तस्मात् लिङ्गात् बीजमुत्पन्नम्, ‘अ’ इति बीजभृतः प्रभोः, यत् ‘उ’ इति योनौ निवेशितम्, सर्वतो ववृधे। तत्र हिरण्यगर्भः कश्चनाण्डः समुत्पन्नः, यः तं प्रथमाक्षरम् आवृत्य स्थितः। तदण्डं दिव्यं वर्षशतानि जलमध्यस्थं बभूव। सहस्रवर्षेभ्यः परतः तदण्डं निरुत्पत्तिकं द्विधा जातम्; स एष भगवान् प्रथमः तदण्डं जलमध्यस्थं पश्यन् स्थितवान्। तस्याण्डस्य शुभ्रं हिरण्मयं तु कटकं उपरि स्थितम्, अधस्तात् तु पृथिवी पञ्चगुणयुक्ता अभवत्। तस्मादण्डात् ‘अ’ इति चतुर्मुखो जातः, स एव सर्वलोकस्य स्रष्टा, त्रिरूपधारीशः। एवं ‘ॐ ॐ’ इति यजुर्वेदश्रेष्ठाः वदन्ति; यजुर्वाक्यानि श्रुत्वा ऋग्वेदः सामवेदश्च सम्यक् समाद्रियन्ते। एवं हे हरि, हे ब्रह्मन्, वेदाः तदा एवं वदन्ति; ततो वेदेषु यथोक्तं देवाधिदेवं विज्ञाय, वेदसम्भूतैर्मन्त्रैः तं परमेश्वरं स्तौति स्म। तेन स्तुतः परमेश्वरः, निष्कल्मषः स लिङ्गे तिष्ठन् प्रसन्नः अभवत्। स तु दिव्यं शब्दमयं रूपं धारयन् तत्र स्मयमानः स्थितवान्। तस्य शिरः ‘अ’ इति कीर्त्यते, ललाटं दीर्घमुक्तम्। दक्षिणं नेत्रं ‘इ’, वामं तु ‘ई’; दक्षिणकर्णः ‘उ’, वामकर्णः ‘ऊ’ इति कथ्यते। दक्षिणगण्डः ‘ऋ’, वामगण्डः ‘ॠ’; नासिके ‘ऌ’ च ‘ॡ’ उच्येते। अधरं ‘ए’, अधराधरं ‘ऐ’; दन्तपङ्क्त्योः ‘ओ’ ‘औ’ इत्यनुक्रमेण। तस्य तालु ‘अं’ इति, पञ्च ककाराद्याक्षराणि दक्षिणपाणयः। तथैव चकारादीनि पञ्च वामहस्ताः; टकारादीनि पञ्च पादाः, तथैव तकारादीनि। उदरं ‘प’, पार्श्वं ‘फ’, वामपार्श्वं ‘ब’, स्कन्धः ‘भ’ इति। हृदयं ‘म’ इति शम्भोः, प्रभोः योगिनः; यकारादिसकारान्तानि सप्त धातवः तस्य। स्वस्वरूपं ‘ह’, क्रोधरूपं ‘क्ष’ इति; स उमया सहितं महेश्वरं दृष्ट्वा, श्रीविष्णुः प्रणम्य, ओम्कारसम्भूतं मन्त्रं पञ्चकलायुक्तं पुनरपि उपरि ददर्श। स मन्त्रः शुद्धस्फटिकसदृशः, द्वात्रिंशदक्षरसम्भूतः, बुद्धिप्रदः, धर्मार्थप्रवर्तकः सदा प्रकाशितः। गायत्रीसंभूतं मन्त्रं हरितवर्णं सर्ववश्यकरं, चतुर्विंशत्यक्षरं चतुःकलासमन्वितं, अनुत्तमं च ददर्श। अथर्वणसम्बन्धिनं मन्त्रं कृष्णवर्णं, अष्टकलायुक्तं, अत्यन्तमायिकृत्यशक्तं, त्रयस्त्रिंशदक्षरं शुभं च ददर्श। यजुर्वेदसम्बन्धिनं मन्त्रं पञ्चत्रिंशदक्षरं, अष्टकलायुक्तं, शुक्लवर्णं, शान्तिप्रदं च ददर्श। त्रयोदशकलायुक्तं रक्तवर्णं बालादिसहितं सामसम्भूतं, जगत्प्रथमं, वृद्धिक्षयहेतुं च ददर्श। अस्य मन्त्रस्य षट्षष्ट्यक्षराणि; एवं पञ्च मन्त्रान् प्राप्य, विष्णुः तान् जपन् स्थितवान्। ततः स कालविभागरूपं, ऋग्यजुःसामात्मकं, ईशानमौलिनं, आदिपुरुषवदनं च रूपं ददर्श। अघोरहृदयं, मनोहरं, वामभागगुप्तं, सदा शिवं, महेशपादं, महाभुजङ्गराजालङ्कृतं च तं पश्यन्, सर्वमुखपादाक्षिहस्तं, ब्रह्माधिपतिं, सृष्टिस्थित्यन्तकारणं शिवं सन्ददर्श। स विष्णुः पुनः कामानुगतान् शब्दान् प्रयुज्य वरदं प्रभुं स्तुतवान्। स उवाच – नमो रुद्राय, एकाक्षराय, अक्षराय, आत्ममूर्तये, उकाराय, आदिदेवाय, ज्ञानदेहमूर्तये। नमः तृतीयाय, मकाराय, शिवाय, परात्मने, सूर्याग्निचन्द्रवर्णाय, पूज्याय। अग्नये, रुद्ररूपाय, रुद्रपतये, शिवाय, शिवमन्त्राय, सद्योजाताय स्रष्ट्रे च नमः। वामाय, वामदेवाय, वरदाय, अमराय; अघोराय, अतिकोपाय, सद्योजाताय शीघ्राय च नमः। ईशानाय, श्मशानपतये, परमत्वराय, त्वरिताय; वेदाधाराय, ऊर्ध्वलिङ्गाय, लिङ्गधारिणे च नमः। हिरण्यलिङ्गाय, हिरण्याय, आप्यलिङ्गाय, आप्याय; शिवाय, शिवलिङ्गाय, सर्वव्यापिने, व्योमव्यापिने च नमः। वायवे, वातवेगाय च नमः; सर्वव्यापिवाताय, ज्योतिषे, तेजःपतये, सर्वव्यापितेजसे च नमः। आपः, आप्यमूर्तये नमः; सर्वव्यापिन्यापः; पृथिव्यै, व्योम्नः, सर्वव्यापिपृथिव्यै च नमः। शब्दस्पर्शरूपाय, रसगन्धरूपाय, सुगन्धिने; गणपतये, गुह्यगुह्याय च नमः। अनन्ताय, निराकाराय, अनन्ताय, निर्लेपाय; नित्याय, पराय, आप्ययोनये, योगिने च नमः। उदकस्थाय, मध्यस्थतेजसे, रक्षित्रे, संहर्त्रे, सृजते, लयेशाय च नमः। अचेतनाय, संज्ञेयाय, विज्ञानध्वंसिने; निरूपाय, सुस्वरूपाय, अमूर्तये, देहध्वंसिने च नमः। एवं श्रीलिङ्गमहापुराणोक्तेषु श्लोकेषु यथोक्तं सृष्ट्यादिक्रमं, मन्त्ररूपविभूतिं, शिवस्य विश्वरूपं, विष्णोः स्तुतिं च सम्यक् संप्रत्यवर्णयम्।