लिङ्गपुराणम्

गुरुः शिष्यं सम्यग् आशिषा अनुगृह्य, शान्तचित्तः स्वस्वरेण स्पष्टं शिवस्य परां विद्यां एकान्ते अपि उपदिशेत्। ततः गुरुः स्वयं मन्त्रं उच्चार्य, “शिवः सन्निधिं दद्यात्, शुभं स्याद्, सौन्दर्यं स्याद्, स्नेहः स्याद्” इति सिद्धिं ददाति। एवं गुरुजनात् परममन्त्रं च विद्यां च लब्ध्वा, शिष्यः तां प्रतिदिनं ध्यानपूर्वकं जपेत्, नियतविधिना च कर्माणि आचरन् भवेत्। सः तु तं मन्त्रं प्रतिदिनं, जीवनपर्यन्तं, सहस्राष्टोत्तरशतानि (१००८) जप्त्वा, आहारत्यागेन भक्त्या च संयतः सन्, परमं पदं प्राप्नोति। यः शतसहस्राक्षराणि, अथवा तस्य चतुर्गुणं, भक्त्या रात्रौ उपवासं कृत्वा, नियमेन जपति, सः पुरश्चर्याकारिणां मध्ये गण्यते। पुरश्चर्याजपं कृत्वा वा, नित्यं जपतः वा, यः कश्चन, तयोः एकः अपि शीघ्रं इच्छितां सिद्धिं प्राप्नोति। यः पुरश्चर्यां समाप्त्य नित्यजपी भवति, तस्य लोके समः नास्ति; सः सिद्धः, सिद्धिदः, आत्मसंयमी च भवति। सः सुखासने उपविश्य, मौनं कृत्वा, एकाग्रचित्तः, पूर्वदिशं वा उत्तरदिशं वा अभिमुखः सन्, परममन्त्रं जपेत्। जपस्य आदौ च अन्ते च प्राणायामं कुर्यात्; जपसमाप्तौ शुभदं बीजमन्त्रं एकशतमष्टवारं (१०८) जपेत्। चत्वारिंशत् प्राणायामचक्राणि कृत्वा, पञ्चाक्षरमन्त्रं स्मरेत्; एषः प्राणायामः उच्यते। प्राणायामात् सर्वपापानि शीघ्रं नश्यन्ति, इन्द्रियनिग्रहः च सिध्यति; अतः श्वासनिग्रहं कुर्यात्। गृहजपः समः स्मृतः; गोष्ठे शतगुणः; नदीतीरे लक्षगुणः; शिवसन्निधौ अनन्तफलः। समुद्रतीरे, तीर्थसरोवरे, पर्वते, देवालये, सर्वेषु पुण्याश्रमेषु च, जपः कोटिगुणं फलम् ददाति। शिवसन्निधौ, सूर्यसमीपे, गुरोः पुरतः, दीपस्य, गावः, जले वा, जपः विशेषतः प्रशस्यते। अङ्गुलिभिः गणनं एकैकगुणं भवति; रेखाभिः अष्टगुणं; पुत्रजीवफलैः दशगुणं। शङ्खरत्नैः शतगुणं, विद्रुमैः सहस्रगुणं, स्फटिकैः दशसहस्रगुणं, मुक्ताफलैः लक्षगुणं। पद्मबीजैः दशलक्षगुणं; सुवर्णेन कोटिगुणं; कुशग्रन्थैः रुद्राक्षैः च अनन्तफलम्। मोक्षार्थं पञ्चविंशति, पुष्ट्यर्थं सप्तविंशति, धनसमृद्ध्यर्थं त्रिंशत्, आकर्षणार्थं पञ्चाशत् जपसंख्याः। पूर्वाभिमुखः वशीकरणार्थं, दक्षिणाभिमुखः आकर्षणार्थं, पश्चिमाभिमुखः धनार्थं, उत्तराभिमुखः शान्त्यर्थं जपः। अङ्गुष्ठः मोक्षप्रदः, तर्जनी रिपुनाशकः, मध्यमा धनशान्तिदात्री, अनामिका शान्तिकरः। कनिष्ठिका जपकाले रक्ष्याः, अङ्गुष्ठेन सह अन्यैः अङ्गुलिभिः जपः कार्यः। अङ्गुष्ठवर्जितं कर्म निष्फलम्; अतः सर्वयज्ञेषु जपयज्ञः श्रेष्ठः। जपयुक्ताः यज्ञाः अहिंस्राः; हिंस्राः तु न जपः। सर्वे यज्ञाः, दानानि, तपांसि च—एतेषां षोडशांशः अपि न जपयज्ञस्य तुल्यः। वाचिकजपयज्ञस्य महिमा एवं कथ्यते। अतः उपांशुजपः शतगुणः, मानसी जपः सहस्रगुणः; वाचिकः तु उच्चनिचैः स्वरैः, स्पष्टाक्षरैः कृतः। यः मन्त्रं मुखेन उच्चारयति, सः वाचिकजपः; शनैः, अल्पवदनचलनं कृत्वा जपेत्। जपकः स्वयमेव अल्पं श्रुणोति चेत्, सः उपांशुजपः। मनसा प्रत्येकाक्षरं, शब्दं, पदं चिन्तयन्, पुनः पुनः अर्थं मनसि निधाय—एषः मानसजपः। एतेषां त्रयाणां जपयज्ञानां, परः परतः श्रेष्ठः। प्रत्येकस्य यज्ञस्य विशेषः फलम् अस्ति; जपेन देवता सदा स्तूयमाना तुष्यति। तुष्टा सा बहुभोगान् च नित्यमुक्तिं च ददाति। सर्वे यक्षराक्षसपिशाचाः, भीषणाः प्रेताः, जपकस्य समीपं न आगच्छन्ति, सर्वतः भयभीताः। जपेन भोगं मृत्युञ्च जयति; जपेन सिद्धिं मोक्षं च लभते। एवं शिवविद्यां प्राप्य, जपस्य विधिं विज्ञाय—यः सदा सदाचारयुक्तः, ध्याननिष्ठः जपति, सः शुभं प्राप्नोति। अधुना अहं सदाचारं, धर्मस्य साधनं, सम्यग् वक्ष्यामि। यस्य सदाचारः नास्ति, तस्य सर्वः अभ्यासः निष्फलः। सदाचारः श्रेष्ठः धर्मः, श्रेष्ठं तपः, श्रेष्ठं ज्ञानं, श्रेष्ठः मार्गः च। सदाचारयुक्तानां सर्वत्र निर्भयता; तु सदाचाररहितानां सर्वत्र भयम्। सदाचारात् दिव्यत्वं, ऋषित्वं च लभ्यते, सुन्दरि। सदाचारविप्लवात्, अधमजन्म पतति; लोके च तस्य निन्दा भवति। अतः सिद्धिं इच्छन् सदाचारयुक्तः भवेत्। दुष्टाः, बहिः शुद्धाः अपि, अधिकं पापिनः, ज्ञाननाशकाः च। यः स्वकर्माणि वर्णाश्रमनियमैः निर्दिष्टानि आचरति, सः सदा मम प्रियः। सः सन्ध्ययोः, सायं प्रातः च, निर्मलचित्तः पूजां कुर्यात्।