लिङ्गपुराणम्

उत्कलस्य राज्यं उत्कलमासीत्, विनताश्वस्य पश्चिमदेशः, गयस्य तु नगरी गयाविश्रुतं रम्यतमं आसीत्। तस्यां नगरीं देवसभा च पितृणां च नित्यवासः आसीत्। इक्ष्वाकुश्रेष्ठः मध्यदेशं प्राप्तवान्। सुद्युम्नस्य कन्या नासीत्, तस्मात् सः भागं न प्राप्तवान्; किन्तु वसिष्ठस्य वचनेन, सः प्रतिष्ठाने प्रतिष्ठितः। प्रतिष्ठा धर्मराजसुद्युम्नस्य क्षेत्रमासीत्। राज्यं प्राप्त्वा, सः तद् पुरूरवसे दत्तवान्, यः महतीं कीर्तिं प्राप्तवान्। इक्ष्वाकुसे महानवेयः, स्त्रीपुरुषलक्षणयुक्तः, वीरः धर्मिष्ठः पुत्रः विकुक्षिः जातः। सः शतपुत्रेषु ज्येष्ठः, तस्य पुत्राः पञ्चदश च आसन्; तेषु ज्येष्ठः ककुत्स्थः, ककुत्स्थात् सुयोधनः उत्पन्नः। ततः पृथुः ऋषिस्रेष्ठः, तदनन्तरं विश्वकः राजा; विश्वकस्य पुत्रः बुद्धिमान् अर्द्रकः, तस्य पुत्रः युवनाश्वः। शाबस्तिः तेजस्वी, तदनन्तरं वंशकः जातः; वंशकात् शाबस्तयः गौडदेशे स्थापिताः। वंशात् बृहदश्वः, तस्य पुत्रः कुवलाश्वः; सः धुन्धुं महाबलिनं हत्वा धुन्धुमार इति नाम प्राप्तवान्। धुन्धुमारस्य त्रयः पुत्राः त्रैलोक्यविश्रुताः: दृढाश्वः, चण्डाश्वः, कपिलाश्वः। दृढाश्वात् प्रमोदः, तस्य पुत्रः हर्याश्वः; हर्याश्वात् निकुम्भः, तस्य पुत्रः संहताश्वः। ततः कृष्णाश्वः च रणाश्वः, संहताश्वस्य पुत्रौ; रणाश्वस्य पुत्रः युवनाश्वः, तस्य पुत्रः मान्धातृ। मान्धातृतः पुरुकुत्सः, महाबलिनः अम्बरीषः, धर्मिष्ठः मुचुकुन्दः—एते त्रयः त्रैलोक्यविश्रुताः। अम्बरीषस्य उत्तरपुत्रः युवनाश्वः, तस्मात् हरितः, हरितात् हरिताः स्मृताः। एते अंगिरसवंशोद्भवाः, द्विजत्वं क्षत्रियत्वं च प्राप्ताः। पुरुकुत्सस्य उत्तरपुत्रः त्रसदस्युः, महाकीर्तिः। नर्मदातटे संभूतिः जातः, तस्य पुत्रः विष्णुवृद्धः, विष्णुवृद्धात् विष्णुवृद्धाः स्मृताः। एते अंगिरसवंशोद्भवाः, क्षत्रियत्वं प्राप्ताः। संभूतिः अन्यं पुत्रं अनरण्यं उत्पादितवान्। त्रैलोक्यविजये रावणेन हतः अनरण्यः आसीत्; अनरण्यस्य पुत्रः बृहदश्वः, तस्य पुत्रः हर्याश्वः। हर्याश्वात्, दृषद्वतीतटे, राजा वसुमानः जातः; तस्य पुत्रः त्रिधन्वन्, दिव्यप्रेरितः। तण्डिनः—ब्रह्मणः पुत्रः—अनुग्रहात्, शिष्यत्वं प्राप्त्वा, अश्वमेधसहस्रफलम् आदेशेन प्राप्तवान्। सः गणाधिपत्यं प्राप्तवान्, भवभक्तः, महाबलिनः, अश्वमेधं कर्तुं चिन्तयन्। धनाभावेऽपि, धर्मात्मा, ब्रह्मणः पुत्रं तण्डिं द्विजं दृष्ट्वा, तस्मात् यत् कामितं तत् प्राप्तवान्। पुरातने काले ब्रह्मणा रुद्रस्य सहस्रनामानि कथितानि; तण्डिनः तैः नामभिः महेश्वरं स्तुत्वा तद् फलम् प्राप्तवान्। ब्रह्मणः पुत्रः द्विजश्रेष्ठः गणाधिपत्यं प्राप्तवान्; ततः तण्डिनः यत् पूर्वं उक्तं तद् राज्ञे दत्तवान्। सहस्रनामानि जप्त्वा गणपतित्वं प्राप्तवान्; रुद्रस्य सहस्रनामानि तण्डिनः ब्रह्मणः पुत्रः उक्तवान्। हे सूत, व्रतानुष्ठाने दृढः, वेदानां सर्वार्थसमूहः उक्तः; शुभानि रुद्रस्य सहस्रनामानि ब्राह्मणेभ्यः त्वं पठितुम् अर्हसि। हे दृढव्रताः, शृणुत, हरस्य सहस्राष्टोत्तराणि नामानि, सर्वभूतात्मनः, अनन्ततेजसः। एतानि जप्त्वा, हे ऋषिस्रेष्ठ, गणाधिपत्यं प्राप्तवान्: ॐ! स्थिरः, दृढः, प्रभुः, तेजस्वी, प्रसिद्धः, वरदः, उत्तमः। सर्वात्मा, सर्वत्र प्रसिद्धः, सर्वव्यापी, सर्वकर्ता, भवः; जटिलः, दण्डी, शिखी, सर्वव्यापी, सर्वस्रष्टा। हरिः, कृष्णमृगाक्षः, सर्वभूतनाशकः; क्रिया निवृत्तिः, शान्तात्मा, नित्यः, अव्ययः। श्मशानवासी, भगवत्, आकाशचारी, भूमिचारी, दुष्टनिग्रहः; पूज्यः, महाक्रिया, तपस्वी, प्रजाधारः। उन्मत्तवेषधारी, गुह्यः, विश्वरूपः, प्रजापतिः; महाकायः, महात्मा, सर्वरूपः, महायशाः। महात्मा, सर्वभूतस्थितः, नानारूपः, वामनः, नरः; लोकपालः, गुह्यात्मा, अनुग्रहः, अभयदः, सर्वव्यापी। शुद्धः, महाः, नियतिः, नियताश्रयः; स्वयम्भूः, सर्वकर्मकर्ता, आदिः, उत्पत्तिकर्ता, निधिः। सहस्राक्षः, विस्तीर्णाक्षः, सोमः, तारासिद्धिः; चन्द्रः, सूर्यः, शनि, केतु, ग्रहः, ग्रहेश्वरः। राजा, राज्योत्पत्तिकर्ता, कर्ता, मृगेषु शरसंवर्ता, मेघः; महान् तपस्वी, दीर्घतपः, अदृश्यः, धनदः। संवत्सरः, मन्त्रधारी, प्राणायामः, योगश्रेष्ठः; योगी, योगः, महाबीजः, महारथः, महाबलः। हिरण्यबीजः, सर्वज्ञः, श्रेष्ठबीजः, वृषध्वजः; दशबाहुः, अनिमिषः, नीलकण्ठः, उमापतिः। विश्वरूपः, स्वयमेव श्रेष्ठः, महावीरः, बलश्रेष्ठः; गणस्रष्टा, गणनाथः, दिशांवस्त्रधारी, सर्वेषां काम्यः। मन्त्रज्ञः, मन्त्रश्रेष्ठः, सर्वभूतस्रष्टा, हरः; कमण्डलुधारी, धन्वी, शरधारी, कपालधारी। एवं राजवंशस्य प्रवृत्तिः, गणाधिपत्यस्य प्राप्तिः, रुद्रस्य सहस्रनामानि च, श्रद्धया श्रूयन्ते।