सः स्वगतम् स्थानम् गच्छतु, हितस्य किमपि न वदतु; अद्य अहम् समस्तं चराचरं जगत् संहरिष्यामि। संहारकर्तुर्न स्वयम् नापि अन्येन संहारः अस्ति; सर्वत्र मम आज्ञा प्रवर्तते, मम अधिपतिर्भिन्नः न दृश्यते। मम अनुग्रहेण सर्वं स्वसीमायां प्रवर्तते; अहम् एव सर्वशक्तीनां उत्पत्तिः च संहारः च। यः कश्चन भूतः श्रीमद् ऐश्वर्यवान् वीर्यवान् अस्ति, तं मम प्रभाम् विस्तारम् इति गणय। ये देवतासाम् परमार्थं जानन्ति, तेषाम् परमं केवलं मम एव; ब्रह्मा, इन्द्रः, अन्ये च देवाः शक्तियुक्ताः मम अंशाः एव। पुरा चतुर्मुखः ब्रह्मा मम नाभिकमलात् उत्पन्नः; वृषध्वजः शिवः मम ललाटात् अभवत्। सृष्टिकर्ता रजोगुणस्थितः, रुद्रः तमोगुणयुक्तः उच्यते; अहम् सर्वस्य नियन्ता, मत्तः परः देवः न अस्ति। अहम् विश्वात् परः, स्वातन्त्र्यवान्, कर्ता, संहर्ता, सर्वेश्वरः; एषा मम परमप्रभा—कः इच्छति तस्य श्रवणम्? अतः मम शरणं गत्वा, दुःखरहितः भव; एषा परमा अवस्था—एषः भूतनाथः, महेश्वरः। कालः अहम्, कालसंहारकारणम्; लोकसंहाराय उदितः अहम्; मां वीरभद्र, मृत्युमृत्युः इति जानहि; एते देवाः मम अनुग्रहेण जीवन्ति। एतत् गर्वितं वचनं श्रुत्वा, अनन्तवीर्यः हरिः अपहास्य, तिरस्कारपूर्णं वचनं उवाच। "नु जानासि विश्वनाथं, संहारकर्तारम्, पिनाकधारिणम्? तव कुतर्कः विवादः तव विनाशाय एव। अन्यानि तव तस्य च अवताराणि किम् अवशिष्टानि? केन तानि कृतानि? तेषां कथा कस्यचित् अन्तं यास्यति। स्वदोषं पश्य, त्वं एतावत् स्थितिम् प्राप्तः; संहारकुशलात् तेन त्वं क्षणेन विनशिष्यसि। त्वं प्रकृतिः, रुद्रः पुरुषः, तस्य शक्तिः त्वयि स्थितः; तव नाभिकमलात् पञ्चमुखः पितामहः उत्पन्नः। सृष्ट्यर्थं जगत् प्रथमं शङ्करेण नीलरक्तेन, तपस्यायाम् स्थितेन, ललाटे चिन्तितम्। तस्मात् शम्भोः ललाटात् सृष्ट्यर्थम् सः उत्पन्नः; दोषः न अस्ति। अहम् देवदेवस्य महाभैरवस्वरूपस्य अंशः। मम विनाशे नियुक्तः अस्मि, विनयेन बलात् च; राक्षसस्य भेदनाय, त्वं शक्त्यंशेन युक्तः। गर्वाद् अहंकारात् अनिश्रान्तम् गर्जसि; दुष्टानां साहाय्यम् तेषां अहिताय एव। यदि सिंह, आत्मानं महेश्वरं पुनः जन्मितं मन्यसे, त्वं न सृष्टिकर्ता, न संहर्ता, न च स्वातन्त्र्यवान् कदापि। कुम्भकारचक्रवत् पिनाकधारिणा प्रेरितः; अद्यापि कूर्मरूपस्य कपालं त्वयि स्थितम्। मूढ, हरमालायाम् मध्यस्थः तं अंशं विस्मृत्य, दन्तोदयेन पीडितः त्वं न जानासि। अद्य वाराहरूपेण त्वं तारकशत्रुणा दग्धः, तस्य त्रिशूलाग्रे त्वं विष्वक्सेनः कपटेन विनष्टः। दक्षयज्ञे अहं तव शिरः छिन्नम्, यज्ञस्वरूपः त्वं; अद्यापि तव पुत्रस्य ब्रह्मणः पञ्चमं शिरः अस्ति। सः अंशः, सा शक्तिः तेन उद्दिश्य छिन्ना; त्वं मरुत्गणैः सह युद्धे दधिचिना पराजितः। कथं त्वं विस्मरति, यदा तव शिरः कण्डूयते, चक्रं तव प्रियं, यः वीर्यवान् तेन कृतम्? कुत्र त्वं तं प्राप्तवान्, केन तं निर्मितम्? तत् अपि त्वं विस्मृतवान्? अहम् सर्वलोकान् गृहीत्वा, त्वं क्षीरसागरे स्थितः। कथं त्वं सात्त्विकः इति कथ्यसे, यदा निद्रया आवृतः शयनम् करोति, रुद्रस्य शक्तिः तव स्तम्भस्य मूलात् शिखरं पर्यन्तम् विस्तारयति। त्वं शक्तिमान् अग्निस्वरूपः अपि, मोहितः; त्वं द्वौ अपि तस्य शक्तेः महत्त्वं द्रष्टुं असमर्थौ। ये विष्णोः परमधाम् स्थूलं पश्यन्ति—स्वर्गभूमी, इन्द्रः, अग्निः, यमः, वरुणः—ते। तमसः गर्भे चन्द्रः जायते; त्वं कालः, परमेश्वरः, महाकालः, कालकालः, महेश्वरः। अतः, क्रूररूपेण, त्वं मृत्युमृत्युः भविष्यसि—धनुषि स्थितः, संहर्ता, वीरः, सर्वातिरिक्तः प्रभुः। उत्तोलितहस्तः त्वं घोरज्वरः, सुवर्णमृगः, पक्षी च; सर्वलोकदण्डः; न त्वं, न चतुर्मुखः। एतद् सर्वं दृष्ट्वा, तव सारं स्वयम् आत्मनि संहर; अन्यथा, अधुनैव महाभैरवस्य कोपः पतिष्यति। स्थाणोः वज्रवत् मृत्युः त्वयि पतिष्यति—एवं वीरभद्रेण उक्तः, नरसिंहः कोपवशात्। सर्वशक्त्या गर्जन्, तं गृहीतुं अभिप्रायः अभवत्; तस्मिन् क्षणे, शिवशक्त्युत्पन्नः, दुर्जयः, शत्रुसंहर्ता, आकाशं पूरयन्, वीरभद्रस्य रूपं साक्षात् दृष्टम्। न सुवर्णमयः, न सौम्यः, न सूर्यः, न अग्निजः, न विद्युत्, न चन्द्रः; अतुलनीयः महेश्वरस्य रूपः। ततः सर्वशक्तयः शङ्कररूपे समन्वयम् आगच्छन्; तस्मात् प्रकटे महाप्रभा उत्पन्ना दृश्यते। तत् रुद्रस्य सामान्यचिन्हयुक्तम्, विकृताकृतिः; तदा संहाररूपेण परमेश्वरः स्पष्टं प्रकटितः।