లిఙ్గపురాణమ్

అయుతాయుః సుతస్తస్య సిన్ధుద్వీపస్య వీర్యవాన్ పుత్రో ఽయుతాయుషో ధీమాన్ ఋతుపర్ణో మహాయశాః

సింధుద్వీపునికి శక్తిశాలి అయిన అయుతాయుళు కుమారుడు. అయుతాయుళికి జ్ఞానవంతుడు, మహాప్రసిద్ధుడైన ఋతుపర్ణుడు కుమారుడుగా జన్మించాడు.

దివ్యాక్షహృదయజ్ఞో వై రాజా నలసఖో బలీ నలౌ ద్వావేవ విఖ్యాతౌ పురాణేషు దృఢవ్రతౌ

నలుని స్నేహితుడైన రాజు గొప్ప బలవంతుడు, దివ్యమైన పాశాక విద్య కలవాడు. పురాణాలలో ధృడనిశ్చయంతో ఉన్న ఇద్దరు నలులు ప్రసిద్ధులు.

వీరసేనసుతశ్చాన్యో యశ్చేక్ష్వాకుకులోద్భవః ఋతుపర్ణస్య పుత్రో ఽభూత్ సార్వభౌమః ప్రజేశ్వరః

వీరసేనుని వంశంలో, ఇక్ష్వాకు వంశంలో జన్మించిన మరొక కుమారుడు ఋతుపర్ణునికి కుమారుడయ్యాడు. అతడే ప్రజల పాలకుడైన సార్వభౌముడు.

సుదాసస్తస్య తనయో రాజా త్విన్ద్రసమో ఽభవత్ సుదాసస్య సుతః ప్రోక్తః సౌదాసో నామ పార్థివః

సార్వభౌమునికి కుమారుడిగా ఇంద్రునితో సమానమైన రాజు సుదాసుడు జన్మించాడు. సుదాసుని కుమారుడు సౌదాసుడు అనే రాజు ప్రసిద్ధి పొందాడు.

ఖ్యాతః కల్మాషపాదో వై నామ్నా మిత్రసహశ్ చ సః వసిష్ఠస్తు మహాతేజాః క్షేత్రే కల్మాషపాదకే

అతడు కల్మాషపాదుడు అనే పేరుతో, మిత్రసహుడు అనే పేరుతో కూడా ప్రసిద్ధి చెందాడు. మహాతేజస్వి వశిష్ఠుడు కల్మాషపాదుని వంశంలో కుమారుడిని పొందాడు.

అశ్మకం జనయామాస ఇక్ష్వాకుకులవర్ధనమ్ అశ్మకస్యోత్తరాయాం తు మూలకస్తు సుతో ఽభవత్

వశిష్ఠుడు ఇక్ష్వాకు వంశాన్ని పెంచిన అశ్మకుడిని జన్మించించాడు. అశ్మకునికి అతని ప్రధాన భార్య ద్వారా మూలకుడు కుమారుడిగా పుట్టాడు.

స హి రామభయాద్రాజా స్త్రీభిః పరివృతో వనే బిభర్తి త్రాణమిచ్ఛన్వై నారీకవచముత్తమమ్

ఆ రాజు రాముని భయంతో అడవిలో స్త్రీలతో కలిసి నివసించాడు. రక్షణ కోసం ఉత్తమమైన స్త్రీల కవచాన్ని ధరించాడు.

మూలకస్యాపి ధర్మాత్మా రాజా శతరథః సుతః తస్మాచ్ఛతరథాజ్జజ్ఞే రాజా త్విలవిలో బలీ

మూలకునికి ధర్మబుద్ధి కలిగిన రాజు శతరథుడు కుమారుడిగా జన్మించాడు. శతరథుని కుమారుడిగా బలవంతుడైన ఇలవిలుడు పుట్టాడు.

ఆసీత్ త్వైలవిలిః శ్రీమాన్ వృద్ధశర్మా ప్రతాపవాన్ పుత్రో విశ్వసహస్తస్య పితృకన్యా వ్యజీజనత్

ఇలవిలుడు మహిమగలవాడు. అతని కుమారుడు వృద్ధశర్ముడు పరాక్రమశాలి. వృద్ధశర్ముని తండ్రి కుమార్తె అతన్ని జన్మించించింది.

దిలీపస్తస్య పుత్రో ఽభూత్ ఖట్వాఙ్గ ఇతి విశ్రుతః యేన స్వర్గాద్ ఇహాగత్య ముహూర్తం ప్రాప్య జీవితమ్

వృద్ధశర్మునికి కుమారుడిగా ఖట్వాంగుడు అనే ప్రసిద్ధుడు దిలీపుడు జన్మించాడు. అతడు స్వర్గం నుండి భూమికి వచ్చి క్షణకాలం మాత్రమే జీవించాడు.

త్రయో ఽగ్నయస్త్రయో లోకా బుద్ధ్యా సత్యేన వై జితాః దీర్ఘబాహుః సుతస్తస్య రఘుస్తస్మాదజాయత

ఖట్వాంగుడు తన బుద్ధి, సత్యంతో మూడు అగ్నులు, మూడు లోకాల్ని జయించాడు. అతని కుమారుడు దీర్ఘబాహువు, దీర్ఘబాహువు కుమారుడే రఘువు.

అజః పుత్రో రఘోశ్చాపి తస్మాజ్జజ్ఞే చ వీర్యవాన్ రాజా దశరథస్తస్మాచ్ ఛ్రీమానిక్ష్వాకువంశకృత్

రఘువుకు కుమారుడిగా అజుడు జన్మించాడు. అజుని కుమారుడే పరాక్రమశాలి, మహిమాన్వితుడైన ఇక్ష్వాకు వంశ స్థాపకుడు దశరథుడు.

రామో దశరథాద్వీరో ధర్మజ్ఞో లోకవిశ్రుతః భరతో లక్ష్మణశ్చైవ శత్రుఘ్నశ్ చ మహాబలః

దశరథుని నుండి ధర్మాన్ని తెలిసిన, లోకప్రసిద్ధుడైన వీరుడు రాముడు జన్మించాడు. అలాగే భరతుడు, లక్ష్మణుడు, మహాబలశాలి శత్రుఘ్నుడు కూడా జన్మించారు.

తేషాం శ్రేష్ఠో మహాతేజా రామః పరమవీర్యవాన్ రావణం సమరే హత్వా యజ్ఞైరిష్ట్వా చ ధర్మవిత్

వారిలో శ్రేష్ఠుడు, గొప్ప తేజస్సుతో, అపార పరాక్రమంతో ఉన్న రాముడు. అతడు ధర్మాన్ని బాగా తెలిసినవాడు. సమరంలో రావణుడిని సంహరించి, యజ్ఞాలు నిర్వహించి పుణ్యాన్ని సంపాదించాడు.

దశవర్షసహస్రాణి రామో రాజ్యం చకార సః రామస్య తనయో జజ్ఞే కుశ ఇత్యభివిశ్రుతః

రాముడు పది వేల సంవత్సరాలు రాజ్యాన్ని పరిపాలించాడు. అతనికి ప్రసిద్ధి చెందిన కుమారుడు కుశుడు జన్మించాడు.

లవశ్ చ సుమహాభాగః సత్యవాన్ అభవత్ సుధీః అతిథిస్తు కుశాజ్జజ్ఞే నిషధస్తస్య చాత్మజః

లవుడు కూడా గొప్ప అదృష్టశాలి, సత్యవంతుడు, జ్ఞానవంతుడు. కుశుని వంశంలో అతిథి జన్మించాడు. అతిథికి కుమారుడిగా నిషధుడు పుట్టాడు.

నలస్తు నిషధాజ్జాతో నభస్తస్మాదజాయత నభసః పుణ్డరీకాఖ్యః క్షేమధన్వా తతః స్మృతః

నిషధుని కుమారుడు నలుడు. నలుని వంశంలో నభసుడు పుట్టాడు. నభసుని కుమారుడు పుండరీకుడు. అతనివల్ల క్షేమధన్వ అనే వాడు ప్రసిద్ధి చెందాడు.

తస్య పుత్రో ఽభవద్ వీరో దేవానీకః ప్రతాపవాన్ అహీనరః సుతస్ తస్య సహస్రాశ్వస్తతః పరః

క్షేమధన్వకి వీరుడైన దేవానీకుడు కుమారుడిగా పుట్టాడు. దేవానీకునికి కుమారుడిగా అహీనరుడు, అతనివల్ల సహస్రాశ్వుడు జన్మించాడు.

శుభశ్చన్ద్రావలోకశ్ చ తారాపీడస్తతో ఽభవత్ తస్యాత్మజశ్చన్ద్రగిరిర్ భానుచన్ద్రస్ తతో ఽభవత్

శుభుడు, చంద్రావలోకుడు జన్మించారు. తరువాత తారాపీడుడు పుట్టాడు. అతనికి కుమారుడిగా చంద్రగిరి, చంద్రగిరికి భానుచంద్రుడు జన్మించాడు.

శ్రుతాయురభవత్తస్మాద్ బృహద్బల ఇతి స్మృతః భారతే యో మహాతేజాః సౌభద్రేణ నిపాతితః

భానుచంద్రుని వంశంలో శ్రుతాయుళ్లు, బృహద్బలుడు పుట్టాడు. మహాభారత యుద్ధంలో సౌభద్రుడు అతన్ని సంహరించాడు.

ఏతే ఇక్ష్వాకుదాయాదా రాజానః ప్రాయశః స్మృతాః వంశే ప్రధానా ఏతస్మిన్ ప్రాధాన్యేన ప్రకీర్తితాః

ఇవే ఇక్ష్వాకువంశానికి చెందిన రాజులు. వీరు ఈ వంశంలో ముఖ్యమైనవారు, అందరిలో ప్రసిద్ధి చెందినవారు.

సర్వే పాశుపతే జ్ఞానమ్ అధీత్య పరమేశ్వరమ్ సమభ్యర్చ్య యథాజ్ఞానమ్ ఇష్ట్వా యజ్ఞైర్యథావిధి

వారు అందరూ పాశుపత జ్ఞానాన్ని అభ్యసించి, పరమేశ్వరుడిని భక్తితో పూజించి, యథావిధిగా యజ్ఞాలు నిర్వహించారు.

దివం గతా మహాత్మానః కేచిన్ముక్తాత్మయోగినః నృగో బ్రాహ్మణశాపేన కృకలాసత్వమ్ ఆగతః

వారిలో కొందరు మహాత్ములు స్వర్గానికి చేరారు, మరికొందరు ముక్తి పొందిన యోగులు అయ్యారు. నృగుడు బ్రాహ్మణుడి శాపంతో గోదుగ్గగా మారాడు.

ధృష్టశ్ చ ధృష్టకేతుశ్ చ యమబాలశ్ చ వీర్యవాన్ రణధృష్టశ్ చ తే పుత్రాస్ త్రయః పరమధార్మికాః

ధృష్టుడు, ధృష్టకేతుడు, బలవంతుడైన యమబాలుడు, రణధృష్టుడు—ఈ ముగ్గురు కుమారులు అత్యంత ధార్మికులు.

ఆనర్తో నామ శర్యాతేః సుకన్యా నామ దారికా ఆనర్తస్యాభవత్ పుత్రో రోచమానః ప్రతాపవాన్

శర్యాతికి కుమారుడిగా ఆనర్తుడు, కుమార్తెగా సుకన్యా పుట్టారు. ఆనర్తునికి కుమారుడిగా ప్రతాపశాలి రోచమానుడు జన్మించాడు.

రోచమానస్య రేవో ఽభూద్ రేవాద్ రైవత ఏవ చ కకుద్మీ చాపరో జ్యేష్ఠపుత్రః పుత్రశతస్య తు

రోచమానునికి కుమారుడిగా రేవుడు, రేవుని వంశంలో రైవతుడు జన్మించాడు. అతనికి శతమంది కుమారులలో పెద్దవాడిగా కకుద్మి ప్రసిద్ధి చెందాడు.

రేవతీ యస్య సా కన్యా పత్నీ రామస్య విశ్రుతా నరిష్యన్తస్య పుత్రో ఽభూజ్ జితాత్మా తు మహాబలీ

రేవతీ అనే కుమార్తె రాముని భార్యగా ప్రసిద్ధి చెందింది. నరిష్యంతునికి కుమారుడిగా జితాత్ముడు, ఆత్మనిగ్రహం కలిగి, మహాబలుడు పుట్టాడు.

నాభాగాదంబరీషస్తు విష్ణుభక్తః ప్రతాపవాన్ ఋతస్తస్య సుతః శ్రీమాన్ సర్వధర్మవిదాంవరః

నాభాగుని వంశంలో అంబరీషుడు జన్మించాడు. అతడు విష్ణుభక్తుడు, పరాక్రమశాలి. అతనికి కుమారుడిగా ఋతుడు, ధర్మజ్ఞులలో శ్రేష్ఠుడు పుట్టాడు.

కృతస్తస్య సుధర్మాభూత్ పృషితో నామ విశ్రుతః కరూషస్య తు కారూషాః సర్వే ప్రఖ్యాతకీర్తయః

ఋతుని కుమారుడు కృతుడు, అతనివల్ల సుధర్ముడు, ప్రసిద్ధి చెందిన పృషితుడు జన్మించాడు. కరూషుని వంశంలో కారుుషులు అందరూ పేరుగాంచారు.