ਸਬਾਹ੍ਯਾਭ੍ਯਨ੍ਤਰਂ ਚੈਵ ਸਬਾਹ੍ਯਾਭ੍ਯਨ੍ਤਰਸ੍ਥਿਤਮ੍ ਆਦਿਮਧ੍ਯਾਨ੍ਤਰਹਿਤਮ੍ ਆਨਨ੍ਦਸ੍ਯਾਪਿ ਕਾਰਣਮ੍
ਫਿਰ ਵੀ ਉਹ ਅੰਦਰ ਤੇ ਬਾਹਰ ਦੋਵੇਂ ਰੱਖਦਾ ਹੈ, ਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਹੀ ਵੱਸਦਾ ਹੈ; ਉਸ ਦਾ ਕੋਈ ਆਰੰਭ, ਵਿਚਕਾਰ ਜਾਂ ਅੰਤ ਨਹੀਂ, ਉਹ ਆਨੰਦ ਦਾ ਵੀ ਕਾਰਨ ਹੈ।
ਮਾਤ੍ਰਾਸ੍ਤਿਸ੍ਰਸ੍ਤ੍ਵਰ੍ਧਮਾਤ੍ਰਂ ਨਾਦਾਖ੍ਯਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਸਂਜ੍ਞਿਤਮ੍ ऋਗ੍ਯਜੁਃਸਾਮਵੇਦਾ ਵੈ ਮਾਤ੍ਰਾਰੂਪੇਣ ਮਾਧਵਃ
ਤਿੰਨ ਮਾਤਰਾਵਾਂ ਤੇ ਅੱਧ ਮਾਤਰਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਨੂੰ 'ਨਾਦ' ਆਖਦੇ ਹਨ, ਜੋ ਬ੍ਰਹਮਣ ਦੇ ਨਾਮ ਨਾਲ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ; ਮਾਧਵ ਤਿੰਨ ਵੇਦਾਂ — ਰਿਗ, ਯਜੁਰ ਤੇ ਸਾਮ — ਦੀਆਂ ਮਾਤਰਾਵਾਂ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਮੌਜੂਦ ਹੈ।
ਵੇਦਸ਼ਬ੍ਦੇਭ੍ਯ ਏਵੇਸ਼ਂ ਵਿਸ਼੍ਵਾਤ੍ਮਾਨਮਚਿਨ੍ਤਯਤ੍ ਤਦਾਭਵਦृषਿਰ੍ਵੇਦ ऋषੇਃ ਸਾਰਤਮਂ ਸ਼ੁਭਮ੍
ਵੇਦਾਂ ਦੇ ਸ਼ਬਦਾਂ ਤੋਂ, ਪ੍ਰਭੂ ਨੇ ਸੰਸਾਰ ਦੀ ਆਤਮਾ ਦਾ ਚਿੰਤਨ ਕੀਤਾ; ਫਿਰ ਰਿਸ਼ੀ ਹੀ ਵੇਦ ਬਣ ਗਿਆ, ਤੇ ਰਿਸ਼ੀ ਤੋਂ ਪਵਿੱਤਰ ਸਰਵਤਮ ਤੱਤ ਉਤਪੰਨ ਹੋਇਆ।
ਤੇਨੈਵ ऋषਿਣਾ ਵਿष੍ਣੁਰ੍ ਜ੍ਞਾਤਵਾਨ੍ ਪਰਮੇਸ਼੍ਵਰਮ੍ ਚਿਨ੍ਤਯਾ ਰਹਿਤੋ ਰੁਦ੍ਰੋ ਵਾਚੋ ਯਨ੍ਮਨਸਾ ਸਹ
ਉਸੇ ਰਿਸ਼ੀ ਦੁਆਰਾ, ਵਿਸ਼ਨੂੰ ਨੇ ਪਰਮ ਪ੍ਰਭੂ ਨੂੰ ਜਾਣ ਲਿਆ; ਰੁਦ੍ਰ, ਚਿੰਤਾ ਤੋਂ ਰਹਿਤ ਹੋ ਕੇ, ਉਸ ਨੂੰ ਬੋਲੀ ਤੇ ਮਨ ਨਾਲ ਚਿੰਤਨ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਅਪ੍ਰਾਪ੍ਯ ਤਂ ਨਿਵਰ੍ਤਨ੍ਤੇ ਵਾਚ੍ਯਸ੍ਤ੍ਵੇਕਾਕ੍ਸ਼ਰੇਣ ਸਃ ਏਕਾਕ੍ਸ਼ਰੇਣ ਤਦ੍ਵਾਚ੍ਯਮ੍ ऋਤਂ ਪਰਮਕਾਰਣਮ੍
ਜੋ ਉਸ ਨੂੰ ਨਹੀਂ ਪਾਉਂਦੇ, ਵਾਪਸ ਮੁੜ ਜਾਂਦੇ ਹਨ; ਉਹ ਇਕ ਅੱਖਰ ਨਾਲ ਹੀ ਕਹਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਉਸ ਇਕ ਅੱਖਰ ਦੁਆਰਾ, ਸੱਚ ਤੇ ਪਰਮ ਕਾਰਨ ਦਾ ਉਚਾਰਣ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
ਸਤ੍ਯਮਾਨਨ੍ਦਮਮृਤਂ ਪਰਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮ ਪਰਾਤ੍ਪਰਮ੍ ਏਕਾਕ੍ਸ਼ਰਾਦਕਾਰਾਖ੍ਯੋ ਭਗਵਾਨ੍ਕਨਕਾਣ੍ਡਜਃ
ਸੱਚ, ਆਨੰਦ, ਅਮਰਤਾ, ਪਰਮ ਬ੍ਰਹਮਣ, ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚਾ; ਇਕ ਅੱਖਰ 'ਅ' ਦੇ ਨਾਮ ਨਾਲ, ਸੋਣੇ ਦੇ ਅੰਡ ਤੋਂ ਜਨਮਿਆ ਪ੍ਰਭੂ।
ਏਕਾਕ੍ਸ਼ਰਾਦੁਕਾਰਾਖ੍ਯੋ ਹਰਿਃ ਪਰਮਕਾਰਣਮ੍ ਏਕਾਕ੍ਸ਼ਰਾਨ੍ਮਕਾਰਾਖ੍ਯੋ ਭਗਵਾਨ੍ਨੀਲਲੋਹਿਤਃ
ਇਕ ਅੱਖਰ 'ਉ' ਤੋਂ, ਹਰੀ ਪਰਮ ਕਾਰਨ ਬਣਿਆ; ਇਕ ਅੱਖਰ 'ਮ' ਤੋਂ, ਨੀਲ ਲੋਹਿਤ ਨਾਮਕ ਪ੍ਰਭੂ।
ਸਰ੍ਗਕਰ੍ਤਾ ਤ੍ਵਕਾਰਾਖ੍ਯੋ ਹ੍ਯ੍ ਉਕਾਰਾਖ੍ਯਸ੍ਤੁ ਮੋਹਕਃ ਮਕਾਰਾਖ੍ਯਸ੍ ਤਯੋਰ੍ ਨਿਤ੍ਯਮ੍ ਅਨੁਗ੍ਰਹਕਰੋ ऽਭਵਤ੍
'ਅ' ਨੂੰ ਸਰਜਣਹਾਰ ਆਖਦੇ ਹਨ; 'ਉ' ਭਟਕਾਉਣ ਵਾਲਾ ਹੈ; 'ਮ' ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿਚ ਸਦਾ ਦਇਆ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਮਕਾਰਾਖ੍ਯੋ ਵਿਭੁਰ੍ਬੀਜੀ ਹ੍ਯ੍ ਅਕਾਰੋ ਬੀਜਮੁਚ੍ਯਤੇ ਉਕਾਰਾਖ੍ਯੋ ਹਰਿਰ੍ਯੋਨਿਃ ਪ੍ਰਧਾਨਪੁਰੁषੇਸ਼੍ਵਰਃ
'ਮ' ਬੀਜ ਰੱਖਣ ਵਾਲਾ ਹੈ, 'ਅ' ਨੂੰ ਬੀਜ ਆਖਦੇ ਹਨ; 'ਉ' ਹਰੀ ਹੈ, ਜੋ ਜਣਨੀ ਹੈ, ਪ੍ਰਧਾਨ ਤੇ ਪੁਰੁਸ਼ ਦਾ ਪ੍ਰਭੂ।
ਬੀਜੀ ਚ ਬੀਜਂ ਤਦ੍ਯੋਨਿਰ੍ ਨਾਦਾਖ੍ਯਸ਼੍ ਚ ਮਹੇਸ਼੍ਵਰਃ ਬੀਜੀ ਵਿਭਜ੍ਯ ਚਾਤ੍ਮਾਨਂ ਸ੍ਵੇਚ੍ਛਯਾ ਤੁ ਵ੍ਯਵਸ੍ਥਿਤਃ
ਬੀਜ ਰੱਖਣ ਵਾਲਾ, ਬੀਜ, ਉਹ ਜਣਨੀ, ਤੇ 'ਨਾਦ' ਨਾਮਕ ਮਹੇਸ਼ਵਰ; ਬੀਜ ਰੱਖਣ ਵਾਲਾ ਆਪਣੀ ਇੱਛਾ ਨਾਲ ਆਪ ਨੂੰ ਵੰਡ ਕੇ ਟਿਕਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ।
ਅਸ੍ਯ ਲਿਙ੍ਗਾਦਭੂਦ੍ਬੀਜਮ੍ ਅਕਾਰੋ ਬੀਜਿਨਃ ਪ੍ਰਭੋਃ ਉਕਾਰਯੋਨੌ ਨਿਕ੍ਸ਼ਿਪ੍ਤਮ੍ ਅਵਰ੍ਧਤ ਸਮਨ੍ਤਤਃ
ਇਸ ਲਿੰਗ ਤੋਂ ਬੀਜ 'ਅ' ਉਤਪੰਨ ਹੋਇਆ, ਜੋ ਬੀਜ ਰੱਖਣ ਵਾਲੇ ਪ੍ਰਭੂ ਦਾ ਸੀ; 'ਉ' ਦੀ ਜਣਨੀ ਵਿੱਚ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ, ਤੇ ਹਰ ਪਾਸੇ ਫੈਲ ਗਿਆ।
ਸੌਵਰ੍ਣਮਭਵਚ੍ਚਾਣ੍ਡਮ੍ ਆਵੇष੍ਟ੍ਯਾਦ੍ਯਂ ਤਦਕ੍ਸ਼ਰਮ੍ ਅਨੇਕਾਬ੍ਦਂ ਤਥਾ ਚਾਪ੍ਸੁ ਦਿਵ੍ਯਮਣ੍ਡਂ ਵ੍ਯਵਸ੍ਥਿਤਮ੍
ਇੱਕ ਸੋਣੇ ਦਾ ਅੰਡ ਬਣਿਆ, ਜਿਸ ਨੇ ਪਹਿਲਾ ਅੱਖਰ ਘੇਰ ਲਿਆ; ਕਈ ਸਾਲਾਂ ਤੱਕ, ਜਲ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਦਿਵਿਆ ਮੰਡਲ ਟਿਕਿਆ ਰਿਹਾ।
ਤਤੋ ਵਰ੍षਸਹਸ੍ਰਾਨ੍ਤੇ ਦ੍ਵਿਧਾ ਕृਤਮਜੋਦ੍ਭਵਮ੍ ਅਣ੍ਡਮ੍ ਅਪ੍ਸੁ ਸ੍ਥਿਤਂ ਸਾਕ੍ਸ਼ਾਦ੍ ਆਦ੍ਯਾਖ੍ਯੇਨੇਸ਼੍ਵਰੇਣ ਤੁ
ਹਜ਼ਾਰ ਸਾਲਾਂ ਬਾਅਦ, ਮੂਲ ਰਹਿਤ ਅੰਡ ਦੋ ਹਿੱਸਿਆਂ ਵਿੱਚ ਵੰਡਿਆ ਗਿਆ; ਅੰਡ, ਜੋ ਜਲ ਵਿੱਚ ਟਿਕਿਆ ਸੀ, ਆਦਿ ਨਾਮਕ ਪ੍ਰਭੂ ਦੁਆਰਾ।
ਤਸ੍ਯਾਣ੍ਡਸ੍ਯ ਸ਼ੁਭਂ ਹੈਮਂ ਕਪਾਲਂ ਚੋਰ੍ਧ੍ਵਸਂਸ੍ਥਿਤਮ੍ ਜਜ੍ਞੇ ਯਦ੍ਦ੍ਯੌਸ੍ਤਦਪਰਂ ਪृਥਿਵੀ ਪਞ੍ਚਲਕ੍ਸ਼ਣਾ
ਉਸ ਅੰਡ ਦਾ ਸੁਭ ਅੌਣੀ ਸੋਨੇ ਦਾ ਖੋਲ ਉਪਰ ਵੱਸਿਆ; ਹੇਠਾਂ ਵਾਲਾ ਭਾਗ ਪੰਜ ਵਿਸ਼ੇਸ਼ਤਾਵਾਂ ਵਾਲੀ ਧਰਤੀ ਬਣ ਗਿਆ।
ਤਸ੍ਮਾਦਣ੍ਡੋਦ੍ਭਵੋ ਜਜ੍ਞੇ ਤ੍ਵ੍ ਅਕਾਰਾਖ੍ਯਸ਼੍ਚਤੁਰ੍ਮੁਖਃ ਸ ਸ੍ਰष੍ਟਾ ਸਰ੍ਵਲੋਕਾਨਾਂ ਸ ਏਵ ਤ੍ਰਿਵਿਧਃ ਪ੍ਰਭੁਃ
ਉਸ ਅੰਡ ਤੋਂ 'ਅ' ਉਤਪੰਨ ਹੋਇਆ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਚਾਰ ਮੁਹਾਂ ਵਾਲਾ ਆਖਦੇ ਹਨ; ਉਹ ਸਭ ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਸਰਜਣਹਾਰ ਹੈ, ਤੇ ਤਿੰਨ ਰੂਪਾਂ ਵਾਲਾ ਪ੍ਰਭੂ ਹੈ।
ਏਵਮੋਮੋਮਿਤਿ ਪ੍ਰੋਕ੍ਤਮ੍ ਇਤ੍ਯਾਹੁਰ੍ਯਜੁषਾਂ ਵਰਾਃ ਯਜੁषਾਂ ਵਚਨਂ ਸ਼੍ਰੁਤ੍ਵਾ ऋਚਃ ਸਾਮਾਨਿ ਸਾਦਰਮ੍
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ 'ਓਮ ਓਮ' ਆਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਯਜੁਰ ਵੇਦ ਦੇ ਸਰਵੋਤਮ ਆਖਦੇ ਹਨ; ਯਜੁਰ ਦੇ ਬਚਨ ਸੁਣ ਕੇ, ਰਿਗ ਤੇ ਸਾਮ ਵੇਦ ਆਦਰ ਨਾਲ।
ਏਵਮੇਵ ਹਰੇ ਬ੍ਰਹ੍ਮਨ੍ਨ੍ ਇਤ੍ਯਾਹੁਃ ਸ਼੍ਰੁਤਯਸ੍ਤਦਾ ਤਤੋ ਵਿਜ੍ਞਾਯ ਦੇਵੇਸ਼ਂ ਯਥਾਵਚ੍ਛ੍ਰੁਤਿਸਂਭਵੈਃ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਹੇ ਹਰੀ, ਹੇ ਬ੍ਰਹਮਣ, ਉਸ ਸਮੇਂ ਵੇਦਾਂ ਨੇ ਐਸਾ ਕਿਹਾ; ਫਿਰ, ਵੇਦਾਂ ਵਿੱਚ ਜਿਵੇਂ ਵਰਣਨ ਕੀਤਾ ਗਿਆ ਹੈ, ਉਸ ਦੇਵਾਂ ਦੇ ਸਰਤਾਜ ਨੂੰ ਸਮਝ ਕੇ,
ਮਨ੍ਤ੍ਰੈਰ੍ਮਹੇਸ਼੍ਵਰਂ ਦੇਵਂ ਤੁष੍ਟਾਵ ਸੁਮਹੋਦਯਮ੍ ਆਵਯੋਃ ਸ੍ਤੁਤਿਸਂਤੁष੍ਟੋ ਲਿਙ੍ਗੇ ਤਸ੍ਮਿਨ੍ਨਿਰਞ੍ਜਨਃ
ਵੇਦਾਂ ਤੋਂ ਉਪਜੇ ਮੰਤ੍ਰਾਂ ਨਾਲ, ਉਸ ਮਹਾਂ ਪ੍ਰਭੂ, ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੇ ਦੇਵਤਾ ਦੀ ਸਤਿਕਾਰ ਕਰੀ; ਸਾਡੀ ਸਤੁਤੀ ਤੋਂ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੋ ਕੇ, ਨਿਰਮਲ ਉਹ ਲਿੰਗ ਵਿੱਚ ਵੱਸ ਗਿਆ।
ਦਿਵ੍ਯਂ ਸ਼ਬ੍ਦਮਯਂ ਰੂਪਮ੍ ਆਸ੍ਥਾਯ ਪ੍ਰਹਸਨ੍ ਸ੍ਥਿਤਃ ਅਕਾਰਸ੍ਤਸ੍ਯ ਮੂਰ੍ਧਾ ਤੁ ਲਲਾਟਂ ਦੀਰ੍ਘਮੁਚ੍ਯਤੇ
ਉਹ ਦਿਵਿਆ, ਧੁਨੀ-ਰੂਪ ਅੰਗ ਸਵਕਾਰ ਕਰਕੇ, ਹੱਸਦਾ ਹੋਇਆ ਉਥੇ ਖੜਾ ਹੋ ਗਿਆ; 'ਅ' ਉਸਦਾ ਸਿਰ ਹੈ, ਤੇ ਉਸਦਾ ਮੱਥਾ ਲੰਮਾ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਇਕਾਰੋ ਦਕ੍ਸ਼ਿਣਂ ਨੇਤ੍ਰਮ੍ ਈਕਾਰੋ ਵਾਮਲੋਚਨਮ੍ ਉਕਾਰੋ ਦਕ੍ਸ਼ਿਣਂ ਸ਼੍ਰੋਤ੍ਰਮ੍ ਊਕਾਰੋ ਵਾਮਮੁਚ੍ਯਤੇ
'ਇ' ਉਸਦੀ ਸੱਜੀ ਅੱਖ ਹੈ, 'ਈ' ਖੱਬੀ ਅੱਖ; 'ਉ' ਸੱਜਾ ਕੰਨ ਹੈ, 'ਊ' ਖੱਬਾ ਕੰਨ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ऋਕਾਰੋ ਦਕ੍ਸ਼ਿਣਂ ਤਸ੍ਯ ਕਪੋਲਂ ਪਰਮੇष੍ਠਿਨਃ ਵਾਮਂ ਕਪੋਲਮ੍ ॠਕਾਰੋ ऌ ॡ ਨਾਸਾਪੁਟੇ ਉਭੇ
'' ਉਸ ਮਹਾਂ ਪ੍ਰਭੂ ਦਾ ਸੱਜਾ ਗਲ੍ਹਾ ਹੈ; '' ਉਸਦਾ ਖੱਬਾ ਗਲ੍ਹਾ; 'ਲ਼' ਤੇ 'ਲ਼ੀ' ਦੋਵੇਂ ਉਸ ਦੀਆਂ ਨੱਕਾਂ ਹਨ।
ਏਕਾਰਮ੍ ਓष੍ਠਮੂਰ੍ਦ੍ਧ੍ਵਸ਼੍ ਚ ਐਕਾਰਸ੍ਤ੍ਵਧਰੋ ਵਿਭੋਃ ਓਕਾਰਸ਼੍ ਚ ਤਥੌਕਾਰੋ ਦਨ੍ਤਪਙ੍ਕ੍ਤਿਦ੍ਵਯਂ ਕ੍ਰਮਾਤ੍
'ਏ' ਉਸਦੀ ਉਪਰਲੀ ਠੋੜੀ ਹੈ, 'ਐ' ਪ੍ਰਭੂ ਦੀ ਹੇਠਲੀ ਠੋੜੀ; 'ਓ' ਤੇ 'ਔ' ਕ੍ਰਮਵਾਰ ਦੋਵੇਂ ਦੰਦਾਂ ਦੀਆਂ ਕਤਾਰਾਂ ਹਨ।
ਅਮਸ੍ਤੁ ਤਾਲੁਨੀ ਤਸ੍ਯ ਦੇਵਦੇਵਸ੍ਯ ਧੀਮਤਃ ਕਾਦਿਪਞ੍ਚਾਕ੍ਸ਼ਰਾਣ੍ਯਸ੍ਯ ਪਞ੍ਚ ਹਸ੍ਤਾਨਿ ਦਕ੍ਸ਼ਿਣੇ
'ਅੰ' ਉਸ ਬੁਧੀਮਾਨ ਦੇਵਾਂ ਦੇ ਸਰਤਾਜ ਦਾ ਤਾਲੂ ਹੈ; 'ਕ' ਤੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਣ ਵਾਲੇ ਪੰਜ ਅੱਖਰ ਉਸਦੇ ਪੰਜ ਸੱਜੇ ਹੱਥ ਹਨ।
ਚਾਦਿਪਞ੍ਚਾਕ੍ਸ਼ਰਾਣ੍ਯੇਵਂ ਪਞ੍ਚ ਹਸ੍ਤਾਨਿ ਵਾਮਤਃ ਟਾਦਿਪਞ੍ਚਾਕ੍ਸ਼ਰਂ ਪਾਦਸ੍ ਤਾਦਿਪਞ੍ਚਾਕ੍ਸ਼ਰਂ ਤਥਾ
ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ, 'ਚ' ਤੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਣ ਵਾਲੇ ਪੰਜ ਅੱਖਰ ਉਸਦੇ ਪੰਜ ਖੱਬੇ ਹੱਥ ਹਨ; 'ਟ' ਤੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਣ ਵਾਲੇ ਪੰਜ ਅੱਖਰ ਉਸਦੇ ਪੈਰ ਹਨ, ਤੇ 'ਤ' ਤੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਣ ਵਾਲੇ ਵੀ।
ਪਕਾਰਮੁਦਰਂ ਤਸ੍ਯ ਫਕਾਰਃ ਪਾਰ੍ਸ਼੍ਵਮੁਚ੍ਯਤੇ ਬਕਾਰੋ ਵਾਮਪਾਰ੍ਸ਼੍ਵਂ ਵੈ ਭਕਾਰਂ ਸ੍ਕਨ੍ਧਮਸ੍ਯ ਤਤ੍
'ਪ' ਉਸਦਾ ਪੇਟ ਹੈ, 'ਫ' ਉਸਦਾ ਪਾਸਾ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; 'ਬ' ਉਸਦਾ ਖੱਬਾ ਪਾਸਾ ਹੈ, 'ਭ' ਉਸਦਾ ਮੋਢਾ ਹੈ।
ਮਕਾਰਂ ਹृਦਯਂ ਸ਼ਂਭੋਰ੍ ਮਹਾਦੇਵਸ੍ਯ ਯੋਗਿਨਃ ਯਕਾਰਾਦਿਸਕਾਰਾਨ੍ਤਂ ਵਿਭੋਰ੍ਵੈ ਸਪ੍ਤ ਧਾਤਵਃ
'ਮ' ਸ਼ੰਭੂ, ਮਹਾਂਦੇਵ, ਜੋਗੀ ਦਾ ਦਿਲ ਹੈ; 'ਯ' ਤੋਂ 'ਸ' ਤੱਕ ਦੇ ਅੱਖਰ ਪ੍ਰਭੂ ਦੇ ਸੱਤ ਜੀਵਨ-ਤੱਤ ਹਨ।
ਹਕਾਰ ਆਤ੍ਮਰੂਪਂ ਵੈ ਕ੍ਸ਼ਕਾਰਃ ਕ੍ਰੋਧ ਉਚ੍ਯਤੇ ਤਂ ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਉਮਯਾ ਸਾਰ੍ਧਂ ਭਗਵਨ੍ਤਂ ਮਹੇਸ਼੍ਵਰਮ੍
'ਹ' ਉਸਦੀ ਅਸਲੀ ਸੁਰਤ ਹੈ, 'ਕ੍ਸ਼' ਉਸਦਾ ਗੁੱਸਾ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਉਸ ਮਹਾਂ ਪ੍ਰਭੂ ਮਹੇਸ਼ਵਰ ਨੂੰ ਉਮਾ ਦੇ ਨਾਲ ਵੇਖ ਕੇ,
ਪ੍ਰਣਮ੍ਯ ਭਗਵਾਨ੍ ਵਿष੍ਣੁਃ ਪੁਨਸ਼੍ਚਾਪਸ਼੍ਯਦੂਰ੍ਦ੍ਧ੍ਵਤਃ ਓਙ੍ਕਾਰਪ੍ਰਭਵਂ ਮਨ੍ਤ੍ਰਂ ਕਲਾਪਞ੍ਚਕਸਂਯੁਤਮ੍
ਵਿਸ਼ਨੂੰ ਨੇ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਕੇ, ਫਿਰ ਉਪਰੋਂ ਉਹ ਮੰਤ੍ਰ ਵੇਖਿਆ ਜੋ ਓਂ ਤੋਂ ਉਤਪੰਨ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਪੰਜ ਕਲਾ ਨਾਲ ਯੁਕਤ।
ਸ਼ੁਦ੍ਧਸ੍ਫਟਿਕਸਂਕਾਸ਼ਂ ਸੁਭਾष੍ਟਤ੍ਰਿਂਸ਼ਦਕ੍ਸ਼ਰਮ੍ ਮੇਧਾਕਰਮ੍ ਅਭੂਦ੍ਭੂਯਃ ਸਰ੍ਵਧਰ੍ਮਾਰ੍ਥਸਾਧਕਮ੍
ਉਹ ਸਾਫ ਸਫੈਦ ਕ੍ਰਿਸਟਲ ਵਾਂਗ ਚਮਕਦਾ ਸੀ, ਸੁੰਦਰ ਬਤੀ-ਦੋ ਅੱਖਰਾਂ ਨਾਲ ਬਣਿਆ, ਬੁੱਧੀ ਦਾ ਸਰੋਤ, ਸਦਾ ਸਾਰੇ ਧਰਮ ਅਤੇ ਉਦੇਸ਼ ਪੂਰੇ ਕਰਨ ਵਾਲਾ।
ਗਾਯਤ੍ਰੀਪ੍ਰਭਵਂ ਮਨ੍ਤ੍ਰਂ ਹਰਿਤਂ ਵਸ਼੍ਯਕਾਰਕਮ੍ ਚਤੁਰ੍ਵਿਂਸ਼ਤਿਵਰ੍ਣਾਢ੍ਯਂ ਚਤੁष੍ਕਲਮਨੁਤ੍ਤਮਮ੍
ਉਸ ਨੇ ਗਾਇਤਰੀ ਤੋਂ ਉਤਪੰਨ ਮੰਤ੍ਰ ਵੇਖਿਆ, ਹਰਾ ਰੰਗ, ਸਭ ਨੂੰ ਵਸ਼ ਕਰਨ ਵਾਲਾ, ਚੌਵੀ ਅੱਖਰਾਂ ਤੇ ਚਾਰ ਕਲਾ ਨਾਲ ਭਰਪੂਰ, ਬੇਮਿਸਾਲ।