లిఙ్గపురాణమ్

విశోకశ్చ వికేశశ్ చ విపాశః పాపనాశనః సుముఖో దుర్ముఖశ్చైవ దుర్దమో దురతిక్రమః

విశోకుడు, వికేశుడు, విపాశుడు, పాపనాశనుడు, సుముఖుడు, దుర్ముఖుడు, దుర్దముడు, దురతిక్రముడు కూడా ఉన్నారు.

సనకశ్ చ సనన్దశ్ చ ప్రభుర్యశ్ చ సనాతనః ఋభుః సనత్కుమారశ్ చ సుధామా విరజాస్ తథా

సనకుడు, సనందుడు, ప్రభువు, సనాతనుడు, ఋభుడు, సనత్కుమారుడు, సుధామా, అలాగే విరజా ఉన్నారు.

శఙ్ఖపాద్ వైరజశ్చైవ మేఘః సారస్వతస్ తథా సువాహనో మునిశ్రేష్ఠో మేఘవాహో మహాద్యుతిః

శంఖపాదుడు, వైరజుడు, మేఘుడు, సారస్వతుడు, సువాహనుడు మునిశ్రేష్ఠుడు, మేఘవాహుడు మహాద్యుతితో ఉన్నారు.

కపిలశ్చాసురిశ్చైవ తథా పఞ్చశిఖో మునిః వాల్కలశ్ చ మహాయోగీ ధర్మాత్మానో మహౌజసః

కపిలుడు, ఆసురి, అలాగే ముని పంచశిఖుడు, వాల్కలుడు, మహాయోగి, ధర్మాత్ములు, మహౌజస్వులు కూడా ఉన్నారు.

పరాశరశ్ చ గర్గశ్ చ భార్గవశ్చాఙ్గిరాస్ తథా బలబన్ధుర్ నిరామిత్రః కేతుశృఙ్గస్తపోధనః

పరాశరుడు, గర్గుడు, భార్గవుడు, అలాగే ఆంగిరసుడు, బలబంధువు, నిరామిత్రుడు, కేతుశృంగుడు, తపోధనుడు కూడా ఉన్నారు.

లమ్బోదరశ్ చ లమ్బశ్చ లమ్బాక్షో లమ్బకేశకః సర్వజ్ఞః సమబుద్ధిశ్ చ సాధ్యః సర్వస్తథైవ చ

అతను లంబోదరుడు, లంబుడు, లంబాక్షుడు, లంబకేశుడు, అన్నీ తెలిసినవాడు, సమమైన మనసున్నవాడు, సాధ్యుడు, అలాగే సర్వుడు కూడా.

సుధామా కాశ్యపశ్చైవ వాసిష్ఠో విరజాస్ తథా అత్రిర్ దేవసదశ్చైవ శ్రవణో ఽథ శ్రవిష్ఠకః కుణిశ్ చ కుణిబాహుశ్ చ కుశరీరః కునేత్రకః

సుధామా, కాశ్యపుడు, వాసిష్ఠుడు, విరజా, అత్రి, దేవసదుడు, శ్రవణుడు, శ్రవిష్ఠకుడు, కుణి, కుణిబాహువు, కుశరీరుడు, కునేత్రకుడు.

కశ్యపో ఽప్యుశనాశ్చైవ చ్యవనో ఽథ బృహస్పతిః ఉతథ్యో వామదేవశ్ చ మహాయోగో మహాబలః

కాశ్యపుడు, ఉశనా, చ్యవనుడు, బృహస్పతి, ఉతథ్యుడు, వామదేవుడు, గొప్ప యోగి, మహాబలుడు.

వాచశ్రవాః సుధీకశ్చ శ్యావాశ్వశ్ చ యతీశ్వరః హిరణ్యనాభః కౌశల్యో లోగాక్షిః కుథుమిస్ తథా

వాచశ్రవా, సుధీకుడు, శ్యావాశ్వుడు, యతీశ్వరుడు, హిరణ్యనాభుడు, కౌశల్యుడు, లోగాక్షి, కుతుమి కూడా.

సుమన్తుర్బర్బరీ విద్వాన్ కబన్ధః కుశికంధరః ప్లక్షో దాల్భ్యాయణిశ్చైవ కేతుమాన్ గోపనస్ తథా

సుమంతుడు, జ్ఞానవంతుడైన బర్బరీ, కబంధుడు, కుశికంధరుడు, ప్లక్షుడు, దాల్భ్యాయణి, కేతుమాన్, అలాగే గోపనుడు.

భల్లావీ మధుపిఙ్గశ్చ శ్వేతకేతుస్తపోనిధిః ఉశికో బృహదశ్వశ్ చ దేవలః కవిరేవ చ

భల్లావీ, మధుపింగుడు, శ్వేతకేతు, తపస్సులో నిధి, ఉశికుడు, బృహదశ్వుడు, దేవలుడు, అలాగే కవి.

శాలిహోత్రో ఽగ్నివేశశ్చ యువనాశ్వః శరద్వసుః ఛగలః కుణ్డకర్ణశ్ చ కుమ్భశ్చైవ ప్రవాహకః

శాలిహోత్రుడు, అగ్నివేశుడు, యువనాశ్వుడు, శరద్వసుడు, చగలుడు, కుండకర్ణుడు, కుంభుడు, ప్రవాహకుడు.

ఉలూకో విద్యుతశ్చైవ మణ్డూకో హ్యాశ్వలాయనః అక్షపాదః కుమారశ్ చ ఉలూకో వత్స ఏవ చ

ఉలూకుడు, విద్యుత్, మండూకుడు, ఆశ్వలాయనుడు, అక్షపాదుడు, కుమారుడు, ఉలూకుడు, వత్సుడు కూడా.

కుశికశ్చైవ గర్భశ్ చ మిత్రః కౌరుష్య ఏవ చ శిష్యాస్త్వేతే మహాత్మానః సర్వావర్తేషు యోగినామ్

కుశికుడు, గర్భుడు, మిత్రుడు, కౌరుష్యుడు—ఇవారు అన్ని సంప్రదాయాల్లో యోగులలో మహాత్ములైన శిష్యులు.

విమలా బ్రహ్మభూయిష్ఠా జ్ఞానయోగపరాయణాః ఏతే పాశుపతాః సిద్ధా భస్మోద్ధూలితవిగ్రహాః

విమలులు, బ్రహ్మంలో స్థిరంగా ఉన్నవారు, జ్ఞానయోగ మార్గానికి నిబద్ధులైన వీరు, సిద్ధులైన పాశుపతులు, బస్మంతో కప్పబడ్డారు.

శిష్యాః ప్రశిష్యాశ్చైతేషాం శతశో ఽథ సహస్రశః ప్రాప్య పాశుపతం యోగం రుద్రలోకాయ సంస్థితాః

వారికి శిష్యులు, శిష్యుల శిష్యులు వందల కొద్దీ, వేల కొద్దీ పాశుపతయోగాన్ని సాధించి, రుద్ర లోకంలో స్థిరంగా ఉన్నారు.

దేవాదయః పిశాచాన్తాః పశవః పరికీర్తితాః తేషాం పతిత్వాత్సర్వేశో భవః పశుపతిః స్మృతః

దేవతల నుండి పిశాచుల వరకు అన్ని జీవులు పశువులుగా చెప్పబడ్డారు. వారందరికీ అధిపతిగా ఉన్నందున భవుడు పశుపతిగా పిలవబడతాడు.

తేన ప్రణీతో రుద్రేణ పశూనాం పతినా ద్విజాః యోగః పాశుపతో జ్ఞేయః పరావరవిభూతయే

ద్విజులారా! రుద్రుడు, పశువుల అధిపతి, ఈ పాశుపతయోగాన్ని స్థాపించాడు. ఇది పరమమైన, లఘువైన శక్తుల సాధన కోసం.

సంక్షేపతః ప్రవక్ష్యామి యోగస్థానాని సామ్ప్రతమ్ కల్పితాని శివేనైవ హితాయ జగతాం ద్విజాః

ద్విజులారా! ఇప్పుడు నేను సంక్షిప్తంగా యోగస్థానాలను వివరించబోతున్నాను. ఇవన్నీ శివుడు జగత్తు హితార్థంగా ఏర్పరిచాడు.

గలాదధో వితస్త్యా యన్ నాభేరుపరి చోత్తమమ్ యోగస్థానమధో నాభేర్ ఆవర్తం మధ్యమం భ్రువోః

గళానికి కింద ఒక విటస్త దూరంలో, నాభికి పైన ఉన్నది ఉత్తమ యోగస్థానం. నాభికి కిందది అధమ స్థానం. మధ్యలో, కనురెప్పల మధ్య ఉంది.

సర్వార్థజ్ఞాననిష్పత్తిర్ ఆత్మనో యోగ ఉచ్యతే ఏకాగ్రతా భవేచ్చైవ సర్వదా తత్ప్రసాదతః

ఆత్మకు అన్ని విషయాల జ్ఞానం సిద్ధించడమే యోగం. ఆయన కృప వల్ల ఎప్పుడూ మనస్సు ఏకాగ్రత పొందుతుంది.

ప్రసాదస్య స్వరూపం యత్ స్వసంవేద్యం ద్విజోత్తమాః వక్తుం న శక్యం బ్రహ్మాద్యైః క్రమశో జాయతే నృణామ్

ద్విజోత్తములారా! స్వయంగా అనుభవించేది అయిన కృప యొక్క స్వరూపాన్ని బ్రహ్మ మొదలైనవారు కూడా వివరించలేరు. అది మనుషుల్లో క్రమంగా కలుగుతుంది.

యోగశబ్దేన నిర్వాణం మాహేశం పదముచ్యతే తస్య హేతురృషేర్జ్ఞానం జ్ఞానం తస్య ప్రసాదతః

యోగ అనే పదం ద్వారా మహేశుని పరమ స్థితి అయిన నిర్వాణాన్ని సూచిస్తారు. దానికి కారణం ఋషుల జ్ఞానం, ఆ జ్ఞానం ఆయన కృప వల్ల కలుగుతుంది.

జ్ఞానేన నిర్దహేత్పాపం నిరుధ్య విషయాన్ సదా నిరుద్ధేన్ద్రియవృత్తేస్తు యోగసిద్ధిర్భవిష్యతి

జ్ఞానంతో పాపాలను కాల్చివేయాలి, ఎప్పుడూ ఇంద్రియాలను విషయాల నుంచి అదుపులో ఉంచాలి. ఇంద్రియాల ప్రవర్తనను నియంత్రించినవారికి యోగసిద్ధి కలుగుతుంది.

యోగో నిరోధో వృత్తేషు చిత్తస్య ద్విజసత్తమాః సాధనాన్యష్టధా చాస్య కథితానీహ సిద్ధయే

మంచి బ్రాహ్మణులారా! మనస్సు యొక్క వృత్తులను నియంత్రించడమే యోగం. దానికి సాధించడానికి ఎనిమిది విధాలుగా మార్గాలు ఇక్కడ వివరించబడ్డాయి.

యమస్తు ప్రథమః ప్రోక్తో ద్వితీయో నియమస్ తథా తృతీయమాసనం ప్రోక్తం ప్రాణాయామస్తతః పరమ్

మొదటిది యమం, రెండవది నియమం, మూడవది ఆసనం, నాల్గవది ప్రాణాయామం అని చెప్పబడింది.

ప్రత్యాహారం పఞ్చమో వై ధారణా చ తతః పరా ధ్యానం సప్తమమిత్యుక్తం సమాధిస్త్వష్టమః స్మృతః

ఐదవది ప్రత్యాహారం, ఆ తరువాత ధారణ, ఏడవది ధ్యానం, ఎనిమిదవది సమాధి అని గుర్తించబడింది.

తపస్యుపరమశ్చైవ యమ ఇత్యభిధీయతే అహింసా ప్రథమో హేతుర్ యమస్య యమినాం వరాః

తపస్సు, ఉపరమణం ఇవే యమంగా పిలవబడతాయి. యమంలో మొదటిది అహింసే కారణం, నియమితులలో ఉత్తములారా!

సత్యమస్తేయమపరం బ్రహ్మచర్యాపరిగ్రహౌ నియమస్యాపి వై మూలం యమ ఏవ న సంశయః

సత్యం, అపహరణ చేయకపోవడం, బ్రహ్మచర్యం, అపరిగ్రహం ఇవన్నీ నియమానికి మూలాలు. నిజంగా యమమే దీనికి ఆధారం, ఇందులో సందేహం లేదు.