ਲਿਙ੍ਗਪੁਰਾਣਮ੍

ਪ੍ਰਬੁਦ੍ਧੋ ऽਹੀਯਸ਼ਯਨਾਤ੍ ਸਮਾਸੀਨਃ ਕ੍ਸ਼ਣਂ ਵਸ਼ੀ ਦਦਰ੍ਸ਼ ਨਿਦ੍ਰਾਵਿਕ੍ਲਿਨ੍ਨਨੀਰਜਾਮਲਲੋਚਨਃ

ਜਗ ਕੇ, ਉਹ ਆਪਣੇ ਵਿਛੋਣੇ ਤੋਂ ਉਠ ਕੇ, ਇੱਕ ਪਲ ਲਈ ਬੈਠ ਗਿਆ, ਸੰਭਾਲਿਆ ਹੋਇਆ; ਉਸ ਨੇ ਨੀਂਦ ਤੋਂ ਸੁਤੰਤਰ, ਪਵਿੱਤਰ ਤੇ ਸਾਫ ਅੱਖਾਂ ਨਾਲ ਵੇਖਿਆ।

ਮਾਮਗ੍ਰੇ ਸਂਸ੍ਥਿਤਂ ਭਾਸਾਧ੍ਯਾਸਿਤੋ ਭਗਵਾਨ੍ ਹਰਿਃ ਆਹ ਚੋਤ੍ਥਾਯ ਭਗਵਾਨ੍ ਹਸਨ੍ਮਾਂ ਮਧੁਰਂ ਸਕृਤ੍

ਮੇਰੇ ਸਾਹਮਣੇ ਚਮਕਦਾਰ ਤੇ ਰੋਸ਼ਨ ਹਰੀ ਖੜਾ ਸੀ। ਉਹ ਉਠ ਕੇ, ਇਕ ਮਿੱਠੀ ਮੁਸਕਾਨ ਨਾਲ, ਮੇਰੇ ਨਾਲ ਗੱਲ ਕਰਦਾ ਹੈ।

ਸ੍ਵਾਗਤਂਸ੍ਵਾਗਤਂ ਵਤ੍ਸ ਪਿਤਾਮਹ ਮਹਾਦ੍ਯੁਤੇ ਤਸ੍ਯ ਤਦ੍ਵਚਨਂ ਸ਼੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਸ੍ਮਿਤਪੂਰ੍ਵਂ ਸੁਰਰ੍षਭਾਃ

ਸਵਾਗਤ ਹੈ, ਸਵਾਗਤ ਹੈ, ਪੁੱਤ, ਚਮਕਦਾਰ ਪਿਤਾਮਹ! ਇਹ ਗੱਲ ਸੁਣ ਕੇ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਸਿਰਤਾਜ ਨੇ ਮੁਸਕਰਾ ਕੇ ਜਵਾਬ ਦਿੱਤਾ।

ਰਜਸਾ ਬਦ੍ਧਵੈਰਸ਼੍ ਚ ਤਮਵੋਚਂ ਜਨਾਰ੍ਦਨਮ੍ ਭਾषਸੇ ਵਤ੍ਸ ਵਤ੍ਸੇਤਿ ਸਰ੍ਗਸਂਹਾਰਕਾਰਣਮ੍

ਮੈਂ ਰਜਸ ਤੇ ਵੈਰ ਵਿਚ ਫਸ ਕੇ ਜਨਾਰਦਨ ਨੂੰ ਆਖਿਆ: 'ਤੂੰ ਮੈਨੂੰ ਪੁੱਤ, ਪੁੱਤ ਕਿਉਂ ਆਖਦਾ ਹੈਂ, ਜਦ ਤੂੰ ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਤੇ ਵਿਨਾਸ਼ ਦਾ ਕਾਰਨ ਹੈਂ?'

ਮਾਮ੍ ਇਹਾਨ੍ਤਃਸ੍ਮਿਤਂ ਕृਤ੍ਵਾ ਗੁਰੁਃ ਸ਼ਿष੍ਯਮਿਵਾਨਘ ਕਰ੍ਤਾਰਂ ਜਗਤਾਂ ਸਾਕ੍ਸ਼ਾਤ੍ ਪ੍ਰਕृਤੇਸ਼੍ ਚ ਪ੍ਰਵਰ੍ਤਕਮ੍

ਇੱਥੇ, ਹਲਕੀ ਮੁਸਕਾਨ ਨਾਲ, ਤੂੰ ਮੈਨੂੰ ਅਜਿਹੇ ਸਿੱਖ ਵਾਂਗ ਗੱਲ ਕਰਦਾ ਹੈਂ, ਜਿਵੇਂ ਅਧਿਆਪਕ ਆਪਣੇ ਵਿਦਿਆਰਥੀ ਨਾਲ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਹਾਲਾਂਕਿ ਮੈਂ ਜਗਤ ਦਾ ਸਿੱਧਾ ਰਚਨਹਾਰ ਤੇ ਪ੍ਰਕ੍ਰਿਤੀ ਨੂੰ ਚਲਾਉਣ ਵਾਲਾ ਹਾਂ।

ਸਨਾਤਨਮਜਂ ਵਿष੍ਣੁਂ ਵਿਰਿਞ੍ਚਿਂ ਵਿਸ਼੍ਵਸਂਭਵਮ੍ ਵਿਸ਼੍ਵਾਤ੍ਮਾਨਂ ਵਿਧਾਤਾਰਂ ਧਾਤਾਰਂ ਪਙ੍ਕਜੇਕ੍ਸ਼ਣਮ੍

ਤੂੰ ਮੈਨੂੰ ਸਦਾ ਰਹਿਣ ਵਾਲਾ, ਅਜਨਮਾ ਵਿਸ਼ਨੂ, ਰਚਨਹਾਰ, ਸੰਸਾਰ ਦਾ ਸਰੋਤ, ਸਭ ਦਾ ਆਤਮਾ, ਬਣਾਉਣ ਵਾਲਾ, ਸਮਭਾਲਣ ਵਾਲਾ, ਤੇ ਕਮਲ-ਅੱਖਾਂ ਵਾਲਾ ਆਖਦਾ ਹੈਂ।

ਕਿਮਰ੍ਥਂ ਭਾषਸੇ ਮੋਹਾਦ੍ ਵਕ੍ਤੁਮਰ੍ਹਸਿ ਸਤ੍ਵਰਮ੍ ਸੋ ऽਪਿ ਮਾਮਾਹ ਜਗਤਾਂ ਕਰ੍ਤਾਹਮਿਤਿ ਲੋਕਯ

ਤੂੰ ਇਹ ਗੱਲ ਭਟਕਣ ਕਰਕੇ ਕਿਉਂ ਆਖਦਾ ਹੈਂ? ਤੂੰ ਸੱਚਾਈ ਜਲਦੀ ਦੱਸ। ਫਿਰ ਉਹ ਮੈਨੂੰ ਆਖਿਆ, 'ਮੈਂ ਜਗਤ ਦਾ ਰਚਨਹਾਰ ਹਾਂ—ਵੇਖ!'

ਭਰ੍ਤਾ ਹਰ੍ਤਾ ਭਵਾਨ੍ ਅਙ੍ਗਾਦ੍ ਅਵਤੀਰ੍ਣੋ ਮਮਾਵ੍ਯਯਾਤ੍ ਵਿਸ੍ਮृਤੋ ऽਸਿ ਜਗਨ੍ਨਾਥਂ ਨਾਰਾਯਣਮਨਾਮਯਮ੍

'ਤੂੰ ਸੰਭਾਲਣ ਵਾਲਾ ਤੇ ਨਾਸ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਹੈਂ, ਮੇਰੇ ਅਟੱਲ ਸਰੀਰ ਤੋਂ ਉਤਰਿਆ ਹੈਂ। ਤੂੰ ਨਾਰਾਇਣ, ਜਗਤ ਦੇ ਸੁਆਮੀ, ਜੋ ਦੁੱਖ ਤੋਂ ਰਹਿਤ ਹੈ, ਨੂੰ ਭੁੱਲ ਗਿਆ ਹੈਂ।'

ਪੁਰੁषਂ ਪਰਮਾਤ੍ਮਾਨਂ ਪੁਰੁਹੂਤਂ ਪੁਰੁष੍ਟੁਤਮ੍ ਵਿष੍ਣੁਮਚ੍ਯੁਤਮੀਸ਼ਾਨਂ ਵਿਸ਼੍ਵਸ੍ਯ ਪ੍ਰਭਵੋਦ੍ਭਵਮ੍

'ਉੱਚਾ ਪੁਰਖ, ਪਰਮ ਆਤਮਾ, ਬਹੁਤ ਵਾਰੀ ਸੱਤਿਆ ਗਿਆ, ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਪੁਰਖ, ਵਿਸ਼ਨੂ, ਅਟੱਲ ਸੁਆਮੀ, ਸੰਸਾਰ ਦਾ ਮੂਲ ਤੇ ਸਰੋਤ।'

ਤਵਾਪਰਾਧੋ ਨਾਸ੍ਤ੍ਯਤ੍ਰ ਮਮ ਮਾਯਾਕृਤਂ ਤ੍ਵਿਦਮ੍ ਸ਼ृਣੁ ਸਤ੍ਯਂ ਚਤੁਰ੍ਵਕ੍ਤ੍ਰ ਸਰ੍ਵਦੇਵੇਸ਼੍ਵਰੋ ਹ੍ਯਯਮ੍

'ਇੱਥੇ ਤੇਰੀ ਕੋਈ ਗਲਤੀ ਨਹੀਂ; ਇਹ ਸਭ ਮੇਰੀ ਮਾਇਆ ਕਰਕੇ ਹੋਇਆ। ਸੱਚ ਸੁਣ, ਚਾਰ-ਮੁਹਾਂ: ਇਹ ਸਭ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦਾ ਸੁਆਮੀ ਹੈ।'

ਕਰ੍ਤਾ ਨੇਤਾ ਚ ਹਰ੍ਤਾ ਚ ਨ ਮਯਾਸ੍ਤਿ ਸਮੋ ਵਿਭੁਃ ਅਹਮੇਵ ਪਰਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮ ਪਰਂ ਤਤ੍ਤ੍ਵਂ ਪਿਤਾਮਹ

'ਮੈਂ ਹੀ ਰਚਨਹਾਰ, ਨੇਤਾ ਤੇ ਨਾਸ ਕਰਨ ਵਾਲਾ ਹਾਂ; ਮੇਰੇ ਬਰਾਬਰ ਕੋਈ ਨਹੀਂ, ਵੱਡੇ। ਮੈਂ ਹੀ ਪਰਮ ਬ੍ਰਹਮ, ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚਾ ਸੱਚ, ਪਿਤਾਮਹ।'

ਅਹਮੇਵ ਪਰਂ ਜ੍ਯੋਤਿਃ ਪਰਮਾਤ੍ਮਾ ਤ੍ਵਹਂ ਵਿਭੁਃ ਯਦ੍ਯਦ੍ਦृष੍ਟਂ ਸ਼੍ਰੁਤਂ ਸਰ੍ਵਂ ਜਗਤ੍ਯਸ੍ਮਿਂਸ਼੍ਚਰਾਚਰਮ੍

'ਮੈਂ ਹੀ ਪਰਮ ਜੋਤ, ਪਰਮ ਆਤਮਾ, ਸਭ ਵਿਆਪਕ ਹਾਂ। ਜਗਤ ਵਿਚ ਜੋ ਕੁਝ ਵੇਖਿਆ ਜਾਂ ਸੁਣਿਆ ਜਾਂਦਾ, ਚਲਦਾ ਜਾਂ ਅਚਲ, ਉਹ ਸਭ ਮੇਰੇ ਵਿਚ ਹੈ।'

ਤਤ੍ਤਦ੍ਵਿਦ੍ਧਿ ਚਤੁਰ੍ਵਕ੍ਤ੍ਰ ਸਰ੍ਵਂ ਮਨ੍ਮਯਮਿਤ੍ਯਥ ਮਯਾ ਸृष੍ਟਂ ਪੁਰਾਵ੍ਯਕ੍ਤਂ ਚਤੁਰ੍ਵਿਂਸ਼ਤਿਕਂ ਸ੍ਵਯਮ੍

'ਚਾਰ-ਮੁਹਾਂ, ਇਹ ਸਭ ਮੇਰੇ ਨਾਲ ਬਣਿਆ ਹੈ। ਪਹਿਲਾਂ, ਮੈਂ ਆਪ ਹੀ ਅਪ੍ਰਗਟ, ਚੌਵੀਸ ਤੱਤ ਬਣਾਏ।'

ਨਿਤ੍ਯਾਨ੍ਤਾ ਹ੍ਯਣਵੋ ਬਦ੍ਧਾਃ ਸृष੍ਟਾਃ ਕ੍ਰੋਧੋਦ੍ਭਵਾਦਯਃ ਪ੍ਰਸਾਦਾਦ੍ਧਿ ਭਵਾਨਣ੍ਡਾਨ੍ਯ੍ ਅਨੇਕਾਨੀਹ ਲੀਲਯਾ

'ਸਦਾ ਰਹਿਣ ਵਾਲੇ ਅਣੂ, ਜੋੜੇ ਹੋਏ, ਬਣਾਏ ਗਏ—ਕ੍ਰੋਧ ਆਦਿ ਉਤਪੰਨ ਹੋਏ। ਤੇਰੀ ਕਿਰਪਾ ਨਾਲ, ਇੱਥੇ ਕਈ ਅੰਡਾ ਖੇਡ-ਖੇਡ ਵਿਚ ਬਣਦੇ ਹਨ।'

ਸृष੍ਟਾ ਬੁਦ੍ਧਿਰ੍ਮਯਾ ਤਸ੍ਯਾਮ੍ ਅਹਙ੍ਕਾਰਸ੍ਤ੍ਰਿਧਾ ਤਤਃ ਤਨ੍ਮਾਤ੍ਰਾਪਞ੍ਚਕਂ ਤਸ੍ਮਾਨ੍ ਮਨਃ षष੍ਠੇਨ੍ਦ੍ਰਿਯਾਣਿ ਚ

'ਬੁੱਧੀ ਮੈਂ ਬਣਾਈ; ਉਸ ਤੋਂ ਤਿੰਨ ਰੂਪਾਂ ਵਾਲਾ ਅਹੰਕਾਰ ਉਤਪੰਨ ਹੋਇਆ। ਉਸ ਤੋਂ ਪੰਜ ਸੁਖਮ ਤੱਤ; ਉਹਨਾਂ ਤੋਂ ਮਨ ਤੇ ਛੇ ਇੰਦ੍ਰਿਆਂ।'

ਆਕਾਸ਼ਾਦੀਨਿ ਭੂਤਾਨਿ ਭੌਤਿਕਾਨਿ ਚ ਲੀਲਯਾ ਇਤ੍ਯੁਕ੍ਤਵਤਿ ਤਸ੍ਮਿਂਸ਼੍ ਚ ਮਯਿ ਚਾਪਿ ਵਚਸ੍ ਤਥਾ

'ਆਕਾਸ਼ ਤੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਣ ਵਾਲੇ ਤੱਤ ਤੇ ਉਹਨਾਂ ਦੇ ਮੂਲ ਰੂਪ, ਮੈਂ ਖੇਡ-ਖੇਡ ਵਿਚ ਬਣਾਏ।' ਜਦ ਉਹ ਐਸਾ ਆਖਿਆ, ਤੇ ਮੈਂ ਵੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਹੀ ਗੱਲਾਂ ਆਖੀਆਂ—

ਆਵਯੋਸ਼੍ਚਾਭਵਦ੍ਯੁਦ੍ਧਂ ਸੁਘੋਰਂ ਰੋਮਹਰ੍षਣਮ੍ ਪ੍ਰਲਯਾਰ੍ਣਵਮਧ੍ਯੇ ਤੁ ਰਜਸਾ ਬਦ੍ਧਵੈਰਯੋਃ

ਸਾਡੀ ਵਿਚਕਾਰ, ਪ੍ਰਲੈ ਦੇ ਸਮੁੰਦਰ ਵਿਚ, ਰਜਸ ਤੇ ਵੈਰ ਵਿਚ ਫਸ ਕੇ, ਇਕ ਡਰਾਉਣੀ ਤੇ ਰੋਮ-ਖੜੀ ਕਰ ਦੇਣ ਵਾਲੀ ਲੜਾਈ ਹੋਈ।

ਏਤਸ੍ਮਿਨ੍ਨਨ੍ਤਰੇ ਲਿਙ੍ਗਮ੍ ਅਭਵਚ੍ਚਾਵਯੋਃ ਪੁਰਃ ਵਿਵਾਦਸ਼ਮਨਾਰ੍ਥਂ ਹਿ ਪ੍ਰਬੋਧਾਰ੍ਥਂ ਚ ਭਾਸ੍ਵਰਮ੍

ਉਸ ਵੇਲੇ, ਸਾਡੇ ਸਾਹਮਣੇ, ਇਕ ਚਮਕਦਾਰ ਲਿੰਗ ਪ੍ਰਗਟ ਹੋਇਆ, ਜੋ ਸਾਡੀ ਤਕਰਾਰ ਖਤਮ ਕਰਨ ਤੇ ਸਮਝ ਪੈਦਾ ਕਰਨ ਲਈ ਸੀ।

ਜ੍ਵਾਲਾਮਾਲਾਸਹਸ੍ਰਾਢ੍ਯਂ ਕਾਲਾਨਲਸ਼ਤੋਪਮਮ੍ ਕ੍ਸ਼ਯਵृਦ੍ਧਿਵਿਨਿਰ੍ਮੁਕ੍ਤਮ੍ ਆਦਿਮਧ੍ਯਾਨ੍ਤਵਰ੍ਜਿਤਮ੍

ਉਹ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਅੱਗ ਦੀਆਂ ਮਾਲਾਵਾਂ ਨਾਲ ਸਜਿਆ ਸੀ, ਕਾਲ-ਅੱਗ ਦੇ ਸੈਂਕੜੇ ਜਹੇ, ਵਾਧਾ-ਘਟਾਓ ਤੋਂ ਰਹਿਤ, ਨਾ ਆਰੰਭ, ਨਾ ਮੱਧ, ਨਾ ਅੰਤ।

ਅਨੌਪਮ੍ਯਮਨਿਰ੍ਦੇਸ਼੍ਯਮ੍ ਅਵ੍ਯਕ੍ਤਂ ਵਿਸ਼੍ਵਸਂਭਵਮ੍ ਤਸ੍ਯ ਜ੍ਵਾਲਾਸਹਸ੍ਰੇਣ ਮੋਹਿਤੋ ਭਗਵਾਨ੍ ਹਰਿਃ

ਜੋ ਬੇਮਿਸਾਲ, ਬਿਆਨ ਤੋਂ ਪਰੇ, ਅਦ੍ਰਿਸ਼ਟ ਅਤੇ ਸਾਰੀ ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਦਾ ਸਰੋਤ ਹੈ—ਉਸ ਦੀ ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਜਵਾਲਾ ਦੇ ਚਮਕ ਵਿੱਚ, ਭਗਵਾਨ ਹਰੀ ਹੈਰਾਨ ਹੋ ਗਿਆ।

ਮੋਹਿਤਂ ਪ੍ਰਾਹ ਮਾਮਤ੍ਰ ਪਰੀਕ੍ਸ਼ਾਵੋ ऽਗ੍ਨਿਸਂਭਵਮ੍ ਅਧੋਗਮਿष੍ਯਾਮ੍ਯਨਲਸ੍ਤਂਭਸ੍ਯਾਨੁਪਮਸ੍ਯ ਚ

ਹੈਰਾਨ ਹੋ ਕੇ, ਉਸ ਨੇ ਮੈਨੂੰ ਉਥੇ ਆਖਿਆ, 'ਆਓ, ਅਸੀਂ ਇਸ ਅੱਗ ਤੋਂ ਪੈਦਾ ਹੋਏ ਸਤੰਭ ਦੀ ਪਰਖ ਕਰੀਏ; ਮੈਂ ਇਸ ਅਤੁੱਲ ਅੱਗ ਵਾਲੇ ਸਤੰਭ ਦੇ ਹੇਠਾਂ ਵੱਲ ਜਾਵਾਂਗਾ।'

ਭਵਾਨੂਰ੍ਧ੍ਵਂ ਪ੍ਰਯਤ੍ਨੇਨ ਗਨ੍ਤੁਮਰ੍ਹਸਿ ਸਤ੍ਵਰਮ੍ ਏਵਂ ਵ੍ਯਾਹृਤ੍ਯ ਵਿਸ਼੍ਵਾਤ੍ਮਾ ਸ੍ਵਰੂਪਮਕਰੋਤ੍ਤਦਾ

ਤੂੰ ਜਤਨ ਕਰ ਕੇ ਤੇ ਜਲਦੀ ਉਪਰ ਵੱਲ ਜਾ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਆਖ ਕੇ, ਵਿਸ਼ਵ ਦਾ ਆਤਮਾ ਆਪਣਾ ਅਸਲੀ ਰੂਪ ਧਾਰ ਲਿਆ।

ਵਾਰਾਹਮਹਮਪ੍ਯਾਸ਼ੁ ਹਂਸਤ੍ਵਂ ਪ੍ਰਾਪ੍ਤਵਾਨ੍ਸੁਰਾਃ ਤਦਾਪ੍ਰਭृਤਿ ਮਾਮਾਹੁਰ੍ਹ੍ ਅਂਸਂ ਹਂਸੋ ਵਿਰਾਡਿਤਿ

ਮੈਂ ਤੁਰੰਤ ਸੂਰ (ਵਾਰਾਹ) ਦਾ ਰੂਪ ਲਿਆ, ਤੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੇ ਹਰੀ ਨੂੰ ਹੰਸ ਦਾ ਰੂਪ ਧਾਰਦੇ ਵੇਖਿਆ; ਉਸ ਸਮੇਂ ਤੋਂ ਮੈਨੂੰ 'ਹੰਸ', ਵੱਡਾ ਹੰਸ ਆਖਦੇ ਹਨ।

ਹਂਸਹਂਸੇਤਿ ਯੋ ਬ੍ਰੂਯਾਨ੍ ਮਾਂ ਹਂਸਃ ਸ ਭਵਿष੍ਯਤਿ ਸੁਸ਼੍ਵੇਤੋ ਹ੍ਯਨਲਾਕ੍ਸ਼ਸ਼੍ ਚ ਵਿਸ਼੍ਵਤਃ ਪਕ੍ਸ਼ਸਂਯੁਤਃ

ਜੋ ਮੈਨੂੰ 'ਹੰਸ ਹੰਸ' ਆਖੇ, ਉਹ ਹੰਸ ਬਣ ਜਾਵੇਗਾ—ਚਿੱਟਾ, ਅੱਗ ਵਰਗੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਵਾਲਾ, ਤੇ ਚਾਰ ਪਾਸੇ ਪੰਖਾਂ ਨਾਲ।

ਮਨੋ ऽਨਿਲਜਵੋ ਭੂਤ੍ਵਾ ਗਤੋ ऽਹਂ ਚੋਰ੍ਧ੍ਵਤਃ ਸੁਰਾਃ ਨਾਰਾਯਣੋ ऽਪਿ ਵਿਸ਼੍ਵਾਤ੍ਮਾ ਨੀਲਾਞ੍ਜਨਚਯੋਪਮਮ੍

ਮੈਂ ਮਨ ਤੇ ਹਵਾ ਵਾਂਗ ਤੇਜ਼ ਹੋ ਕੇ ਉਪਰ ਵੱਲ ਗਿਆ, ਦੇਵਤਿਆਂ; ਤੇ ਨਾਰਾਇਣ, ਜੋ ਵਿਸ਼ਵ ਦਾ ਆਤਮਾ ਹੈ, ਕਾਲੀ ਸੁਮਤਿ (ਕਾਜਲ) ਵਾਂਗ ਕਾਲਾ,

ਦਸ਼ਯੋਜਨਵਿਸ੍ਤੀਰ੍ਣਂ ਸ਼ਤਯੋਜਨਮਾਯਤਮ੍ ਮੇਰੁਪਰ੍ਵਤਵਰ੍ष੍ਮਾਣਂ ਗੌਰਤੀਕ੍ਸ਼੍ਣਾਗ੍ਰਦਂष੍ਟ੍ਰਿਣਮ੍

ਉਸ ਨੇ ਸੂਰ ਦਾ ਰੂਪ ਧਾਰ ਲਿਆ, ਜੋ ਦਸ ਯੋਜਨ ਚੌੜਾ ਤੇ ਸੌ ਯੋਜਨ ਲੰਬਾ ਸੀ, ਮੇਰੂ ਪਹਾੜ ਵਰਗਾ, ਫਿੱਕਾ ਰੰਗ, ਤੇ ਤੇਜ਼ ਤੇ ਉਭਰੀਆਂ ਦੰਦਾਂ ਵਾਲਾ।

ਕਾਲਾਦਿਤ੍ਯਸਮਾਭਾਸਂ ਦੀਰ੍ਘਘੋਣਂ ਮਹਾਸ੍ਵਰਮ੍ ਹ੍ਰਸ੍ਵਪਾਦਂ ਵਿਚਿਤ੍ਰਾਙ੍ਗਂ ਜੈਤ੍ਰਂ ਦृਢਮ੍ ਅਨੌਪਮਮ੍

ਕਾਲ ਦੇ ਸੂਰਜ ਦੀ ਚਮਕ ਵਰਗਾ, ਲੰਬਾ ਨੱਕ, ਭਾਰੀ ਆਵਾਜ਼, ਛੋਟੇ ਪੈਰ, ਵੱਖ-ਵੱਖ ਅੰਗ, ਜਿੱਤਣ ਵਾਲਾ, ਮਜ਼ਬੂਤ ਤੇ ਬੇਮਿਸਾਲ।

ਵਾਰਾਹਮਸਿਤਂ ਰੂਪਮ੍ ਆਸ੍ਥਾਯ ਗਤਵਾਨਧਃ ਏਵਂ ਵਰ੍षਸਹਸ੍ਰਂ ਤੁ ਤ੍ਵਰਨ੍ਵਿष੍ਣੁਰਧੋਗਤਃ

ਸੂਰ ਦਾ ਕਾਲਾ ਰੂਪ ਧਾਰ ਕੇ, ਉਹ ਹੇਠਾਂ ਵੱਲ ਗਿਆ; ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਹਜ਼ਾਰ ਸਾਲਾਂ ਤੱਕ ਵਿਸ਼ਨੂ ਹੇਠਾਂ ਵੱਲ ਦੌੜਦਾ ਰਿਹਾ।

ਨਾਪਸ਼੍ਯਦਲ੍ਪਮਪ੍ਯਸ੍ਯ ਮੂਲਂ ਲਿਙ੍ਗਸ੍ਯ ਸੂਕਰਃ ਤਾਵਤ੍ਕਾਲਂ ਗਤੋ ਹ੍ਯੂਰ੍ਧ੍ਵਮ੍ ਅਹਮਪ੍ਯਰਿਸੂਦਨਃ

ਸੂਰ ਨੇ ਲਿੰਗ ਦਾ ਮੂਲ ਥੋੜ੍ਹਾ ਵੀ ਨਹੀਂ ਵੇਖਿਆ; ਉਤਨਾ ਹੀ ਸਮਾਂ, ਮੈਂ, ਦੁਸ਼ਮਣਾਂ ਦਾ ਨਾਸ ਕਰਨ ਵਾਲਾ, ਉਪਰ ਵੱਲ ਗਿਆ।