लिङ्गपुराणम्

सर्वे देवाः सिद्धगणाः च मया सह महाप्रयत्नैः त्रिपुरविनाशाय रथः महाधनुः तेजस्वी च शरो निर्मितः, किन्तु तव कृते किञ्चित् फलम् न दृष्टम्। रथः, सारथिः, हरिः श्रेष्ठः देवः, रुद्रः स्वयम्, इन्द्रः, पितामहः च—हे प्रभो, त्वं एव एते सर्वे; अतः कथं तव स्तुतिः कर्तुं शक्यते, यस्य तुष्टिः केवलं शिरः नतम् कृत्वा एव साध्यते? अनन्तपादः, अनन्तबाहुः, अनन्तशिरसः, अनन्तरूपः, अन्तनाशकः शिवः त्वम्; कथं त्वां तुष्टुं शक्यते, अनिर्वचनीयम् तव स्तवनं कर्तुं कः समर्थः? पुनः पुनः नमः ते, सर्वज्ञ, शिव, रुद्र, शर्व, भव; स्थूलः, सूक्ष्मः, अतीव सूक्ष्मः, सूक्ष्मार्थविद्, स्रष्टा—एते सर्वे त्वं एव। स्रष्ट्रे, सर्वदेवदानवसंहर्त्रे, लोकनाशकाय, नियन्त्रे, देवाधिदेवदानवेश्वराय, दातारं, शासितारं, शास्त्रेश्वरं नमः। वेदान्तेन ज्ञेयाय, शुद्धाय, वेदविद्भिः नित्यं स्तुताय, वेदस्वरूपाय, अन्तमध्यममध्यमश्रेष्ठाय, भवाय नमः। अनाद्यन्तस्थाय, शून्यरहिताय, रूपारूपाय, लिङ्गमयाय, लिङ्गाय, वेदस्वरूपाय, वेदप्रभवाय नमः। शिरोच्छेदकाय रुद्राय, यज्ञरूपाय प्राचीनदेवताय; यज्ञविनाशं दृष्ट्वा, त्वं भूमिं नखाग्रेन आहतवान्। किम् अद्भुतं तव कर्म, देवदेव, सर्वदेवदानवेश्वर; शरीरयुक्तः अपि, देवैः सह दिव्यकर्माणि कुरुषे, तव तत्त्वं निराकारम्। एकः स्थूलः, एकः सूक्ष्मः, एकः अतीव सूक्ष्मः, रूपवान्, अरूपः, दृश्यः, वाच्यः, ध्यान्यः, एकः ईश्वरः—एषा अद्भुतं तत्त्वं केवलं तव। स्वप्नदृष्टं वस्तु यथार्थतः अप्राप्यं, दृश्यते अपि, रूपं नास्ति, न देवेश्वरः; देवैः अपि यत्नेन अदृष्टं, कथं दृष्टुं शक्यते? देवशक्तिः तव कुत्र, अस्माकं कुत्र? भक्तिः कुत्र, स्तुतिः कुत्र? तथापि, हे प्रभो, भक्त्या शोकमयः ब्रह्मा क्षम्यताम्। यः पृथिव्यां, द्विजश्रेष्ठ, भक्त्या नमस्कृत्य, एतत् स्तोत्रं शृणोति वा पठति, स त्रिपुरेश्वरभक्त्या पापबंधनात् विमुक्तः। एतत् स्तोत्रं श्रुत्वा, पार्वतीं दृष्ट्वा, ब्रह्मा भक्त्या स्तुतवान्; ततः महाबाहुः महात्मा भगवान् मंदारशिखरे स्थितः, स्मितं कृत्वा प्राह। एतत् स्तोत्रेण मया तुष्टः अस्मि, तव भक्त्या च, पद्मज; वरान् वृह्य, तव तथा देवेषु च यथेष्टं शुभं भवतु। ततः, देवेश्वरं नमस्कृत्य, पद्मजः कृताञ्जलिः हर्षपूर्णहृदयः वाक्यम् उवाच। हे प्रभो, देवेश्वर, त्रिपुरविनाशक, शङ्कर, अद्य तव परमभक्तिं प्रदत्तुम् इच्छामि; अनुग्रहं कुरु, परमेश्वर। सर्वेषां देवतानां च, सर्वार्थदायक, भक्त्या मार्गदर्शनेन सदा अनुग्रहं कुरु। जनार्दनः अपि, कृताञ्जलिः, महेश्वरं नमस्कृत्य, सांबाय त्र्यंबकाय च वाक्यम् उवाच। नित्यं तव वाहनत्वं इच्छामि, प्रभो; अनुग्रहं कुरु। तव भक्तिं देहि, देवेश, देवदेव, नमः ते। सदा तव वहनशक्तिं देहि, प्रभो; सर्वज्ञत्वं, वरदायक, सर्वव्यापकत्वं च, शङ्कर। तयोः वचः श्रुत्वा, महादेवः परमेश्वरः भवम् सारथ्यवाहनपदं नियुक्तवान्। एतद् ब्रह्मणे विष्णवे च दत्वा, असुरान् दग्ध्वा, महात्मा देवेश्वरः देवी, नन्दिन्, गणैः सह, आत्मानं अदर्शयत्। ततः, महेश्वरः युद्धात् गच्छन्, देवेश्वराः विस्मयपूर्णाः भवम् पार्वतीं च नमस्कृत्य। शोकमुक्ताः, स्ववाहनैः स्वर्गं गताः—देवेश्वराः, ऋषिप्रमुखाः, गणेश्वराः, तेजस्विनः च। एषा त्रिपुरारिवृत्तान्तः, ब्रह्मणा प्राचीनकालं रचितः—यः श्राद्धकाले वा दिव्यकर्मणि वा द्विजातिभिः भक्त्या पठति वा शृणोति, स ब्रह्मलोकं प्राप्नोति, मनःवाचा कायतः पापमुक्तः। स्थूलसूक्ष्मातिसूक्ष्मपापात्, महापापात्, लघुपापात्, महादोषोत्पन्नात्, द्विजश्रेष्ठ, एतत् शुभाध्यायं श्रुत्वा पापमुक्तः भवति; शत्रवो विनश्यन्ति, युद्धे विजयी भवति। न रोगैः पीड्यते, नापदः स्पृशन्ति; अतुल्यं धनं, आयुः, कीर्तिः, विद्याः, शक्तिः च लभते। यदा महेश्वरः त्रिपुरं क्षणेन दग्ध्वा निर्गतः, तदा पद्मजः देवेश्वरसभायाम् उवाच। महेश्वरं लिङ्गरूपं त्यक्त्वा, तारकस्य पौत्रः, तारकपुत्रः वीरः अवस्थितः। तारकाक्षः दितिपुत्रः, कमलाक्षः महाबलः, विद्युन्माली दैत्येश्वरः, अन्ये च स्वपक्षैः सह— महादेवम् हरिं च मोहात् त्यक्त्वा, सर्वे विनष्टाः, नगरैः नगरवासिभिः च सह। अतः सदा सदाशिवस्य लिङ्गरूपं पूजनीयम्; देवपूजायाः यावत् कालम्, तावत् देवाः तिष्ठन्ति। शिवः सदा श्रद्धया देवश्रेष्ठैः पूजनीयः; विश्वं लिङ्गेन व्याप्यते, सर्वं लिङ्गे प्रतिष्ठितम्। अतः, आत्मसिद्ध्यर्थी यः कश्चन लिङ्गं पूजयेत्; सर्वे देवाः, असुराः, दानवाः लिङ्गपूजनेन एव सिद्धिम् प्राप्नुवन्ति। यक्षाः, विद्याधराः, सिद्धाः, राक्षसाः, मांसभक्षाः, पितरः, ऋषयः, पिशाचाः, किन्नराः, अन्ये च—लिङ्गरूपं पूज्य सिद्धिम् प्राप्ताः; नात्र संशयः। अतः सदा लिङ्गं पूजनीयम्, यः कश्चन। वयं सर्वे च, सर्वभूतानि, तस्य प्राज्ञदेवेश्वरस्य विषयाः; विषयभावं त्यक्त्वा, पशुपतेः अनुयायिनः भूत्वा।