లిఙ్గపురాణమ్

నాభాగుడు, అంబరిషుడు తమ బాహువులతో భూమిని బాగా పరిరక్షించారు. వారి పాలనలో భూమి మూడు విధాలుగా కలిగే కష్టాలన్నింటి నుండి పూర్తిగా విముక్తమయింది. ఆ తరువాత సింధుద్వీపునకు ఆయుతాయుడు అనే ధైర్యవంతుడైన కుమారుడు జన్మించాడు. ఆయుతాయునికి ఋతుపర్ణుడు అనే గుణవంతుడు, మహాప్రముఖుడు కుమారుడిగా జన్మించాడు. ఋతుపర్ణుడు నలునకు మిత్రుడు, మహాశక్తిశాలి, జూదంలో దైవిక జ్ఞానం కలవాడు. పురాణాలలో ప్రసిద్ధమైన ఇద్దరు నలులు వ్రతపరులుగా నిలిచారు. వీరిలో వంశంలో విరసేనుని మరొక కుమారుడు, ఇక్ష్వాకువంశానికి చెందినవాడు, ఋతుపర్ణునికి కుమారుడిగా సార్వభౌముడుగా జన్మించి ప్రజలకు పాలకుడయ్యాడు. అతని కుమారుడు సుదాసుడు, ఇంద్రునితో సమానుడైన రాజు. సుదాసుని కుమారుడు సౌదాసుడు. ఇతడిని కల్మాషపాదుడు అని, మిత్రసహుడు అని కూడా పిలిచేవారు. మహాతేజోమయుడైన వసిష్ఠుడు కల్మాషపాదుని వంశంలో కుమారుడిని కనికొనెను. అతడు అశ్మకుడును, ఇతడు ఇక్ష్వాకువంశాన్ని అభివృద్ధి చేశాడు. అశ్మకునికి అతని ప్రధాన రాణి ద్వారా మూలకుడు జన్మించాడు. మూలకుడు, రాముని భయంతో, రక్షణ కోసం స్త్రీలతో కూడి అడవిలో నివసిస్తూ, స్త్రీల కవచాన్ని ధరించాడు. మూలకునికి ధార్మికుడు అయిన శతరథుడు కుమారుడిగా జన్మించాడు. శతరథుని కుమారుడు శక్తిశాలి ఇలవిలి. ఇలవిలికి అతని కూతురు జన్మించిన వృద్ధశర్మ కుమారుడయ్యాడు. వృద్ధశర్మునికి దిలీపుడు కుమారుడు, ఇతడే ఖట్వాంగుడు అని ప్రసిద్ధుడు. ఖట్వాంగుడు స్వర్గం నుండి భూమికి వచ్చి క్షణకాలం మాత్రమే జీవించెను. ఖట్వాంగుడు తన జ్ఞానంతో, సత్యంతో మూడు అగ్నులను, మూడు లోకాలను జయించాడు. అతని కుమారుడు దీర్ఘబాహువు, దీర్ఘబాహువుని కుమారుడు రఘువు. రఘువునికి అజుడు కుమారుడు, అజుని కుమారుడు శక్తిశాలి దశరథుడు, ఇక్ష్వాకువంశానికి ప్రసిద్ధి తెచ్చినవాడు. దశరథుని నుండి ధర్మజ్ఞుడు, వీరుడు అయిన రాముడు జన్మించాడు. అలాగే భరతుడు, లక్ష్మణుడు, శత్రుఘ్నుడు కూడా జన్మించారు. వీరిలో రాముడు అత్యంత తేజస్సుతో, పరాక్రమంతో, ధర్మజ్ఞుడిగా, రాక్షసరాజు రావణాసురుని యుద్ధంలో సంహరించి, మహాయజ్ఞాలు నిర్వహించినవాడు. రాముడు పదివేల సంవత్సరాలు రాజ్యం పరిపాలించాడు. అతని కుమారుడిగా కుశుడు జన్మించాడు. కుశుని కుమారుడు అతిథి, అతిథికి నిషధుడు. నిషధుని కుమారుడు నలుడు, నలుని కుమారుడు నభసుడు. నభసుని కుమారుడు పుండరీకుడు, పుండరీకుని కుమారుడు క్షేమధన్వా. క్షేమధన్వాకు వీరుడు, మహాశక్తిశాలి దేవనికుడు కుమారుడు. దేవనికునికి అహీనరుడు కుమారుడు, అహీనరునికి సహస్రాశ్వుడు జన్మించాడు. తర్వాత శుభుడు, చంద్రవలోకుడు, తరపిడుడు జన్మించారు. తరపిడుని కుమారుడు చంద్రగిరి, చంద్రగిరికి భానుచంద్రుడు కుమారుడు. భానుచంద్రుని కుమారుడు శ్రుతాయుడు, ఇతడే బృహద్బలుడు. ఇతడు భారతయుద్ధంలో సౌభద్రునిచేత హతుడయ్యాడు. ఇలా ఇక్ష్వాకువంశంలో ప్రసిద్ధులైన రాజులు వీరే. వీరందరూ పశుపతి విద్యను అభ్యసించి, పరమేశ్వరుని పూజించి, యజ్ఞయాగాదులు జ్ఞానం, విధిపూర్వకంగా నిర్వహించారు. వీరిలో కొందరు స్వర్గానికి చేరగా, మరికొందరు ముక్తయోగులు అయ్యారు. నృగుడు బ్రాహ్మణ శాపంతో గోమయంగా మారాడు. ధృష్ఠుడు, ధృష్ఠకేతు, మహావీరుడు యమబాలుడు, రణధృష్ఠుడు—ఈ ముగ్గురు కుమారులు అత్యంత ధార్మికులు. శర్యాతి కుమారుడు ఆనర్తుడు, కుమార్తె సుకన్య. ఆనర్తునికి ప్రసిద్ధి గల రోచమానుడు కుమారుడు. రోచమానుని కుమారుడు రెవ, రెవ నుండి రైవతుడు జన్మించాడు. అతని వంద మంది కుమారులలో పెద్దవాడు కాకుద్మి. అతని కుమార్తె రేవతి, రాముని భార్యగా ప్రసిద్ధి చెందింది. నరిష్యంతుని కుమారుడు జితాత్ముడు, అతడు శక్తిశాలి, ఆత్మనిగ్రహం కలవాడు. నాభాగుని కుమారుడు అంబరిషుడు, విష్ణుభక్తుడు, పరాక్రమవంతుడు. అతని కుమారుడు ఋతుడు, ధర్మజ్ఞులలో శ్రేష్ఠుడు. ఋతుని కుమారుడు కృతుడు, కృతుని కుమారుడు సుధర్మా, ఇతడే పృషితుడు. కరూషుని కరూషులు ప్రతిష్ఠ కలవారు. పృషితుడు గురువు ఆజ్ఞను అతిక్రమించి, పాపానికి గురై, శాపంతో శూద్రుడై, చ్యవనుని కుమారుడిగా పుట్టాడు. నాభాగుని కుమారుడు దిష్టుడు, దిష్టుని కుమారుడు భలందనుడు. భలందనునికి ధైర్యవంతుడైన అజవాహనుడు కుమారుడు. ఇంతవరకు మనువుని కుమారుల వంశవృత్తాంతాన్ని చెప్పాను. ఇక ఇప్పుడు ఇక్ష్వాకువంశపు వారసులను, వారి కుమారులు, మనవళ్లు, తరువాత ఎల వంశాన్ని వివరించబోతున్నాను. అయిలుడు, పురూరవుడు, రుద్రభక్తుడు, మహాప్రతాపశాలి, త్వకంతకంలో తన రాజ్యాన్ని స్థాపించాడు. యమునా ఉత్తరతీరంలో, ప్రాయాగ వద్ద, మహర్షులు పూజించే ప్రదేశంలో, ప్రతిష్ఠానపురంలో నివసించాడు. అతనికి ఏడుగురు కుమారులు, అందరూ విస్తృతమైన తేజస్సుతో, గంధర్వలోకంలో ప్రసిద్ధిపొందినవారు, భవునికి భక్తులు, మహాశక్తిశాలులు. వారు అయు, మయు, అమయు, మహావీరుడు విశ్వాయు, శ్రుతాయు, శతాయు, మరియు ఉర్వశికి జన్మించిన దివ్య కుమారులు. అయుకి ప్రభ అనే స్వర్భానువు కుమార్తె ద్వారా ఐదుగురు మహావీర కుమారులు జన్మించారు. వారిలో నహుషుడు మొదటివాడు, ధార్మికుడు, ప్రపంచంలో ప్రసిద్ధుడు. నహుషునికి ఇంద్రుడితో సమానమైన తేజస్సుతో ఆరుగురు కుమారులు జన్మించారు. పితృదేవతల కుమార్తె విరజ ద్వారా యతి, యయాతి, సమ్యతి, ఆయతి, ఐదవవాడు అంధకుడు అనే మహాశక్తిశాలి కుమారులు జన్మించారు.