లిఙ్గపురాణమ్

ఆకాశేనావృతో వాయుర్ అహంకారేణ శబ్దజః మహతా శబ్దహేతుర్వై ప్రధానేనావృతః స్వయమ్

ఆ గాలిని ఆకాశం చుట్టుకుంది. శబ్దం అహంకారంతో కలిగి ఉంటుంది. శబ్దానికి కారణమైన మహత్తత్వాన్ని ప్రాధానిక ప్రకృతి ఆవరించింది.

సప్తాణ్డావరణాన్యాహుస్ తస్యాత్మా కమలాసనః కోటికోటియుతాన్యత్ర చాణ్డాని కథితాని తు

ఆ అండానికి ఏడు పొరలు ఉన్నాయని చెబుతారు. దానికి ఆత్మగా కమలంపై కూర్చున్నవాడు ఉన్నాడు. ఇక్కడ కోటి కోట్లు అండాలు ఉన్నాయని చెప్పబడింది.

తత్రతత్ర చతుర్వక్త్రా బ్రహ్మాణో హరయో భవాః సృష్టాః ప్రధానేన తదా లబ్ధ్వా శమ్భోస్తు సంనిధిమ్

ప్రతి అండంలోనూ నాలుగు ముఖాల బ్రహ్మ, విష్ణువు, భవుడు ప్రాధానిక ప్రకృతి ద్వారా సృష్టించబడి, ఆ తరువాత శంభువు సన్నిధిని పొందుతారు.

లయశ్చైవ తథాన్యోన్యమ్ ఆన్ద్యన్తమ్ ఇతి కీర్తితమ్ సర్గస్య ప్రతిసర్గస్య స్థితేః కర్తా మహేశ్వరః

ఇలా పరస్పరం లయం, సృష్టి అండాంతం వరకు జరుగుతాయని చెప్పబడింది. సృష్టికి, లయానికి, స్థితికి మహేశ్వరుడే కారణుడు.

సర్గే చ రజసా యుక్తః సత్త్వస్థః ప్రతిపాలనే ప్రతిసర్గే తమోద్రిక్తః స ఏవ త్రివిధః క్రమాత్

సృష్టిలో ఆయన రాజోగుణంతో ఉంటాడు. స్థితిలో సత్త్వగుణంలో స్థిరంగా ఉంటాడు. లయ సమయంలో తామోగుణం ఎక్కువగా ఉంటుంది. ఇలా ఆయన మూడు విధాలుగా ఉంటాడు.

ఆదికర్తా చ భూతానాం సంహర్తా పరిపాలకః తస్మాన్మహేశ్వరో దేవో బ్రహ్మణో ఽధిపతిః శివః

ఆయనే భూతాలకూ ఆదికర్త, సంహారకుడు, రక్షకుడు. అందువల్ల మహేశ్వరుడు, శివుడు, బ్రహ్మకు అధిపతిగా ఉన్నాడు.

సదాశివో భవో విష్ణుర్ బ్రహ్మా సర్వాత్మకో యతః ఏకదణ్డే తథా లోకా ఇమే కర్తా పితామహః

సదాశివుడు, భవుడు, విష్ణువు, బ్రహ్మ — వీరందరూ ఆయన విశ్వరూపాలే. ప్రతి అండంలోనూ లోకాలను పితామహుడు సృష్టిస్తాడు.

ప్రాకృతః కథితస్త్వేష పురుషాధిష్ఠితో మయా సర్గశ్ చాబుద్ధిపూర్వస్తు ద్విజాః ప్రాథమికః శుభః

ఈ సృష్టిని ప్రకృతిసంబంధమైనదిగా, పురుషుడు అధిష్ఠించినదిగా నేను వివరించాను. ఆ ప్రథమమైన మంగళకరమైన సృష్టి ఆలోచన లేకుండానే ఉద్భవిస్తుంది.

అథ ప్రాథమికస్యేహ యః కాలస్తదహః స్మృతమ్ సర్గస్య తాదృశీ రాత్రిః ప్రాకృతస్య సమాసతః

ఇప్పుడు, ఈ ప్రథమ సృష్టికి సమయాన్ని ఒక రోజు అంటారు. సృష్టికి రాత్రి కూడా అలాగే, ప్రకృతిసంబంధ లయానికి రాత్రిగా సంక్షిప్తంగా చెబుతారు.

దివా సృష్టిం వికురుతే రజన్యాం ప్రలయం విభుః ఔపచారికమస్యైతద్ అహోరాత్రం న విద్యతే

పగలునాడు ప్రభువు సృష్టిని చేయగలడు. రాత్రిపూట లయాన్ని కలిగిస్తాడు. ఆయనకు ఈ పగలు, రాత్రి అన్నీ ఉపమానమే, వాస్తవంగా ఉండవు.

దివా వికృతయః సర్వే వికారా విశ్వదేవతాః ప్రజానాం పతయః సర్వే తిష్ఠన్త్యన్యే మహర్షయః

పగలు అన్ని రూపాంతరాలు, అన్ని దేవతలు, ప్రజల పాలకులు, మహర్షులు స్థిరంగా ఉంటారు.

రాత్రౌ సర్వే ప్రలీయన్తే నిశాన్తే సమ్భవన్తి చ అహస్తు తస్య వైకల్పో రాత్రిస్తాదృగ్విధా స్మృతా

రాత్రిపూట అందరూ లయమవుతారు. రాత్రి ముగిసినప్పుడు మళ్లీ ఉద్భవిస్తారు. ఆయన రాత్రి కూడా ఇలానే, ఆయన పగలు కూడా అంతే విధంగా మారుతూ ఉంటుంది.

చతుర్యుగసహస్రాన్తే మనవస్తు చతుర్దశ చత్వారి తు సహస్రాణి వత్సరాణాం కృతం ద్విజాః

నాలుగు యుగాల వెయ్యి చక్రాలు పూర్తయిన తరువాత పద్నాలుగు మనువులు ఉంటారు. బ్రాహ్మణులారా, నాలుగు వేల సంవత్సరాలు కృతయుగం అవుతుంది.

తావచ్ఛతీ చ వై సంధ్యా సంధ్యాంశశ్ చ కృతస్య తు త్రిశతీ ద్విశతీ సంధ్యా తథా చైకశతీ క్రమాత్

కృతయుగానికి వంద సంవత్సరాల సంధ్య ఉంటుంది. ఆ సంధ్యలో భాగం కూడా అంతే. మిగతా యుగాలకు వరుసగా మూడు వందలు, రెండు వందలు, ఒక వంద సంవత్సరాల సంధ్యలు ఉంటాయి.

అంశకః షట్శతం తస్మాత్ కృతసంధ్యాంశకం వినా త్రిద్వ్యేకసాహస్రమితో వినా సంధ్యాంశకేన తు

ఆ సంధ్యలో భాగం ఆరు వందలు, కృతయుగ సంధ్యను మినహాయించి. మిగతా యుగాలలో వరుసగా మూడు, రెండు, ఒక వేల సంవత్సరాలు ఉంటాయి, వాటిలో సంధ్య భాగం ఉండదు.

త్రేతాద్వాపరతిష్యాణాం కృతస్య కథయామి వః నిమేషపఞ్చదశకా కాష్ఠా స్వస్థస్య సువ్రతాః

సద్గుణులారా, త్రేతా, ద్వాపర, తిష్య, కృతయుగాలలో కాలాన్ని ఎలా లెక్కించాలో మీకు చెప్తాను. ఆరోగ్యంగా ఉన్న మనిషికి కనురెప్ప తిప్పిన పదిహేను సార్లు కలిసే ఒక కాష్ఠగా పరిగణించాలి.

మర్త్యస్య చాక్ష్ణోస్తస్యాశ్ చ తతస్ త్రింశతికా కలా కలాత్రింశతికో విప్రా ముహూర్త ఇతి కల్పితః

మనుష్యులకు, అలాంటి పదిహేను కాష్ఠలు కలిపి ముప్పై కాష్ఠలు ఒక కలాగా పరిగణించాలి. బ్రాహ్మణులారా, ముప్పై కలాలు కలిపి ఒక ముహూర్తంగా భావించాలి.

ముహూర్తపఞ్చదశికా రజనీ తాదృశం త్వహః పిత్ర్యే రాత్ర్యహనీ మాసః ప్రవిభాగస్తయోః పునః

పదిహేను ముహూర్తాలు కలిపి ఒక రాత్రి అవుతుంది, అలాగే ఒక పగలు కూడా. పితృదేవతలకు రాత్రి, పగలు కలిపి ఒక నెల అవుతుంది. వాటి విభాగాన్ని మళ్ళీ వివరించబడింది.

కృష్ణపక్షస్త్వహస్తేషాం శుక్లః స్వప్నాయ శర్వరీ త్రింశద్యే మానుషా మాసాః పిత్ర్యో మాసస్తు స స్మృతః

వారికైతే, కృష్ణపక్షం పగలు, శుక్లపక్షం రాత్రిగా ఉంటుంది. ముప్పై మానవ మాసాలు కలిపి ఒక పితృమాసంగా పరిగణించాలి.

శతాని త్రీణి మాసానాం షష్ట్యా చాప్యధికాని వై పిత్ర్యః సంవత్సరో హ్యేష మానుషేణ విభావ్యతే

మూడు వందల మాసాలు, వాటికి అరవై మాసాలు కలిపి, మొత్తం మానవ లెక్కన పితృదేవతలకు ఒక సంవత్సరం అవుతుంది.

మానుషేణైవ మానేన వర్షాణాం యచ్ఛతం భవేత్ పితౄణాం త్రీణి వర్షాణి సంఖ్యాతానీహ తాని వై

మనుషుల లెక్క ప్రకారం, వంద సంవత్సరాలు మనుషులకు అయితే, అవే పితృదేవతలకు మూడు సంవత్సరాలుగా లెక్కించబడతాయి.

దశ వై ద్వ్యధికా మాసాః పితృసంఖ్యేహ సంస్మృతా లౌకికేనైవ మానేన అబ్దో యో మానుషః స్మృతః

పది మాసాలు, వాటికి రెండు మాసాలు కలిపి, మొత్తం పన్నెండు మాసాలు పితృల లెక్కన ఒక సంవత్సరం అవుతుంది. ఇదే మానవుల లెక్కన కూడా సంవత్సరం.

ఏతద్దివ్యమహోరాత్రమ్ ఇతి లైఙ్గే ఽత్ర పఠ్యతే దివ్యే రాత్ర్యహనీ వర్షం ప్రవిభాగస్తయోః పునః

ఇదే లింగపురాణంలో దివ్య రాత్రిపగలు అని పిలవబడుతుంది. దివ్య లోకంలో రాత్రి, పగలు కలిపి ఒక సంవత్సరం అవుతుంది. వాటి విభాగాన్ని మళ్ళీ వివరించబడింది.

అహస్తత్రోదగయనం రాత్రిః స్యాద్దక్షిణాయనమ్ ఏతే రాత్ర్యహనీ దివ్యే ప్రసంఖ్యాతే విశేషతః

అక్కడ దినం అంటే ఉత్తరాయణం, రాత్రి అంటే దక్షిణాయణం. ఈ దివ్య రాత్రిపగలు ప్రత్యేకంగా లెక్కించబడ్డాయి.

త్రింశద్యాని తు వర్షాణి దివ్యో మాసస్తు స స్మృతః మానుషం తు శతం విప్రా దివ్యమాసాస్త్రయస్తు తే

ముప్పై సంవత్సరాలు కలిపి ఒక దివ్య మాసంగా పరిగణించాలి. బ్రాహ్మణులారా, వంద మానవ సంవత్సరాలు మూడు దివ్య మాసాలకు సమానం.

దశ చైవ తథాహాని దివ్యో హ్యేష విధిః స్మృతః త్రీణి వర్షశతాన్యేవ షష్టివర్షాణి యాని తు

అలాగే పది రోజులు ఒక దివ్య నియమంగా పరిగణించాలి. మూడు వందల అరవై సంవత్సరాలు కలిపి అలా లెక్కించాలి.

దివ్యః సంవత్సరో హ్యేష మానుషేణ ప్రకీర్తితః త్రీణి వర్షసహస్రాణి మానుషాణి ప్రమాణతః

ఈ దివ్య సంవత్సరం మానవ లెక్క ప్రకారం చెప్పబడింది. మూడు వేల మానవ సంవత్సరాలు దాని పరిమాణం.

త్రింశదన్యాని వర్షాణి మతః సప్తర్షివత్సరః నవ యాని సహస్రాణి వర్షాణాం మానుషాణి తు

ఇంకా ముప్పై సంవత్సరాలు కలిపి సప్తర్షి సంవత్సరం అని పరిగణించాలి. తొమ్మిది వేల మానవ సంవత్సరాలు లెక్కించాలి.

అన్యాని నవతీశ్చైవ ధ్రౌవః సంవత్సరస్తు సః షట్త్రింశత్తు సహస్రాణి వర్షాణాం మానుషాణి తు

మరొక తొంభై సంవత్సరాలు ధ్రువ సంవత్సరం అని పిలవబడతాయి. ముప్పై ఆరు వేల మానవ సంవత్సరాలు లెక్కించాలి.