ਅਥਾਨੇਨੈਵ ਕਰ੍ਮਾਤ੍ਮਾ ਪ੍ਰਕृਤੇਸ੍ਤੁ ਪ੍ਰਵਰ੍ਤਕਃ ਪੁਂਸਾਂ ਤੁ ਪੁਰੁषਃ ਸ਼੍ਰੀਮਾਨ੍ ਜ੍ਞਾਨਗਮ੍ਯੋ ਨ ਚਾਨ੍ਯਥਾ
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਉਹ ਕਰਮ ਦਾ ਆਤਮਾ ਹੈ, ਪ੍ਰਕ੍ਰਿਤੀ ਤੋਂ ਚਲਾਉਣ ਵਾਲਾ ਹੈ; ਮਹਾਨ ਮਨੁੱਖ ਗਿਆਨ ਰਾਹੀਂ ਹੀ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਹੋਰ ਕਿਸੇ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਨਹੀਂ।
ਕਰ੍ਮਯਜ੍ਞਸਹਸ੍ਰੇਭ੍ਯਸ੍ ਤਪੋਯਜ੍ਞੋ ਵਿਸ਼ਿष੍ਯਤੇ ਤਪੋਯਜ੍ਞਸਹਸ੍ਰੇਭ੍ਯੋ ਜਪਯਜ੍ਞੋ ਵਿਸ਼ਿष੍ਯਤੇ
ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਕਰਮ-ਯਜਨਾਂ ਵਿਚੋਂ ਤਪ-ਯਜਨ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਹੈ; ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਤਪ-ਯਜਨਾਂ ਵਿਚੋਂ ਜਪ-ਯਜਨ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਹੈ।
ਜਪਯਜ੍ਞਸਹਸ੍ਰੇਭ੍ਯੋ ਧ੍ਯਾਨਯਜ੍ਞੋ ਵਿਸ਼ਿष੍ਯਤੇ ਧ੍ਯਾਨਯਜ੍ਞਾਤ੍ਪਰੋ ਨਾਸ੍ਤਿ ਧ੍ਯਾਨਂ ਜ੍ਞਾਨਸ੍ਯ ਸਾਧਨਮ੍
ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਜਪ-ਯਜਨਾਂ ਵਿਚੋਂ ਧਿਆਨ-ਯਜਨ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਹੈ; ਧਿਆਨ-ਯਜਨ ਤੋਂ ਉੱਚਾ ਹੋਰ ਕੁਝ ਨਹੀਂ; ਧਿਆਨ ਹੀ ਗਿਆਨ ਦਾ ਸਾਧਨ ਹੈ।
ਯਦਾ ਸਮਰਸੇ ਨਿष੍ਠੋ ਯੋਗੀ ਧ੍ਯਾਨੇਨ ਪਸ਼੍ਯਤਿ ਧ੍ਯਾਨਯਜ੍ਞਰਤਸ੍ਯਾਸ੍ਯ ਤਦਾ ਸਂਨਿਹਿਤਃ ਸ਼ਿਵਃ
ਜਦੋਂ ਯੋਗੀ ਸਮਤਾ ਵਿਚ ਟਿਕ ਕੇ ਧਿਆਨ ਰਾਹੀਂ ਵੇਖਦਾ ਹੈ, ਤਾਂ ਧਿਆਨ-ਯਜਨ ਵਿਚ ਰੁਚੀ ਰੱਖਣ ਵਾਲੇ ਲਈ ਸ਼ਿਵ ਜੀ ਹਾਜ਼ਰ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਨਾਸ੍ਤਿ ਵਿਜ੍ਞਾਨਿਨਾਂ ਸ਼ੌਚਂ ਪ੍ਰਾਯਸ਼੍ਚਿਤ੍ਤਾਦਿ ਚੋਦਨਾ ਵਿਸ਼ੁਦ੍ਧਾ ਵਿਦ੍ਯਯਾ ਸਰ੍ਵੇ ਬ੍ਰਹ੍ਮਵਿਦ੍ਯਾਵਿਦੋ ਜਨਾਃ
ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਕੋਲ ਸੱਚੀ ਗਿਆਨ ਹੈ, ਉਹਨਾਂ ਲਈ ਰਸਮੀ ਪਵਿੱਤਰਤਾ ਜਾਂ ਪਾਪ ਮਿਟਾਉਣ ਵਾਲੇ ਕਰਮਾਂ ਦੀ ਲੋੜ ਨਹੀਂ ਰਹਿੰਦੀ; ਬ੍ਰਹਮ ਦੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਹੋਵੇ ਜਾਂ ਨਾ ਹੋਵੇ, ਸਭ ਲੋਕ ਗਿਆਨ ਨਾਲ ਹੀ ਪਵਿੱਤਰ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਨਾਸ੍ਤਿ ਕ੍ਰਿਯਾ ਚ ਲੋਕੇषੁ ਸੁਖਂ ਦੁਃਖਂ ਵਿਚਾਰਤਃ ਧਰ੍ਮਾਧਰ੍ਮੌ ਜਪੋ ਹੋਮੋ ਧ੍ਯਾਨਿਨਾਂ ਸਂਨਿਧਿਃ ਸਦਾ
ਜੋ ਵਿਵੇਕ ਨਾਲ ਵੇਖਦੇ ਹਨ, ਉਹਨਾਂ ਲਈ ਦੁਨੀਆ ਵਿੱਚ ਕੋਈ ਕਰਮ, ਸੁਖ ਜਾਂ ਦੁੱਖ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੇ; ਜੋ ਧਿਆਨ ਵਿੱਚ ਲੀਨ ਹਨ, ਉਹਨਾਂ ਲਈ ਧਰਮ, ਅਧਰਮ, ਜਪ ਅਤੇ ਹਵਨ ਹਮੇਸ਼ਾ ਅੰਦਰ ਹੀ ਮੌਜੂਦ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ।
ਪਰਾਨਨ੍ਦਾਤ੍ਮਕਂ ਲਿਙ੍ਗਂ ਵਿਸ਼ੁਦ੍ਧਂ ਸ਼ਿਵਮਕ੍ਸ਼ਰਮ੍ ਨਿष੍ਕਲਂ ਸਰ੍ਵਗਂ ਜ੍ਞੇਯਂ ਯੋਗਿਨਾਂ ਹृਦਿ ਸਂਸ੍ਥਿਤਮ੍
ਉੱਚ ਆਨੰਦ ਵਾਲਾ, ਪਵਿੱਤਰ, ਮੰਗਲਮਈ, ਅਟੱਲ, ਅੰਗ ਰਹਿਤ, ਹਰ ਥਾਂ ਵਿਆਪਕ ਲਿੰਗ ਯੋਗੀਆਂ ਦੇ ਦਿਲ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਹੈ, ਇਸ ਨੂੰ ਜਾਣਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।
ਲਿਙ੍ਗਂ ਤੁ ਦ੍ਵਿਵਿਧਂ ਪ੍ਰਾਹੁਰ੍ ਬਾਹ੍ਯਮਾਭ੍ਯਨ੍ਤਰਂ ਦ੍ਵਿਜਾਃ ਬਾਹ੍ਯਂ ਸ੍ਥੂਲਂ ਮੁਨਿਸ਼੍ਰੇष੍ਠਾਃ ਸੂਕ੍ਸ਼੍ਮਮਾਭ੍ਯਨ੍ਤਰਂ ਦ੍ਵਿਜਾਃ
ਦੋ ਵਾਰੀ ਜਨਮੇ ਲੋਕ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਲਿੰਗ ਦੋ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ: ਬਾਹਰਲਾ ਤੇ ਅੰਦਰਲਾ; ਵੱਡੇ ਮੁਨੀ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਬਾਹਰਲਾ ਲਿੰਗ ਮੋਟਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਤੇ ਅੰਦਰਲਾ ਸੁਖਮ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
ਕਰ੍ਮਯਜ੍ਞਰਤਾਃ ਸ੍ਥੂਲਾਃ ਸ੍ਥੂਲਲਿਙ੍ਗਾਰ੍ਚਨੇ ਰਤਾਃ ਅਸਤਾਂ ਭਾਵਨਾਰ੍ਥਾਯ ਨਾਨ੍ਯਥਾ ਸ੍ਥੂਲਵਿਗ੍ਰਹਃ
ਜੋ ਕਰਮ ਤੇ ਯਜਨ ਵਿੱਚ ਲੀਨ ਹਨ, ਉਹ ਮੋਟੇ ਲਿੰਗ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰਦੇ ਹਨ; ਮੋਟਾ ਰੂਪ ਅਯੋਗ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਚਿੰਤਨ ਲਈ ਬਣਾਇਆ ਗਿਆ ਹੈ, ਹੋਰ ਕਿਸੇ ਲਈ ਨਹੀਂ।
ਆਧ੍ਯਾਤ੍ਮਿਕਂ ਚ ਯਲ੍ਲਿਙ੍ਗਂ ਪ੍ਰਤ੍ਯਕ੍ਸ਼ਂ ਯਸ੍ਯ ਨੋ ਭਵੇਤ੍ ਅਸੌ ਮੂਢੋ ਬਹਿਃ ਸਰ੍ਵਂ ਕਲ੍ਪਯਿਤ੍ਵੈਵ ਨਾਨ੍ਯਥਾ
ਜਿਸ ਦਾ ਅੰਦਰਲਾ ਲਿੰਗ ਸਿੱਧਾ ਨਹੀਂ ਦਿੱਸਦਾ, ਉਹ ਮੂੜ੍ਹ ਹੈ, ਉਹ ਸਭ ਕੁਝ ਬਾਹਰਲਾ ਹੀ ਸਮਝਦਾ ਹੈ ਤੇ ਹੋਰ ਕੁਝ ਨਹੀਂ।
ਜ੍ਞਾਨਿਨਾਂ ਸੂਕ੍ਸ਼੍ਮਮਮਲਂ ਭਵੇਤ੍ਪ੍ਰਤ੍ਯਕ੍ਸ਼ਮਵ੍ਯਯਮ੍ ਯਥਾ ਸ੍ਥੂਲਮਯੁਕ੍ਤਾਨਾਂ ਮृਤ੍ਕਾष੍ਠਾਦ੍ਯੈਃ ਪ੍ਰਕਲ੍ਪਿਤਮ੍
ਗਿਆਨੀ ਲੋਕਾਂ ਲਈ ਸੁਖਮ, ਨਿਸ਼ਕਲੰਕ, ਅਟੱਲ ਲਿੰਗ ਸਿੱਧਾ ਦਿੱਸਦਾ ਹੈ; ਜਿਵੇਂ ਅਗਿਆਨੀ ਲੋਕਾਂ ਲਈ ਮੋਟਾ ਲਿੰਗ ਮਿੱਟੀ, ਲੱਕੜ ਆਦਿ ਨਾਲ ਬਣਿਆ ਹੋਇਆ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਅਰ੍ਥੋ ਵਿਚਾਰਤੋ ਨਾਸ੍ਤੀਤ੍ਯ੍ ਅਨ੍ਯੇ ਤਤ੍ਤ੍ਵਾਰ੍ਥਵੇਦਿਨਃ ਨਿष੍ਕਲਃ ਸਕਲਸ਼੍ਚੇਤਿ ਸਰ੍ਵਂ ਸ਼ਿਵਮਯਂ ਤਤਃ
ਕੁਝ ਤੱਤ ਦੀ ਸੱਚੀ ਜਾਣਕਾਰੀ ਰੱਖਣ ਵਾਲੇ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਵਿਚਾਰ ਕਰਨ ਤੇ ਕੋਈ ਵੱਖਰਾ ਵਸਤੂ ਨਹੀਂ ਰਹਿੰਦੀ; ਸਭ ਕੁਝ ਸ਼ਿਵ ਹੀ ਹੈ, ਚਾਹੇ ਗੁਣਾਂ ਵਾਲਾ ਹੋਵੇ ਜਾਂ ਗੁਣ ਰਹਿਤ।
ਵ੍ਯੋਮੈਕਮਪਿ ਦृष੍ਟਂ ਹਿ ਸ਼ਰਾਵਂ ਪ੍ਰਤਿ ਸੁਵ੍ਰਤਾਃ ਪृਥਕ੍ਤ੍ਵਂ ਚਾਪृਥਕ੍ਤ੍ਵਂ ਚ ਸ਼ਙ੍ਕਰਸ੍ਯੇਤਿ ਚਾਪਰੇ
ਓ ਸਤਕਰਮੀਓ, ਜਿਵੇਂ ਘੜੇ ਵਿੱਚ ਇੱਕ ਹੀ ਆਕਾਸ਼ ਦਿੱਸਦਾ ਹੈ; ਕੁਝ ਲੋਕ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਵੱਖਰਾ ਤੇ ਇਕੱਤਰ ਹੋਣਾ ਸ਼ੰਕਰ ਦਾ ਹੀ ਹੈ।
ਪ੍ਰਤ੍ਯਯਾਰ੍ਥਂ ਹਿ ਜਗਤਾਮ੍ ਏਕਸ੍ਥੋ ऽਪਿ ਦਿਵਾਕਰਃ ਏਕੋ ऽਪਿ ਬਹੁਧਾ ਦृष੍ਟੋ ਜਲਾਧਾਰੇषੁ ਸੁਵ੍ਰਤਾਃ
ਸਮਝਣ ਲਈ, ਓ ਸਤਕਰਮੀਓ, ਜਿਵੇਂ ਸੂਰਜ ਇੱਕ ਹੈ, ਪਰ ਦੁਨੀਆ ਵਿੱਚ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਪਾਣੀ ਦੇ ਬਰਤਨਾਂ ਵਿੱਚ ਉਹ ਕਈ ਵਾਰੀ ਦਿੱਸਦਾ ਹੈ।
ਜਨ੍ਤਵੋ ਦਿਵਿ ਭੂਮੌ ਚ ਸਰ੍ਵੇ ਵੈ ਪਾਞ੍ਚਭੌਤਿਕਾਃ ਤਥਾਪਿ ਬਹੁਲਾ ਦृष੍ਟਾ ਜਾਤਿਵ੍ਯਕ੍ਤਿਵਿਭੇਦਤਃ
ਅਕਾਸ਼ ਤੇ ਧਰਤੀ ਦੇ ਸਭ ਜੀਵ ਪੰਜ ਤੱਤਾਂ ਨਾਲ ਬਣੇ ਹਨ; ਫਿਰ ਵੀ ਜਾਤੀ ਤੇ ਵਿਅਕਤੀ ਦੇ ਫਰਕ ਕਰਕੇ ਉਹ ਕਈ ਵਾਰੀ ਦਿੱਸਦੇ ਹਨ।
ਦृਸ਼੍ਯਤੇ ਸ਼੍ਰੂਯਤੇ ਯਦ੍ਯਤ੍ ਤਤ੍ਤਦ੍ਵਿਦ੍ਧਿ ਸ਼ਿਵਾਤ੍ਮਕਮ੍ ਭੇਦੋ ਜਨਾਨਾਂ ਲੋਕੇ ऽਸ੍ਮਿਨ੍ ਪ੍ਰਤਿਭਾਸੋ ਵਿਚਾਰਤਃ
ਜੋ ਕੁਝ ਵੀ ਵੇਖਿਆ ਜਾਂਦਾ ਜਾਂ ਸੁਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਉਸ ਨੂੰ ਸ਼ਿਵ ਦਾ ਹੀ ਰੂਪ ਜਾਣੋ; ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਵੱਖਰੇਪਣ ਦਾ ਭਾਸ਼ਾ ਕੇਵਲ ਦਿੱਖ ਹੈ, ਵਿਚਾਰ ਕਰਨ ਤੇ।
ਸ੍ਵਪ੍ਨੇ ਚ ਵਿਪੁਲਾਨ੍ ਭੋਗਾਨ੍ ਭੁਕ੍ਤ੍ਵਾ ਮਰ੍ਤ੍ਯਃ ਸੁਖੀ ਭਵੇਤ੍ ਦੁਃਖੀ ਚ ਭੋਗਂ ਦੁਃਖਂ ਚ ਨਾਨੁਭੂਤਂ ਵਿਚਾਰਤਃ
ਸੁਪਨੇ ਵਿੱਚ ਵੀ, ਵੱਡੇ ਸੁਖ ਭੋਗ ਕੇ, ਮਰਣ ਵਾਲਾ ਮਨੁੱਖ ਖੁਸ਼ ਜਾਂ ਉਦਾਸ ਹੋ ਸਕਦਾ ਹੈ; ਪਰ ਵਿਚਾਰ ਕਰਨ ਤੇ, ਨਾ ਸੁਖ ਤੇ ਨਾ ਦੁੱਖ ਅਸਲ ਵਿੱਚ ਭੋਗਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਏਵਮਾਹੁਸ੍ਤਥਾਨ੍ਯੇ ਚ ਸਰ੍ਵੇ ਵੇਦਾਰ੍ਥਤਤ੍ਤ੍ਵਗਾਃ ਹृਦਿ ਸਂਸਾਰਿਣਾਂ ਸਾਕ੍ਸ਼ਾਤ੍ ਸਕਲਃ ਪਰਮੇਸ਼੍ਵਰਃ
ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਹੋਰ ਵੀ, ਜੋ ਵੇਦਾਂ ਦੀ ਸੱਚੀ ਅਰਥ ਜਾਣਦੇ ਹਨ, ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ: ਪਰਮੇਸ਼ਵਰ, ਗੁਣਾਂ ਸਮੇਤ, ਸੰਸਾਰ ਵਿੱਚ ਫਸੇ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਦਿਲ ਵਿੱਚ ਸਿੱਧਾ ਮੌਜੂਦ ਹੈ।
ਯੋਗਿਨਾਂ ਨਿष੍ਕਲੋ ਦੇਵੋ ਜ੍ਞਾਨਿਨਾਂ ਚ ਜਗਨ੍ਮਯਃ ਤ੍ਰਿਵਿਧਂ ਪਰਮੇਸ਼ਸ੍ਯ ਵਪੁਰ੍ਲੋਕੇ ਪ੍ਰਸ਼ਸ੍ਯਤੇ
ਯੋਗੀਆਂ ਲਈ ਪਰਮੇਸ਼ਵਰ ਗੁਣ ਰਹਿਤ ਹੈ; ਗਿਆਨੀਆਂ ਲਈ ਉਹ ਸਭ ਥਾਂ ਵਿਆਪਕ ਹੈ; ਪਰਮੇਸ਼ਵਰ ਦੇ ਤਿੰਨ ਰੂਪ ਦੁਨੀਆ ਵਿੱਚ ਵਡਿਆਈ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਨਿष੍ਕਲਂ ਪ੍ਰਥਮਂ ਚੈਕਂ ਤਤਃ ਸਕਲਨਿष੍ਕਲਮ੍ ਤृਤੀਯਂ ਸਕਲਂ ਚੈਵ ਨਾਨ੍ਯਥੇਤਿ ਦ੍ਵਿਜੋਤ੍ਤਮਾਃ
ਪਹਿਲਾ ਰੂਪ ਗੁਣ ਰਹਿਤ ਹੈ, ਫਿਰ ਗੁਣਾਂ ਸਮੇਤ ਤੇ ਗੁਣ ਰਹਿਤ, ਤੇ ਤੀਜਾ ਗੁਣਾਂ ਵਾਲਾ; ਹੋਰ ਕੋਈ ਨਹੀਂ, ਓ ਵਧੀਆ ਦੋ ਵਾਰੀ ਜਨਮੇ।
ਅਰ੍ਚਯਨ੍ਤਿ ਮੁਹੁਃ ਕੇਚਿਤ੍ ਸਦਾ ਸਕਲਨਿष੍ਕਲਮ੍ ਸਰ੍ਵਜ੍ਞਂ ਹृਦਯੇ ਕੇਚਿਚ੍ ਛਿਵਲਿਙ੍ਗੇ ਵਿਭਾਵਸੌ
ਕੁਝ ਲੋਕ ਮੁੜ ਮੁੜ ਗੁਣਾਂ ਸਮੇਤ ਤੇ ਗੁਣ ਰਹਿਤ ਰੂਪ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰਦੇ ਹਨ; ਕੁਝ ਲੋਕ ਸਭ ਜਾਣਨ ਵਾਲੇ ਨੂੰ ਦਿਲ ਵਿੱਚ, ਜਾਂ ਸ਼ਿਵ ਲਿੰਗ ਵਿੱਚ, ਜਾਂ ਅੱਗ ਵਿੱਚ ਪੂਜਦੇ ਹਨ।
ਸਕਲਂ ਮੁਨਯਃ ਕੇਚਿਤ੍ ਸਦਾ ਸਂਸਾਰਵਰ੍ਤਿਨਃ ਏਵਮਭ੍ਯਰ੍ਚਯਨ੍ਤ੍ਯੇਵ ਸਦਾਰਾਃ ਸਸੁਤਾ ਨਰਾਃ
ਕੁਝ ਮੁਨੀ, ਜੋ ਹਮੇਸ਼ਾ ਸੰਸਾਰਕ ਜੀਵਨ ਵਿੱਚ ਲੀਨ ਹਨ, ਸਿਰਫ਼ ਗੁਣਾਂ ਵਾਲੇ ਰੂਪ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰਦੇ ਹਨ; ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਪਤਨੀ ਤੇ ਪੁੱਤਰ ਵਾਲੇ ਮਨੁੱਖ ਹਮੇਸ਼ਾ ਪੂਜਾ ਕਰਦੇ ਹਨ।
ਯਥਾ ਸ਼ਿਵਸ੍ ਤਥਾ ਦੇਵੀ ਯਥਾ ਦੇਵੀ ਤਥਾ ਸ਼ਿਵਃ ਤਸ੍ਮਾਦਭੇਦਬੁਦ੍ਧ੍ਯੈਵ ਸਪ੍ਤਵਿਂਸ਼ਤ੍ਪ੍ਰਭੇਦਤਃ
ਜਿਵੇਂ ਸ਼ਿਵ ਹੈ, ਓਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇਵੀ ਹੈ; ਜਿਵੇਂ ਦੇਵੀ ਹੈ, ਓਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸ਼ਿਵ ਹੈ। ਇਸ ਕਰਕੇ, ਅਭੇਦ ਸਮਝ ਨਾਲ ਸੱਤਾਈ ਵਿਭਾਜਨ ਹੁੰਦੇ ਹਨ।
ਯਜਨ੍ਤਿ ਦੇਹੇ ਬਾਹ੍ਯੇ ਚ ਚਤੁष੍ਕੋਣੇ षਡਸ੍ਰਕੇ ਦਸ਼ਾਰੇ ਦ੍ਵਾਦਸ਼ਾਰੇ ਚ षੋਡਸ਼ਾਰੇ ਤ੍ਰਿਰਸ੍ਰਕੇ
ਉਹ ਲੋਕ, ਸਰੀਰ ਦੇ ਅੰਦਰ ਤੇ ਬਾਹਰ, ਚੌਕੋਣੇ, ਛੇ ਕੋਣ ਵਾਲੇ, ਦਸ ਸਪੋਕ ਵਾਲੇ, ਬਾਰਾਂ ਸਪੋਕ ਵਾਲੇ, ਸੋਲਾਂ ਸਪੋਕ ਵਾਲੇ ਤੇ ਤ੍ਰਿਕੋਣੇ ਰੂਪਾਂ ਵਿੱਚ ਪੂਜਾ ਕਰਦੇ ਹਨ।
ਸ ਸ੍ਵੇਚ੍ਛਯਾ ਸ਼ਿਵਃ ਸਾਕ੍ਸ਼ਾਦ੍ ਦੇਵ੍ਯਾ ਸਾਰ੍ਧਂ ਸ੍ਥਿਤਃ ਪ੍ਰਭੁਃ ਸਂਤਾਰਣਾਰ੍ਥਂ ਚ ਸ਼ਿਵਃ ਸਦਸਦ੍ਵ੍ਯਕ੍ਤਿਵਰ੍ਜਿਤਃ
ਸ਼ਿਵ ਆਪਣੀ ਇੱਛਾ ਨਾਲ, ਦੇਵੀ ਦੇ ਨਾਲ ਮਿਲ ਕੇ, ਆਪ ਹੀ ਵੱਸਦਾ ਹੈ। ਮੁਕਤੀ ਲਈ, ਸ਼ਿਵ ਸਦਾ-ਅਸਦਾ ਦੇ ਪ੍ਰਗਟ ਹੋਣ ਤੋਂ ਪਰੇ ਹੈ।
ਤਮੇਕਮਾਹੁਰ੍ਦ੍ਵਿਗੁਣਂ ਚ ਕੇਚਿਤ੍ ਕੇਚਿਤ੍ਤਮਾਹੁਸ੍ਤ੍ਰਿਗੁਣਾਤ੍ਮਕਂ ਚ ਊਚੁਸ੍ ਤਥਾ ਤਂ ਚ ਸ਼ਿਵਂ ਤਥਾਨ੍ਯੇ ਸਂਸਾਰਿਣਂ ਵੇਦਵਿਦੋ ਵਦਨ੍ਤਿ
ਕੁਝ ਲੋਕ ਉਸ ਨੂੰ ਇੱਕ ਮੰਨਦੇ ਹਨ, ਕੁਝ ਦੋਹਾਂ ਰੂਪਾਂ ਵਾਲਾ ਮੰਨਦੇ ਹਨ, ਤੇ ਕੁਝ ਤਿੰਨ ਗੁਣਾਂ ਵਾਲਾ ਮੰਨਦੇ ਹਨ। ਵੈਦਾਂ ਦੇ ਜਾਣਕਾਰ, ਹੋਰ ਲੋਕ, ਸ਼ਿਵ ਨੂੰ ਸੰਸਾਰ ਵਿਚ ਭਟਕਣ ਵਾਲਾ ਆਤਮਾ ਮੰਨਦੇ ਹਨ।
ਭਕ੍ਤ੍ਯਾ ਚ ਯੋਗੇਨ ਸ਼ੁਭੇਨ ਯੁਕ੍ਤਾ ਵਿਪ੍ਰਾਃ ਸਦਾ ਧਰ੍ਮਰਤਾ ਵਿਸ਼ਿष੍ਟਾਃ ਯਜਨ੍ਤਿ ਯੋਗੇਸ਼ਮ੍ ਅਸ਼ੇषਮੂਰ੍ਤਿਂ षਡਸ੍ਰਮਧ੍ਯੇ ਭਗਵਨ੍ਤਮੇਵ
ਬ੍ਰਾਹਮਣ, ਜੋ ਸਦਾ ਧਰਮ ਵਿਚ ਲਗੇ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ, ਸ਼ੁੱਧ ਭਕਤੀ ਤੇ ਯੋਗ ਨਾਲ ਯੁਕਤ ਹੋ ਕੇ, ਯੋਗ ਦੇ ਸਵਾਮੀ, ਸਾਰੇ ਰੂਪਾਂ ਵਾਲੇ ਭਗਵਾਨ ਨੂੰ ਛੇ ਕੋਣ ਵਾਲੇ ਚਿੰਨ੍ਹ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਪੂਜਦੇ ਹਨ।
ਯੇ ਤਤ੍ਰ ਪਸ਼੍ਯਨ੍ਤਿ ਸ਼ਿਵਂ ਤ੍ਰਿਰਸ੍ਰੇ ਤ੍ਰਿਤਤ੍ਤ੍ਵਮਧ੍ਯੇ ਤ੍ਰਿਗੁਣਂ ਤ੍ਰਿਯਕ੍ਸ਼ਮ੍ ਤੇ ਯਾਨ੍ਤਿ ਚੈਨਂ ਨ ਚ ਯੋਗਿਨੋ ऽਨ੍ਯੇ ਤਯਾ ਚ ਦੇਵ੍ਯਾ ਪੁਰੁषਂ ਪੁਰਾਣਮ੍
ਜੋ ਲੋਕ ਉਥੇ, ਤ੍ਰਿਕੋਣੇ ਚਿੰਨ੍ਹ ਵਿਚ, ਤਿੰਨ ਤੱਤਾਂ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ, ਤਿੰਨ ਗੁਣਾਂ ਤੇ ਤਿੰਨ ਅੱਖਾਂ ਵਾਲੇ ਸ਼ਿਵ ਨੂੰ ਵੇਖਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਉਸ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਲੈਂਦੇ ਹਨ; ਹੋਰ ਯੋਗੀ ਨਹੀਂ ਕਰ ਸਕਦੇ। ਦੇਵੀ ਦੇ ਦੁਆਰਾ, ਪੁਰਾਣਾ ਪੁਰਖ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
ਅਤਃ ਪਰਂ ਪ੍ਰਵਕ੍ਸ਼੍ਯਾਮਿ ਸ੍ਵੇਚ੍ਛਾਵਿਗ੍ਰਹਸਂਭਵਮ੍ ਪ੍ਰਤਿष੍ਠਾਯਾਃ ਫਲਂ ਸਰ੍ਵਂ ਸਰ੍ਵਲੋਕਹਿਤਾਯ ਵੈ
ਹੁਣ ਮੈਂ ਆਗੇ ਦੱਸਾਂਗਾ, ਆਪਣੀ ਇੱਛਾ ਨਾਲ ਬਣੇ ਰੂਪ ਦੀ ਸਥਾਪਨਾ ਦਾ ਪੂਰਾ ਫਲ, ਜੋ ਸਾਰੇ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਭਲਾਈ ਲਈ ਹੈ।
ਸ੍ਕਨ੍ਦੋਮਾਸਹਿਤਂ ਦੇਵਮ੍ ਆਸੀਨਂ ਪਰਮਾਸਨੇ ਕृਤ੍ਵਾ ਭਕ੍ਤ੍ਯਾ ਪ੍ਰਤਿष੍ਠਾਪ੍ਯ ਸਰ੍ਵਾਨ੍ਕਾਮਾਨਵਾਪ੍ਨੁਯਾਤ੍
ਸਕੰਦ ਦੇ ਨਾਲ, ਪਰਮ ਆਸਨ ਤੇ ਬੈਠੇ ਦੇਵਤਾ ਨੂੰ ਭਕਤੀ ਨਾਲ ਸਥਾਪਿਤ ਕਰਕੇ, ਮਨੁੱਖ ਆਪਣੇ ਸਾਰੇ ਇੱਛਾ ਪੂਰੇ ਕਰ ਲੈਂਦਾ ਹੈ।