లిఙ్గపురాణమ్

శంకరో ఽపి తదా రుద్రైర్ నివృత్తాత్మా హ్యధిష్ఠితః స్థాణుత్వం తస్య వై విప్రాః శంకరస్య మహాత్మనః

ఆ సమయంలో శంకరుడు రుద్రులతో కూడి, అంతర్ముఖుడై, స్థాణు స్థితిని పొందాడు. ఇదే శంకరుని మహాత్మ్యం, మునులారా!

నిష్కలస్యాత్మనః శమ్భోః స్వేచ్ఛాధృతశరీరిణః శం రుద్రః సర్వభూతానాం కరోతి ఘృణయా యతః

స్వేచ్ఛతో శరీరాన్ని ధరించిన, నిష్కలమైన ఆత్మ అయిన శంభువు, అన్ని జీవుల పట్ల దయతో ఉన్న రుద్రుడు, వారి మేలుకోసం కార్యాలు చేస్తాడు.

శంకరశ్చాప్రయత్నేన తదాత్మా యోగవిద్యయా వైరాగ్యస్థం విరక్తస్య విముక్తిర్యచ్ఛముచ్యతే

శంకరుడు, యోగవిద్య ద్వారా, విరక్తతలో స్థిరంగా ఉన్నవారికి సులభంగా విముక్తిని ప్రసాదిస్తాడు. ఆ విముక్తినే 'శం' అని అంటారు.

అణోస్తు విషయత్యాగః సంసారభయతః క్రమాత్ వైరాగ్యాజ్జాయతే పుంసో విరాగో దర్శనాన్తరే

సంసార భయంతో వస్తువుల్ని విడిచిపెట్టడం క్రమంగా కలుగుతుంది. దానివల్ల మనిషిలో విరక్తి పుడుతుంది. ఈ విరక్తిని ఇతర శాస్త్రాల్లో కూడా గుర్తిస్తారు.

విముఖ్యో విగుణత్యాగో విజ్ఞానస్యావిచారతః తస్య చాస్య చ సంధానం ప్రసాదాత్పరమేష్ఠినః

దోషాలను దూరం చేయడం, గుణాలను వదిలిపెట్టడం జ్ఞానంతో కలుగుతుంది. ఈ రెండింటి ఐక్యం పరమేశ్వరుని అనుగ్రహంతో లభిస్తుంది.

ధర్మో జ్ఞానం చ వైరాగ్యమ్ ఐశ్వర్యం శంకరాదిహ స ఏవ శంకరః సాక్షాత్ పినాకీ నీలలోహితః

ధర్మం, జ్ఞానం, విరక్తి, ఐశ్వర్యం — ఇవన్నీ ఇక్కడ శంకరుడే. ఆయనే ప్రత్యక్షంగా పినాకి, నీలలోహితుడు.

యే శంకరాశ్రితాః సర్వే ముచ్యన్తే తే న సంశయః న గచ్ఛన్త్యేవ నరకం పాపిష్ఠా అపి దారుణమ్

శంకరుని ఆశ్రయించినవారు అందరూ తప్పకుండా విముక్తి పొందుతారు. ఎంత పాపులైనా వారు భయంకరమైన నరకానికీ పోరు.

ఆశ్రితాః శంకరం తస్మాత్ ప్రాప్నువన్తి చ శాశ్వతమ్ మాయాన్తాశ్చైవ ఘోరాద్యా హ్య్ అష్టవింశతిరేవ చ

కాబట్టి, శంకరుని ఆశ్రయించినవారు శాశ్వతమైన ఫలితాన్ని పొందుతారు. మాయ యొక్క భయంకరమైన ఇరవై ఎనిమిది రూపాలు కూడా అంతమవుతాయి.

కోటయో నరకాణాం తు పచ్యన్తే తాసు పాపినః అనాశ్రితాః శివం రుద్రం శంకరం నీలలోహితమ్

శివుడు, రుద్రుడు, శంకరుడు, నీలలోహితుడిని ఆశ్రయించని పాపులు కోట్లాది నరకాల్లో నరకవేదన అనుభవిస్తారు.

ఆశ్రయం సర్వభూతానామ్ అవ్యయం జగతాం పతిమ్ పురుషం పరమాత్మానం పురుహూతం పురుష్టుతమ్

అతడే అన్ని జీవుల ఆశ్రయం, అవినాశి, జగత్తుల అధిపతి, పరమాత్మ, పురుహూతుడు, పురుషులచే స్తుతించబడినవాడు.

తమసా కాలరుద్రాఖ్యం రజసా కనకాణ్డజమ్ సత్త్వేన సర్వగం విష్ణుం నిర్గుణత్వే మహేశ్వరమ్

అంధకారంతో అతడిని కాలరుద్రుడు అంటారు; రజోగుణంతో బంగారం నుండి జన్మించినవాడని అంటారు; సత్త్వగుణంతో అతడే అన్నింటిలోనూ వ్యాపించిన విష్ణువు; గుణాతీతంగా మహేశ్వరుడు.

కేన గచ్ఛన్తి నరకం నరాః కేన మహామతే కర్మణాకర్మణా వాపి శ్రోతుం కౌతూహలం హి నః

ఏ కారణంతో మనుషులు నరకానికి వెళ్తారు, మహామతీ? కర్మ వల్లనా, లేక అకర్మ వల్లనా? మేము వినాలనుకుంటున్నాము, ఆసక్తిగా ఉన్నాము.

రహస్యం వః ప్రవక్ష్యామి భవస్యామితతేజసః ప్రభావం శంకరస్యాద్యం సంక్షేపాత్సర్వదర్శినః

భవుని అపారమైన తేజస్సు, శంకరుని ఆది మహిమను, అందరికీ తెలిసినట్టు, సంక్షిప్తంగా మీకు రహస్యంగా చెప్పబోతున్నాను.

యోగినః సర్వతత్త్వజ్ఞాః పరం వైరాగ్యమాస్థితాః

యోగులు, అన్ని తత్త్వాలను తెలిసినవారు, పరమ విరక్తిలో స్థిరంగా ఉంటారు.

ప్రాణాయామాదిభిశ్చాష్టసాధనైః సహచారిణః

ప్రాణాయామాది ఎనిమిది సాధనలతో కూడి, వారు కలసి ఉంటారు.

కరుణాదిగుణోపేతాః కృత్వాపి వివిధాని తే కర్మాణి నరకం స్వర్గం గచ్ఛన్త్యేవ స్వకర్మణా

కరుణ వంటి గుణాలతో కూడినవారు, ఎన్నో విధాల కర్మలు చేసినా, తమ కర్మఫలానుసారం స్వర్గానికైనా, నరకానికైనా వెళ్తారు.

ప్రసాదాజ్జాయతే జ్ఞానం జ్ఞానాద్యోగః ప్రవర్తతే యోగేన జాయతే ముక్తిః ప్రసాదాదఖిలం తతః

దయ వల్ల జ్ఞానం కలుగుతుంది; జ్ఞానం వల్ల యోగం ప్రారంభమవుతుంది; యోగంతో ముక్తి లభిస్తుంది; దయ వల్ల ఇవన్నీ జరుగుతాయి.

ప్రసాదాద్ యది విజ్ఞానం స్వరూపం వక్తుమర్హసి దివ్యం మాహేశ్వరం చైవ యోగం యోగవిదాం వర

దయవల్ల నీకు స్వరూపాన్ని, దివ్యమైన మహేశ్వరయోగాన్ని వివరించగలగిన శక్తి ఉంటే, యోగవిదుల్లో శ్రేష్ఠుడవు.

కథం కరోతి భగవాన్ చిన్తయా రహితః శివః ప్రసాదం యోగమార్గేణ కస్మిన్కాలే నృణాం విభుః

భగవంతుడు అయిన శివుడు, ఆలోచనలేని స్థితిలో, యోగమార్గం ద్వారా దయను ఎలా ప్రసాదిస్తాడు? ఏ సమయంలో మనుషులకు అనుగ్రహిస్తాడు, మహాబలశాలి?

దేవానాం చ ఋషీణాం చ పితౄణాం సంనిధౌ పురా శైలాదినా తు కథితం శృణ్వన్తు బ్రహ్మసూనవే

దేవతలు, ఋషులు, పితృదేవతలు సమక్షంలో, శైలాది పురాణంగా చెప్పిన ఈ కథను బ్రహ్మ కుమారుడు వినాలని కోరుతున్నాను.

వ్యాసావతారాణి తథా ద్వాపరాన్తే చ సువ్రతాః యోగాచార్యావతారాణి తథా తిష్యే తు శూలినః

ధర్మమయులారా! ప్రతి ద్వాపరయుగాంతంలో వ్యాసులు, అలాగే యోగాచార్యుల అవతారాలు, తిష్య యుగంలో త్రిశూలధారి అవతారాలు కూడా జరిగాయి.

తత్రతత్ర విభోః శిష్యాశ్ చత్వారః శమభాజనాః ప్రశిష్యా బహవస్తేషాం ప్రసీదత్యేవమీశ్వరః

ప్రతి చోట ప్రభువు నలుగురు శిష్యులను కలిగి ఉంటాడు; వారు శాంతికి పాత్రులు. వారిలో అనేక మంది ఉపశిష్యులు ఉంటారు. అలా ప్రభువు సంతోషిస్తాడు.

ఏవం క్రమాగతం జ్ఞానం ముఖాదేవ నృణాం విభోః వైశ్యాన్తం బ్రాహ్మణాద్యం హి ఘృణయా చానురూపతః

ఈ విధంగా, ప్రభువు వాక్కు ద్వారా మొదలై, బ్రాహ్మణుల నుండి వైశ్యుల వరకు, వారి స్వభావానికి తగినట్లుగా జ్ఞానం తరతరాలుగా మనుషులకు చేరుతుంది.

ద్వాపరే ద్వాపరే వ్యాసాః కే వై కుత్రాన్తరేషు వై కల్పేషు కస్మిన్కల్పే నో వక్తుమర్హసి చాత్ర తాన్

ప్రతి ద్వాపరయుగంలో ఎవరు వ్యాసులు అయ్యారు? వారు ఎక్కడ, ఏ యుగంలో, ఏ కల్పంలో ఉన్నారు? వాటిని ఇక్కడ చెప్పాలి.

శృణ్వన్తు కల్పే వారాహే ద్విజా వైవస్వతాన్తరే వ్యాసాంశ్ చ సామ్ప్రతం రుద్రాంస్ తథా సర్వాన్తరేషు వై

ద్విజులారా! వారం కల్పంలో, వైవస్వత మన్వంతరంలో, ప్రస్తుత వ్యాసులు, రుద్రులు, అలాగే అన్ని యుగాలలో ఉన్నవారిని వినండి.

వేదానాం చ పురాణానాం తథా జ్ఞానప్రదర్శకాన్ యథాక్రమం ప్రవక్ష్యామి సర్వావర్తేషు సామ్ప్రతమ్

ప్రతి యుగంలో ప్రస్తుతం వేదాలు, పురాణాలు, జ్ఞానాన్ని ప్రకటించినవారిని క్రమంగా నేను వివరంగా చెబుతాను.

క్రతుః సత్యో భార్గవశ్ చ అఙ్గిరాః సవితా ద్విజాః మృత్యుః శతక్రతుర్ధీమాన్ వసిష్ఠో మునిపుంగవః

క్రతు, సత్య, భార్గవుడు, అంగిరసుడు, సవిత, మృత్యు, ధీమంతుడు శతక్రతువు, మునులలో ప్రముఖుడు వశిష్ఠుడు.

సారస్వతస్త్రిధామా చ త్రివృతో మునిపుంగవః శతతేజాః స్వయంధర్మో నారాయణ ఇతి శ్రుతః

సారస్వతుడు, త్రిధామా, త్రివృత్ అనే మునులలో ప్రముఖుడు, శతతేజ, స్వయంధర్ముడు, నారాయణుడు అని వినిపిస్తుంది.

తరక్షుశ్చారుణిర్ధీమాంస్ తథా దేవః కృతంజయః ఋతంజయో భరద్వాజో గౌతమః కవిసత్తమః

తరక్షు, ఆరుణి అనే ధీమంతుడు, దేవుడు, కృతంజయుడు, ఋతంజయుడు, భరద్వాజుడు, కవులలో ఉత్తముడు గౌతముడు.