లిఙ్గపురాణమ్

విస్తారాన్మణ్డలాచ్చైవ యోజనైశ్ చ నిబోధత

దాని పరిమాణాలు, వృత్తాకారాన్ని, యోజనాలలో దూరాలను నా నుండి వినండి.

శతమేకం సహస్రాణాం యోజనానాం స తు స్మృతః అను ద్వీపం సహస్రాణాం ద్విగుణం ద్విగుణోత్తరమ్

యోజనాల వంద వేల పొడవు అని చెప్పబడింది. ప్రతి ద్వీపం ముందున్నదానికంటే రెట్టింపు పరిమాణంలో ఉంటుంది, ప్రతి సారి రెండింతలు పెరుగుతూ పోతుంది.

పఞ్చాశత్కోటివిస్తీర్ణా ససముద్రా ధరా స్మృతా ద్వీపైశ్ చ సప్తభిర్ యుక్తా లోకాలోకావృతా శుభా

భూమి సముద్రాలతో కలిపి యాభై కోట్ల వెడల్పుతో, ఏడు ద్వీపాలతో కూడి, లోకలోక పర్వతంతో చుట్టబడిన పవిత్రమైనదిగా చెప్పబడింది.

నీలస్తథోత్తరే మేరోః శ్వేతస్తస్యోత్తరే పునః శృఙ్గీ తస్యోత్తరే విప్రాస్ త్రయస్తే వర్షపర్వతాః

మేరుపర్వతానికి ఉత్తరంగా నీలపర్వతం, దాని ఉత్తరంగా శ్వేతపర్వతం, మళ్లీ దాని ఉత్తరంగా శృంగిపర్వతం ఉన్నాయి. వీటిని, మునులారా, వర్షపర్వతాలు అంటారు.

జఠరో దేవకూటశ్ చ పూర్వస్యాం దిశి పర్వతౌ నిషధో దక్షిణే మేరోస్ తస్య దక్షిణతో గిరిః హేమకూట ఇతి ఖ్యాతో హిమవాంస్తస్య దక్షిణే

మేరుపర్వతానికి తూర్పున జఠరపర్వతం, దేవకూటపర్వతం ఉన్నాయి. దక్షిణంగా నిషధపర్వతం, దాని దక్షిణంగా హేమకూటపర్వతం, దాని దక్షిణంగా హిమవంతు ఉన్నాయి.

మేరోః పశ్చిమతశ్చైవ పర్వతౌ ద్వౌ ధరాధరౌ మాల్యవాన్గన్ధమాదశ్ చ ద్వావేతావుదగాయతౌ

మేరుపర్వతానికి పడమర వైపున ధరాధరపర్వతం, మాల్యవాన్ పర్వతం ఉన్నాయి. గంధమాదనపర్వతం కూడా అక్కడే ఉంది. వీటిలో రెండు ఉత్తరంగా విస్తరించి ఉన్నాయి.

ఏతే పర్వతరాజానః సిద్ధచారణసేవితాః తేషామ్ అన్తరవిష్కమ్భో నవసాహస్రమేకశః

ఈ పర్వతరాజులు సిద్ధులు, చారణులు సంచరించే పవిత్రమైనవి. వీటి మధ్య దూరం తొమ్మిది వేల యోజనాలు ఉంటుంది.

ఇదం హైమవతం వర్షం భారతం నామ విశ్రుతమ్ హేమకూటం పరం తస్మాన్ నామ్నా కింపురుషం స్మృతమ్

ఈ హిమవంతు ప్రాంతం భరతవర్షంగా ప్రసిద్ధి చెందింది. హేమకూట పర్వతానికి ఆపక్క కింపురుషవర్షం ఉంది.

నైషధం హేమకూటాత్తు హరివర్షం తదుచ్యతే హరివర్షాత్పరం చైవ మేరోః శుభమిలావృతమ్

హేమకూట పర్వతానికి ఆపక్క నిషధపర్వతం ఉంది, దానిని హరివర్షం అంటారు. హరివర్షానికి ఆపక్క మేరుపర్వతానికి సంబంధించిన పవిత్రమైన ఇలావృతవర్షం ఉంది.

ఇలావృతాత్పరం నీలం రమ్యకం నామ విశ్రుతమ్ రమ్యాత్పరతరం శ్వేతం విఖ్యాతం తద్ధిరణ్మయమ్

ఇలావృతవర్షానికి ఆపక్క నీలపర్వతం ఉంది, దాన్ని రమ్యకవర్షం అంటారు. రమ్యకానికి ఆపక్క శ్వేతపర్వతం ఉంది, దాన్ని హిరణ్మయవర్షం అంటారు.

హిరణ్మయాత్పరం చాపి శృఙ్గీ చైవ కురుః స్మృతః ధనుఃసంస్థే తు విజ్ఞేయే ద్వే వర్షే దక్షిణోత్తరే

హిరణ్మయవర్షానికి ఆపక్క శృంగిపర్వతం ఉంది, అక్కడే కురువర్షం ఉంది. విల్లులా ఆకారంలో, దక్షిణం, ఉత్తరం వైపున రెండు వర్షాలు ఉన్నాయి.

దీర్ఘాణి తత్ర చత్వారి మధ్యతస్తదిలావృతమ్ మేరోః పశ్చిమపూర్వేణ ద్వే తు దీర్ఘేతరే స్మృతే

అక్కడ నాలుగు పొడవైన వర్షాలు ఉన్నాయి, మధ్యలో ఇలావృతవర్షం ఉంది. మేరుపర్వతానికి తూర్పు, పడమర వైపున మరో రెండు పొడవైన వర్షాలు ఉన్నాయి.

అర్వాక్తు నిషధస్యాథ వేద్యర్ధం చోత్తరం స్మృతమ్ వేద్యర్ధే దక్షిణే త్రీణి వర్షాణి త్రీణి చోత్తరే

నిషధపర్వతానికి దక్షిణం వైపున వేదిపాదార్థం అని, ఉత్తరం వైపున కూడా అలాగే అంటారు. దక్షిణ వేదిపాదార్థంలో మూడు వర్షాలు, ఉత్తర వేదిపాదార్థంలో కూడా మూడు వర్షాలు ఉన్నాయి.

తయోర్మధ్యే చ విజ్ఞేయం మేరుమధ్యమిలావృతమ్ దక్షిణేన తు నీలస్య నిషధస్యోత్తరేణ తు

వాటిమధ్యలో మేరుపర్వతానికి మధ్యభాగం ఇలావృతవర్షంగా తెలుసుకోవాలి. అది నీలపర్వతానికి దక్షిణంగా, నిషధపర్వతానికి ఉత్తరంగా ఉంటుంది.

ఉదగాయతో మహాశైలో మాల్యవాన్నామ పర్వతః యోజనానాం సహస్రే ద్వే ఉపరిష్టాత్తు విస్తృతః

ఉత్తరం వైపున మాల్యవాన్ అనే మహాపర్వతం ఉంది. అది పైభాగంలో రెండు వేల యోజనాల పొడవుగా విస్తరించి ఉంది.

ఆయామతశ్చతుస్త్రింశత్ సహస్రాణి ప్రకీర్తితః తస్య ప్రతీచ్యాం విజ్ఞేయః పర్వతో గన్ధమాదనః

దాని పొడవు ముప్పై రెండు వేల యోజనాలు అని చెప్పబడింది. దాని పడమర వైపున గంధమాదనపర్వతం ఉంది.

ఆయామతః స విజ్ఞేయో మాల్యవానివ విస్తృతః జమ్బూద్వీపస్య విస్తారాత్ సమేన తు సమన్తతః

గంధమాదనపర్వతం కూడా మాల్యవాన్ లాగే పొడవుగా ఉంది. అది జంబూద్వీపం ఎంత వెడల్పుగా ఉందో అంతే అన్ని వైపులా విస్తరించి ఉంది.

ప్రాగాయతాః సుపర్వాణః షడేతే వర్షపర్వతాః అవగాఢాశ్చోభయతః సముద్రౌ పూర్వపశ్చిమౌ

ఈ ఆరు వర్షపర్వతాలు తూర్పు వైపున పొడవుగా ఉన్నాయి. ఇవి రెండు వైపులా తూర్పు, పడమర సముద్రాల్లో మునిగిపోయి ఉన్నాయి.

హిమప్రాయస్తు హిమవాన్ హేమకూటస్తు హేమవాన్ తరుణాదిత్యసంకాశో హైరణ్యో నిషధః స్మృతః

హిమవంతు ఎక్కువగా మంచుతో కప్పబడి ఉంటుంది. హేమకూటపర్వతం బంగారు వర్ణంలో ఉంటుంది. నిషధపర్వతం కూడా పసిహిరణ్యంలా ప్రకాశిస్తుంది.

చతుర్వర్ణః ససౌవర్ణో మేరుశ్చోర్ధ్వాయతః స్మృతః వృత్తాకృతిపరీణాహశ్ చతురస్రః సముత్థితః

చతుర్వర్ణాలతో, బంగారు వర్ణంతో, ఎత్తుగా నిలిచిన మేరు పర్వతం వృత్తాకారంగా, చుట్టుకొలతతో, నాలుగు మూలలతో నిలబడి ఉన్నదని చెప్పబడింది.

నీలశ్ చ వైడూర్యమయః శ్వేతః శుక్లో హిరణ్మయః మయూరబర్హవర్ణస్తు శాతకుంభస్ త్రిశృఙ్గవాన్

అది నీలంగా, వైడూర్యరత్నంతో తయారై, తెల్లగా, ప్రకాశంగా, బంగారు వర్ణంతో, మయూరపు పిచ్చకల వర్ణంతో, మూడు కొమ్ములతో, పసుపు బంగారుతో తయారై ఉంది.

ఏవం సంక్షేపతః ప్రోక్తాః పునః శృణు గిరీశ్వరాన్ మన్దరో దేవకూటశ్ చ పూర్వస్యాం దిశి పర్వతౌ

ఇలా సంక్షిప్తంగా వివరించాను. ఇప్పుడు మళ్లీ పర్వతాధిపతుల గురించి విను: తూర్పు దిశలో మందర, దేవకూట అనే రెండు పర్వతాలు ఉన్నాయి.

కైలాసో గన్ధమాదశ్ చ హేమవాంశ్చైవ పర్వతౌ పూర్వతశ్ చాయతావేతావ్ అర్ణవాన్తర్వ్యవస్థితౌ

కైలాసం, గంధమాదనం, హేమవాన్ అనే పర్వతాలు కూడా తూర్పు వైపునే విస్తరించి, సముద్రంలో ఉన్నవిగా ఉన్నాయి.

నిషధః పారియాత్రశ్ చ ద్వావేతౌ వరపర్వతౌ యథా పూర్వౌ తథా యామ్యావ్ ఏతౌ పశ్చిమతః శ్రితౌ

నిషధ, పారియాత్ర అనే రెండు గొప్ప పర్వతాలు దక్షిణం, పడమర వైపున ఉన్నాయి. మునుపటి పర్వతాలు తూర్పున ఉన్నట్లే ఇవి దక్షిణం, పడమర వైపున ఉన్నాయి.

త్రిశృఙ్గో జారుచిశ్చైవ ఉత్తరౌ వరపర్వతౌ పూర్వతశ్ చాయతావేతావ్ అర్ణవాన్తర్వ్యవస్థితౌ

త్రిశృంగ, జారుచి అనే రెండు గొప్ప పర్వతాలు ఉత్తర దిశలో ఉన్నాయి. ఇవి కూడా తూర్పు వైపున విస్తరించి, సముద్రంలో ఉన్నాయి.

మర్యాదాపర్వతాన్ ఏతాన్ అష్టావాహుర్మనీషిణః యో ఽసౌ మేరుర్ద్విజశ్రేష్ఠాః ప్రాంశుః కనకపర్వతః

ఈ ఎనిమిది పర్వతాలను జ్ఞానులు సరిహద్దు పర్వతాలుగా పిలుస్తారు. ఆ మేరు పర్వతమే, ద్విజశ్రేష్ఠులారా, ఎత్తైన బంగారు పర్వతంగా ప్రసిద్ధి పొందింది.

తస్య పాదాస్తు చత్వారశ్ చతుర్దిక్షు నగోత్తమాః యైర్విష్టబ్ధా న చలతి సప్తద్వీపవతీ మహీ

దానికి నాలుగు వైపులా నాలుగు గొప్ప శిఖరాలు ఉన్నాయి. వాటి వలన ఏడు ద్వీపాలతో కూడిన భూమి కదలకుండా నిలబడింది.

దశయోజనసాహస్రమ్ ఆయామస్ తేషు పఠ్యతే పూర్వే తు మన్దరో నామ దక్షిణే గన్ధమాదనః

వాటిలో ప్రతి ఒక్కదానికి పది వేల యోజనాల పొడవు ఉంది. తూర్పున మందర అనే పర్వతం, దక్షిణంలో గంధమాదన పర్వతం ఉన్నాయి.

విపులః పశ్చిమే పార్శ్వే సుపార్శ్వశ్చోత్తరే స్మృతః మహావృక్షాః సముత్పన్నాశ్ చత్వారో ద్వీపకేతవః

పడమర వైపున విపుల పర్వతం, ఉత్తర దిశలో సుపార్శ్వ పర్వతం ఉన్నాయి. అక్కడ నాలుగు గొప్ప వృక్షాలు పెరిగి, ద్వీపాలకు ధ్వజాలవంటి ఘనతను పొందాయి.