ప్రాప్తిస్తథోత్తరం పత్రం ప్రాకామ్యం పావకస్య తు ఈశిత్వం నైరృతం పత్రం వశిత్వం వాయుగోచరే
తూర్పు దిక్కు పత్రంగా పొందడం, దక్షిణ దిక్కు అగ్ని సంబంధమైన పత్రంగా ఆకాంక్షను సాధించటం, పడమర దిక్కు నైరుతి సంబంధమైన పత్రంగా అధికారం, ఉత్తర దిక్కు వాయువు ప్రాంతంలో నియంత్రణగా చెప్పబడింది.
సర్వజ్ఞత్వం తథైశాన్యం కర్ణికా సోమ ఉచ్యతే సోమస్యాధస్ తథా సూర్యస్ తస్యాధః పావకః స్వయమ్
ఈశాన్య దిక్కు సర్వజ్ఞతగా, మధ్యభాగాన్ని సోమగా పిలుస్తారు. సోమం కింద సూర్యుడు, ఆ సూర్యుని కింద అగ్ని స్వయంగా ఉన్నాడు.
ధర్మాదయో విదిక్ష్వేతే త్వ్ అనన్తం కల్పయేత్క్రమాత్ అవ్యక్తాదిచతుర్దిక్షు సోమస్యాన్తే గుణత్రయమ్
ధర్మాదులు ఇతర గుణాలు మధ్యదిక్కుల్లో ఉంటాయి. అవ్యక్తం మొదలుకొని నాలుగు ప్రధాన దిక్కులు, నాలుగు మధ్యదిక్కుల్లో అనంతత్వాన్ని క్రమంగా ఊహించాలి. సోమం చివర మూడు గుణాలు ఉంటాయి.
ఆత్మత్రయం తతశ్చోర్ధ్వం తస్యాన్తే శివపీఠికా సద్యోజాతం ప్రపద్యామీత్య్ ఆవాహ్య పరమేశ్వరమ్
ఆ తరువాత పైభాగంలో ఆత్మ త్రయం ఉంటుంది. వాటి చివర శివుని పీఠం ఉంటుంది. 'సద్యోజాతాన్ని ఆశ్రయిస్తున్నాను' అనే మంత్రంతో పరమేశ్వరుని ఆహ్వానించాలి.
వామదేవేన మన్త్రేణ స్థాపయేదాసనోపరి సాన్నిధ్యం రుద్రగాయత్ర్యా అఘోరేణ నిరుధ్య చ
వామదేవ మంత్రంతో ఆయనను ఆసనంపై ప్రతిష్ఠించాలి. రుద్ర గాయత్రి మంత్రంతో సమీపాన్ని కోరాలి. అఘోర మంత్రంతో నియమించాలి.
ఈశానః సర్వవిద్యానామ్ ఇతి మన్త్రేణ పూజయేత్ పాద్యమాచమనీయం చ విభోశ్చార్ఘ్యం ప్రదాపయేత్
'ఈశానః సర్వవిద్యానాం' అనే మంత్రంతో పూజ చేసి, పాద్యాన్ని, ఆచమనీయం, అర్ఘ్యం ప్రభువుకు సమర్పించాలి.
స్నాపయేద్విధినా రుద్రం గన్ధచన్దనవారిణా పఞ్చగవ్యవిధానేన గృహ్య పాత్రే ఽభిమన్త్ర్య చ
గంధం, చందనం కలిపిన నీటితో, పంచగవ్య విధానాన్ని పాటిస్తూ, పాత్రలో తీసుకుని అభిమంత్రణ చేసి, రుద్రుని స్నానము చేయించాలి.
ప్రణవేనైవ గవ్యైస్తు స్నాపయేచ్చ యథావిధి ఆజ్యేన మధునా చైవ తథా చేక్షురసేన చ
ఓం మంత్రంతో పంచగవ్యాలతో స్నానం చేయించాలి. అలాగే నెయ్యి, తేనె, చెరకు రసంతో కూడా స్నానం చేయాలి.
పుణ్యైర్ద్రవ్యైర్మహాదేవం ప్రణవేనాభిషేచయేత్ జలభాణ్డైః పవిత్రైస్తు మన్త్రైస్తోయం క్షిపేత్తతః
పుణ్యమైన పదార్థాలతో మహాదేవుని ఓం మంత్రంతో అభిషేకించాలి. తరువాత పవిత్ర పాత్రలతో, శుద్ధి మంత్రాలతో నీటిని పోయాలి.
శుద్ధిం కృత్వా యథాన్యాయం సితవస్త్రేణ సాధకః కుశాపామార్గకర్పూరజాతిపుష్పకచమ్పకైః
విధిగా శుద్ధి చేసి, తెల్ల వస్త్రంతో, కుశ, అపామార్గ, కర్పూరం, జాతిపువ్వు, చంపకపువ్వులతో పూజించాలి.
కరవీరైః సితైశ్చైవ మల్లికాకమలోత్పలైః ఆపూర్య పుష్పైః సుశుభైః చన్దనాద్యైశ్ చ తజ్జలమ్
తెల్ల కరవీర, మల్లెపువ్వులు, తామర, నీల ఉట్తలపువ్వులతో, అందమైన పుష్పాలు, చందనం కలిపి, ఆ నీటిని సిద్ధం చేయాలి.
న్యసేన్మన్త్రాణి తత్తోయే సద్యోజాతాదికాని తు సువర్ణకలశేనాథ తథా వై రాజతేన వా
సద్యోజాత మొదలైన మంత్రాలను ఆ నీటిలో ఉంచాలి. బంగారు లేదా వెండి పాత్రలో ఈ కార్యాన్ని చేయాలి.
తామ్రేణ పద్మపత్రేణ పాలాశేన దలేన వా శంఖేన మృన్మయేనాథ శోధితేన శుభేన వా
లేదా రాగి పాత్ర, తామర ఆకుతో, పాలాశ దళంతో, శంఖంతో, శుద్ధమైన మట్టి పాత్రతో లేదా మరే శుభ్రమైన పాత్రతో చేయవచ్చు.
సకూర్చేన సపుష్పేణ స్నాపయేన్మన్త్రపూర్వకమ్ మన్త్రాణి తే ప్రవక్ష్యామి శృణు సర్వార్థసిద్ధయే
కుశతో, పువ్వులతో, మంత్రపూర్వకంగా స్నానం చేయించాలి. అన్ని ఫలితాల కోసం నేను చెప్పబోయే మంత్రాలను విను.
యైర్లిఙ్గం సకృదప్యేవం స్నాప్య ముచ్యేత మానవః పవమానేన మన్త్రజ్ఞాః తథా వామీయకేన చ
ఈ మంత్రాలతో ఒక్కసారి లింగాన్ని స్నానం చేయించినా మనిషికి విముక్తి కలుగుతుంది. పవమాన మంత్రంతో, అలాగే వామీయక మంత్రంతో చేయాలి.
రుద్రేణ నీలరుద్రేణ శ్రీసూక్తేన శుభేన చ రజనీసూక్తకేనైవ చమకేన శుభేన చ
రుద్ర మంత్రంతో, నీలరుద్ర మంత్రంతో, శుభమైన శ్రీసూక్తంతో, రజనీసూక్తంతో, శుభమైన చమక మంత్రంతో చేయాలి.
హోతారేణాథ శిరసా అథర్వేణ శుభేన చ శాన్త్యా చాథ పునః శాన్త్యా భారుణ్డేనారుణేన చ
హోతార మంత్రంతో, శిరసా మంత్రంతో, శుభమైన అథర్వ మంత్రంతో, శాంతి మంత్రంతో, మళ్లీ శాంతి మంత్రంతో, భారుండ, అరుణ మంత్రాలతో చేయాలి.
వారుణేన చ జ్యేష్ఠేన తథా వేదవ్రతేన చ తథాన్తరేణ పుణ్యేన సూక్తేన పురుషేణ చ
వారుణ మంత్రంతో, జ్యేష్ఠ మంత్రంతో, వేదవ్రత మంత్రంతో, మరొక పుణ్యమైన సూక్తంతో, పురుష సూక్తంతో కూడా చేయాలి.
త్వరితేనైవ రుద్రేణ కపినా చ కపర్దినా ఆవోసజేతి సామ్నా తు బృహచ్చన్ద్రేణ విష్ణునా
అప్పుడు శీఘ్రంగా జటాజూటధారి రుద్రుడు, కోపిన ముఖం కలిగిన వానరుడు, బృహచ్చంద్రుడైన విష్ణువు కలిసి, 'ఇది స్థాపించబడాలి' అని సామవేదంతో ప్రార్థించారు.
విరూపాక్షేణ స్కన్దేన శతఋగ్భిః శివైస్ తథా పఞ్చబ్రహ్మైశ్ చ సూత్రేణ కేవలప్రణవేన చ
విరూపాక్షుడు, స్కందుడు, అనేక శివులు, ఐదు బ్రహ్మలు, సూత్రంతో పాటు పవిత్రమైన ప్రణవంతో కూడా ఆ విధంగా ఆహ్వానించారు.
స్నాపయేద్దేవదేవేశం సర్వపాపప్రశాన్తయే వస్త్రం శివోపవీతం చ తథా హ్యాచమనీయకమ్
సర్వదేవతల అధిపతిని, పాపాలు తొలగిపోవడానికి స్నానం చేయించాలి. తరువాత వస్త్రం, శివుని యజ్ఞోపవీతం, అలాగే ఆచమనం కోసం నీరు సమర్పించాలి.
గన్ధం పుష్పం తథా ధూపం దీపమన్నం క్రమేణ తు తోయం సుగన్ధితం చైవ పునరాచమనీయకమ్
తరువాత, క్రమంగా, సుగంధద్రవ్యాలు, పువ్వులు, ధూపం, దీపం, అన్నం, మళ్లీ సుగంధమైన నీరు, అలాగే ఆచమనం కోసం నీరు సమర్పించాలి.
ముకుటం చ శుభం ఛన్నం తథా వై భూషణాని చ దాపయేత్ప్రణవేనైవ ముఖవాసాదికాని చ
అందమైన, మూతపెట్టిన మకుటాన్ని, అలంకారాలను, ప్రణవంతో కూడిన నోటి పరిమళాలు మొదలైనవి కూడా సమర్పించాలి.
తతః స్ఫటికసంకాశం దేవం నిష్కలమక్షరమ్ కారణం సర్వదేవానాం సర్వలోకమయం పరమ్
తర్వాత, స్ఫటికంలా ప్రకాశించే, అవిభాజ్యమైన, నశించని, అన్ని దేవతలకు కారణమైన, అన్ని లోకాలలో వ్యాపించిన పరమాత్మను ధ్యానించాలి.
బ్రహ్మేన్ద్రవిష్ణురుద్రాద్యైర్ ఋషిదేవైర్ అగోచరమ్ వేదవిద్భిర్ హి వేదాన్తైస్ త్వ్ అగోచరమితి శ్రుతిః
బ్రహ్మ, ఇంద్ర, విష్ణు, రుద్రుడు మరియు ఇతర ఋషులు, దేవతలకు కూడా ఆయన గ్రహణానికి అందరు కాదు. వేదాలు, వేదాంతాలను తెలిసినవారికి కూడా ఆయన అందని వాడు అని వేదం చెబుతోంది.
ఆదిమధ్యాన్తరహితం భేషజం భవరోగిణామ్ శివతత్త్వమితి ఖ్యాతం శివలిఙ్గే వ్యవస్థితమ్
ఆయనకు ఆది, మధ్య, అంతం లేవు. భవసముద్రంలో బాధపడే వారికి ఆయన ఔషధం. శివతత్త్వంగా ప్రసిద్ధి చెందిన ఆయన శివలింగంలో స్థిరంగా ఉన్నాడు.
ప్రణవేనైవ మన్త్రేణ పూజయేల్లిఙ్గమూర్ధని స్తోత్రం జపేచ్చ విధినా నమస్కారం ప్రదక్షిణమ్
ప్రణవ మంత్రంతో లింగం పైభాగాన్ని పూజించాలి. నియమంగా స్తోత్రాలు జపించాలి. నమస్కారం చేసి, ప్రదక్షిణ చేయాలి.
అర్ఘ్యం దత్త్వాథ పుష్పాణి పాదయోస్తు వికీర్య చ ప్రణిపత్య చ దేవేశమ్ ఆత్మన్యారోపయేచ్ఛివమ్
అర్ఘ్యం సమర్పించి, పాదాల వద్ద పువ్వులు చల్లి, దేవతాధిపతికి నమస్కరించి, శివుని తన హృదయంలో స్థాపించినట్లు ధ్యానించాలి.
ఏవం సంక్షిప్య కథితం లిఙ్గార్చనమనుత్తమమ్ ఆభ్యన్తరం ప్రవక్ష్యామి లిఙ్గార్చనమిహాద్య తే
ఇలా లింగార్చన యొక్క ఉత్తమ విధానం సంక్షిప్తంగా చెప్పబడింది. ఇప్పుడు నీకు లోపలి లింగార్చనను ఇక్కడ వివరంగా చెప్పబోతున్నాను.
ఆగ్నేయం సౌరమమృతం బిమ్బం భావ్యం తతోపరి గుణత్రయం చ హృదయే తథా చాత్మత్రయం క్రమాత్
అగ్ని, సూర్యుడు, అమృత స్వరూపమైన బింబాన్ని హృదయంలో ధ్యానించాలి. దాని పైన మూడు గుణాలను, తరువాత క్రమంగా ఆత్మత్రయాన్ని కూడా ధ్యానించాలి.