లిఙ్గపురాణమ్

వర్ణాశ్రమవినిర్ముక్తా వర్ణాశ్రమపరాయణైః

వర్ణాశ్రమ ధర్మాల నుండి విముక్తులైనవారు, వర్ణాశ్రమ ధర్మాలకు నిబద్ధులైనవారు—

ఇదానీం శ్రోతుమిచ్ఛామి పురా దారువనే విభో ప్రవృత్తం తద్వనస్థానాం తపసా భావితాత్మనామ్

ప్రభూ, ఇప్పుడు నేను పూర్వం దారువనంలో జరిగిన సంగతిని, అక్కడ తపస్సుతో పవిత్రమైన మనస్సు కలిగిన వనవాసుల విషయాన్ని వినాలనుకుంటున్నాను.

కథం దారువనం ప్రాప్తో భగవాన్నీలలోహితః వికృతం రూపమాస్థాయ చోర్ధ్వరేతా దిగమ్బరః

భగవంతుడు నీలలోహితుడు, విచిత్రమైన రూపాన్ని ధరించి, శుక్లాన్ని పైకి నిలిపి, దిక్కులు మాత్రమే వస్త్రముగా ధరించి, దారువనానికి ఎలా వచ్చాడు?

కిం ప్రవృత్తం వనే తస్మిన్ రుద్రస్య పరమాత్మనః వక్తుమర్హసి తత్త్వేన దేవదేవస్య చేష్టితమ్

ఆ వనంలో రుద్రుని, పరమాత్ముని గురించి ఏమి జరిగింది? దేవతల దేవుడు అక్కడ చేసిన కార్యాన్ని నిజంగా చెప్పాలి.

తస్య తద్వచనం శ్రుత్వా శ్రుతిసారవిదాం వరః శిలాదసూనుర్భగవాన్ ప్రాహ కించిద్భవం హసన్

ఆ మాటలు విని, శాస్త్రసారాన్ని తెలిసినవారిలో శ్రేష్ఠుడు అయిన శిలాదుని కుమారుడు భగవంతుడు కొంత నవ్వుతూ ఇలా చెప్పాడు.

మునయో దారుగహనే తపస్తేపుః సుదారుణమ్ తుష్ట్యర్థం దేవదేవస్య సదారతనయాగ్నయః

మునులు దారువనంలో భార్యలు, కుమారులు, అగ్నులతో కలిసి దేవతల దేవుడిని సంతృప్తిపర్చేందుకు తీవ్రమైన తపస్సు చేశారు.

తుష్టో రుద్రో జగన్నాథశ్ చేకితానో వృషధ్వజః ధూర్జటిః పరమేశానో భగవాన్నీలలోహితః

రుద్రుడు, జగన్నాథుడు, జ్ఞానవంతుడు, వృషధ్వజుడు, జటాధారి, పరమేశ్వరుడు, భగవంతుడు నీలలోహితుడు సంతోషపడ్డాడు.

ప్రవృత్తిలక్షణం జ్ఞానం జ్ఞాతుం దారువనౌకసామ్ పరీక్షార్థం జగన్నాథః శ్రద్ధయా క్రీడయా చ సః

దారువనవాసులలో కర్మలక్షణమైన జ్ఞానాన్ని తెలుసుకోవాలని, పరీక్షార్థంగా, భక్తితో, క్రీడగా జగన్నాథుడు ఆ పని చేశాడు.

నివృత్తిలక్షణజ్ఞానప్రతిష్ఠార్థం చ శఙ్కరః దేవదారువనస్థానాం ప్రవృత్తిజ్ఞానచేతసామ్

దైవదారువనంలో ఉన్న, కర్మజ్ఞానంలో మనస్సు పెట్టినవారిలో విరక్తి లక్షణమైన జ్ఞానాన్ని స్థాపించేందుకు శంకరుడు ప్రయత్నించాడు.

వికృతం రూపమాస్థాయ దిగ్వాసా విషమేక్షణః ముగ్ధో ద్విహస్తః కృష్ణాఙ్గో దివ్యం దారువనం యయౌ

విచిత్రమైన రూపాన్ని ధరించి, దిక్కులు వస్త్రముగా, కళ్ళు అసమానంగా, మూర్ఖుడిలా, రెండు చేతులతో, నల్లని దేహంతో, దివ్యమైన దారువనానికి వెళ్లాడు.

మన్దస్మితం చ భగవాన్ స్త్రీణాం మనసిజోద్భవమ్ భ్రూవిలాసం చ గానం చ చకారాతీవ సుందరః

భగవంతుడు మృదువైన చిరునవ్వుతో, స్త్రీల మనస్సులో మన్మథుడి ప్రభావంతో, కనుబొమ్మల క్రీడను, పాటను చూపిస్తూ, అత్యంత అందంగా కనిపించాడు.

సంప్రోక్ష్య నారీవృన్దం వై ముహుర్ముహురనఙ్గహా అనఙ్గవృద్ధిమ్ అకరోద్ అతీవ మధురాకృతిః

ఆ మన్మథద్వేషి మళ్లీ మళ్లీ ఆడవాళ్లపై తటాకం చల్లగా, వారి మనసులో కోరికలు మరింత పెరిగేలా చేశాడు. అతని రూపం ఎంతో ఆకర్షణీయంగా, మధురంగా మెరిసింది.

వనే తం పురుషం దృష్ట్వా వికృతం నీలలోహితమ్ స్త్రియః పతివ్రతాశ్చాపి తమేవాన్వయురాదరాత్

ఆ అడవిలో నీలం, ఎరుపు రంగులతో విచిత్రంగా ఉన్న ఆ పురుషుడిని చూసి, భర్తలకు అంకితమైన ఆడవాళ్లూ, మరొకరిలా గౌరవంతో అతని వెంట వెళ్లారు.

వనోటజద్వారగతాశ్ చ నార్యో విస్రస్తవస్త్రాభరణా విచేష్టాః లబ్ధ్వా స్మితం తస్య ముఖారవిన్దాద్ ద్రుమాలయస్థాస్ తమ్ అథాన్వయుస్తాః

వనంలో తమ గుడిసెల తలుపుల దగ్గర నిలబడి, వస్త్రాలు, ఆభరణాలు సడలిపోయి, చలించిపోతూ ఉన్న ఆడవాళ్లు, అతని ముఖంలోనుంచి చిరునవ్వు చూసిన వెంటనే, చెట్ల మధ్య నివసించే వారు కూడా అతని వెంట నడిచారు.

దృష్ట్వా కాశ్చిద్భవం నార్యో మదఘూర్ణితలోచనాః విలాసబాహ్యాస్తాశ్చాపి భ్రూవిలాసం ప్రచక్రిరే

కొంతమంది ఆడవాళ్లు భవుడిని చూసి, మదంతో కన్నులు తిప్పుతూ, మర్యాదలు మరిచి, కనురెప్పలతో సంకేతాలు చేశారు.

అథ దృష్ట్వాపరా నార్యః కించిత్ ప్రహసితాననాః కించిద్ విస్రస్తవసనాః స్రస్తకాఞ్చీగుణా జగుః

మరికొంతమంది ఆడవాళ్లు అతన్ని చూసి, కొంత నవ్వుతూ, ముఖాలు వెలిగిపోతూ, కొందరి వస్త్రాలు జారిపోతూ, కంచులు సడలిపోతూ, పాటలు పాడటం మొదలుపెట్టారు.

కాశ్చిత్తదా తం విపినే తు దృష్ట్వా విప్రాఙ్గనాః స్రస్తనవాంశుకం వా స్వాన్స్వాన్విచిత్రాన్ వలయాన్ప్రవిధ్య మదాన్వితా బన్ధుజనాంశ్ చ జగ్ముః

ఆ సమయంలో, కొంతమంది బ్రాహ్మణుల ఆడవాళ్లు, అడవిలో అతన్ని చూసి, కొత్త పట్టు వస్త్రాలు జారిపోతూ, చేతిలో ఉన్న రంగురంగుల గాజులు విసిరేసి, మత్తులో తమ బంధువుల దగ్గరకు వెళ్లిపోయారు.

కాచిత్తదా తం న వివేద దృష్ట్వా వివాసనా స్రస్తమహాంశుకా చ శాఖావిచిత్రాన్ విటపాన్ప్రసిద్ధాన్ మదాన్వితా బన్ధుజనాంస్తథాన్యాః

అప్పుడు ఒక ఆడవాడు అతన్ని చూసినా, ఎవరో గుర్తించలేక, వస్త్రాలు జారిపోతూ, పెద్ద వస్త్రం కూడా సడలిపోతూ, మత్తులో ప్రసిద్ధమైన చెట్టు కొమ్మల దగ్గరికి వెళ్లింది. అలాగే ఇతర బంధువులు కూడా వెళ్లారు.

కాశ్చిజ్జగుస్తం ననృతుర్ నిపేతుశ్ చ ధరాతలే నిషేదుర్గజవచ్చాన్యా ప్రోవాచ ద్విజపుఙ్గవాః

కొంతమంది ఆడవాళ్లు అతనికి పాటలు పాడారు, మరికొందరు నాట్యం చేశారు, ఇంకొందరు నేలపై పడిపోయారు. ఇంకొంతమంది ఏనుగుల్లా కూర్చున్నారు, మరికొందరు బ్రాహ్మణులలో శ్రేష్ఠుడితో మాట్లాడారు.

అన్యోన్యం సస్మితం ప్రేక్ష్య చాలిలిఙ్గుః సమన్తతః నిరుధ్య మార్గం రుద్రస్య నైపుణాని ప్రచక్రిరే

వారు పరస్పరం నవ్వుతూ చూసుకుంటూ, చుట్టూ ఒకరినొకరు ఆలింగనం చేసుకున్నారు. రుద్రుని దారిని అడ్డగించి, తమ నైపుణ్యాన్ని ప్రదర్శించారు.

కో భవానితి చాహుస్తం ఆస్యతామితి చాపరాః కుత్రేత్యథ ప్రసీదేతి జజల్పుః ప్రీతమానసాః

కొంతమంది 'మీరు ఎవరు?' అని అడిగారు. మరికొందరు 'ఇక్కడ కూర్చోండి' అన్నారు. తరువాత, హర్షభరిత హృదయాలతో, 'మీరు ఎక్కడి వారు? దయచేసి కరుణ చూపండి' అని అడిగారు.

విపరీతా నిపేతుర్వై విస్రస్తాంశుకమూర్ధజాః పతివ్రతాః పతీనాం తు సంనిధౌ భవమాయయా

కొంతమంది ఆడవాళ్లు, జుట్టు, వస్త్రాలు జారిపోతూ, తలకిందులుగా పడిపోయారు. భర్తల సమక్షంలో ఉన్న పతివ్రతలు కూడా భవుని మాయ వల్ల అలా అయ్యారు.

దృష్ట్వా శ్రుత్వా భవస్తాసాం చేష్టావాక్యాని చావ్యయః శుభం వాప్యశుభం వాపి నోక్తవాన్పరమేశ్వరః

ఆ ఆడవాళ్ల ప్రవర్తనను, మాటలను భవుడు చూసి, వినిపించి, అది మంగళమయమైనదా, అమంగళమైనదా అని తేడా లేకుండా, పరమేశ్వరుడు ఏమీ మాట్లాడలేదు.

దృష్ట్వా నారీకులం విప్రాస్ తథాభూతం చ శఙ్కరమ్ అతీవ పరుషం వాక్యం జజల్పుస్తే మునీశ్వరాః

ఆడవాళ్ల గుంపును, ఆ స్థితిలో శంకరుడిని చూసి, బ్రాహ్మణులు, ఆ మహర్షులు, చాలా కఠినంగా మాట్లాడారు.

తపాంసి తేషాం సర్వేషాం ప్రత్యాహన్యన్త శఙ్కరే యథాదిత్యప్రకాశేన తారకా నభసి స్థితాః

శంకరుని వల్ల వారి తపస్సు అంతా నశించిపోయింది. అది ఆకాశంలో నక్షత్రాలు, సూర్యుని వెలుతురుతో కనబడకుండా పోయినట్లే.

శ్రూయతే ఋషిశాపేన బ్రహ్మణస్తు మహాత్మనః సమృద్ధశ్రేయసాం యోనిర్ యజ్ఞా వై నాశమాప్తవాన్

ఒక ఋషి శాపంతో, మహాత్ముడైన బ్రహ్మదేవుడికీ, సంపదకు మూలమైన యజ్ఞాలు నశించిపోయినట్టు విన్నాము.

భృగోర్ అపి చ శాపేన విష్ణుః పరమవీర్యవాన్ ప్రాదుర్భావాన్దశ ప్రాప్తో దుఃఖితశ్ చ సదా కృతః

భృగుమహర్షి శాపంతో, పరాక్రమశాలి విష్ణువు పదిసార్లు అవతారాలు తీసుకోవాల్సి వచ్చిందీ, ఎప్పుడూ దుఃఖంలో ఉండాల్సి వచ్చింది.

ఇన్ద్రస్యాపి చ ధర్మజ్ఞ ఛిన్నం సవృషణం పురా ఋషిణా గౌతమేనోర్వ్యాం క్రుద్ధేన వినిపాతితమ్

ధర్మాన్ని బాగా తెలిసిన ఇంద్రుడికీ, ఒకసారి గౌతమ మహర్షి కోపంతో, వృషణాలను కోసి భూమిపై పడేసాడు.

గర్భవాసో వసూనాం చ శాపేన విహితస్ తథా ఋషీణాం చైవ శాపేన నహుషః సర్పతాం గతః

ఋషుల శాపంతో వసువులు గర్భంలో నివసించాల్సి వచ్చింది. అలాగే, ఋషుల శాపంతో నహుషుడు పాము అవతారం తీసుకున్నాడు.