లిఙ్గపురాణమ్

విశ్వేదేవాస్తు విశ్వాయాః సాధ్యా సాధ్యానజీజనత్ మరుత్వత్యాం మరుత్వన్తో వసోస్తు వసవస్ తథా

విశ్వకు విశ్వదేవులు పుట్టారు. సాధ్యకు సాధ్యులు జన్మించారు. మరుత్వతికి మరుతులు పుట్టారు. వసువు కుమారులు వసువులు.

భానోస్తు భానవః ప్రోక్తా ముహూర్తాయా ముహూర్తకాః లమ్బాయా ఘోషనామానో నాగవీథిస్తు యామిజః

భాను కుమారులు భానవులు అని పిలవబడతారు. ముహూర్తకు ముహూర్తకులు పుట్టారు. లంబకు ఘోషనాముడు పుట్టాడు. నాగవీథికి యామిజుడు కుమారుడు.

సంకల్పాయాస్తు సంకల్పో వసుసర్గం వదామి వః జ్యోతిష్మన్తస్తు యే దేవా వ్యాపకాః సర్వతోదిశమ్

సంకల్పకు సంకల్పుడు పుట్టాడు. ఇప్పుడు వసువుల సృష్టిని చెబుతాను. అన్ని దిక్కులలో వ్యాపించి ప్రకాశించే దేవతలు వసువులు.

వసవస్తే సమాఖ్యాతాః సర్వభూతహితైషిణః ఆపో ధ్రువశ్ చ సోమశ్ చ ధరశ్చైవానిలో ఽనలః

వసువులు అన్నీ జీవుల మేలుకోసం ఉండే వారు. వారు: ఆప, ధ్రువ, సోమ, ధర, అనిల, అనల.

ప్రత్యూషశ్ చ ప్రభాసశ్ చ వసవో ఽష్టౌ ప్రకీర్తితాః అజైకపాద్ అహిర్బుధ్న్యో విరూపాక్షః సభైరవః

ప్రత్యూష, ప్రభాస కూడా వసువులలో ఉంటారు. వీరు ఎనిమిది మంది వసువులు. అజైకపాదుడు, అహిర్బుధ్నుడు, విరూపాక్షుడు, సభైరవుడు,

హరశ్ చ బహురూపశ్ చ త్ర్యంబకశ్ చ సురేశ్వరః సావిత్రశ్ చ జయన్తశ్ చ పినాకీ చాపరాజితః

హరుడు, బహురూపుడు, త్రయంబకుడు, సురేశ్వరుడు, సావిత్రుడు, జయంతుడు, పినాకి, అపరాజితుడు,

ఏతే రుద్రాః సమాఖ్యాతా ఏకాదశ గణేశ్వరాః కశ్యపస్య ప్రవక్ష్యామి పత్నీభ్యః పుత్రపౌత్రకమ్

ఇవే పదకొండు మంది రుద్రులు, గణాధిపతులు. ఇప్పుడు కశ్యపుని భార్యల నుండి పుట్టిన కుమారులు, మనవళ్లు గురించి చెబుతాను.

అదితిశ్ చ దితిశ్చైవ అరిష్టా సురసా మునిః సురభిర్ వినతా తామ్రా తద్వత్ క్రోధవశా ఇలా

అదితి, దితి, అరిష్ట, సురస, ముని, సురభి, వినత, తామ్ర, క్రోధవశ, ఇళా,

కద్రూస్త్విషా దనుస్తద్వత్ తాసాం పుత్రాన్వదామి వః తుషితా నామ యే దేవాశ్ చాక్షుషస్యాన్తరే మనోః

కద్రూ, త్విష, దను కూడా. వీరి కుమారుల గురించి చెబుతాను. చాక్షుష మను యుగంలో తుషిత దేవతలు పుట్టారు.

వైవస్వతాన్తరే తే వై ఆదిత్యా ద్వాదశ స్మృతాః ఇన్ద్రో ధాతా భగస్త్వష్ట మిత్రో ఽథ వరుణో ఽర్యమా

వైవస్వత మను యుగంలో పన్నెండు ఆదిత్యులు ప్రసిద్ధి చెందారు: ఇంద్రుడు, ధాత, భగ, త్వష్ట, మిత్రుడు, వరుణుడు, అర్యమన్,

వివస్వాన్సవితా పూషా అంశుమాన్ విష్ణురేవ చ ఏతే సహస్రకిరణా ఆదిత్యా ద్వాదశ స్మృతాః

వివస్వాన్, సవిత, పూషా, అంషుమాన్, విష్ణువు కూడా. వీరు పన్నెండు మంది ఆదిత్యులు, వేల కిరణాలతో ప్రకాశించే వారు.

దితిః పుత్రద్వయం లేభే కశ్యపాదితి నః శ్రుతమ్ హిరణ్యకశిపుం చైవ హిరణ్యాక్షం తథైవ చ

దితికి కశ్యపుని ద్వారా ఇద్దరు కుమారులు పుట్టారు, మీరు వినినట్లుగా: హిరణ్యకశిపుడు, హిరణ్యాక్షుడు.

దనుః పుత్రశతం లేభే కశ్యపాద్ బలదర్పితమ్ విప్రచిత్తిః ప్రధానో ఽభూత్ తేషాం మధ్యే ద్విజోత్తమాః

దనువుకు కశ్యపుని ద్వారా వంద మంది బలవంతులు కుమారులు పుట్టారు. వారిలో విప్రచిత్తి ప్రధానుడు అయ్యాడు.

తామ్రా చ జనయామాస షట్ కన్యా ద్విజపుఙ్గవాః శుకీం శ్యేనీం చ భాసీం చ సుగ్రీవీం గృధ్రికాం శుచిమ్

తామ్రకు ఆరు మంది కుమార్తెలు పుట్టారు: శుకీ, శ్యేనీ, భాసీ, సుగ్రీవీ, గృధ్రిక, శుచీ.

శుకీ శుకానులూకాంశ్ చ జనయామాస ధర్మతః శ్యేనీ శ్యేనాంస్ తథా భాసీ కురఙ్గాంశ్ చ వ్యజీజనత్

శుకీ ధర్మపరంగా శుకులు, ఉలుకులను కనింది. శ్యేనీ శ్యేనులను కనింది. భాసీ కురంగులను కనింది.

గృధ్రీ గృధ్రాన్ కపోతాంశ్ చ పారావతీ విహంగమాన్ హంససారసకారణ్డప్లవాఞ్ఛుచిరజీజనత్

గృధ్రిక గృధ్రులను, కపోతులను కనింది. పారావతీ పక్షులను కనింది. శుచీ హంసలు, సరసలు, కారండలు, ప్లవ పక్షులను కనింది.

అజాశ్వమేషోష్ట్రఖరాన్ సుగ్రీవీ చాప్యజీజనత్ వినతా జనయామాస గరుడం చారుణం శుభా

సుగ్రీవీ మేకలు, కుదిరాలు, గొర్రెలు, ఒంటెలు, గాడిదలను కనింది. వినతా శుభంగా గరుడుడు, అరుణుడు పుట్టించింది.

సౌదామినీం తథా కన్యాం సర్వలోకభయఙ్కరీమ్ సురసాయాః సహస్రం తు సర్పాణామభవత్పురా

అలాగే, సౌదామినీ అనే కుమార్తె, అన్ని లోకాలకూ భయంకరంగా జన్మించింది. అలాగే సురసా, పూర్వకాలంలో వెయ్యి పాములను ప్రసవించింది.

కద్రూః సహస్రశిరసాం సహస్రం ప్రాప సువ్రతా ప్రధానాస్తేషు విఖ్యాతాః షడ్వింశతిరనుత్తమాః

కద్రూ, వ్రతంలో స్థిరంగా ఉండి, వెయ్యి తలలతో కూడిన వెయ్యి పాములను కనింది. వాటిలో ఇరవై ఆరు మంది ప్రముఖులు పేరుగాంచారు.

శేషవాసుకికర్కోటశఙ్ఖైరావతకమ్బలాః ధనఞ్జయమహానీలపద్మాశ్వతరతక్షకాః

శేషుడు, వాసుకి, కర్కోటకుడు, శంఖుడు, ఐరావతుడు, కంబలుడు, ధనంజయుడు, మహానీలుడు, పద్ముడు, అశ్వతరుడు, తక్షకుడు,

ఏలాపత్రమహాపద్మధృతరాష్ట్రబలాహకాః శఙ్ఖపాలమహాశఙ్ఖపుష్పదంష్ట్రశుభాననాః

ఎలాపత్రుడు, మహాపద్ముడు, ధృతరాష్ట్రుడు, బలాహకుడు, శంఖపాలుడు, మహాశంఖుడు, పుష్పదంష్ట్రుడు, శుభాననుడు,

శఙ్ఖలోమా చ నహుషో వామనః ఫణితస్ తథా కపిలో దుర్ముఖశ్చాపి పతఞ్జలిరితి స్మృతః

శంఖలోముడు, నహుషుడు, వామనుడు, ఫణితుడు, కపిలుడు, దుర్ముఖుడు, అలాగే పతంజలి కూడా వారిలో గుర్తించబడ్డారు.

రక్షోగణం క్రోధవశా మహామాయం వ్యజీజనత్ రుద్రాణాం చ గణం తద్వద్ గోమహిష్యౌ వరాఙ్గనా

క్రోధానికి లోనై, ఆమె గొప్ప మాయతో కూడిన రాక్షస గణాన్ని సృష్టించింది. అలాగే, గోమహిషీ అనే మహత్తర స్త్రీ, రుద్రుల గణాన్ని ప్రసవించింది.

సురభిర్ జనయామాస కశ్యపాదితి నః శ్రుతమ్ మునిర్మునీనాం చ గణం గణమప్సరసాం తథా

సురభి, కశ్యపుని సంతానాన్ని ప్రసవించిందని మనం విన్నాము. అలాగే, ఆ ముని మునుల గణాన్ని, అప్సరసల గణాన్ని కూడా సృష్టించాడు.

తథా కింనరగన్ధర్వాన్ అరిష్టాజనయద్బహూన్ తృణవృక్షలతాగుల్మమ్ ఇలా సర్వమజీజనత్

అలాగే, ఇళా అనేకమంది కిన్నరులను, గంధర్వులను సృష్టించింది. అరిష్టా అనేకమందిని ప్రసవించింది. ఇళా అన్ని గడ్డి, చెట్లు, వల్లి, పొదలను సృష్టించింది.

త్విషా తు యక్షరక్షాంసి జనయామాస కోటిశః ఏతే తు కాశ్యపేయాశ్ చ సంక్షేపాత్పరికీర్తితాః

త్విషా అనేక కోట్లు యక్షులను, రాక్షసులను ప్రసవించింది. వీరందరూ కశ్యపుని వంశస్థులుగా సంక్షిప్తంగా చెప్పబడ్డారు.

ఏతేషాం పుత్రపౌత్రాదివంశాశ్ చ బహవః స్మృతాః ఏవం ప్రజాసు సృష్టాసు కశ్యపేన మహాత్మనా

వీరిలో అనేక మంది కుమారులు, మనవులు, ఇతర వంశస్థులు గుర్తించబడ్డారు. ఇలా, మహాత్ముడైన కశ్యపుడు ఈ ప్రాణులను సృష్టించాడు.

ప్రతిష్ఠితాసు సర్వాసు చరాసు స్థావరాసు చ అభిషిచ్యాధిపత్యేషు తేషాం ముఖ్యాన్ప్రజాపతిః

అన్ని చరాచర ప్రాణులు స్థాపించబడిన తరువాత, ప్రజాపతి వారిలో ముఖ్యులను పాలకులుగా అభిషేకించాడు.

తతో మనుష్యాధిపతిం చక్రే వైవస్వతం మనుమ్ స్వాయంభువే ఽన్తరే పూర్వం బ్రహ్మణా యే ఽభిషేచితాః

అనంతరం, వైవస్వత మనువును మనుష్యుల అధిపతిగా నియమించాడు. అంతకుముందు స్వాయంభువ మానవంతరంలో బ్రహ్మ అభిషేకించినవారు కూడా ఉన్నారు.