం దేవయాన్యాః సుతం ప్రభో జ్యేష్ఠం యదుమతిక్రమ్య కనీయాన్రాజ్యమర్హతి

ప్రభూ, శుక్రుని మనవడు, దేవయానీ కుమారుడు అయిన చిన్నవాడికి, పెద్దవాడు అయిన యదువును దాటి, రాజ్యం ఎలా వర్తించాలి?

ఏతే సంబోధయామస్త్వాం ధర్మం చ అనుపాలయ

మేము నిన్ను ఇలా బోధిస్తున్నాము; నీవు ధర్మాన్ని పాటించు.

బ్రాహ్మణప్రముఖా వర్ణాః సర్వే శృణ్వన్తు మే వచః జ్యేష్ఠం ప్రతి యథా రాజ్యం న దేయం మే కథఞ్చన

బ్రాహ్మణులలో ప్రముఖులూ, అందరూ నా మాట వినండి. నా విషయంలో పెద్దవాడికి రాజ్యం ఎప్పుడూ ఇవ్వకూడదు.

మమ జ్యేష్ఠేన యదునా నియోగో నానుపాలితః ప్రతికూలమతిశ్చైవ న స పుత్రః సతాం మతః

నా పెద్ద కుమారుడు యదు నా ఆజ్ఞను పాటించలేదు. అతని మనసు విరుద్ధంగా ఉంది. అతడు సద్గుణుల దృష్టిలో కుమారుడు కాదు.

మాతాపిత్రోర్వచనకృత్ సద్భిః పుత్రః ప్రశస్యతే స పుత్రః పుత్రవద్ యస్ తు వర్తతే మాతృపితృషు

తల్లిదండ్రుల మాటను వినే కుమారుడిని మంచి వారు ప్రశంసిస్తారు. తల్లిదండ్రుల పట్ల కుమారుడిలా ప్రవర్తించేవాడే నిజమైన కుమారుడు.

యదునాహమవజ్ఞాతస్ తథా తుర్వసునాపి చ ద్రుహ్యేన చానునా చైవ మయ్యవజ్ఞా కృతా భృశమ్

యదు నన్ను అవహేళన చేశాడు. అలాగే తుర్వసు, ద్రుహ్యు, అనువూ నన్ను చాలా అవమానపరిచారు.

పురుణా చ కృతం వాక్యం మానితశ్ చ విశేషతః కనీయాన్మమ దాయాదో జరా యేన ధృతా మమ

కాని పురువు నా మాటను నెరవేర్చాడు, నాకు ప్రత్యేకంగా గౌరవం ఇచ్చాడు. అతడు చిన్నవాడైనా నా వారసుడు, ఎందుకంటే నా వృద్ధాప్యాన్ని అతడు పోషించాడు.

శుక్రేణ మే సమాదిష్టా దేవయాన్యాః కృతే జరా ప్రార్థితేన పునస్తేన జరా సంచారిణీ కృతా

శుక్రుడు నాకు ఆదేశించాడు. దేవయానీ కోసం వృద్ధాప్యాన్ని కోరాడు. అలా అతడిచేత మళ్లీ వృద్ధాప్యం వేరొకరికి బదిలీ అయింది.

శుక్రేణ చ వరో దత్తః కావ్యేనోశనసా స్వయమ్ పుత్రో యస్త్వనువర్తేత స తే రాజ్యధరస్త్వితి

శుక్రుడు తన కుమారుడు కావ్య ఉశనసునికి వరం ఇచ్చాడు: 'నీకు అనుగుణంగా నడిచే నీ కుమారుడు రాజ్యాన్ని పాలించాలి' అని.

భవన్తో ఽప్యనుజానన్తు పూరూ రాజ్యే ఽభిషిచ్యతే యః పుత్రో గుణసమ్పన్నో మాతాపిత్రోర్హితః సదా

మీరు అందరూ కూడా అంగీకరించాలి: ఎవరైతే మంచి లక్షణాలు కలిగి, తల్లిదండ్రులకు ఎప్పుడూ సేవచేస్తాడో, ఆ కుమారుని రాజుగా అభిషేకించాలి.

సర్వమర్హతి కల్యాణం కనీయాన్ అపి స ప్రభుః అర్హః పూరురిదం రాజ్యం యః సుతో వాక్యకృత్తవ

చిన్నవాడైనా, యోగ్యుడైతే అన్ని శుభాలు, అధికారం పొందగలడు; పూరువు ఈ రాజ్యానికి యోగ్యుడు, ఎందుకంటే అతడు తండ్రి మాట వినేవాడు.

వరదానేన శుక్రస్య న శక్యం కర్తుమన్యథా ఏవం జానపదైస్తుష్టైర్ ఇత్యుక్తో నాహుషస్తదా

శుక్రుడు ఇచ్చిన వరాన్ని మార్చడం సాధ్యం కాదు; ప్రజలు సంతోషంగా ఉండగా నాహుషుడు ఇలా అన్నాడు.

అభిషిచ్య తతో రాజ్యం పూరుం స సుతమ్ ఆత్మనః దిశి దక్షిణపూర్వస్యాం తుర్వసుం పుత్రమాదిశత్

ఆ తర్వాత తన కుమారుడు పూరువును రాజుగా అభిషేకించి, తూర్పు దక్షిణ దిశను తన కుమారుడు తుర్వసునికి అప్పగించాడు.

దక్షిణాయామథో రాజా యదుం జ్యేష్ఠం న్యయోజయత్ ప్రతీచ్యాముత్తరస్యాం తు ద్రుహ్యుం చానుం చ తావుభౌ

రాజు తన పెద్ద కుమారుడు యదువును దక్షిణ దిశకు నియమించి, పశ్చిమం, ఉత్తర దిశలకు ద్రుహ్యు, అనువులను నియమించాడు.

సప్తద్వీపాం యయాతిస్తు జిత్వా పృథ్వీం ససాగరామ్ వ్యభజచ్చ త్రిధా రాజ్యం పుత్రేభ్యో నాహుషస్తదా

ఏడు ద్వీపాలతో కూడిన భూమిని సముద్రాలతో సహా జయించిన యయాతి, నాహుషుని కుమారుడు, రాజ్యాన్ని తన కుమారులకు మూడుగా పంచాడు.

పుత్రసంక్రామితశ్రీస్తు హర్షనిర్భరమానసః ప్రీతిమానభవద్రాజా భారమ్ ఆవేశ్య బన్ధుషు

తన రాజ్య మహిమను కుమారులకు అప్పగించి, రాజు ఆనందంతో హృదయం నిండిపోయి, బాధ్యతను బంధువులకు అప్పగించి సంతోషంగా ఉన్నాడు.

అత్ర గాథా మహారాజ్ఞా పురా గీతా యయాతినా యాభిః ప్రత్యాహరేత్ కామాన్ సర్వతో ఽఙ్గాని కూర్మవత్

ఇక్కడ మహారాజు యయాతి పురాతన కాలంలో పాడిన గాథలు ఉన్నాయి; వాటి ద్వారా మనిషి తన కోరికలను అన్ని వైపులా, తాబేలు తన అవయవాలను లోపలికి తీసుకున్నట్టు, వశీకరించవచ్చు.

తాభిర్ ఏవ నరః శ్రీమాన్ నాన్యథా కర్మకోటికృత్ న జాతు కామః కామానామ్ ఉపభోగేన శామ్యతి

ఈ గాథల వల్లే, లక్షలాది పనులు చేసినా కాదు, అదృష్టవంతుడు ఫలితాన్ని పొందుతాడు; కోరికలు అనుభవంతో ఎప్పుడూ తీరవు.

హవిషా కృష్ణవర్త్మేవ భూయ ఏవాభివర్ధతే యత్పృథివ్యాం వ్రీహియవం హిరణ్యం పశవః స్త్రియః

హవిస్సు పోయించిన అగ్ని ఎలా మరింత పెరుగుతుందో, భూమిపై ఉన్న అన్నం, యవము, బంగారం, పశువులు, స్త్రీలు అన్నీ కోరికను పెంచుతాయి.

నాలమేకస్య తత్సర్వమ్ ఇతి మత్వా శమం వ్రజేత్ యదా న కురుతే భావం సర్వభూతేషు పాపకమ్

'ఇది ఒక్కరికి సరిపోదు' అని భావించి, ఎవరిపట్లా చెడు భావన లేకుండా ఉన్నప్పుడు శాంతిని కోరాలి.