లిఙ్గపురాణమ్

శివుని రజోగుణ ప్రభావంతో, ఆయన నుండి బ్రహ్మాండం—అండము—జన్మించింది. ఆ సమయంలో శర్వుడు రెండు రూపాలలో ప్రత్యక్షమయ్యాడు: విష్ణువుగా, కాలరుద్రుడిగా. అనంత జలాలపై ఆయన తలపెట్టిన విధంగా, జగత్తును ఆదరించి, విశ్వాన్ని సంరక్షించేవాడిగా పరమేశ్వరుడు నిలిచాడు. ఆ అనంత అండంలో ప్రాణశక్తి ప్రవేశించి, ప్రజాపతులు సృష్టించబడ్డారు. భూమిని పైకి లేపి, బ్రహ్మదేవుని రాత్రి, పగలు ఏర్పడినాయి. బ్రహ్మదేవుని ఆయుష్షు, కాలప్రమాణాలు, ఆయన యుగాలు, కల్పాల గమనాన్ని వివరించారు. బ్రహ్మదేవుని ఆచరణలు, యజ్ఞాలు, మానవ సంవత్సరాలు, ఋషుల సంవత్సరాలు, నిత్యమైన కాలచక్రాల వివరాలు వివరించబడ్డాయి. పితృదేవతల ఆవిర్భావం, ఆశ్రమధర్మాలు, లోకంలోని హ్రాస, వృద్ధి, జగదంబ శక్తి ఉద్భవం కూడా వివరించబడింది. స్త్రీపురుష స్వభావాలు, విరించియైన బ్రహ్మ జననం, జంటల సృష్టి, రుద్రుని ఎనిమిది రూపాల కథ, ఆయన ఏడుపు మధ్య జరిగినది వివరించబడింది. బ్రహ్మ, విష్ణువులు పరస్పరం వాదించిన సందర్భం, లింగమూర్తి పునః ఆవిర్భావం, శిలాద ముని తపస్సు, వృత్రారిని దర్శించిన ఘట్టం వివరించబడ్డాయి. గర్భంలో జన్మించినవాడి ప్రార్థన, కుమారుడు దొరకడంలో ఉన్న అపురూపత, శిలాద-ఇంద్ర సంభాషణ, పద్మజుడైన బ్రహ్మోద్భవం వివరించబడింది. భవుని దర్శనం, తిష్య మాసంలో గురుశిష్యుల కలయిక, వ్యాసావతారాలు, కల్ప, మన్వంతరాల కథలు వివరించబడ్డాయి. కల్పాల్లో కల్ప స్వభావం, వివిధ కథా క్రమాలు, వారాహ కల్పంలో హరివరాహ స్వరూపం వివరించబడింది. మేఘవాహన కల్ప కథ, రుద్రుని మహాత్మ్యం, మునుల మధ్య బాణధారుడైన రుద్రుని లింగావతారము వివరించబడింది. లింగార్చన విధానం, అభిషేక పద్ధతి, పవిత్రత లక్షణాలు, వారాణసి మహిమ, పవిత్ర క్షేత్రవివరణలు వివరించబడ్డాయి. భూమిపై ఉన్న రుద్రక్షేత్రాల సంఖ్య, విష్ణువుని గృహం, వ్యోమంలో, బ్రహ్మాండంలో ఉన్న దైవక్షేత్రాల వివరాలు వెల్లడించబడ్డాయి. భూమిపై దక్షుని పతనం, స్వారోచిష మన్వంతరంలో దక్ష శాపం, దక్ష శాప విమోచనం కూడా వివరించబడింది. కైలాసవర్ణన, పాశుపతయోగం, నాలుగు యుగాల ప్రమాణాలు, యుగధర్మాల విశదీకరణ జరిగింది. సంధ్యాకాల విభాగాలు, సంధ్యాసమయంలో భవుని కథలు, శ్మశానవాసం, అర్ధచంద్రుని ఉద్భవం వివరించబడ్డాయి. శంకరుని వివాహం, కుమారుని జననం, అతివ్యభిచార వల్ల లోకాల్లో కలిగిన సంహారం, భయాలు వివరించబడ్డాయి. సతీదేవి దేవతలకూ, విష్ణువుకూ నాటి శాపం, రుద్రుని ద్వారా శుకుడు ఉద్భవం, గంగా ఆవిర్భావం వివరించబడింది. గ్రహణాది సందర్భాల్లో లింగాభిషేక ఫలం, మనస్సు కలకలం, దధీచి-ఉపేంద్రుల మధ్య సంభాషణ వివరించబడింది. నందీశ్వరుడు, దేవదేవుని భక్తునిగా జన్మించడం, పతివ్రత కథ, జీవబంధనాలపై విచారణ వివరించబడింది. కర్మ, జ్ఞానం, సంయాసయోగ్యుల లక్షణాలు, వసిష్ఠ మహర్షి కుమారుల జననం వివరించబడింది. ఋషుల వంశవృద్ధి, రాజశక్తి నాశనం, కౌశికుని దురాచారం, సురభి బంధనం వివరించబడ్డాయి. వసిష్ఠుడు తన కుమారునిపై చేసిన శోకం, అరుంధతీ విలాపం, కోడలు పంపడం, గర్భస్థుని మాటలు వివరించబడ్డాయి. పరాశరుడు, వ్యాసుడు, శుకుడు అవతరించడం, శక్తిపుత్రుడు రాక్షస సంహారం వివరించబడ్డాయి. దేవతల పరమతత్త్వం, అనుగ్రహం వల్ల కలిగే జ్ఞానం, గురు పులస్త్య ఆజ్ఞతో పురాణ రచన వివరించబడింది. లోకాల పరిమాణాలు, గ్రహనక్షత్రాల గతి, జ్యోతిర్మార్గాలు, జీవుల పిండకర్మ విధానం, శ్రాద్ధయోగ్యులు, శ్రాద్ధవిధానం వివరించబడింది. నందీశ్రాద్ధ విధానం, విద్యావిశేష లక్షణాలు, పంచ మహాయజ్ఞాల ఫలం, వాటి ఆచరణ విధానం వివరించబడింది. స్త్రీల ఋతుకాల ఆచరణ, సద్గుణంతో కుమారుల ప్రాముఖ్యత, వర్ణానుసారం సంభోగ నియమాలు వివరించబడ్డాయి. అన్నపానీయాదుల ఆహారయోగ్యతా నియమాలు, ప్రతి అపరాధానికి ప్రాయశ్చిత్తాలు, వ్రుత్తాంతంగా వివరించబడ్డాయి. నరకాల స్వభావం, కర్మానుసారం శిక్ష, స్వర్గనరకాలకు పోయే వారి లక్షణాలు వివరించబడ్డాయి. వివిధ దానాలు, యమపురి, పంచాక్షరీ మంత్ర విధానం, రుద్రుని మహిమ వివరించబడింది. వృత్రాసుర-ఇంద్రుల మధ్య ఘోర యుద్ధం, విశ్వరూప సంహారం, శ్వేతుడు యముని సంభాషణ, శ్వేతుని కోసం కాలనాశనం వివరించబడ్డాయి. శంభుని దేవదారు వనం ప్రవేశం, శంకరుని కథ, సుదర్శనుని వృత్తాంతం, సంయాసాశ్రమ లక్షణాలు వివరించబడ్డాయి. మధు-కైటభులు బ్రహ్ముని కదలికను హరించినప్పుడు, విశ్వాసంతో సిద్ధిచెందిన రుద్రుని బ్రహ్మదేవుడు వివరించాడు. బ్రహ్మజ్ఞానం, హరివిష్ణువు మత్స్యావతారం, అన్ని స్థితుల్లో విష్ణువు అవతారాల లీలలు వివరించబడ్డాయి. రుద్రుని అనుగ్రహంతో విష్ణు, జిష్ణువుల ఉద్భవం, క్షీరసాగర మధనార్థం హరి కూర్మావతారం ధరించడం వివరించబడింది. సంకర్షణుడు జన్మించడం, కౌశికీ పునర్జననం, యదువంశోద్భవం, హరిది యాదవరూపాన్ని ధరించడం వివరించబడింది. బలవంతుడైన హరికి మామ అయిన భోజరాజు దురాచారం, హరి బాల్యక్రీడలు, కుమారార్థం శంకరారాధన వివరించబడ్డాయి. వైష్ణవ కపాలం నుండి నరుడి ఉద్భవం, భూభారహరణార్థం హరి రుద్రారాధన వివరించబడ్డాయి. పూర్వం వైన్యుడైన పృథువు భూమిని లాగడం, దేవాసుర సంగ్రామంలో విష్ణువు భృగు ముని నుండి శాపం పొందడం వివరించబడింది. కృష్ణావతారంలో మాధవుడు ద్వారకలో నివసించడం, దుర్వాస మహర్షి నుండి హరికి శాపం కలగడం కూడా వివరించబడింది. ఈ విధంగా, ఈ మహాపురాణంలో జగత్ప్రబంధాలు, దేవతల ఆవిర్భావాలు, యుగధర్మాలు, సంస్కారాలు, అవతారాల మహిమలు, ధర్మాధర్మాలు, బ్రహ్మాండ సృష్టిసంహారాలు సమగ్రంగా వివరించబడ్డాయి.