लिङ्गपुराणम्

द्विजोत्तम! श्रुणु, यः कश्चित् मनुष्यः सत्पुरुषैः केवलं एकवारं सम्पर्कं लभते, स च महादेवं पूजयति, स तु रुद्रलोकं प्राप्नोति। ये तु भक्ति-हीनाः, मुनिवर, ते संसारचक्रे दुःखिताः क्रूराश्च भवन्ति, तद् एव हि परं कारणम्। ये तु शिवभक्ताः, देवदेवस्य परमेश्वरस्य, ते भाग्यवन्तः स्मृताः; ते इह लोके सुखानि भुक्त्वा, ततः मोक्षं लभन्ते। पुत्रेषु, दारेषु, गृहेषु वा, येषां मनः कदापि योगेन परमात्मनि प्रवर्तते—even एकवारम् अपि—तेषां परमेश्वरलोकः दूरं न भवति, महायोगिनाम् अपि। महाबुद्धे! कथं खलु मर्त्याः, ये दुर्बलाः, मन्दबुद्धयः, दीर्घायुषः अपि अल्पबलसम्पन्नाः, अल्पवित्ताः, ते महादेवं, प्रजापतिं, पूजयन्ति? देवाः अपि सहस्रवर्षाणि तपसा शङ्करं यजन्तः न पश्यन्ति; कथं तर्हि तेन देवः पूज्यते? सत्यं वदसि, मुनिश्रेष्ठ, यः श्रद्धया पूजयति, स एव तं द्रष्टुम्, सम्पूज्यं, सम्भाष्यं च शक्नोति। द्विजश्रेष्ठ, ये अपि अभक्ताः सन्ति, ते यदि कदाचित् पूजयन्ति, तेषां स्वभावानुसारं प्रभुः फलं ददाति। यदि पतितः द्विजः अशुचिः सन् पूजयति, स प्रेत्योनिं गच्छति; यदि तस्य मनः मोहग्रस्तं च कोपयुक्तं वा, स राक्षसस्थानं प्राप्नोति। पापात्मा यदि विहितान्नं भुक्त्वा पूजयति, स यक्षत्वं लभते; गीतप्रियः गन्धर्वलोकं, नृत्यप्रियः तद्वत् एव। यशःप्रियः सोमलोकं प्राप्नोति; अधमः स्त्रीषु आसक्तः मद्ययुक्तश्च रुद्रं पूजयन् सोमस्थानं गच्छति। गायत्र्या देवम् अर्चन् पितृलोकं प्राप्नोति; प्रणवेन ब्रह्मलोकं; विष्णुरूपेण सम्पूज्य वैष्णवं स्थानम्। देवः अपि यदि एकवारं श्रद्धया महादेवं पूजयति, स रुद्रलोकं प्राप्य रुद्रैः सह रमते। शिवलिङ्गस्य शुद्धिं कृत्वा, येन देवासुराः अपि पूजयन्ति, शुद्धजलैः स्नाप्य, आसने भगवन्तं भक्त्या आहूय, सम्यक् ईशं दृष्ट्वा, शङ्करं प्रणम्य, तं विशुद्धे धर्मज्ञे आसने स्थापयेत्। ओंकारकमलमध्ये, सोमसूर्याग्निसम्भवे, वैराग्यैश्वर्ययुक्ते, सर्वलोकपूजिते, पाद्यं, अर्घ्यं, आचमनीयं च रुद्राय शंभवे समर्पयेत्, दिव्यैः जलैः, घृतक्षीराभ्यां स्नापयेत्। दध्ना अपि स्नापयेत्, यथाविधि शुद्धिकर्म कृत्वा, ततः शुद्धजलेन स्नाप्य, चन्दनादिभिः अर्चयेत्। रोचनादिभिः, दिव्यपुष्पैः, सम्पूर्णबिल्वपत्रैः, नानाविधानां पद्मैः पूजयेत्। नीलोत्पलैः, कुमुदैः, नद्यावर्तैः, मल्लिकाभिः, चम्पकैः, जातिपुष्पैः, बकुलेन, करवीरैः च। शमीपुष्पैः, बृहद्भिः, वन्यागस्त्यैः, अपामार्गैः, कदम्बैः, भूषणैः अपि। पञ्चविधान् धूपान् दत्वा, मधुरान्नं, दध्यान्नं, मधुघृतयुक्तं च नैवेद्यं समर्पयेत्। शुद्धशाल्यान्नं, मुद्गान्नं, षड्विधानं भोजनं वा, पञ्चविधान्नं घृतयुक्तं वा दद्यात्। केवलं एकमाढकं शुद्धशाल्यं पचेत्; प्रदक्षिणं कृत्वा, अन्ते पुनः पुनः नमेत्। ईशानं स्तुत्वा, शङ्करं पुनः पूजयेत्; ईशानं, पुरुषं, अघोरं, वामं च पूजयेत्। सद्योजातमन्त्रं च पठेत्; एषां पञ्चानां पूजया शिवः तुष्टः भवति। ये वृक्षाः येषां पुष्पपत्रैः शिवपूजा क्रियते, गावः, द्विजश्रेष्ठाः, ते परमं स्थानं प्राप्नुवन्ति। यः कश्चित् शिवं, रुद्रं, शर्वं, भवम्, अजम्, एकवारम् अपि पूजयति, स शिवसंयोगं प्राप्नोति, पुनर्जन्मनः मुक्तः। यः परमेशानं, भवम्, शर्वं, उमापतिं वा पूजयति, अथवा कदाचित् पश्यति, स सर्वपापैः विमुक्तः भवति। यः महादेवं पूजयन्तं अपि पश्यति, स ब्रह्मलोकं गच्छति—नात्र संशयः। श्रवणेन, अनुमोदनेन अपि परमं स्थानं प्राप्नोति। यः कश्चित् एकवारं अपि लिङ्गस्य पुरतः घृतदीपं ददाति, स तद्रूपं प्राप्नोति, यत् स्वाश्रमस्थैः अपि सुदुर्लभम्। काष्ठमयः, मृन्मयः, यः कश्चित् दीपः, शिवगृहे दत्तः, स तेन लभ्यते। स्वकुटुम्बसमेतः दत्वा, स शिवलोके पूज्यते; लोहदीपः, ताम्रदीपः, रजतदीपः, सुवर्णदीपः वा। यः शिवाय दीपं विधिना भक्त्या वा ददाति, स शिवपुरीं याति, यत्र रथाः दशसहस्रसूर्यसम्प्रभाः। कार्तिके मासि यः शिवस्य पुरतः घृतदीपं ददाति, अथवा विधिपूजितं परमेश्वरं पश्यति, स श्रद्धया ब्रह्मलोकं याति; आवाहनं, सन्निधानं, प्रतिष्ठा, पूजां च यथाविधि कुर्यात्। रुद्रगायत्र्या, प्रणवेन च आसनं विधीयते; स्नानं पञ्चवारं रुद्रादिभिः विशेषतः। एवं प्रतिदिनं देवदेवं उमापतिं पूजयेत्; दक्षिणतस्तु ब्रह्माणं प्रणवेन विशेषतः पूजयेत्। उत्तरतस्तु विष्णुं देवेशं गायत्र्या पूजयेत्; हव्यं च विधिना पञ्चवारं प्रणवेन जुहोति। एवं शङ्करं पूजयन् शिवसंयोगं प्राप्नोति। एष लिङ्गपूजनस्य विधिः संक्षेपेण उक्तः।