లిఙ్గపురాణమ్

అనేన విధినా స్నాత్వా సకృత్పూజ్య చ శఙ్కరమ్ బ్రహ్మకూర్చం చ పీత్వా తు సర్వపాపైః ప్రముచ్యతే

ఈ విధంగా స్నానం చేసి, శంకరుడిని ఒక్కసారి పూజించి, బ్రహ్మకూర్చాన్ని సేవించినవాడు అన్ని పాపాల నుండి విముక్తి పొందుతాడు.

త్రివిధం స్నానమాఖ్యాతం దేవదేవేన శంభునా హితాయ బ్రాహ్మణాద్యానాం చతుర్ముఖసుతోత్తమ

దేవదేవుడు శంభుడు, బ్రాహ్మణులు మరియు ఇతరుల మేలుకోసం మూడు రకాల స్నానాలను వివరించాడు, ఓ బ్రహ్మదేవుని ఉత్తమ కుమారా!

వారుణం పురతః కృత్వా తతశ్చాగ్నేయముత్తమమ్ మన్త్రస్నానం తతః కృత్వా పూజయేత్పరమేశ్వరమ్

ముందుగా వారుణ స్నానం చేసి, తరువాత అగ్నేయ స్నానం, ఆ తర్వాత మంత్రస్నానం చేయాలి. అనంతరం పరమేశ్వరుని పూజించాలి.

భావదుష్టో ఽమ్భసి స్నాత్వా భస్మనా చ న శుధ్యతి భావశుద్ధశ్చరేచ్ఛౌచమ్ అన్యథా న సమాచరేత్

మనస్సు అపవిత్రంగా ఉంటే నీటిలో స్నానం చేసినా, బస్మంతో శుద్ధి చేసినా శుద్ధి కలగదు. మనస్సు శుద్ధిగా ఉండాలి, లేదంటే శౌచాన్ని చేయకూడదు.

సరిత్సరస్తడాగేషు సర్వేష్వ్ ఆ ప్రలయం నరః స్నాత్వాపి భావదుష్టశ్చేన్ న శుధ్యతి న సంశయః

ప్రతి నది, సరస్సు, చెరువుల్లో ఎన్ని సార్లు స్నానం చేసినా, మనస్సు అపవిత్రంగా ఉంటే శుద్ధి కలగదు — ఇందులో ఎలాంటి సందేహం లేదు.

నృణాం హి చిత్తకమలం ప్రబుద్ధమభవద్యదా ప్రసుప్తం తమసా జ్ఞానభానోర్భాసా తదా శుచిః

మనుషుల మనస్సు కమలం ఎప్పుడు మేలుకుని ఉంటుందో అప్పుడే అది పవిత్రమవుతుంది; అది అజ్ఞానాంధకారంలో నిద్రపోతే, జ్ఞానరశ్మి వెలుగు వల్లే అది శుద్ధమవుతుంది.

మృచ్ఛకృత్తిలపుష్పం చ స్నానార్థం భసితం తథా ఆదాయ తీరే నిఃక్షిప్య స్నానతీర్థే కుశాని చ

స్నానానికి మట్టి, గోమయం, పువ్వులు, బస్మం తీసుకుని, వాటిని తీరం మీద ఉంచాలి. అలాగే కుశ గడ్డి కూడా స్నానస్థలంలో ఉంచాలి.

ప్రక్షాల్యాచమ్య పాదౌ చ మలం దేహాద్విశోధ్య చ ద్రవ్యైస్తు తీరదేశస్థైస్ తతః స్నానం సమాచరేత్

ముందుగా కాళ్లు కడిగి, ఆచమనం చేసి, శరీరాన్ని తీరం వద్ద దొరికే పదార్థాలతో శుభ్రం చేసి, తరువాత స్నానం చేయాలి.

ఉద్ధృతాసీతిమన్త్రేణ పునర్దేహం విశోధయేత్ మృదాదాయ తతశ్చాన్యద్ వస్త్రం స్నాత్వా హ్యనుల్బణమ్

'ఉద్ధృతాసీతి' మంత్రంతో మళ్లీ శరీరాన్ని శుద్ధి చేసి, మట్టి తీసుకుని, తరువాత మరో వస్త్రాన్ని ధరించి, అపవిత్రమైనది దూరంగా ఉంచి స్నానం చేయాలి.

గన్ధద్వారాం దురాధర్షామ్ ఇతి మన్త్రేణ మన్త్రవిత్ కపిలాగోమయేనైవ ఖస్థేనైవ తు లేపయేత్

'గంధద్వారాం దురాధర్షాం' మంత్రంతో మంత్రజ్ఞుడు కపిలా గోవు గోమయాన్ని, గాలి తాకినదానిని మాత్రమే తీసుకుని, శరీరానికి పూతగా వేసుకోవాలి.

పునః స్నాత్వా పరిత్యజ్య తద్వస్త్రం మలినం తతః శుక్లవస్త్రపరీధానో భూత్వా స్నానం సమాచరేత్

మళ్లీ స్నానం చేసి, పాత మురికి వస్త్రాన్ని తీసేసి, తెల్లని వస్త్రాన్ని ధరించి, ఆ తరువాత స్నానం చేయాలి.

సర్వపాపవిశుద్ధ్యర్థమ్ ఆవాహ్య వరుణం తథా సమ్పూజ్య మనసా దేవం ధ్యానయజ్ఞేన వై భవమ్

అన్ని పాపాల నుండి పూర్తిగా శుద్ధికోసం, వరుణుడిని ఆహ్వానించి, దేవుని మనసులో పూజించి, భవుని ధ్యానయజ్ఞం చేయాలి.

ఆచమ్య త్రిస్తదా తీర్థే హ్య్ అవగాహ్య భవం స్మరన్ పునరాచమ్య విధివద్ అభిమన్త్ర్య మహాజలమ్

మూడు సార్లు ఆచమనం చేసి, తీర్థంలో మునిగి, భవుని స్మరించుకుంటూ, మళ్లీ ఆచమనం చేసి, విధి ప్రకారం పవిత్ర జలాన్ని మంత్రాలతో శుద్ధి చేయాలి.

అవగాహ్య పునస్తస్మిన్ జపేద్వై చాఘమర్షణమ్ తత్తోయే భానుసోమాగ్నిమణ్డలం చ స్మరేద్వశీ

మళ్లీ ఆ నీటిలో మునిగి, అఘమర్షణ మంత్రాన్ని జపించాలి. ఆ నీటిలో సూర్యుడు, చంద్రుడు, అగ్ని వలయాలను స్మరించాలి.

ఆచమ్య చ పునస్తస్మాజ్ జలాదుత్తీర్య మన్త్రవిత్ ప్రవిశ్య తీర్థమధ్యే తు పునః పుణ్యవివృద్ధయే

మళ్లీ ఆచమనం చేసి, నీటిలో నుంచి బయటకు వచ్చి, మంత్రజ్ఞుడు తిరిగి తీర్థ మధ్యలోకి ప్రవేశించి, పుణ్యం పెరగడానికి మళ్లీ స్నానం చేయాలి.

శృఙ్గేణ పర్ణపుటకైః పాలాశైః క్షాలితైస్ తథా సకుశేన సపుష్పేణ జలేనైవాభిషేచయేత్

జింక కొమ్మతో, బాగా కడిగిన పాలాశ ఆకులతో, కుశ గడ్డి, పువ్వులతో కూడిన నీటిని అభిషేకంగా చల్లాలి.

రుద్రేణ పవమానేన త్వరితాఖ్యేన మన్త్రవిత్ తరత్సమన్దీవర్గాద్యైస్ తథా శాన్తిద్వయేన చ

మంత్రజ్ఞుడు రుద్రం, పవమానం, త్వరిత మంత్రాలతో పాటు తరత్సమంది వర్గం, రెండు శాంతి మంత్రాలను కూడా జపించాలి.

శాన్తిధర్మేణ చైకేన పఞ్చబ్రహ్మపవిత్రకైః తత్తన్మన్త్రాధిదేవానాం స్వరూపం చ ఋషీన్ స్మరన్

ఒకే శాంతి విధానంతో, ఐదు బ్రహ్మ పవిత్రతలతో, ఆ మంత్రాలకు అధిపతులైన దేవతల రూపాలను, వాటి ఋషులను మనసులో గుర్తు చేసుకుంటూ,

ఏవం హి చాభిషిచ్యాథ స్వమూర్ధ్ని పయసా ద్విజాః ధ్యాయేచ్చ త్ర్యమ్బకం దేవం హృది పఞ్చాస్యమ్ ఈశ్వరమ్

అలా తలపై నీళ్లు పోసుకున్న తరువాత, ద్విజులు హృదయంలో త్రయంబకుడైన దేవుణ్ణి, ఐదు ముఖాలున్న ఈశ్వరుణ్ణి ధ్యానం చేయాలి.

ఆచమ్యాచమనం కుర్యాత్ స్వసూత్రోక్తం సమీక్ష్య చ పవిత్రహస్తః స్వాసీనః శుచౌ దేశే యథావిధి

తన సూత్రంలో చెప్పిన విధంగా ఆచమనం చేసి, చేతులు శుభ్రంగా ఉంచుకొని, పరిశుద్ధమైన ప్రదేశంలో కూర్చొని, నియమంగా ఉండాలి.

అభ్యుక్ష్య సకుశం చాపి దక్షిణేన కరేణ తు పిబేత్ప్రక్షిప్య త్రిస్తోయం చక్రీ భూత్వా హ్యతన్ద్రితః

తనపై నీళ్లు చల్లి, కుడిచేతిలో దర్భను పట్టుకొని, మూడు సార్లు నీళ్లు తాగాలి. ఆ సమయంలో జాగ్రత్తగా, వలయాకారంగా ఉండాలి.

ప్రదక్షిణం తతః కుర్యాద్ ధింసాపాపప్రశాన్తయే ఏవం సంక్షేపతః ప్రోక్తం స్నానాచమనముత్తమమ్

అనంతరం పాపాలు, హింసలు తొలగిపోవడానికి ప్రదక్షిణ చేయాలి. ఇలా సంక్షిప్తంగా స్నానం, ఆచమన విధానం వివరించబడింది.

సర్వేషాం బ్రాహ్మణానాం తు హితార్థే ద్విజసత్తమాః

ఇవి అన్నీ బ్రాహ్మణులందరికీ మేలు కలిగించేందుకు చెప్పబడినవి, ఓ ఉత్తమ ద్విజులారా!

ఆవాహయేత్తతో దేవీం గాయత్రీం వేదమాతరమ్ ఆయాతు వరదా దేవీత్య్ అనేనైవ మహేశ్వరీమ్

తరువాత వేదమాత గాయత్రీ దేవిని, 'వరాలిచ్చే దేవి రా' అని పిలిచి, అదే విధంగా మహేశ్వరీని కూడా ఆహ్వానించాలి.

పాద్యమాచమనీయం చ తస్యాశ్చార్ఘ్యం ప్రదాపయేత్ ప్రాణాయామత్రయం కృత్వా సమాసీనః స్థితో ఽపి వా

ఆమెకు పాద్యము, ఆచమనము, అర్ఘ్యము సమర్పించి, మూడు విధాల ప్రాణాయామం చేసి, కూర్చుని లేదా నిలబడి ఉండవచ్చు.

సహస్రం వా తదర్ధం వా శతమష్టోత్తరం తు వా గాయత్రీం ప్రణవేనైవ త్రివిధేష్వేకమాచరేత్

ఒకవేళ గాయత్రీని ప్రణవంతో వెయ్యిసార్లు, లేదా దాని సగం, లేదా నూరెనిమిది సార్లు మూడు విధాలుగా ఒక్కొక్కసారి జపించాలి.

అర్ఘ్యం దత్త్వా సమభ్యర్చ్య ప్రణమ్య శిరసా స్వయమ్ ఉత్తమే శిఖరే దేవీత్య్ ఉక్త్వోద్వాస్య చ మాతరమ్

అర్ఘ్యము సమర్పించి, పూజ చేసి, తల వంచి నమస్కరించి, 'ఉత్తమ శిఖరంపై ఉన్న దేవి' అని చెప్పి, ఆ మాతను వీడాలి.

ప్రాచ్యాలోక్యాభివన్ద్యేశాం గాయత్రీం వేదమాతరమ్ కృతాఞ్జలిపుటో భూత్వా ప్రార్థయేద్భాస్కరం తథా

తూర్పు దిశలో చూసి, వేదమాత గాయత్రీకి నమస్కరించి, చేతులు జోడించి, భాస్కరుని కూడా ప్రార్థించాలి.

ఉదుత్యం చ తథా చిత్రం జాతవేదసమేవ చ అభివన్ద్య పునః సూర్యం బ్రహ్మాణం చ విధానతః

ఉదయించే సూర్యునికి, ప్రకాశవంతుడైన జాతవేదస్కు నమస్కరించి, మళ్లీ నియమంగా సూర్యునికి, బ్రహ్మకు నమస్కరించాలి.