సమ్పూజ్య చైవం త్రిదశేశ్వరాద్యైః స్తుత్వా స్తుతం దేవమజేయమీశమ్ విజ్ఞాపయామాస నిరీక్ష్య భక్త్యా జనార్దనాయ ప్రణిపత్య మూర్ధ్నా
ఇలా త్రిదశాధిపతులతో పాటు ఆ అపరాజితుడైన దేవుని పూజించి, స్తుతించి, భక్తితో తల వంచి జనార్దనుని సమర్పణగా తెలియజేశారు.
భగవన్బ్రాహ్మణః కశ్చిద్ దధీచ ఇతి విశ్రుతః ధర్మవేత్తా వినీతాత్మా సఖా మమ పురాభవత్
ప్రభూ, దధీచ అని ప్రసిద్ధి చెందిన ఒక బ్రాహ్మణుడు ఉండేవాడు. ధర్మాన్ని బాగా తెలిసినవాడు, నియమంగా ఉండేవాడు, నా మిత్రుడిగా ఉండేవాడు.
అవధ్యః సర్వదా సర్వైః శఙ్కరార్చనతత్పరః సావజ్ఞం వామపాదేన స మాం మూర్ధ్ని సదస్యథ
అతడు ఎవరూ చంపలేనివాడు, శంకరుని ఆరాధనలో నిమగ్నుడై ఉండేవాడు. సభలో నన్ను అగౌరవంగా ఎడమ కాలితో తలపై తన్నాడు.
తాడయామాస దేవేశ విష్ణో విశ్వజగత్పతే ఉవాచ చ మదావిష్టో న బిభేమీతి సర్వతః
దేవతల అధినాయకుడా, విష్ణూ, జగత్తు పాలకుడా, అతడు నన్ను కొట్టి, గర్వంతో 'నాకు ఎవరినీ భయం లేదు' అని అన్నాడు.
జేతుమిచ్ఛామి తం విప్రం దధీచం జగదీశ్వర యథా హితం తథా కర్తుం త్వమర్హసి జనార్దన
జగత్తు అధినాయకుడా, ఆ బ్రాహ్మణుడైన దధీచుని నేను ఓడించాలనుకుంటున్నాను. నీకు ఏది యోగ్యమో అదే చేయాలి, జనార్దనా.
జ్ఞాత్వా సో ఽపి దధీచస్య హ్య్ అవధ్యత్వం మహాత్మనః సస్మార చ మహేశస్య ప్రభావమతులం హరిః
దధీచుని ఎవ్వరూ చంపలేరని తెలుసుకున్న హరి, మహేశ్వరుని అపారమైన శక్తిని స్మరించాడు.
ఏవం స్మృత్వా హరిః ప్రాహ బ్రహ్మణః క్షుతసంభవమ్ విప్రాణాం నాస్తి రాజేన్ద్ర భయమేత్య మహేశ్వరమ్
హరి ఇలా ఆలోచించి అన్నాడు: రాజా, బ్రహ్మదేవుని ఆకలితో పుట్టిన బ్రాహ్మణులకు మహేశ్వరుని నుండి ఎలాంటి భయం ఉండదు.
విశేషాద్రుద్రభక్తానామ్ అభయం సర్వదా నృప నీచానామపి సర్వత్ర దధీచస్యాస్య కిం పునః
రాజా, ముఖ్యంగా రుద్రుని భక్తులకు ఎప్పుడూ భయం ఉండదు. కనీసం నీచులకు కూడా ఎక్కడైనా భయం లేదు. మరి దధీచునికి ఏముంటుంది?
తస్మాత్తవ మహాభాగ విజయో నాస్తి భూపతే దుఃఖం కరోమి విప్రస్య శాపార్థం ససురస్య మే
కాబట్టి మహాభాగుడా, నీకు విజయం సాధ్యం కాదు రాజా. నేను బ్రాహ్మణుడికి, దేవతలతో పాటు శాపం కోసం బాధను కలిగిస్తాను.
భవితా తస్య శాపేన దక్షయజ్ఞే సురైః సమమ్ వినాశో మమ రాజేన్ద్ర పునరుత్థానమేవ చ
రాజా, అతని శాపం వల్ల దక్షయజ్ఞంలో నాకు, దేవతలతో పాటు నాశనం జరుగుతుంది. ఆ తరువాత మళ్లీ పునరుత్థానం జరుగుతుంది.
తస్మాత్సమేత్య విప్రేన్ద్రం సర్వయత్నేన భూపతే కరోమి యత్నం రాజేన్ద్ర దధీచవిజయాయ తే
అందువల్ల, బ్రాహ్మణులలో శ్రేష్ఠుడవైన నిన్ను చేరి, రాజా, దధీచునిపై నీ విజయానికి నా వంతుగా అన్ని ప్రయత్నాలు చేస్తాను.
శ్రుత్వా వాక్యం క్షుపః ప్రాహ తథాస్త్వితి జనార్దనమ్ భగవానపి విప్రస్య దధీచస్యాశ్రమం యయౌ
ఆ మాటలు విని, క్షుపుడు జనార్దనునికి 'అలా జరగనీ' అని చెప్పాడు. ఆ భగవంతుడు కూడా ఆ బ్రాహ్మణుడైన దధీచుని ఆశ్రమానికి వెళ్లాడు.
ఆస్థాయ రూపం విప్రస్య భగవాన్ భక్తవత్సలః దధీచమాహ బ్రహ్మర్షిమ్ అభివన్ద్య జగద్గురుః
భక్తులకు దయగల భగవంతుడు బ్రాహ్మణుని రూపంలోకి వచ్చి, జగద్గురువైన దధీచుని నమస్కరించి, అతనితో మాట్లాడాడు.
భోభో దధీచ బ్రహ్మర్షే భవార్చనరతావ్యయ వరమేకం వృణే త్వత్తస్ తం భవాన్దాతుమర్హతి
ఓ దధీచా! బ్రాహ్మణులలో మహర్షీ, నీవు ఎప్పుడూ భగవంతుని ఆరాధనలో నిమగ్నుడవు. నేను నీ దగ్గర ఒక వరం అడుగుతున్నాను. దయచేసి అది నాకు ఇవ్వాలి.
యాచితో దేవదేవేన దధీచః ప్రాహ విష్ణునా జ్ఞాతం తవేప్సితం సర్వం న బిభేమి తవాప్యహమ్
దేవతల అధిపతియైన విష్ణువు అడిగినప్పుడు, దధీచుడు ఇలా అన్నాడు: 'నీకు కావలసినది నాకు తెలుసు. నీకు కూడా నేను భయపడను.'
భవాన్ విప్రస్య రూపేణ ఆగతో ఽసి జనార్దన భూతం భవిష్యం దేవేశ వర్తమానం జనార్దన
జనార్దనా! నువ్వు బ్రాహ్మణుని రూపంలో వచ్చావు. దేవతల అధిపతీ! నువ్వు గతం, భవిష్యత్తు, వర్తమానం అన్నీ.
జ్ఞాతం ప్రసాదాద్రుద్రస్య ద్విజత్వం త్యజ సువ్రత ఆరాధితో ఽసి దేవేశ క్షుపేణ మధుసూదన
రుద్రుని అనుగ్రహంతో నాకు తెలిసింది. ఓ దృఢవ్రతుడా! ఈ బ్రాహ్మణ రూపాన్ని వదిలేయి. క్షుపుడు నిన్ను భక్తితో ఆరాధించాడు, మధుసూదనా!
జానే తవైనాం భగవన్ భక్తవత్సలతాం హరే స్థానే తవైషా భగవన్ భక్తవాత్సల్యతా హరే
ఓ భగవంతుడా! నీ భక్తులపై నీకు ఎంత ప్రేమ ఉందో నాకు తెలుసు, హరివా! భక్తులపై నీ ప్రేమ నీకు తగినదే, హరివా!
అస్తి చేద్భగవన్ భీతిర్ భవార్చనరతస్య మే వక్తుమర్హసి యత్నేన వరదాంబుజలోచన
ఓ భగవంతుడా! నేను భగవంతుని ఆరాధనలో నిమగ్నుడిని. నాలో ఏదైనా భయం ఉంటే, దయచేసి నీవు నన్ను గట్టిగా చెప్పాలి, వరదాయిని కమలనయనుడా!
వదామి న మృషా తస్మాన్ న బిభేమి జనార్దన న బిభేమి జగత్యస్మిన్ దేవదైత్యద్విజాదపి
కాబట్టి, నేను నిజమే చెబుతున్నాను, జనార్దనా! నేను భయపడను. ఈ లోకంలో దేవుడు, దైత్యుడు, బ్రాహ్మణుడు ఎవ్వరినైనా నేను భయపడను.
శ్రుత్వా వాక్యం దధీచస్య తదాస్థాయ జనార్దనః స్వరూపం సస్మితం ప్రాహ సంత్యజ్య ద్విజతాం క్షణాత్
దధీచుని మాటలు విని, జనార్దనుడు వెంటనే బ్రాహ్మణుని రూపాన్ని వదిలి, తన స్వరూపంలో చిరునవ్వుతో మాట్లాడాడు.
భయం దధీచ సర్వత్ర నాస్త్యేవ తవ సువ్రత భవార్చనరతో యస్మాద్ భవాన్ సర్వజ్ఞ ఏవ చ
ఓ దధీచా! నీకు ఎక్కడా ఎలాంటి భయం లేదు, దృఢవ్రతుడా! ఎందుకంటే నీవు భగవంతుని ఆరాధనలో నిమగ్నుడవు, అంతా తెలిసినవాడవు కూడా.
బిభేమీతి సకృద్వక్తుం త్వమర్హసి నమస్తవ నియోగాన్మమ విప్రేన్ద్ర క్షుపం ప్రతి సదస్యథ
నీవు ఒక్కసారి 'నేను భయపడుతున్నాను' అని చెప్పాలి. నీకు నమస్కారం! నా ఆజ్ఞతో, బ్రాహ్మణులలో శ్రేష్ఠుడా, సభలో క్షుపునికి ఇది చెప్పు.
ఏవం శ్రుత్వాపి తద్వాక్యం సాన్త్వం విష్ణోర్మహామునిః న బిభేమీతి తం ప్రాహ దధీచో దేవసత్తమమ్
విష్ణువు చెప్పిన ఆ సాంత్వన మాటలు విన్నా, మహర్షి దధీచుడు ఆ దేవతలలో శ్రేష్ఠుడైనవాడికి 'నేను భయపడను' అని చెప్పాడు.
ప్రభావాద్దేవదేవస్య శంభోః సాక్షాత్పినాకినః శర్వస్య శఙ్కరస్యాస్య సర్వజ్ఞస్య మహామునిః
దేవతల దేవుడైన శంభువు, పినాకధారి శర్వుడు, శంకరుడు, సర్వజ్ఞుడు అయిన మహర్షి ప్రభావంతో—
తతస్తస్య మునేః శ్రుత్వా వచనం కుపితో హరిః చక్రముద్యమ్య భగవాన్ దిధక్షుర్మునిసత్తమమ్
ఆ మహర్షి మాటలు విని, హరిదేవుడు కోపంతో తన చక్రాన్ని పైకి ఎత్తి, ఆ మహర్షులలో శ్రేష్ఠుడిని కాల్చడానికి సిద్ధమయ్యాడు.
అభవత్కుణ్ఠితాగ్రం హి విష్ణోశ్చక్రం సుదర్శనమ్ ప్రభావాద్ధి దధీచస్య క్షుపస్యైవ హి సంనిధౌ
అయితే, క్షుపుని సమక్షంలో, దధీచుని ప్రభావంతో విష్ణువు సుదర్శన చక్రం ముందువైపు ముదిరిపోయింది.
దృష్ట్వా తత్కుణ్ఠితాగ్రం హి చక్రం చక్రిణమాహ సః దధీచః సస్మితం సాక్షాత్ సదసద్వ్యక్తికారణమ్
తన చక్రం ముందువైపు ముదిరిపోయినదాన్ని చూసి, చక్రధారి విష్ణువుతో దధీచుడు చిరునవ్వుతో, జగత్తు, అజగత్తు కారణమైనవాడిగా మాట్లాడాడు.
భగవన్ భవతా లబ్ధం పురాతీవ సుదారుణమ్ సుదర్శనమితి ఖ్యాతం చక్రం విష్ణో ప్రయత్నతః
ప్రభూ! మీరు ఎంతో శ్రమతో పురాతన కాలంలో సంపాదించిన సుదర్శన చక్రం, విష్ణువు ఆయుధంగా ప్రసిద్ధి చెందింది.
భవస్యైతచ్ఛుభం చక్రం న జిఘాంసతి మామిహ బ్రహ్మాస్త్రాద్యైస్తథాన్యైర్హి ప్రయత్నం కర్తుమర్హసి
భవుని ఈ శుభమైన చక్రం నన్ను హానిచేయాలని ఇక్కడ ఆశపడటం లేదు. అందువల్ల బ్రహ్మాస్త్రాలు ఇతర ఆయుధాలతో కూడి ప్రయత్నించాలి.