ఉక్తా నదీ భవస్వేతి ఉత్ససర్జ వృషధ్వజః తతః సా దివ్యతోయా చ పూర్ణాసితజలా శుభా
'ఇది నది కావాలి' అని చెప్పి, వృషధ్వజుడు ఆ నీటిని విడిచాడు. అప్పుడు ఆ దివ్యమైన, నల్లని, పవిత్రమైన నీరు నదిగా మారింది.
పద్మోత్పలవనోపేతా ప్రావర్తత మహానదీ తామాహ చ మహాదేవో నదీం పరమశోభనామ్
పద్మాలు, ఉట్పలాలతో అలంకరించబడిన ఆ మహానది ప్రవహించడం ప్రారంభించింది. ఆ అద్భుతమైన నదిని చూసి మహాదేవుడు ఇలా అన్నాడు.
యస్మాజ్జటోదకాదేవ ప్రవృత్తా త్వం మహానదీ తస్మాజ్జటోదకా పుణ్యా భవిష్యసి సరిద్వరా
నీవు జటలోని నీటిలోంచి ఉద్భవించావు కాబట్టి, నీవు మహానదివి. అందువల్ల నీవు 'జటోదకా' అనే పవిత్రమైన, శ్రేష్ఠమైన నదిగా ప్రసిద్ధి చెందుతావు.
త్వయి స్నాత్వా నరః కశ్చిత్ సర్వపాపైః ప్రముచ్యతే తతో దేవ్యా మహాదేవః శిలాదతనయం ప్రభుః
ఎవరైనా నీలో స్నానం చేస్తే అన్ని పాపాల నుంచి విముక్తి పొందుతారు. ఆ తరువాత మహాదేవుడు, దేవి ద్వారా శిలాదుని కుమారుడిని ఉద్దేశించి మాట్లాడాడు.
పుత్రస్తే ఽయమితి ప్రోచ్య పాదయోః సంన్యపాతయత్ సా మామాఘ్రాయ శిరసి పాణిభ్యాం పరిమార్జతీ
ఆమె 'ఇదిగో నీ కుమారుడు' అని చెప్పి, నన్ను తన పాదాల దగ్గర ఉంచింది. వెంటనే నన్ను ఆలింగనం చేసి, తలపై ముద్దాడి, చేతులతో నన్ను మృదువుగా తడిమింది.
పుత్రప్రేమ్ణాభ్యషిఞ్చచ్చ స్రోతోభిస్తనయైస్త్రిభిః పయసా శఙ్ఖగౌరేణ దేవదేవం నిరీక్ష్య సా
తన కుమారుడిపై ఉన్న ప్రేమతో, ఆ తల్లి మూడు ప్రవాహాల పాలతో నన్ను స్నానంచేసింది. ఆ సమయంలో ఆమె శంఖంలా తెల్లగా ఉన్న దేవదేవుడిని ప్రేమగా చూశింది.
తాని స్రోతాంసి త్రీణ్యస్యాః స్రోతస్విన్యో ఽభవంస్తదా నదీం త్రిస్రోతసం దేవో భగవానవదద్భవః
ఆమె నుండి వచ్చిన ఆ మూడు పాల ప్రవాహాలు మూడు నదులుగా మారాయి. అప్పుడు భగవంతుడు, 'ఇది మూడు ప్రవాహాల నది కావాలి' అని ప్రకటించాడు.
త్రిస్రోతసం నదీం దృష్ట్వా వృషః పరమహర్షితః ననాద నాదాత్తస్మాచ్చ సరిదన్యా తతో ఽభవత్
ఆ మూడు ప్రవాహాల నదిని చూసి వృషభుడు ఎంతో ఆనందంతో గర్జించాడు. ఆ గర్జన ధ్వనితో ఇంకొక నది పుట్టింది.
వృషధ్వనిరితి ఖ్యాతా దేవదేవేన సా నదీ జాంబూనదమయం చిత్రం సర్వరత్నమయం శుభమ్
ఆ నది 'వృషధ్వని' అని దేవదేవుడు ప్రసిద్ధి చేశాడు. ఆ నది జాంబూనదమయంగా, అన్ని రత్నాలతో అలంకరించబడి, అద్భుతంగా, మంగళకరంగా వెలిగింది.
స్వం దేవశ్చాద్భుతం దివ్యం నిర్మితం విశ్వకర్మణా ముకుటం చాబబన్ధేశో మమ మూర్ధ్ని వృషధ్వజః
తర్వాత వృషధ్వజుడు, విశ్వకర్మ చేత తయారైన అద్భుతమైన దివ్య మకుటాన్ని నా తలపై కట్టాడు.
కుణ్డలే చ శుభే దివ్యే వజ్రవైడూర్యభూషితే ఆబబన్ధ మహాదేవః స్వయమేవ మహేశ్వరః
మహేశ్వరుడు స్వయంగా వజ్రం, వైడూర్య రత్నాలతో అలంకరించబడిన అందమైన దివ్య కుండలాలను నాకు ధరింపజేశాడు.
మాం తథాభ్యర్చితం వ్యోమ్ని దృష్ట్వా మేఘైః ప్రభాకరః మేఘాంభసా చాభ్యషిఞ్చచ్ ఛిలాదనమ్ అథో మునే
అలా నేను ఆకాశంలో పూజింపబడిన దృశ్యాన్ని చూసి, సూర్యుడు మేఘాల వర్షపు నీటితో నన్ను అభిషేకించాడు.
తస్యాభిషిక్తస్య తదా ప్రవృత్తా స్రోతసా భృశమ్ యస్మాత్ సువర్ణాన్నిఃసృత్య నద్యేషా సమ్ప్రవర్తతే
అప్పుడు నాకు అభిషేకం జరుగుతుండగా, బలమైన ప్రవాహం ప్రారంభమైంది. ఎందుకంటే అది బంగారం నుండి ఉద్భవించింది కనుక, ఆ నది ఏర్పడింది.
స్వర్ణోదకేతి తామాహ దేవదేవస్త్రియంబకః జామ్బూనదమయాద్యస్మాద్ ద్వితీయా ముకుటాచ్ఛుభా
మూడు కళ్ల దేవదేవుడు, 'ఇది స్వర్ణోదకా' అని పేరు పెట్టాడు. ఎందుకంటే అది జాంబూనద బంగారం నుండి పుట్టింది; రెండవ మంగళకరమైనది మకుటం నుండి ఉద్భవించింది.
ప్రావర్తత నదీ పుణ్యా ఊచుర్ జమ్బూనదీతి తామ్ ఏతత్పఞ్చనదం నామ జప్యేశ్వరసమీపగమ్
పుణ్యమైన నది ప్రవహించడం ప్రారంభించింది. ప్రజలు దానిని 'జాంబూనది' అని పిలిచారు. ఇదే జప్యేశ్వరుని సమీపంలో ఉన్న ప్రసిద్ధ పంచనదం.
యః పఞ్చనదమాసాద్య స్నాత్వా జప్యేశ్వరేశ్వరమ్ పూజయేచ్ఛివసాయుజ్యం ప్రయాత్యేవ న సంశయః
ఎవరైనా పంచనదాన్ని చేరుకుని, అక్కడ స్నానం చేసి, జప్యేశ్వరేశ్వరుని పూజిస్తే, వారు నిస్సందేహంగా శివసాయుజ్యాన్ని పొందుతారు.
అథ దేవో మహాదేవః సర్వభూతపతిర్భవః దేవీమువాచ శర్వాణీమ్ ఉమాం గిరిసుతామజామ్
తర్వాత భవుడు, సమస్త భూతాల అధిపతి అయిన మహాదేవుడు, శర్వాణి, ఉమా అనే పర్వత కుమార్తెను ఉద్దేశించి మాటలాడాడు.
దేవీ నన్దీశ్వరం దేవమ్ అభిషిఞ్చామి భూతపమ్ గణేన్ద్రం వ్యాహరిష్యామి కిం వా త్వం మన్యసే ఽవ్యయే
దేవి ఇలా అడిగింది: 'నేను నందీశ్వరుడిని, భూతపాలకుడిని అభిషేకించి, గణాధిపతిగా ప్రకటించాలా? లేక మరేదైనా చేయాలా? నశ్వరతలేని వాడా, నీ అభిప్రాయం ఏమిటి?'
తస్య తద్వచనం శ్రుత్వా భవానీ హర్షితాననా స్మయన్తీ వరదం ప్రాహ భవం భూతపతిం పతిమ్
ఆ మాటలు విని, భవానీ ఆనందంతో ముఖం వెలిగిస్తూ, చిరునవ్వుతో తన భర్త భూతపతి అయిన భవుడిని ఇలా ఉద్దేశించి చెప్పింది.
సర్వలోకాధిపత్యం చ గణేశత్వం తథైవ చ దాతుమర్హసి దేవేశ శైలాదిస్తనయో మమ
దేవేశ్వరా! అతను పర్వత కుమారుడు, నా కుమారుడు కనుక, అతనికి సమస్త లోకాధిపత్యాన్ని, గణనాయకత్వాన్ని ఇవ్వాలి.
తతః స భగవాఞ్శర్వః సర్వలోకేశ్వరేశ్వరః సస్మార గణపాన్ దివ్యాన్ దేవదేవో వృషధ్వజః
అంతట భగవంతుడు శర్వుడు, సమస్త లోకాధిపతుల అధిపతి అయిన వృషధ్వజుడు, దివ్య గణాలను మనసులో స్మరించాడు.
స్మరణాదేవ రుద్రస్య సమ్ప్రాప్తాశ్ చ గణేశ్వరాః సర్వే సహస్రహస్తాశ్ చ సహస్రాయుధపాణయః
రుద్రుని స్మరణతోనే, అన్ని గణాధిపతులు అక్కడికి వచ్చారు. వారందరికీ వెయ్యి చేతులు, వెయ్యి ఆయుధాలు ఉన్నాయి.
త్రినేత్రాశ్ చ మహాత్మానస్ త్రిదశైరపి వన్దితాః కోటికాలాగ్నిసంకాశా జటాముకుటధారిణః
మూడు కళ్లతో, గొప్ప మనస్సు కలిగి, దేవతలకూ పూజింపబడే వారు, కోట్ల కాలాగ్ని వంటి ప్రకాశంతో, జటలు కట్టిన ముండాసులతో ఉన్నారు.
దంష్ట్రాకరాలవదనా నిత్యా బుద్ధాశ్ చ నిర్మలాః కోటికోటిగణైస్తుల్యైర్ ఆత్మనా చ గణేశ్వరాః అసంఖ్యాతా మహాత్మానస్ తత్రాజగ్ముర్ముదా యుతాః
పెద్ద దవడలు, పదునైన పళ్లతో భయంకరమైన ముఖాలు, ఎప్పటికీ జాగ్రత్తగా, నిర్మలమైన వారు, కోట్ల కోట్ల సమూహాలకు సమానంగా, తామే గణాధిపతులై, లెక్కలేనంత మంది గొప్పవారు ఆనందంతో అక్కడికి వచ్చారు.
గాయన్తశ్ చ ద్రవన్తశ్ చ నృత్యన్తశ్ చ మహాబలాః ముఖాడమ్బరవాద్యాని వాదయన్తస్తథైవ చ
వారు పాడుతూ, పరుగెత్తుతూ, నృత్యం చేస్తూ, అపారమైన బలంతో, నోటితో పెద్ద శబ్దాలు చేసే వాద్యాలను కూడా వాయించేవారు.
రథైర్నాగైర్హయైశ్చైవ సింహమర్కటవాహనాః విమానేషు తథారూఢా హేమచిత్రేషు వై గణాః
రథాలు, ఏనుగులు, కుదిరాళ్లు మీద, సింహాలు, కోతులు వంటి వాహనాలపై, అలాగే బంగారు అలంకరణలతో ఉన్న విమానాలలో గణాలు ఎక్కారు.
భేరీమృదఙ్గకాద్యైశ్ చ పణవానకగోముఖైః వాదిత్రైర్వివిధైశ్చాన్యైః పటహైరేకపుష్కరైః
బెరులు, మృదంగాలు, పణవాలు, అనకాలు, గోముఖాలు వంటి అనేక రకాల వాద్యాలతో పాటు పటహాలు, ఏకపుష్కరాలు వంటి వాద్యాలు కూడా వాయించబడుతున్నాయి.
భేరీమురజసంనాదైర్ ఆడమ్బరకడిణ్డిమైః మర్దలైర్వేణువీణాభిర్ వివిధైస్తాలనిఃస్వనైః
బెరులు, మురజాలు, పెద్ద శబ్దం చేసే కడిండిమాలు, మర్దలాలు, వంశీలు, వీణలు, రకరకాల తాళాల మ్రోగులతో కూడిన సంగీతం వినిపిస్తోంది.
దర్దురైస్తలఘాతైశ్ చ కచ్ఛపైః పణవైరపి వాద్యమానైర్మహాయోగా ఆజగ్ముర్దేవసంసదమ్
దర్దురాలు, తాళం మోగింపులు, కచ్చపాలు, పణవాలు వాయించబడుతూ, మహాయోగులు ఆ దేవసభలోకి ప్రవేశించారు.
తే గణేశా మహాసత్త్వాః సర్వదేవేశ్వరేశ్వరాః ప్రణమ్య దేవం దేవీం చ ఇదం వచనమ్ అబ్రువన్
ఆ గణాధిపతులు, గొప్ప బలశాలులు, సమస్త దేవతలకు అధిపతులు, దేవుడికి, దేవికి నమస్కరించి ఇలా పలికారు.