ਲਿਙ੍ਗਪੁਰਾਣਮ੍

ਕ੍ਵਚਿਤ੍ ਕ੍ਵਚਿਦ੍ ਗਨ੍ਧਕਦਮ੍ਬਕੈਰ੍ ਮृਗੈਰ੍ ਵਿਲੂਨਦਰ੍ਭਾਙ੍ਕੁਰਪੁष੍ਪਸਂਚਯਮ੍ ਪ੍ਰਫੁਲ੍ਲਨਾਨਾਵਿਧਚਾਰੁਪਙ੍ਕਜੈਃ ਸਰਸ੍ਤਡਾਗੈਰੁਪਸ਼ੋਭਿਤਂ ਕ੍ਵਚਿਤ੍

ਕਿਤੇ ਕਿਤੇ, ਗੰਧਕ ਤੇ ਕਦੰਬਾ ਦੇ ਮਿਰਗਾਂ ਦੇ ਝੁੰਡ, ਨਵੀਂ ਉੱਗੀਆਂ ਘਾਸ ਤੇ ਫੁੱਲਾਂ ਨੂੰ ਖਾ ਰਹੇ ਸਨ; ਹੋਰ ਥਾਵਾਂ 'ਤੇ, ਸਰੋਵਰ ਤੇ ਝੀਲਾਂ ਕਈ ਕਿਸਮਾਂ ਦੇ ਖਿੜੇ ਹੋਏ ਕੰਵਲਾਂ ਨਾਲ ਚਮਕ ਰਹੀਆਂ ਸਨ।

ਵਿਟਪਨਿਚਯਲੀਨਂ ਨੀਲਕਣ੍ਠਾਭਿਰਾਮਂ ਮਦਮੁਦਿਤਵਿਹਙ੍ਗਂ ਪ੍ਰਾਪ੍ਤਨਾਦਾਭਿਰਾਮਮ੍ ਕੁਸੁਮਿਤਤਰੁਸ਼ਾਖਾਲੀਨਮਤ੍ਤਦ੍ਵਿਰੇਫਂ ਨਵਕਿਸਲਯਸ਼ੋਭਾਸ਼ੋਭਿਤਂ ਪ੍ਰਾਂਸ਼ੁਸ਼ਾਖਮ੍

ਇਹ ਜਗ੍ਹਾ ਘਣੇ ਰੁੱਖਾਂ ਦੇ ਗੁੱਚਿਆਂ ਨਾਲ ਭਰੀ ਹੋਈ ਸੀ, ਨੀਲੇ ਗਲ੍ਹ ਵਾਲੇ ਮੋਰਾਂ ਦੀ ਸੋਹਣੀ ਛਟਾ, ਪੰਛੀਆਂ ਦੀਆਂ ਖੁਸ਼ੀ ਭਰੀਆਂ ਆਵਾਜ਼ਾਂ, ਉਤਸ਼ਾਹ ਨਾਲ ਗੂੰਜ ਰਹੀ ਸੀ। ਫੁੱਲਾਂ ਵਾਲੀਆਂ ਟਾਹਣੀਆਂ 'ਤੇ ਮਸਤ ਭੌਰੇ ਮੰਡਰਾ ਰਹੇ ਸਨ, ਨਵੇਂ ਕਿਲਿਆਂ ਦੀ ਰੌਣਕ ਨਾਲ ਸਜੀ ਹੋਈ, ਤੇ ਉੱਚੀਆਂ ਟਾਹਣੀਆਂ ਨਾਲ ਵਧੀਕ ਉੱਚੀ ਦਿਸਦੀ ਸੀ।

ਕ੍ਵਚਿਦ੍ਵਿਲਾਸਾਲਸਗਾਮਿਨੀਭਿਰ੍ ਨਿषੇਵਿਤਂ ਕਿਂਪੁਰੁषਾਙ੍ਗਨਾਭਿਃ

ਕਈ ਥਾਂ ਉੱਥੇ ਖੇਡਣ ਵਾਲੀਆਂ, ਨਜ਼ਾਕਤ ਭਰੀਆਂ ਕਿੰਪੁਰੁਸ਼ ਜਾਤੀ ਦੀਆਂ ਕੁੜੀਆਂ ਆਉਂਦੀਆਂ-ਜਾਂਦੀਆਂ ਸਨ।

ਪਾਰਾਵਤਧ੍ਵਨਿਵਿਕੂਜਿਤਚਾਰੁਸ਼ृਙ੍ਗੈਰ੍ ਅਭ੍ਰਙ੍ਕषੈਃ ਸਿਤਮਨੋਹਰਚਾਰੁਰੂਪੈਃ ਆਕੀਰ੍ਣਪੁष੍ਪਨਿਕਰਪ੍ਰਵਿਭਕ੍ਤਹਂਸੈਰ੍ ਵਿਭ੍ਰਾਜਿਤਂ ਤ੍ਰਿਦਸ਼ਦਿਵ੍ਯਕੁਲੈਰਨੇਕੈਃ

ਉਸ ਦੀਆਂ ਸੋਹਣੀਆਂ ਚੋਟੀਆਂ 'ਤੇ ਕਬੂਤਰਾਂ ਦੀ ਗੂੰਜ ਸੀ, ਚਿੱਟੇ ਤੇ ਮਨਮੋਹਣੇ ਰੂਪ ਬੱਦਲਾਂ ਵਾਂਗ ਚਮਕ ਰਹੇ ਸਨ, ਫੁੱਲਾਂ ਦੇ ਢੇਰਾਂ 'ਚ ਹੰਸਾਂ ਦੇ ਝੁੰਡ ਵੰਡ ਕਰਦੇ, ਤੇ ਕਈ ਥਾਂ ਤੇ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਅਸਮਾਨੀ ਜੀਵਾਂ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ।

ਫੁਲ੍ਲੋਤ੍ਪਲਾਂਬੁਜਵਿਤਾਨਸਹਸ੍ਰਯੁਕ੍ਤਂ ਤੋਯਾਸ਼ਯੈਃ ਸਮਨੁਸ਼ੋਭਿਤਦੇਵਮਾਰ੍ਗਮ੍ ਮਾਰ੍ਗਾਨ੍ਤਰਾਕਲਿਤਪੁष੍ਪਵਿਚਿਤ੍ਰਪਙ੍ਕ੍ਤਿਸਮ੍ਬਦ੍ਧਗੁਲ੍ਮਵਿਟਪੈਰ੍ ਵਿਵਿਧੈਰੁਪੇਤਮ੍

ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਖਿੜੇ ਹੋਏ ਕੰਵਲੇ ਤੇ ਨੀਲੋਫਰਾਂ ਨਾਲ ਸਜਿਆ ਸੀ, ਪਾਣੀ ਵਾਲੀਆਂ ਝੀਲਾਂ ਦੇ ਨਾਲ ਦੇਵ ਮਾਰਗਾਂ ਨੂੰ ਸੋਭਾ ਮਿਲੀ ਹੋਈ, ਰੰਗ-ਬਿਰੰਗੇ ਫੁੱਲਾਂ ਦੀਆਂ ਲਾਈਆਂ ਨਾਲ ਰਸਤੇ 'ਤੇ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਬੂਟਿਆਂ ਤੇ ਜੰਗਲਾਂ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ।

ਤੁਙ੍ਗਾਗ੍ਰੈਰ੍ ਨੀਲਪੁष੍ਪਸ੍ਤਬਕਭਰਨਤਪ੍ਰਾਂਸ਼ੁਸ਼ਾਖੈਰ੍ ਅਸ਼ੋਕੈਰ੍ ਦੋਲਾਪ੍ਰਾਨ੍ਤਾਨ੍ਤਨੀਲਸ਼੍ਰੁਤਿਸੁਖਜਨਕੈਰ੍ ਭਾਸਿਤਾਨ੍ਤਂ ਮਨੋਜ੍ਞੈਃ ਰਾਤ੍ਰੌ ਚਨ੍ਦ੍ਰਸ੍ਯ ਭਾਸਾ ਕੁਸੁਮਿਤਤਿਲਕੈਰੇਕਤਾਂ ਸਮ੍ਪ੍ਰਯਾਤਂ ਛਾਯਾਸੁਪ੍ਤਪ੍ਰਬੁਦ੍ਧਸ੍ਥਿਤਹਰਿਣਕੁਲਾਲੁਪ੍ਤਦੂਰ੍ਵਾਙ੍ਕੁਰਾਗ੍ਰਮ੍

ਉੱਚੀਆਂ ਟਾਹਣੀਆਂ 'ਤੇ ਨੀਲੇ ਫੁੱਲਾਂ ਦੇ ਗੁੱਚਿਆਂ ਨਾਲ ਭਾਰੀ ਹੋਏ ਅਸ਼ੋਕ ਰੁੱਖ, ਝੂਲਦੇ ਹੋਏ ਕਾਲੇ ਅੰਤਾਂ ਨਾਲ ਮਨ ਨੂੰ ਸੁਖ ਦੇਣ ਵਾਲੇ, ਚੰਦ ਦੀ ਰੋਸ਼ਨੀ 'ਚ ਰਾਤ ਨੂੰ ਚਮਕਦੇ, ਖਿੜੇ ਹੋਏ ਤਿਲਕ ਰੁੱਖਾਂ ਨਾਲ ਮਿਲੇ ਹੋਏ, ਜਿੱਥੇ ਛਾਂ 'ਚ ਸੁੱਤੇ ਹੋਏ ਹਿਰਣ ਦੇ ਝੁੰਡ ਜਾਗ ਕੇ ਨਰਮ ਦੂਬ ਚੁੰਘ ਰਹੇ ਸਨ।

ਹਂਸਾਨਾਂ ਪਕ੍ਸ਼ਵਾਤਪ੍ਰਚਲਿਤਕਮਲਸ੍ਵਚ੍ਛਵਿਸ੍ਤੀਰ੍ਣਤੋਯਂ ਤੋਯਾਨਾਂ ਤੀਰਜਾਤਪ੍ਰਚਕਿਤਕਦਲੀਚਾਟੁਨृਤ੍ਯਨ੍ਮਯੂਰਮ੍ ਮਾਯੂਰੈਃ ਪਕ੍ਸ਼ਚਨ੍ਦ੍ਰੈਃ ਕ੍ਵਚਿਦਵਨਿਗਤੈ ਰਞ੍ਜਿਤਕ੍ਸ਼੍ਮਾਪ੍ਰਦੇਸ਼ਂ ਦੇਸ਼ੇ ਦੇਸ਼ੇ ਵਿਲੀਨਪ੍ਰਮੁਦਿਤਵਿਲਸਨ੍ਮਤ੍ਤਹਾਰੀਤਵृਨ੍ਦਮ੍

ਹੰਸਾਂ ਦੇ ਪੰਖਾਂ ਦੀ ਹਵਾ ਨਾਲ ਪਾਣੀ ਚਲਦਾ ਸੀ, ਤੇ ਕੰਢਿਆਂ 'ਤੇ ਨਵੇਂ ਕੇਲੇ ਨੱਚ ਰਹੇ ਸਨ, ਮੋਰ ਆਪਣੇ ਚੰਦ-ਵਾਂਗ ਪੂੰਛ ਨਾਲ ਕਈ ਥਾਂ ਧਰਤੀ ਨੂੰ ਰੰਗ ਰਹੇ, ਤੇ ਹੋਰ ਥਾਵਾਂ 'ਤੇ ਮਸਤ ਤੇ ਖੁਸ਼ ਤੋਤਿਆਂ ਦੇ ਝੁੰਡ ਲੁਕਦੇ-ਵਿਲੀਨ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਸਨ।

ਸਾਰਙ੍ਗੈਃ ਕ੍ਵਚਿਦੁਪਸ਼ੋਭਿਤਪ੍ਰਦੇਸ਼ਂ ਪ੍ਰਚ੍ਛਨ੍ਨਂ ਕੁਸੁਮਚਯੈਃ ਕ੍ਵਚਿਦ੍ਵਿਚਿਤ੍ਰੈਃ ਹृष੍ਟਾਭਿਃ ਕ੍ਵਚਿਦਪਿ ਕਿਨ੍ਨਰਾਙ੍ਗਨਾਭਿਰ੍ ਵੀਣਾਭਿਃ ਸੁਮਧੁਰਗੀਤਨृਤ੍ਤਕਣ੍ਠਮ੍

ਕਈ ਥਾਂ ਹਿਰਣਾਂ ਨਾਲ ਸੋਭਾ ਪਾਈ ਹੋਈ, ਹੋਰ ਥਾਂ ਫੁੱਲਾਂ ਦੇ ਢੇਰਾਂ ਨਾਲ ਢੱਕੀ ਹੋਈ, ਤੇ ਕੁਝ ਥਾਵਾਂ 'ਤੇ ਖੁਸ਼ ਕਿਨਨਰ ਕੁੜੀਆਂ ਵੀਂਨਾ ਨਾਲ ਮਿੱਠੇ ਗੀਤ ਗਾ ਕੇ ਨੱਚ ਰਹੀਆਂ ਸਨ।

ਸਂਸृष੍ਟੈਃ ਕ੍ਵਚਿਦੁਪਲਿਪ੍ਤਕੀਰ੍ਣਪੁष੍ਪੈਰ੍ ਆਵਾਸੈਃ ਪਰਿਵृਤਪਾਦਪਂ ਮੁਨੀਨਾਮ੍ ਆ ਮੂਲਾਤ੍ ਫਲਨਿਚਿਤੈਃ ਕ੍ਵਚਿਦ੍ਵਿਸ਼ਾਲੈਰ੍ ਉਤ੍ਤੁਙ੍ਗੈਃ ਪਨਸਮਹੀਰੁਹੈਰੁਪੇਤਮ੍

ਕਈ ਥਾਂ ਮੁਨੀਆਂ ਦੇ ਘਰ ਰੁੱਖਾਂ ਨਾਲ ਘਿਰੇ ਹੋਏ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਮੂਲਾਂ 'ਤੇ ਫਲਾਂ ਦੇ ਢੇਰ ਲੱਗੇ ਹੋਏ, ਤੇ ਹਰ ਥਾਂ ਜਮੀਨ ਫੁੱਲਾਂ ਨਾਲ ਲਪੇਟੀ ਹੋਈ, ਉੱਚੇ ਪਨਸ ਤੇ ਮਹੀਰੂ ਰੁੱਖਾਂ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ।

ਰਮ੍ਯਂ ਪ੍ਰਿਯਙ੍ਗੁਤਰੁਮਞ੍ਜਰਿਸਕ੍ਤਭृਙ੍ਗਂ ਭृਙ੍ਗਾਵਲੀਕਵਲਿਤਾਮ੍ਰਕਦਮ੍ਬਪੁष੍ਪਮ੍

ਪ੍ਰਿਅੰਗੂ ਰੁੱਖਾਂ ਦੀਆਂ ਮੰਜਰੀਆਂ 'ਤੇ ਭੌਰੇ ਚੁੰਘਦੇ, ਤੇ ਆਮ ਤੇ ਕਦੰਬ ਦੇ ਫੁੱਲਾਂ 'ਤੇ ਭੌਰਿਆਂ ਦੇ ਝੁੰਡ ਲੱਗੇ ਹੋਏ ਸਨ, ਜਿਸ ਨਾਲ ਇਹ ਥਾਂ ਬਹੁਤ ਸੋਹਣੀ ਦਿਸਦੀ ਸੀ।

ਪੁष੍ਪੋਤ੍ਕਰਾਨਿਲਵਿਘੂਰ੍ਣਿਤਵਾਰਿਰਮ੍ਯਂ ਰਮ੍ਯਦ੍ਵਿਰੇਫਵਿਨਿਪਾਤਿਤਮਞ੍ਜੁਗੁਲ੍ਮਮ੍ ਗੁਲ੍ਮਾਨ੍ਤਰਪ੍ਰਸਭਭੀਤਮृਗੀਸਮੂਹਂ ਵਾਤੇਰਿਤਂ ਤਨੁਭृਤਾਮਪਵਰ੍ਗਦਾਤृ

ਫੁੱਲਾਂ ਦੇ ਢੇਰਾਂ ਦੀ ਹਵਾ ਨਾਲ ਪਾਣੀ ਹਿਲਦਾ ਸੀ, ਸੋਹਣੇ ਜੰਗਲਾਂ 'ਚ ਮਸਤ ਭੌਰੇ ਡਿੱਗਦੇ, ਤੇ ਬੂਟਿਆਂ ਵਿਚ ਡਰਿਆ ਹੋਇਆ ਹਿਰਣਾਂ ਦਾ ਝੁੰਡ ਹਵਾ ਨਾਲ ਭੱਜ ਜਾਂਦਾ ਸੀ।

ਚਨ੍ਦ੍ਰਾਂਸ਼ੁਜਾਲਸ਼ਬਲੈਸ੍ ਤਿਲਕੈਰ੍ ਮਨੋਜ੍ਞੈਃ ਸਿਨ੍ਦੂਰਕੁਙ੍ਕੁਮਕੁਸੁਮ੍ਭਨਿਭੈਰ੍ ਅਸ਼ੋਕੈਃ ਚਾਮੀਕਰਦ੍ਯੁਤਿਸਮੈਰਥ ਕਰ੍ਣਿਕਾਰੈਃ ਪੁष੍ਪੋਤ੍ਕਰੈਰੁਪਚਿਤਂ ਸੁਵਿਸ਼ਾਲਸ਼ਾਖੈਃ

ਚੰਦ ਦੀਆਂ ਕਿਰਨਾਂ ਨਾਲ ਛਾਂ-ਛਾਂ ਹੋਏ ਸੋਹਣੇ ਤਿਲਕ ਰੁੱਖ, ਲਾਲੀ, ਕੇਸਰ ਤੇ ਕੁਸੁੰਭ ਵਾਂਗ ਰੰਗ ਵਾਲੇ ਅਸ਼ੋਕ, ਤੇ ਸੋਨੇ ਵਾਂਗ ਚਮਕਦੇ ਕਰਣਿਕਾਰ ਰੁੱਖ, ਫੁੱਲਾਂ ਦੇ ਢੇਰ ਤੇ ਚੌੜੀਆਂ ਟਾਹਣੀਆਂ ਨਾਲ ਥਾਂ ਭਰਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ।

ਕ੍ਵਚਿਦਞ੍ਜਨਚੂਰ੍ਣਾਭੈਃ ਕ੍ਵਚਿਦ੍ ਵਿਦ੍ਰੁਮਸਨ੍ਨਿਭੈਃ ਕ੍ਵਚਿਤ੍ਕਾਞ੍ਚਨਸਂਕਾਸ਼ੈਃ ਪੁष੍ਪੈਰ੍ ਆਚਿਤਭੂਤਲਮ੍

ਕਈ ਥਾਂ ਜਮੀਨ ਕਾਲੀ ਅੰਜਨ ਵਾਂਗ ਫੁੱਲਾਂ ਨਾਲ ਢੱਕੀ ਹੋਈ, ਹੋਰ ਥਾਂ ਲਾਲ ਮੂंगा ਵਾਂਗ, ਤੇ ਕੁਝ ਥਾਂ ਸੋਨੇ ਵਾਂਗ ਫੁੱਲਾਂ ਨਾਲ ਭਰੀ ਹੋਈ ਸੀ।

ਪੁਨ੍ਨਾਗੇषੁ ਦ੍ਵਿਜਸ਼ਤਵਿਰੁਤਂ ਰਕ੍ਤਾਸ਼ੋਕਸ੍ਤਬਕਭਰਨਤਮ੍ ਰਮ੍ਯੋਪਾਨ੍ਤਕ੍ਲਮਹਾਰਭਵਨਂ ਫੁਲ੍ਲਾਬ੍ਜੇषੁ ਭ੍ਰਮਰਵਿਲਸਿਤਮ੍

ਪੁੰਨਾਗ ਰੁੱਖਾਂ ਵਿਚ ਪੰਛੀਆਂ ਦੀਆਂ ਆਵਾਜ਼ਾਂ ਗੂੰਜ ਰਹੀਆਂ, ਲਾਲ ਅਸ਼ੋਕ ਦੀਆਂ ਟਾਹਣੀਆਂ ਫੁੱਲਾਂ ਨਾਲ ਭਾਰੀ ਹੋਈਆਂ, ਤੇ ਸੋਹਣੇ ਜੰਗਲਾਂ 'ਚ ਕੰਵਲੇ 'ਤੇ ਭੌਰੇ ਖੇਡ ਰਹੇ ਸਨ।

ਸਕਲਭੁਵਨਭਰ੍ਤਾ ਲੋਕਨਾਥਸ੍ਤਦਾਨੀਂ ਤੁਹਿਨਸ਼ਿਖਰਪੁਤ੍ਰ੍ਯਾ ਸਾਰ੍ਧਮਿष੍ਟੈਰ੍ਗਣੇਸ਼ੈਃ ਵਿਵਿਧਤਰੁਵਿਸ਼ਾਲਂ ਮਤ੍ਤਹृष੍ਟਾਨ੍ਨਪੁष੍ਟੈਰ੍ ਉਪਵਨਮ੍ ਅਤਿਰਮ੍ਯਂ ਦਰ੍ਸ਼ਯਾਮਾਸ ਦੇਵ੍ਯਾਃ

ਸਾਰੇ ਜਗਤ ਦਾ ਮਾਲਕ, ਹਿਮਾਚਲ ਦੀ ਧੀ ਤੇ ਪਿਆਰੇ ਗਣੇਸ਼ਾਂ ਦੇ ਨਾਲ, ਵੱਖ-ਵੱਖ ਰੁੱਖਾਂ ਨਾਲ ਵੱਡਾ ਤੇ ਬਹੁਤ ਸੋਹਣਾ ਉਪਵਨ, ਮਸਤ ਤੇ ਤੰਦਰੁਸਤ ਜੀਵਾਂ ਨਾਲ ਭਰਿਆ, ਦੇਵੀ ਨੂੰ ਵਿਖਾਇਆ।

ਪੁष੍ਪੈਰ੍ਵਨ੍ਯੈਃ ਸ਼ੁਭਸ਼ੁਭਤਮੈਃ ਕਲ੍ਪਿਤੈਰ੍ਦਿਵ੍ਯਭੂषੈਰ੍ ਦੇਵੀਂ ਦਿਵ੍ਯਾਮੁਪਵਨਗਤਾਂ ਭੂषਯਾਮਾਸ ਸ਼ਰ੍ਵਃ ਸਾ ਚਾਪ੍ਯੇਨਂ ਤੁਹਿਨਗਿਰਿਸੁਤਾ ਸ਼ਙ੍ਕਰਂ ਦੇਵਦੇਵਂ ਪੁष੍ਪੈਰ੍ਦਿਵ੍ਯੈਃ ਸ਼ੁਭਤਰਤਮੈਰ੍ ਭੂषਯਾਮਾਸ ਭਕ੍ਤ੍ਯਾ

ਵਨ ਦੇ ਫੁੱਲਾਂ ਨਾਲ, ਚੰਗੇ ਤੇ ਸਭ ਤੋਂ ਚੰਗੇ, ਦੇਵਤਾਈ ਗਹਿਣਿਆਂ ਵਾਂਗ ਬਣੇ, ਸ਼ਿਵ ਨੇ ਉਪਵਨ ਵਿਚ ਆਈ ਹੋਈ ਦੇਵੀ ਨੂੰ ਸਜਾਇਆ; ਤੇ ਹਿਮਾਚਲ ਦੀ ਧੀ ਨੇ ਭਗਤੀ ਨਾਲ, ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਦੇਵਤਾਈ ਫੁੱਲਾਂ ਨਾਲ, ਸ਼ੰਕਰ, ਦੇਵਾਂ ਦੇ ਦੇਵ, ਨੂੰ ਸਜਾਇਆ।

ਸਮ੍ਪੂਜ੍ਯ ਪੂਜ੍ਯਂ ਤ੍ਰਿਦਸ਼ੇਸ਼੍ਵਰਾਣਾਂ ਸਮ੍ਪ੍ਰੇਕ੍ਸ਼੍ਯ ਚੋਦ੍ਯਾਨਮ੍ ਅਤੀਵ ਰਮ੍ਯਮ੍ ਗਣੇਸ਼੍ਵਰੈਰ੍ ਨਨ੍ਦਿਮੁਖੈਸ਼੍ ਚ ਸਾਰ੍ਧਮ੍ ਉਵਾਚ ਦੇਵਂ ਪ੍ਰਣਿਪਤ੍ਯ ਦੇਵੀ

ਸਭ ਤੋਂ ਪੂਜਣਯੋਗ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰਕੇ, ਬਹੁਤ ਸੋਹਣੇ ਬਾਗ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ, ਗਣੇਸ਼ਾਂ ਤੇ ਨੰਦਿਮੁਖ ਦੇ ਨਾਲ, ਦੇਵੀ ਨੇ ਪਰਣਾਮ ਕਰਕੇ ਦੇਵਤਾ ਨੂੰ ਆਖਿਆ।

ਉਦ੍ਯਾਨਂ ਦਰ੍ਸ਼ਿਤਂ ਦੇਵ ਪ੍ਰਭਯਾ ਪਰਯਾ ਯੁਤਮ੍ ਕ੍ਸ਼ੇਤ੍ਰਸ੍ਯ ਚ ਗੁਣਾਨ੍ਸਰ੍ਵਾਨ੍ ਪੁਨਰ੍ਮੇ ਵਕ੍ਤੁਮਰ੍ਹਸਿ

ਹੇ ਪ੍ਰਭੂ, ਤੁਸੀਂ ਮੈਨੂੰ ਇਹ ਬਾਗ ਵਿਖਾਇਆ, ਜੋ ਉੱਚੀ ਚਮਕ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ; ਹੁਣ, ਕਿਰਪਾ ਕਰਕੇ, ਇਸ ਪਵਿੱਤਰ ਥਾਂ ਦੀਆਂ ਸਾਰੀਆਂ ਖਾਸੀਅਤਾਂ ਮੁੜ ਦੱਸੋ।

ਅਸ੍ਯ ਕ੍ਸ਼ੇਤ੍ਰਸ੍ਯ ਮਾਹਾਤ੍ਮ੍ਯਮ੍ ਅਵਿਮੁਕ੍ਤਸ੍ਯ ਸਰ੍ਵਥਾ ਵਕ੍ਤੁਮਰ੍ਹਸਿ ਦੇਵੇਸ਼ ਦੇਵਦੇਵ ਵृषਧ੍ਵਜ

ਹੇ ਦੇਵਾਂ ਦੇ ਮਾਲਕ, ਵੱਛੇ ਵਾਲੇ ਧਵਜ ਵਾਲੇ, ਤੁਸੀਂ ਮੈਨੂੰ ਅਵਿਮੁਕਤ ਖੇਤਰ ਦੀ ਮਹਾਨਤਾ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੱਸੋ।

ਦੇਵ੍ਯਾਸ੍ਤਦ੍ਵਚਨਂ ਸ਼੍ਰੁਤ੍ਵਾ ਦੇਵਦੇਵੋ ਵਰਪ੍ਰਭੁਃ ਆਘ੍ਰਾਯ ਵਦਨਾਮ੍ਭੋਜਂ ਤਦਾਹ ਗਿਰਿਜਾਂ ਹਸਨ੍

ਦੇਵੀ ਦੇ ਬੋਲ ਸੁਣ ਕੇ, ਵਰਾਂ ਦੇਣ ਵਾਲਾ ਦੇਵਾਂ ਦਾ ਦੇਵ, ਉਸ ਨੇ ਗਿਰਿਜਾ ਦੇ ਮੁੱਖ-ਕਮਲ ਦੀ ਖੁਸ਼ਬੂ ਲੈ ਕੇ, ਮੁਸਕਰਾ ਕੇ ਗਿਰਿਜਾ ਨੂੰ ਆਖਿਆ।

ਇਦਂ ਗੁਹ੍ਯਤਮਂ ਕ੍ਸ਼ੇਤ੍ਰਂ ਸਦਾ ਵਾਰਾਣਸੀ ਮਮ ਸਰ੍ਵੇषਾਮੇਵ ਜਨ੍ਤੂਨਾਂ ਹੇਤੁਰ੍ਮੋਕ੍ਸ਼ਸ੍ਯ ਸਰ੍ਵਦਾ

ਇਹ ਸਭ ਤੋਂ ਗੁਪਤ ਧਰਤੀ, ਵਾਰਾਣਸੀ, ਹਮੇਸ਼ਾ ਮੇਰੀ ਹੈ; ਇਹ ਸਾਰੇ ਜੀਵਾਂ ਲਈ ਹਮੇਸ਼ਾ ਮੁਕਤੀ ਦਾ ਕਾਰਨ ਬਣਦੀ ਹੈ।

ਅਸ੍ਮਿਨ੍ਸਿਦ੍ਧਾਃ ਸਦਾ ਦੇਵਿ ਮਦੀਯਂ ਵ੍ਰਤਮਾਸ੍ਥਿਤਾਃ ਨਾਨਾਲਿਙ੍ਗਧਰਾ ਨਿਤ੍ਯਂ ਮਮ ਲੋਕਾਭਿਕਾਙ੍ਕ੍ਸ਼ਿਣਃ

ਇਥੇ, ਹੇ ਦੇਵੀ, ਜੋ ਮੇਰੇ ਵ੍ਰਤ ਵਿਚ ਸਦਾ ਟਿਕੇ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ, ਵੱਖ-ਵੱਖ ਲਿੰਗ ਧਾਰਨ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਤੇ ਮੇਰੇ ਲੋਕ ਦੀ ਇੱਛਾ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਸਦਾ ਇਥੇ ਵੱਸਦੇ ਹਨ।

ਅਭ੍ਯਸ੍ਯਨ੍ਤਿ ਪਰਂ ਯੋਗਂ ਯੁਕ੍ਤਾਤ੍ਮਾਨੋ ਜਿਤੇਨ੍ਦ੍ਰਿਯਾਃ ਨਾਨਾਵृਕ੍ਸ਼ਸਮਾਕੀਰ੍ਣੇ ਨਾਨਾਵਿਹਗਸ਼ੋਭਿਤੇ

ਉਹ ਇਥੇ ਉੱਚਾ ਯੋਗ ਅਭਿਆਸ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਮਨ ਇਕਾਗ੍ਰ ਕਰਕੇ, ਇੰਦ੍ਰੀਆਂ ਨੂੰ ਜਿੱਤ ਕੇ, ਵੱਖ-ਵੱਖ ਰੁੱਖਾਂ ਤੇ ਪੰਛੀਆਂ ਨਾਲ ਸਜੀ ਹੋਈ ਥਾਂ 'ਚ।

ਕਮਲੋਤ੍ਪਲਪੁष੍ਪਾਢ੍ਯੈਃ ਸਰੋਭਿਃ ਸਮਲਂਕृਤੇ ਅਪ੍ਸਰੋਗਣਗਨ੍ਧਰ੍ਵੈਃ ਸਦਾ ਸਂਸੇਵਿਤੇ ਸ਼ੁਭੇ

ਕਮਲ ਤੇ ਉਤਪਲ ਫੁੱਲਾਂ ਵਾਲੀਆਂ ਝੀਲਾਂ ਨਾਲ ਸਜੀ ਹੋਈ, ਅਪਸਰਾ ਤੇ ਗੰਧਰਵਾਂ ਦੀ ਸੇਵਾ ਨਾਲ, ਇਹ ਸੁਭ ਸਥਾਨ ਸਦਾ ਚਮਕਦਾ ਹੈ।

ਰੋਚਤੇ ਮੇ ਸਦਾ ਵਾਸੋ ਯੇਨ ਕਾਰ੍ਯੇਣ ਤਚ੍ਛृਣੁ ਮਨ੍ਮਨਾ ਮਮ ਭਕ੍ਤਸ਼੍ ਚ ਮਯਿ ਨਿਤ੍ਯਾਰ੍ਪਿਤਕ੍ਰਿਯਃ

ਮੈਨੂੰ ਇਥੇ ਵੱਸਣ ਵਿੱਚ ਹਮੇਸ਼ਾ ਖੁਸ਼ੀ ਆਉਂਦੀ ਹੈ; ਇਸ ਦਾ ਕਾਰਨ ਸੁਣ: ਮੇਰਾ ਮਨ ਇਥੇ ਟਿਕਿਆ ਹੈ, ਤੇ ਮੇਰਾ ਭਗਤ, ਜੋ ਆਪਣੀਆਂ ਕਰਮਾਂ ਨੂੰ ਮੇਰੇ ਚਰਨਾਂ 'ਚ ਸਮਰਪਿਤ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਇਥੇ ਵੱਸਦਾ ਹੈ।

ਯਥਾ ਮੋਕ੍ਸ਼ਮਵਾਪ੍ਨੋਤਿ ਅਨ੍ਯਤ੍ਰ ਨ ਤਥਾ ਕ੍ਵਚਿਤ੍ ਕਾਮਂ ਹ੍ਯਤ੍ਰ ਮृਤੋ ਦੇਵਿ ਜਨ੍ਤੁਰ੍ਮੋਕ੍ਸ਼ਾਯ ਕਲ੍ਪਤੇ

ਹੇ ਦੇਵੀ, ਹੋਰ ਕਿਸੇ ਥਾਂ ਮੁਕਤੀ ਇਥੇ ਵਰਗੀ ਨਹੀਂ ਮਿਲਦੀ; ਇਥੇ, ਜੇ ਕੋਈ ਇੱਛਾ ਨਾਲ ਵੀ ਮਰ ਜਾਵੇ, ਉਹ ਮੁਕਤੀ ਲਈ ਯੋਗ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਏਤਨ੍ਮਮ ਪੁਰਂ ਦਿਵ੍ਯਂ ਗੁਹ੍ਯਾਦ੍ਗੁਹ੍ਯਤਮਂ ਮਹਤ੍ ਬ੍ਰਹ੍ਮਾਦਯੋ ਵਿਜਾਨਨ੍ਤਿ ਯੇ ਚ ਸਿਦ੍ਧਾ ਮੁਮੁਕ੍ਸ਼ਵਃ

ਇਹ ਮੇਰਾ ਦਿਵਯ ਪੁਰ ਹੈ, ਸਭ ਤੋਂ ਗੁਪਤ ਤੇ ਮਹਾਨ; ਬ੍ਰਹਮਾ ਆਦਿ, ਸਿੱਧ ਤੇ ਮੁਕਤੀ ਚਾਹੁਣ ਵਾਲੇ ਇਸ ਨੂੰ ਜਾਣਦੇ ਹਨ।

ਅਤਃ ਪਰਮਿਦਂ ਕ੍ਸ਼ੇਤ੍ਰਂ ਪਰਾ ਚੇਯਂ ਗਤਿਰ੍ਮਮ ਵਿਮੁਕ੍ਤਂ ਨ ਮਯਾ ਯਸ੍ਮਾਨ੍ ਮੋਕ੍ਸ਼੍ਯਤੇ ਵਾ ਕਦਾਚਨ

ਇਸ ਲਈ, ਇਹ ਧਰਤੀ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚੀ ਹੈ, ਤੇ ਇਹ ਮੇਰੀ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡੀ ਮੰਜਿਲ ਹੈ; ਇਸ ਨੂੰ ਅਵਿਮੁਕਤ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਕਿਉਂਕਿ ਮੈਂ ਕਦੇ ਵੀ ਇਸ ਨੂੰ ਛੱਡਦਾ ਨਹੀਂ, ਨਾ ਕਦੇ ਮੁਕਤੀ ਦਿੰਦਾ ਹਾਂ।

ਮਮ ਕ੍ਸ਼ੇਤ੍ਰਮਿਦਂ ਤਸ੍ਮਾਦ੍ ਅਵਿਮੁਕ੍ਤਮਿਤਿ ਸ੍ਮृਤਮ੍ ਨੈਮਿषੇ ਚ ਕੁਰੁਕ੍ਸ਼ੇਤ੍ਰੇ ਗਙ੍ਗਾਦ੍ਵਾਰੇ ਚ ਪੁष੍ਕਰੇ

ਇਸ ਲਈ, ਇਹ ਮੇਰਾ ਖੇਤਰ ਹੈ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਅਵਿਮੁਕਤ ਆਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਨੈਮੀਸ਼, ਕੁਰੁਕਸ਼ੇਤਰ, ਗੰਗਾਦਵਾਰ ਜਾਂ ਪੁਸ਼ਕਰ 'ਚ ਨਹੀਂ—