లిఙ్గపురాణమ్

తతః సృష్టిం విశేషేణ కురుధ్వం మునిసత్తమాః తే తు తద్వచనం శ్రుత్వా ప్రయాతాః సర్వతోదిశమ్

'అందుకే, మునిశ్రేష్ఠులారా, మీరు సృష్టిని విశేషంగా చేయండి.' ఆ మాటలు విని, వారు అన్ని దిశలకు వెళ్లిపోయారు.

అద్యాపి న నివర్తన్తే సముద్రాదివ సిన్ధవః హర్యశ్వేషు చ నష్టేషు పునర్దక్షః ప్రజాపతిః

నదులు సముద్రంలో కలిసిపోతున్నట్టు, వారు ఇప్పటికీ తిరిగి రారు; హర్యశ్వులు పోయిన తరువాత, ప్రజాపతి దక్షుడు మళ్లీ—

సూత్యామేవ చ పుత్రాణాం సహస్రమసృజత్ప్రభుః శబలా నామ తే విప్రాః సమేతాః సృష్టిహేతవః

ఆ ప్రభువు మళ్లీ జననంతో వెయ్యి మంది కుమారులను పుట్టించాడు; వారు శబలాలు అని పిలవబడే వారు, మునులారా, సృష్టి కోసం ఒక్కచోట చేరారు.

నారదో ఽనుగతాన్ప్రాహ పునస్తాన్సూర్యవర్చసః భువః ప్రమాణం సర్వం తు జ్ఞాత్వా భ్రాతౄన్ పునః పునః

నారదుడు మళ్లీ ఆ సూర్యప్రభలైన శబలాలతో ఇలా అన్నాడు: 'భూమి మొత్తం పరిమాణాన్ని తెలుసుకొని, మీ అన్నదమ్ములను పునఃపునః ఆలోచించండి.'

ఆగత్య వాథ సృష్టిం వై కరిష్యథ విశేషతః తే ఽపి తేనైవ మార్గేణ జగ్ముర్భ్రాతృగతిం తథా

'మీరు వచ్చి, తర్వాత సృష్టిని విశేషంగా చేయండి.' వారు కూడా అదే మార్గంలో, తమ అన్నదమ్ముల బాటలో వెళ్లిపోయారు.

తతస్తేష్వపి నష్టేషు షష్టికన్యాః ప్రజాపతిః వైరిణ్యాం జనయామాస దక్షః ప్రాచేతసస్తదా

వారు కూడా పోయిన తర్వాత, ప్రాచేతసుడు దక్షుడు, వైరిణిలో అరవై మంది కుమార్తెలను పుట్టించాడు.

ప్రాదాత్స దశకం ధర్మే కశ్యపాయ త్రయోదశ వింశత్సప్త చ సోమాయ చతస్రో ఽరిష్టనేమయే

వాటిలో పది ధర్మునికి, పదమూడు కశ్యపునికి, ఇరవైఏడు సోమునికి, నలుగురు అరిష్టనేమికి ఇచ్చాడు.

ద్వే చైవ భృగుపుత్రాయ ద్వే కృశాశ్వాయ ధీమతే ద్వే చైవాఙ్గిరసే తద్వత్ తాసాం నామాని విస్తరాత్

రెండు భృగుపుత్రునికి, రెండు ధీరుడైన కృశాశ్వునికి, అలాగే రెండు అంగిరసునికి ఇచ్చాడు; వాటి పేర్లు విస్తృతంగా వివరించబడ్డాయి.

శృణుధ్వం దేవమాతౄణాం ప్రజావిస్తారమాదితః మరుత్వతీ వసూర్ యామిర్ లమ్బా భానురరున్ధతీ

ఇప్పుడు దేవతామాతల సంతాన విస్తారాన్ని మొదటి నుంచి వినండి: మరుత్వతీ, వసూ, యామి, లంబా, భాను, అరుంధతి.

సంకల్పా చ ముహూర్తా చ సాధ్యా విశ్వా చ భామినీ ధర్మపత్న్యః సమాఖ్యాతాస్ తాసాం పుత్రాన్వదామి వః

సంకల్ప, ముహూర్త, సాధ్య, విశ్వ, భామినీ అనే ధర్ముని భార్యలు ప్రసిద్ధి చెందారు. ఇప్పుడు వీరి కుమారుల గురించి మీకు చెబుతాను.

విశ్వేదేవాస్తు విశ్వాయాః సాధ్యా సాధ్యానజీజనత్ మరుత్వత్యాం మరుత్వన్తో వసోస్తు వసవస్ తథా

విశ్వకు విశ్వదేవులు పుట్టారు. సాధ్యకు సాధ్యులు జన్మించారు. మరుత్వతికి మరుతులు పుట్టారు. వసువు కుమారులు వసువులు.

భానోస్తు భానవః ప్రోక్తా ముహూర్తాయా ముహూర్తకాః లమ్బాయా ఘోషనామానో నాగవీథిస్తు యామిజః

భాను కుమారులు భానవులు అని పిలవబడతారు. ముహూర్తకు ముహూర్తకులు పుట్టారు. లంబకు ఘోషనాముడు పుట్టాడు. నాగవీథికి యామిజుడు కుమారుడు.

సంకల్పాయాస్తు సంకల్పో వసుసర్గం వదామి వః జ్యోతిష్మన్తస్తు యే దేవా వ్యాపకాః సర్వతోదిశమ్

సంకల్పకు సంకల్పుడు పుట్టాడు. ఇప్పుడు వసువుల సృష్టిని చెబుతాను. అన్ని దిక్కులలో వ్యాపించి ప్రకాశించే దేవతలు వసువులు.

వసవస్తే సమాఖ్యాతాః సర్వభూతహితైషిణః ఆపో ధ్రువశ్ చ సోమశ్ చ ధరశ్చైవానిలో ఽనలః

వసువులు అన్నీ జీవుల మేలుకోసం ఉండే వారు. వారు: ఆప, ధ్రువ, సోమ, ధర, అనిల, అనల.

ప్రత్యూషశ్ చ ప్రభాసశ్ చ వసవో ఽష్టౌ ప్రకీర్తితాః అజైకపాద్ అహిర్బుధ్న్యో విరూపాక్షః సభైరవః

ప్రత్యూష, ప్రభాస కూడా వసువులలో ఉంటారు. వీరు ఎనిమిది మంది వసువులు. అజైకపాదుడు, అహిర్బుధ్నుడు, విరూపాక్షుడు, సభైరవుడు,

హరశ్ చ బహురూపశ్ చ త్ర్యంబకశ్ చ సురేశ్వరః సావిత్రశ్ చ జయన్తశ్ చ పినాకీ చాపరాజితః

హరుడు, బహురూపుడు, త్రయంబకుడు, సురేశ్వరుడు, సావిత్రుడు, జయంతుడు, పినాకి, అపరాజితుడు,

ఏతే రుద్రాః సమాఖ్యాతా ఏకాదశ గణేశ్వరాః కశ్యపస్య ప్రవక్ష్యామి పత్నీభ్యః పుత్రపౌత్రకమ్

ఇవే పదకొండు మంది రుద్రులు, గణాధిపతులు. ఇప్పుడు కశ్యపుని భార్యల నుండి పుట్టిన కుమారులు, మనవళ్లు గురించి చెబుతాను.

అదితిశ్ చ దితిశ్చైవ అరిష్టా సురసా మునిః సురభిర్ వినతా తామ్రా తద్వత్ క్రోధవశా ఇలా

అదితి, దితి, అరిష్ట, సురస, ముని, సురభి, వినత, తామ్ర, క్రోధవశ, ఇళా,

కద్రూస్త్విషా దనుస్తద్వత్ తాసాం పుత్రాన్వదామి వః తుషితా నామ యే దేవాశ్ చాక్షుషస్యాన్తరే మనోః

కద్రూ, త్విష, దను కూడా. వీరి కుమారుల గురించి చెబుతాను. చాక్షుష మను యుగంలో తుషిత దేవతలు పుట్టారు.

వైవస్వతాన్తరే తే వై ఆదిత్యా ద్వాదశ స్మృతాః ఇన్ద్రో ధాతా భగస్త్వష్ట మిత్రో ఽథ వరుణో ఽర్యమా

వైవస్వత మను యుగంలో పన్నెండు ఆదిత్యులు ప్రసిద్ధి చెందారు: ఇంద్రుడు, ధాత, భగ, త్వష్ట, మిత్రుడు, వరుణుడు, అర్యమన్,

వివస్వాన్సవితా పూషా అంశుమాన్ విష్ణురేవ చ ఏతే సహస్రకిరణా ఆదిత్యా ద్వాదశ స్మృతాః

వివస్వాన్, సవిత, పూషా, అంషుమాన్, విష్ణువు కూడా. వీరు పన్నెండు మంది ఆదిత్యులు, వేల కిరణాలతో ప్రకాశించే వారు.

దితిః పుత్రద్వయం లేభే కశ్యపాదితి నః శ్రుతమ్ హిరణ్యకశిపుం చైవ హిరణ్యాక్షం తథైవ చ

దితికి కశ్యపుని ద్వారా ఇద్దరు కుమారులు పుట్టారు, మీరు వినినట్లుగా: హిరణ్యకశిపుడు, హిరణ్యాక్షుడు.

దనుః పుత్రశతం లేభే కశ్యపాద్ బలదర్పితమ్ విప్రచిత్తిః ప్రధానో ఽభూత్ తేషాం మధ్యే ద్విజోత్తమాః

దనువుకు కశ్యపుని ద్వారా వంద మంది బలవంతులు కుమారులు పుట్టారు. వారిలో విప్రచిత్తి ప్రధానుడు అయ్యాడు.

తామ్రా చ జనయామాస షట్ కన్యా ద్విజపుఙ్గవాః శుకీం శ్యేనీం చ భాసీం చ సుగ్రీవీం గృధ్రికాం శుచిమ్

తామ్రకు ఆరు మంది కుమార్తెలు పుట్టారు: శుకీ, శ్యేనీ, భాసీ, సుగ్రీవీ, గృధ్రిక, శుచీ.

శుకీ శుకానులూకాంశ్ చ జనయామాస ధర్మతః శ్యేనీ శ్యేనాంస్ తథా భాసీ కురఙ్గాంశ్ చ వ్యజీజనత్

శుకీ ధర్మపరంగా శుకులు, ఉలుకులను కనింది. శ్యేనీ శ్యేనులను కనింది. భాసీ కురంగులను కనింది.

గృధ్రీ గృధ్రాన్ కపోతాంశ్ చ పారావతీ విహంగమాన్ హంససారసకారణ్డప్లవాఞ్ఛుచిరజీజనత్

గృధ్రిక గృధ్రులను, కపోతులను కనింది. పారావతీ పక్షులను కనింది. శుచీ హంసలు, సరసలు, కారండలు, ప్లవ పక్షులను కనింది.

అజాశ్వమేషోష్ట్రఖరాన్ సుగ్రీవీ చాప్యజీజనత్ వినతా జనయామాస గరుడం చారుణం శుభా

సుగ్రీవీ మేకలు, కుదిరాలు, గొర్రెలు, ఒంటెలు, గాడిదలను కనింది. వినతా శుభంగా గరుడుడు, అరుణుడు పుట్టించింది.

సౌదామినీం తథా కన్యాం సర్వలోకభయఙ్కరీమ్ సురసాయాః సహస్రం తు సర్పాణామభవత్పురా

అలాగే, సౌదామినీ అనే కుమార్తె, అన్ని లోకాలకూ భయంకరంగా జన్మించింది. అలాగే సురసా, పూర్వకాలంలో వెయ్యి పాములను ప్రసవించింది.

కద్రూః సహస్రశిరసాం సహస్రం ప్రాప సువ్రతా ప్రధానాస్తేషు విఖ్యాతాః షడ్వింశతిరనుత్తమాః

కద్రూ, వ్రతంలో స్థిరంగా ఉండి, వెయ్యి తలలతో కూడిన వెయ్యి పాములను కనింది. వాటిలో ఇరవై ఆరు మంది ప్రముఖులు పేరుగాంచారు.