सर्वदेवानां श्रेष्ठः शिवः, तदा भगवतः विष्णोः मायायाः न तथा नारदस्य बुद्धिमत्स्य मायायाः, तथा दैत्यैः कृतं अधर्मं च, सर्वं ज्ञातवान्। ततः, उत्तमाः देवाः, ब्रह्मा, इन्द्रः, उपेन्द्रः च, एकत्र समागताः। शिवः उवाच—“त्रिपुरविनाशं साधयिष्यामि”—इति। तस्य वचः श्रुत्वा, देवाः प्रणम्य, स्तुतिं चक्रुः। तस्मिन्नेव काले, देवी भगवती, भगवन्तं द्रष्ट्वा, विस्मिता अभवत्। सा, कमलस्य क्रीडया, वृषध्वजं सुमृदु ताडयित्वा, उवाच—“पश्य भगवन्, तव पुत्रः षण्मुखः सूर्यसमानः दीप्तिमान् क्रीडति।” पुनः उवाच—“पश्य तव पुत्रं, पुत्रेषु श्रेष्ठं, शुभैः भूषणैः—मुकुटैः, केयूरैः, कुण्डलैः, शोभनैः कङ्कणैः—सुसज्जितम्। नूपुरैः, गुप्तवस्त्रैः, मेखलया च कटिप्रदेशे, बहुभिः सुवर्णघण्टाभिः, अश्वत्थपत्रैः च। कामद्रुमस्य पुष्पैः, सुकेशैः, पद्मरागमणिमुक्तैः हारैः, दीप्तैः केयूरैः च। शशिकरसमप्रभैः मुक्ताहारैः, तिलकैः च शोभितम्—पश्य भगवन्, तव दिव्यं पुत्रम्। कुंकुमेन अन्यैः च चूर्णैः, विभूतिसंयुक्तरूपम्—पश्य भगवन्, तस्य मुखम्, पद्मसमूहवत्। शोभनानि तस्य नेत्राणि, शुभानि, विविधैः अञ्जनैः मातृभिः हिताय आरोपितानि—पश्य भगवन्। गङ्गया, कृतिकाभिः, विशेषतः स्वाहया च, सः पुत्रः सम्बोधितः। एवं, जगन्मातुः वचः श्रुत्वा, शिवः उक्तः। ईशानः, स्कन्दस्य मुखामृतं पिबन्, तृप्तिं न प्राप्नोत्, तथा दैत्यास्त्रपीडितान् देवांश्च न स्मरत्। सः स्कन्दं आलिङ्ग्य, गन्धं गृहित्वा, “मम पुत्रः!” इति नृत्यति। सः क्रीडमानः दुःखापहः भगवान् अपि नृत्यति। तेन सह, गणेश्वराः अपि नृत्यन्ति। तस्य आज्ञया, क्षणमात्रं, त्रिलोक्यः सर्वाः नृत्यन्ति। नागाः अपि नृत्यन्ति, देवाः इन्द्रमुख्याः अपि; गणाः स्कन्दं स्तुवन्ति, मातरः हृष्टाः। पुष्पवृष्टिं कुर्वन्ति, गन्धर्वाः किन्नराः च गीतानि गायन्ति; नृत्यामृतं पित्वा, पार्वती, परमेश्वरः, नन्दिः, गणेश्वराः च तृप्तिं प्राप्नुवन्। ततः, नन्दिः, षण्मुखः, हिमाद्रिसुतया सह, दिव्यं गृहम् प्रविष्टाः। भवः, मेघरूपः, अन्यमेघे विलीनः इव प्रविष्टः। द्वारस्थाः देवाः, प्राज्ञं प्रभुं समीपस्थाः, महादेवम् स्तुवन्ति, किंचित् चित्ते चिन्ता अस्ति। परस्परं विलोक्य, केचन “वयं पापिनः” इति, अन्ये “वयं दुर्भाग्यवन्तः” इति विलपन्ति। केचित् देवेश्वराः “दैत्यमुख्याः सौभाग्यवन्तः” इति, अन्ये “एष तपस्याः फलम्” इति, अन्ये तद् न अनुमन्यन्ति। एवं, बहुवचनानि श्रुत्वा, तेजस्वी कुम्भोदरः, दण्डेन देवाः ताडयति। देवाः भयग्रस्ताः, दुःखेन क्रन्दन्तः, पलायन्ते; केचित् ऋषयः, अन्ये देवाः भूमौ पतन्ति। ऋषयः, कश्यपादयः, देवेश्वरं, शत्रुं च दृष्ट्वा, “हा! भाग्यबलम् इति!” इति विस्मयं वदन्ति। अन्ये द्विजाः, “दुर्भाग्येन कार्यं न सम्पूर्णम्,” इति, हृदि किंचित् भक्त्या, “नमः शिवाय” इति वदन्ति। ततः, कपर्दी नन्दिः, महादेवप्रियः, त्रिशूलं, माला, गदा, कुण्डलानि, कङ्कणानि, मुसलम् च धारयन्, शुभे श्वेतवृषे आरोहितः, आज्ञया निर्गच्छति। नन्दिं दृष्ट्वा, कुम्भोदरः अपि, शीघ्रं नमित्वा, तेन सह गच्छति। नन्दिः, तेजस्वी, वृषध्वजस्य शीर्षे दीप्तिमान्। गणैः सहितः, गणनायकः भवः, मेघे गतः इव, दशयोजनपरिमाणे, मुक्ताहारैः भूषितः, गच्छति। श्वेतच्छत्रं, पर्वतसम्भवम्, आकाशवत् दीप्तिमान्; तत्र माला, शुभा, मुक्तामयी। तत् छत्रं, ईशस्य शीर्षे, गङ्गावत् दिवः पतितं शोभते। गणेश्वरं दृष्ट्वा, शुभा दिव्यदुन्दुभ्यः निनादयन्। वज्रहस्तस्य आज्ञया, श्रेष्ठाः ऋषयः घोषयन्ति; गणेश्वरं, कामफलप्रदं, शुभैः शब्दैः स्तुवन्ति। देवाः, भवं दृष्ट्वा, हर्षेण रोमाञ्चिताः; वज्रहस्तस्य आज्ञया, दिव्याः अप्सराः पुष्पवृष्टिं कुर्वन्ति। दिवः गन्धयुक्तं जलं नन्द्युपरि वर्षन्ति; तेन तुष्टः, नन्दिः, सन्तुष्टः, बलवान् शोभते। नन्दिः, भवः च, चन्द्रमृतस्नानं कृत्वा, वृषपृष्ठे पुष्पविभूषितौ शोभेते। आकाशमण्डलम्, धर्मिष्ठाः, तारागणैः पूरितम् इव; नन्दिः पुष्पैः शोभितः, वृषपृष्ठे दीप्तिमान्। यथा चन्द्रः तारागणैः परिवृतः, तथा देवाः, इन्द्रः, उपेन्द्रः च, नन्दिं तं रूपे दृष्टवन्तः। गणेश्वरं, देवदेवं, रुद्रं इव, स्तुवन्ति—“नमस्ते रुद्रभक्त, रुद्रस्तोत्रनिरत!” “नमस्ते रुद्रभक्तदुःखापह, उग्रकर्मरम, कूष्माण्डगणेश्वर, योगिनां स्वामिन्!” “नमस्ते शरण्य, सर्वज्ञ, दुःखापह, वेदेश्वर, वेदवेद्य!” “वज्रधारिणे, गर्जद्वक्त्राय, वज्रनिग्राहकाय, वज्रशोभिताय, वज्रधारिभिः पूजिताय नमः!