లిఙ్గపురాణమ్

గ్రహాధిపత్యే భగవాన్ బ్రహ్మణా పద్మయోనినా అభిషిక్తః సహస్రాంశూ రుద్రేణ తు యథా గుహః

గ్రహాధిపత్యానికి భగవంతుడు బ్రహ్మ ద్వారా అభిషేకించబడ్డాడు. పద్మలోద్భవుడు బ్రహ్మ, సహస్రాంశువు అయిన సూర్యునికి, రుద్రుడు గుహకు చేసినట్టు అభిషేకం చేశాడు.

తస్మాద్గ్రహార్చనా కార్యా అగ్నౌ చోద్యం యథావిధి ఆదిత్యగ్రహపీడాయాం సద్భిః కార్యార్థసిద్ధయే

అందువల్ల, సూర్యుడు లేదా ఇతర గ్రహాల బాధ కలిగినప్పుడు, మంచి మనుషులు తమ కోరికలు నెరవేర్చుకోవడానికి, విధిగా గ్రహార్చన చేయాలి, అగ్నికి హోమాలు సమర్పించాలి.

అభ్యషిఞ్చత్కథం బ్రహ్మా చాధిపత్యే ప్రజాపతిః దేవదైత్యముఖాన్ సర్వాన్ సర్వాత్మా వద సాంప్రతమ్

బ్రహ్మ, ప్రజాపతి, దేవతలు, దానవులు మొదలైన అందరినీ ఎలా అభిషేకించాడో, ఓ సర్వవ్యాపకుడా, దయచేసి ఇప్పుడు చెప్పు.

గ్రహాధిపత్యే భగవాన్ అభ్యషిఞ్చద్దివాకరమ్ ఋక్షాణామోషధీనాం చ సోమం బ్రహ్మా ప్రజాపతిః

గ్రహాధిపత్యానికి భగవంతుడు సూర్యుని అభిషేకించాడు. నక్షత్రాలు, ఔషధాలకు సోముని, ప్రజాపతి బ్రహ్మ అభిషేకించాడు.

అపాం చ వరుణం దేవం ధనానాం యక్షపుఙ్గవమ్ ఆదిత్యానాం తథా విష్ణుం వసూనాం పావకం తథా

నీటికి వరుణుడిని, ధనానికి కుబేరుడిని, ఆదిత్యులలో విష్ణువును, వసువులలో పవకుడిని అధిపతులుగా చేసాడు.

ప్రజాపతీనాం దక్షం చ మరుతాం శక్రమేవ చ దైత్యానాం దానవానాం చ ప్రహ్లాదం దైత్యపుఙ్గవమ్

ప్రజాపతులకు దక్షుణ్ని, మరుతులకు ఇంద్రుణ్ని, దైత్యులకు, దానవులకు ప్రహ్లాదుడిని అధిపతిగా చేసాడు.

ధర్మం పితౄణామ్ అధిపం నిరృతిం పిశితాశినామ్ రుద్రం పశూనాం భూతానాం నన్దినం గణనాయకమ్

పితృదేవతలకు ధర్ముణ్ని, మాంసాహారులకు నిరృతిని, పశువులకు రుద్రుణ్ని, భూతగణాలకు నందిని నాయకుడిగా చేసాడు.

వీరాణాం వీరభద్రం చ పిశాచానాం భయంకరమ్ మాతౄణాం చైవ చాముణ్డాం సర్వదేవనమస్కృతామ్

వీరులకు వీరభద్రుణ్ని, పిశాచులకు భయంకరుణ్ని, మాతృదేవతలకు చాముండిని, అందరు దేవతలు పూజించేలా చేసాడు.

రుద్రాణాం దేవదేవేశం నీలలోహితమీశ్వరమ్ విఘ్నానాం వ్యోమజం దేవం గజాస్యం తు వినాయకమ్

రుద్రులకు, దేవతలకు నీలలోహితుడైన ఈశ్వరుణ్ని, విఘ్నాలకు గజముఖుడైన వినాయకుణ్ని అధిపతులుగా చేసాడు.

స్త్రీణాం దేవీముమాం దేవీం వచసాం చ సరస్వతీమ్ విష్ణుం మాయావినాం చైవ స్వాత్మానం జగతాం తథా

స్త్రీలకు ఉమాదేవిని, వాక్కుకు సరస్వతిని, మాయావిదులకు విష్ణువును, జగత్తుకు తనను తానే ఆత్మగా చేసాడు.

హిమవన్తం గిరీణాం తు నదీనాం చైవ జాహ్నవీమ్ సముద్రాణాం చ సర్వేషామ్ అధిపం పయసాం నిధిమ్

పర్వతాలకు హిమవంతుని, నదులకు జాహ్నవిని, సముద్రాలకు నీటి నిలయమైన సముద్రుణ్ని అధిపతిగా చేసాడు.

వృక్షాణాం చైవ చాశ్వత్థం ప్లక్షం చ ప్రపితామహః

వృక్షాల్లో, పితామహుడు అశ్వత్థ వృక్షాన్ని, అలాగే ప్లక్ష వృక్షాన్ని సృష్టించాడు.

గన్ధర్వవిద్యాధరకిన్నరాణామ్ ఈశం పునశ్ చిత్రరథం చకార నాగాధిపం వాసుకిముగ్రవీర్యం సర్పాధిపం తక్షకముగ్రవీర్యమ్

గంధర్వులు, విద్యాధరులు, కిన్నరులకు చిత్రరథుడిని అధిపతిగా నియమించాడు. ఉగ్రవీర్యుడైన వాసుకిని నాగాధిపతిగా, అలాగే ఉగ్రవీర్యుడైన తక్షకుని సర్పాధిపతిగా నియమించాడు.

సుపర్ణమీశం పతతామథాశ్వరాజానముచ్చైఃశ్రవసం చకార

పక్షులకన్నా సుపర్ణుడిని అధిపతిగా, గుర్రాల్లో ఉచ్చైశ్రవసును రాజుగా నియమించాడు.

సింహం మృగాణాం వృషభం గవాం చ మృగాధిపానాం శరభం చకార సేనాధిపానాం గుహమప్రమేయం శ్రుతిస్మృతీనాం లకులీశమీశమ్

మృగాల్లో సింహాన్ని, ఆవుల్లో వృషభాన్ని, అడవి జంతువుల్లో శరభాన్ని అధిపతులుగా చేశాడు. సేనాధిపతిగా అపరిమితుడైన గుహను, వేదాలు మరియు స్మృతులకు లకులీశుని ప్రభువుగా నియమించాడు.

అభ్యషిఞ్చత్సుధర్మాణం తథా శఙ్ఖపదం దిశామ్ కేతుమన్తం క్రమేణైవ హేమరోమాణమేవ చ

సుధర్మను, ఆ తరువాత శంఖపదుని, కేతుమంతుని, తరువాత హేమరోమాను కూడా క్రమంగా అభిషేకం చేశాడు.

పృథివ్యాం పృథుమీశానం సర్వేషాం తు మహేశ్వరమ్ చతుర్మూర్తిషు సర్వజ్ఞం శఙ్కరం వృషభధ్వజమ్

భూమిపై పృథువును అధిపతిగా, అందరికీ మహేశ్వరుని ప్రభువుగా, నలుగురు రూపాల్లో సర్వజ్ఞుడైన శంకరుని వృషభధ్వజుడిగా నియమించాడు.

ప్రసాదాద్భగవాఞ్ఛమ్భోశ్ చాభ్యషిఞ్చద్యథాక్రమమ్ పురాభిషిచ్య పుణ్యాత్మా రరాజ భువనేశ్వరః

భగవంతుడైన శంభుని కృపతో వారిని క్రమంగా అభిషేకించాడు. ముందుగా అభిషేకించిన ఆ ధర్మాత్ముడు భువనేశ్వరుడిగా ప్రకాశించాడు.

ఏతద్వో విస్తరేణైవ కథితం మునిపుఙ్గవాః అభిషిక్తాస్తతస్త్వేతే విశిష్టా విశ్వయోనినా

మహర్షులారా! ఇది మీకు వివరంగా చెప్పబడింది. వీరిని విశ్వయోని అభిషేకించడంతో వారు విశిష్టులయ్యారు.

ఏతచ్ఛ్రుత్వా తు మునయః పునస్తం సంశయాన్వితాః పప్రచ్ఛురుత్తరం భూయస్ తదా తే రోమహర్షణమ్

ఇది విని, ఆ మునులు ఇంకా సందేహంతో రోమహర్షణుడిని మరింతగా ప్రశ్నించారు.

యదేతదుక్తం భవతా సూతేహ వదతాం వర ఏతద్విస్తరతో బ్రూహి జ్యోతిషాం చ వినిర్ణయమ్

వక్తలలో శ్రేష్ఠుడవైన భవంతుడు చెప్పినదాన్ని, మరింత వివరంగా చెప్పండి. గ్రహాల విషయాన్ని కూడా వివరించండి.

శ్రుత్వా తు వచనం తేషాం తదా సూతః సమాహితః ఉవాచ పరమం వాక్యం తేషాం సంశయనిర్ణయే

వారి మాటలు విన్న సూతుడు, మనస్సు నిలిపి, వారి సందేహాలను తీర్చేందుకు పరమమైన ఉపదేశాన్ని చెప్పాడు.

అస్మిన్నర్థే మహాప్రాజ్ఞైర్ యదుక్తం శాన్తబుద్ధిభిః ఏతద్వో ఽహం ప్రవక్ష్యామి సూర్యచన్ద్రమసోర్గతిమ్

ఈ విషయంపై శాంతమైన మనస్సు కలిగిన మహాపండితులు చెప్పినదాన్ని నేను మీకు వివరంగా చెబుతాను — సూర్యుడు, చంద్రుడు ఎలా సంచరిస్తారో చెప్పుతాను.

యథా దేవగృహాణీహ సూర్యచన్ద్రాదయో గ్రహాః అతః పరం తు త్రివిధమ్ అగ్నేర్వక్ష్యే సముద్భవమ్

ఇక్కడ దేవతల గృహాల్లో సూర్యుడు, చంద్రుడు, ఇతర గ్రహాలు ఎలా ఉన్నాయో, తరువాత అగ్ని యొక్క మూడు విధాల ఉత్పత్తిని కూడా వివరిస్తాను.

దివ్యస్య భౌతికస్యాగ్నేర్ అథో ఽగ్నేః పార్థివస్య చ వ్యుష్టాయాం తు రజన్యాం చ బ్రహ్మణో ఽవ్యక్తజన్మనః

దివ్యమైన, భౌతికమైన, భూమికి సంబంధించిన అగ్ని, అలాగే అగ్ని భూమిలో ఎలా ఉన్నదో, రాత్రి ముగిసినప్పుడు, అవ్యక్త జన్మ కలిగిన బ్రహ్మ నుండి ఎలా ఉద్భవించిందో చెబుతాను.

అవ్యాకృతమిదం త్వాసీన్ నైశేన తమసా వృతమ్ చతుర్భాగావశిష్టే ఽస్మిన్ లోకే నష్టే విశేషతః

అప్పుడు ఈ లోకం అవ్యాకృతంగా, రాత్రి చీకటితో కప్పబడి ఉండేది. నాలుగు భాగాల్లో ఒక భాగం మాత్రమే మిగిలి, లోకం పూర్తిగా కనపడకుండా పోయింది.

స్వయంభూర్భగవాంస్తత్ర లోకసర్వార్థసాధకః ఖద్యోతవత్స వ్యచరద్ ఆవిర్భావచికీర్షయా

అక్కడ స్వయంభువుడు, లోకాలన్నింటికీ అవసరమైన కార్యాలను నెరవేర్చుతూ, తాను ప్రత్యక్షమవ్వాలని కోరుకొని, జ్యోతిర్పురుగు లాగా సంచరించాడు.

సో ఽగ్నిం సృష్ట్వాథ లోకాదౌ పృథివీజలసంశ్రితః సంహృత్య తత్ప్రకాశార్థం త్రిధా వ్యభజదీశ్వరః

ఆయన లోక ప్రారంభంలో అగ్నిని సృష్టించి, భూమి, నీటిలో స్థిరంగా ఉండి, ప్రకాశం కోసం దానిని మూడు భాగాలుగా విభజించాడు.

పవనో యస్తు లోకే ఽస్మిన్ పార్థివో వహ్నిరుచ్యతే యశ్చాసౌ లోకాదౌ సూర్యే శుచిరగ్నిస్తు స స్మృతః

ఈ లోకంలో వాయువు భౌమ అగ్నిగా పిలవబడుతుంది. లోక ప్రారంభంలో సూర్యంలో ఉన్న పవిత్రమైన అగ్ని, అగ్నిగా గుర్తించబడింది.