ਦਿਵ੍ਯੇ ਚ ਸ਼ਾਸ਼੍ਵਤਸ੍ਥਾਨੇ ਸ਼ਿਵਧ੍ਯਾਨਂ ਸਮਭ੍ਯਸੇਤ੍ ਨਿਰ੍ਮਲਂ ਨਿष੍ਕਲਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮ ਸੁਸ਼ਾਨ੍ਤਂ ਜ੍ਞਾਨਰੂਪਿਣਮ੍
ਇਸ ਦਿਵਿਆ ਤੇ ਸਦਾ ਟਿਕੇ ਹੋਏ ਥਾਂ 'ਤੇ, ਸ਼ਿਵ ਦਾ ਧਿਆਨ ਕਰੋ—ਜੋ ਪਵਿੱਤਰ, ਅੰਗ-ਰਹਿਤ, ਬ੍ਰਹਮ, ਬਹੁਤ ਸ਼ਾਂਤ ਤੇ ਗਿਆਨ-ਸਰੂਪ ਹੈ।
ਅਲਕ੍ਸ਼ਣਮਨਿਰ੍ਦੇਸ਼੍ਯਮ੍ ਅਣੋਰਲ੍ਪਤਰਂ ਸ਼ੁਭਮ੍ ਨਿਰਾਲਮ੍ਬਮ੍ ਅਤਰ੍ਕ੍ਯਂ ਚ ਵਿਨਾਸ਼ੋਤ੍ਪਤ੍ਤਿਵਰ੍ਜਿਤਮ੍
ਜੋ ਲਕੜ ਨਹੀਂ, ਵਰਣਨ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ, ਸਭ ਤੋਂ ਸੁਖਮ, ਸ਼ੁਭ, ਆਧਾਰ-ਰਹਿਤ, ਸੋਚ ਤੋਂ ਪਰੇ, ਤੇ ਜਨਮ ਮਰਨ ਤੋਂ ਰਹਿਤ।
ਕੈਵਲ੍ਯਂ ਚੈਵ ਨਿਰ੍ਵਾਣਂ ਨਿਃਸ਼੍ਰੇਯਸਮ੍ ਅਨੁਤ੍ਤਮਮ੍ ਅਮृਤਂ ਚਾਕ੍ਸ਼ਰਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮ ਹ੍ਯ੍ ਅਪੁਨਰ੍ਭਵਮ੍ ਅਦ੍ਭੁਤਮ੍
ਇਹ ਮੋਖ, ਨਿਰਵਾਣ, ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਤੇ ਉੱਚਾ ਭਲਾ, ਅਮਰ, ਅਟੱਲ ਬ੍ਰਹਮ, ਅਜੋਬਾ ਤੇ ਦੁਬਾਰਾ ਜਨਮ ਤੋਂ ਪਰੇ ਹੈ।
ਮਹਾਨਨ੍ਦਂ ਪਰਾਨਨ੍ਦਂ ਯੋਗਾਨਨ੍ਦਮਨਾਮਯਮ੍ ਹੇਯੋਪਾਦੇਯਰਹਿਤਂ ਸੂਕ੍ਸ਼੍ਮਾਤ੍ਸੂਕ੍ਸ਼੍ਮਤਰਂ ਸ਼ਿਵਮ੍
ਇਹ ਵੱਡੀ ਆਨੰਦ, ਸਰਵੋਚ ਆਨੰਦ, ਯੋਗ ਦਾ ਆਨੰਦ, ਦੁੱਖ-ਰਹਿਤ, ਛੱਡਣ ਤੇ ਲੈਣ ਤੋਂ ਪਰੇ, ਸਭ ਤੋਂ ਸੁਖਮ, ਸ਼ਿਵ ਹੈ।
ਸ੍ਵਯਂਵੇਦ੍ਯਮਵੇਦ੍ਯਂ ਤਚ੍ ਛਿਵਂ ਜ੍ਞਾਨਮਯਂ ਪਰਮ੍ ਅਤੀਨ੍ਦ੍ਰਿਯਮ੍ ਅਨਾਭਾਸਂ ਪਰਂ ਤਤ੍ਤ੍ਵਂ ਪਰਾਤ੍ਪਰਮ੍
ਉਹ ਸ਼ਿਵ, ਜੋ ਗਿਆਨ-ਸਰੂਪ ਹੈ, ਆਪ ਹੀ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਤੇ ਅਜਾਣਿਆ, ਸਰਵੋਚ, ਇੰਦ੍ਰੀਆਂ ਤੋਂ ਪਰੇ, ਰੂਪ-ਰਹਿਤ, ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚਾ ਤੱਤ, ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚਾ।
ਸਰ੍ਵੋਪਾਧਿਵਿਨਿਰ੍ਮੁਕ੍ਤਂ ਧ੍ਯਾਨਗਮ੍ਯਂ ਵਿਚਾਰਤਃ ਅਦ੍ਵਯਂ ਤਮਸਸ਼੍ਚੈਵ ਪਰਸ੍ਤਾਤ੍ਸਂਸ੍ਥਿਤਂ ਪਰਮ੍
ਸਭ ਪਾਬੰਦੀਆਂ ਤੋਂ ਮੁਕਤ, ਧਿਆਨ ਤੇ ਵਿਚਾਰ ਰਾਹੀਂ ਪਾਇਆ ਜਾਂਦਾ, ਅਦਵੈਤ, ਤੇ ਹਨੇਰੇ ਤੋਂ ਪਰੇ, ਸਰਵੋਚ।
ਮਨਸ੍ਯੇਵਂ ਮਹਾਦੇਵਂ ਹृਤ੍ਪਦ੍ਮੇ ਵਾਪਿ ਚਿਨ੍ਤਯੇਤ੍ ਨਾਭੌ ਸਦਾਸ਼ਿਵਂ ਚਾਪਿ ਸਰ੍ਵਦੇਵਾਤ੍ਮਕਂ ਵਿਭੁਮ੍
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਮਨ ਵਿੱਚ ਜਾਂ ਹਿਰਦੇ ਦੇ ਕਮਲ ਵਿੱਚ ਮਹਾਦੇਵ ਦਾ ਧਿਆਨ ਕਰੋ, ਜਾਂ ਨਾਬ੍ਹੀ 'ਤੇ ਸਦਾ-ਸ਼ਿਵ ਦਾ, ਜੋ ਸਭ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦਾ ਸਰੂਪ ਤੇ ਸਰਵ-ਵਿਆਪਕ ਹੈ।
ਦੇਹਮਧ੍ਯੇ ਸ਼ਿਵਂ ਦੇਵਂ ਸ਼ੁਦ੍ਧਜ੍ਞਾਨਮਯਂ ਵਿਭੁਮ੍ ਕਨ੍ਯਸੇਨੈਵ ਮਾਰ੍ਗੇਣ ਚੋਦ੍ਘਾਤੇਨਾਪਿ ਸ਼ਂਕਰਮ੍
ਸਰੀਰ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ, ਸ਼ਿਵ ਦੇਵ ਦਾ ਧਿਆਨ ਕਰੋ, ਜੋ ਪਵਿੱਤਰ ਗਿਆਨ-ਸਰੂਪ ਤੇ ਸਰਵ-ਵਿਆਪਕ ਹੈ, ਕਨਿਆਸਾ ਦੇ ਰਾਹ ਜਾਂ ਉਪਰ ਚੜ੍ਹਨ ਦੀ ਵਿਧੀ ਨਾਲ, ਸ਼ੰਕਰ ਦਾ।
ਕ੍ਰਮਸ਼ਃ ਕਨ੍ਯਸੇਨੈਵ ਮਧ੍ਯਮੇਨਾਪਿ ਸੁਵ੍ਰਤਃ ਉਤ੍ਤਮੇਨਾਪਿ ਵੈ ਵਿਦ੍ਵਾਨ੍ ਕੁਮ੍ਭਕੇਨ ਸਮਭ੍ਯਸੇਤ੍
ਕ੍ਰਮ ਨਾਲ, ਕਨਿਆਸਾ ਦੇ ਰਾਹ, ਮੱਧਮ ਰਾਹ ਜਾਂ ਉੱਚਤਮ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ, ਗਿਆਨਵਾਨ ਨੇ ਕੂੰਭਕ ਦੀ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਕਰਨੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ।
ਦ੍ਵਾਤ੍ਰਿਂਸ਼ਦ੍ ਰੇਚਯੇਦ੍ਧੀਮਾਨ੍ ਹृਦਿ ਨਾਭੌ ਸਮਾਹਿਤਃ ਰੇਚਕਂ ਪੂਰਕਂ ਤ੍ਯਕ੍ਤ੍ਵਾ ਕੁਮ੍ਭਕਂ ਚ ਦ੍ਵਿਜੋਤ੍ਤਮਾਃ
ਗਿਆਨਵਾਨ, ਹਿਰਦੇ ਜਾਂ ਨਾਬ੍ਹੀ 'ਤੇ ਧਿਆਨ ਲਾ ਕੇ, ਬਤੀਸ ਵਾਰੀ ਸਾਹ ਬਾਹਰ ਕਰੇ, ਪੂਰਕ ਤੇ ਰੇਚਕ ਛੱਡ ਕੇ, ਕੂੰਭਕ ਦੀ ਪ੍ਰਕਿਰਿਆ ਕਰੇ, ਦੋਹਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਸਰਵੋਚ।
ਸਾਕ੍ਸ਼ਾਤ੍ਸਮਰਸੇਨੈਵ ਦੇਹਮਧ੍ਯੇ ਸ੍ਮਰੇਚ੍ਛਿਵਮ੍ ਏਕੀਭਾਵਂ ਸਮੇਤ੍ਯੈਵਂ ਤਤ੍ਰ ਯਦ੍ਰਸਸਮ੍ਭਵਮ੍
ਸਿੱਧਾ ਤੇ ਸਮਾਨ ਲਗਨ ਨਾਲ, ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ ਸ਼ਿਵ ਦਾ ਧਿਆਨ ਕਰੋ, ਏਕਤਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਕੇ, ਜੋ ਰਸ ਉਥੇ ਉਤਪੰਨ ਹੋਵੇ।
ਆਨਨ੍ਦਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਣੋ ਵਿਦ੍ਵਾਨ੍ ਸਾਕ੍ਸ਼ਾਤ੍ਸਮਰਸੇ ਸ੍ਥਿਤਃ ਧਾਰਣਾ ਦ੍ਵਾਦਸ਼ਾਯਾਮਾ ਧ੍ਯਾਨਂ ਦ੍ਵਾਦਸ਼ ਧਾਰਣਮ੍
ਗਿਆਨਵਾਨ, ਜੋ ਸਿੱਧਾ ਤੇ ਸਮਾਨ ਲਗਨ ਵਿੱਚ ਟਿਕੇ ਹਨ, ਬ੍ਰਹਮ ਦਾ ਆਨੰਦ ਜਾਣਦੇ ਹਨ; ਧਾਰਣਾ ਬਾਰਾਂ ਮਾਪ ਹੈ, ਧਿਆਨ ਬਾਰਾਂ ਧਾਰਣਾਵਾਂ।
ਧ੍ਯਾਨਂ ਦ੍ਵਾਦਸ਼ਕਂ ਯਾਵਤ੍ ਸਮਾਧਿਰ੍ ਅਭਿਧੀਯਤੇ ਅਥਵਾ ਜ੍ਞਾਨਿਨਾਂ ਵਿਪ੍ਰਾਃ ਸਮ੍ਪਰ੍ਕਾਦੇਵ ਜਾਯਤੇ
ਧਿਆਨ ਦੇ ਬਾਰਾਂ ਪੜਾਵਾਂ ਤੱਕ ਜੋ ਅਵਸਥਾ ਆਉਂਦੀ ਹੈ, ਉਸ ਨੂੰ ਸਮਾਧੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਪਰ, ਬ੍ਰਾਹਮਣੋ, ਗਿਆਨੀਆਂ ਨੂੰ ਇਹ ਸਿਰਫ ਸੰਗਤ ਨਾਲ ਹੀ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਪ੍ਰਯਤ੍ਨਾਦ੍ਵਾ ਤਯੋਸ੍ਤੁਲ੍ਯਂ ਚਿਰਾਦ੍ਵਾ ਹ੍ਯਚਿਰਾਦ੍ਦ੍ਵਿਜਾਃ ਯੋਗਾਨ੍ਤਰਾਯਾਸ੍ ਤਸ੍ਯਾਥ ਜਾਯਨ੍ਤੇ ਯੁਞ੍ਜਤਃ ਪੁਨਃ
ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਨਾਲ ਦੋਵੇਂ ਇਕੋ ਜਿਹੇ ਫਲ ਪਾ ਲੈਂਦੇ ਹਨ, ਚਾਹੇ ਲੰਮੇ ਸਮੇਂ ਬਾਅਦ ਜਾਂ ਜਲਦੀ ਹੀ, ਦੋਵੇਂ। ਪਰ, ਜੋ ਯੋਗ ਅਭਿਆਸ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਉਸ ਨੂੰ ਮੁੜ ਯੋਗ ਵਿਚ ਰੁਕਾਵਟਾਂ ਆ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ।
ਨਸ਼੍ਯਨ੍ਤ੍ਯ੍ ਅਭ੍ਯਾਸਤਸ੍ ਤੇ ऽਪਿ ਪ੍ਰਣਿਧਾਨੇਨ ਵੈ ਗੁਰੋਃ
ਉਹ ਰੁਕਾਵਟਾਂ ਵੀ, ਅਭਿਆਸ ਕਰ-ਕਰਕੇ ਅਤੇ ਗੁਰੂ ਦੀ ਭਕਤੀ ਨਾਲ, ਦੂਰ ਹੋ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ।
ਆਲਸ੍ਯਂ ਪ੍ਰਥਮਂ ਪਸ਼੍ਚਾਦ੍ ਵ੍ਯਾਧਿਪੀਡਾ ਪ੍ਰਜਾਯਤੇ ਪ੍ਰਮਾਦਃ ਸਂਸ਼ਯਸ੍ਥਾਨੇ ਚਿਤ੍ਤਸ੍ਯੇਹਾਨਵਸ੍ਥਿਤਿਃ
ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਆਲਸ ਆਉਂਦੀ ਹੈ, ਫਿਰ ਰੋਗ ਦੀ ਪੀੜਾ ਪੈਦਾ ਹੁੰਦੀ ਹੈ; ਬੇਧਿਆਨੀ, ਸ਼ੱਕ, ਅਤੇ ਮਨ ਦੀ ਅਸਥਿਰਤਾ ਵੀ ਇਸ ਰਾਹ ਵਿਚ ਆ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਅਸ਼੍ਰਦ੍ਧਾਦਰ੍ਸ਼ਨਂ ਭ੍ਰਾਨ੍ਤਿਰ੍ ਦੁਃਖਂ ਚ ਤ੍ਰਿਵਿਧਂ ਤਤਃ ਦੌਰ੍ਮਨਸ੍ਯਮਯੋਗ੍ਯੇषੁ ਵਿषਯੇषੁ ਚ ਯੋਗ੍ਯਤਾ
ਭਰੋਸੇ ਦੀ ਘਾਟ, ਨਾ ਵੇਖਣ ਦੀ ਅਵਸਥਾ, ਭਟਕਣਾ, ਅਤੇ ਤਿੰਨ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਦੁੱਖ ਆ ਜਾਂਦੇ ਹਨ; ਮਨ ਦੀ ਉਦਾਸੀ, ਅਣਉਚਿਤ ਚੀਜ਼ਾਂ ਲਈ ਅਣਉਚਿਤਤਾ, ਅਤੇ ਉਚਿਤ ਚੀਜ਼ਾਂ ਲਈ ਯੋਗਤਾ।
ਦਸ਼ਧਾਭਿਪ੍ਰਜਾਯਨ੍ਤੇ ਮੁਨੇਰ੍ਯੋਗਾਨ੍ਤਰਾਯਕਾਃ ਆਲਸ੍ਯਂ ਚਾਪ੍ਰਵृਤ੍ਤਿਸ਼੍ ਚ ਗੁਰੁਤ੍ਵਾਤ੍ਕਾਯਚਿਤ੍ਤਯੋਃ
ਯੋਗੀ ਨੂੰ ਦਸ ਤਰੀਕਿਆਂ ਨਾਲ ਰੁਕਾਵਟਾਂ ਆ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ: ਆਲਸ, ਅਕਰਤਾ, ਅਤੇ ਸਰੀਰ ਤੇ ਮਨ ਦੀ ਭਾਰੀਅਤ।
ਵ੍ਯਾਧਯੋ ਧਾਤੁਵੈषਮ੍ਯਾਤ੍ ਕਰ੍ਮਜਾ ਦੋषਜਾਸ੍ ਤਥਾ ਪ੍ਰਮਾਦਸ੍ਤੁ ਸਮਾਧੇਸ੍ਤੁ ਸਾਧਨਾਨਾਮ੍ ਅਭਾਵਨਮ੍
ਧਾਤੂਆਂ ਦੇ ਅਸਮਤਲ ਹੋਣ ਕਰਕੇ ਰੋਗ, ਕਰਮ ਤੋਂ ਪੈਦਾ ਹੋਏ ਰੋਗ, ਅਤੇ ਦੋਸ਼ਾਂ ਤੋਂ ਆਏ ਰੋਗ; ਸਮਾਧੀ ਲਈ ਜ਼ਰੂਰੀ ਸਾਧਨਾਂ 'ਤੇ ਧਿਆਨ ਨਾ ਦੇਣਾ ਹੀ ਬੇਧਿਆਨੀ ਹੈ।
ਇਦਂ ਵੇਤ੍ਯੁਭਯਸ੍ਪृਕ੍ਤਂ ਵਿਜ੍ਞਾਨਂ ਸ੍ਥਾਨਸਂਸ਼ਯਃ ਅਨਵਸ੍ਥਿਤਚਿਤ੍ਤਤ੍ਵਮ੍ ਅਪ੍ਰਤਿष੍ਠਾ ਹਿ ਯੋਗਿਨਃ
ਇਹ ਗਿਆਨ, ਦੋਹਾਂ ਪਾਸਿਆਂ ਤੋਂ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ, ਥਾਂ ਬਾਰੇ ਸ਼ੱਕ ਬਣ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਮਨ ਦੀ ਅਸਥਿਰਤਾ, ਯੋਗੀਆਂ ਲਈ ਅਡੋਲਤਾ ਦੀ ਘਾਟ ਹੈ।
ਲਬ੍ਧਾਯਾਮਪਿ ਭੂਮੌ ਚ ਚਿਤ੍ਤਸ੍ਯ ਭਵਬਨ੍ਧਨਾਤ੍ ਅਸ਼੍ਰਦ੍ਧਾਭਾਵਰਹਿਤਾ ਵृਤ੍ਤਿਰ੍ਵੈ ਸਾਧਨੇषੁ ਚ
ਅਵਸਥਾ ਮਿਲਣ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਵੀ, ਮਨ ਦੇ ਬੰਨ੍ਹੇ ਹੋਣ ਕਰਕੇ, ਭਰੋਸੇ ਦੀ ਘਾਟ ਅਤੇ ਸਾਧਨਾਂ 'ਚ ਅਡੋਲਤਾ ਨਹੀਂ ਰਹਿੰਦੀ।
ਸਾਧ੍ਯੇ ਚਿਤ੍ਤਸ੍ਯ ਹਿ ਗੁਰੌ ਜ੍ਞਾਨਾਚਾਰਸ਼ਿਵਾਦਿषੁ ਵਿਪਰ੍ਯਯਜ੍ਞਾਨਮਿਤਿ ਭ੍ਰਾਨ੍ਤਿਦਰ੍ਸ਼ਨਮ੍ ਉਚ੍ਯਤੇ
ਜਦੋਂ ਮਨ ਗੁਰੂ, ਗਿਆਨ, ਆਚਰਨ ਜਾਂ ਸ਼ਿਵ ਆਦਿ 'ਤੇ ਟਿਕ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਗਲਤ ਗਿਆਨ ਨੂੰ ਭਟਕਣ ਦੀ ਅਵਸਥਾ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਅਨਾਤ੍ਮਨ੍ਯਾਤ੍ਮਵਿਜ੍ਞਾਨਮ੍ ਅਜ੍ਞਾਨਾਤ੍ਤਸ੍ਯ ਸਂਨਿਧੌ ਦੁਃਖਮਾਧ੍ਯਾਤ੍ਮਿਕਂ ਪ੍ਰੋਕ੍ਤਂ ਤਥਾ ਚੈਵਾਧਿਭੌਤਿਕਮ੍
ਅਸਲੀਅਤ ਨਾ ਹੋਣ 'ਚ ਆਤਮ-ਗਿਆਨ, ਅਗਿਆਨ ਕਰਕੇ, ਉਸ ਦੀ ਹਾਜ਼ਰੀ 'ਚ, ਅੰਦਰੂਨੀ ਦੁੱਖ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਅਤੇ ਬਾਹਰੀ ਕਾਰਨਾਂ ਤੋਂ ਆਇਆ ਦੁੱਖ ਵੀ।
ਆਧਿਦੈਵਿਕਮਿਤ੍ਯੁਕ੍ਤਂ ਤ੍ਰਿਵਿਧਂ ਸਹਜਂ ਪੁਨਃ ਇਚ੍ਛਾਵਿਘਾਤਾਤ੍ਸਂਕ੍ਸ਼ੋਭਸ਼੍ ਚੇਤਸਸ੍ਤਦੁਦਾਹृਤਮ੍
ਦੇਵਤਾਵਾਂ ਤੋਂ ਆਇਆ ਦੁੱਖ ਤੀਜਾ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਇਹ ਤਿੰਨੋਂ ਕੁਦਰਤੀ ਹਨ; ਇੱਛਾ ਰੁਕਣ ਕਰਕੇ ਮਨ ਵਿਚ ਉਲਝਣ ਪੈਦਾ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਦੌਰ੍ਮਨਸ੍ਯਂ ਨਿਰੋਦ੍ਧਵ੍ਯਂ ਵੈਰਾਗ੍ਯੇਣ ਪਰੇਣ ਤੁ ਤਮਸਾ ਰਜਸਾ ਚੈਵ ਸਂਸ੍ਪृष੍ਟਂ ਦੁਰ੍ਮਨਃ ਸ੍ਮृਤਮ੍
ਉਦਾਸੀ ਨੂੰ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚੀ ਵੈਰਾਗਤਾ ਨਾਲ ਰੋਕਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ; ਜੋ ਉਦਾਸੀ ਹਨੇਰੇ ਅਤੇ ਰਜਸ ਨਾਲ ਮਿਲੀ ਹੋਈ ਹੈ, ਉਸ ਨੂੰ ਦੁਰਮਨਸ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਤਦਾ ਮਨਸਿ ਸਂਜਾਤਂ ਦੌਰ੍ਮਨਸ੍ਯਮਿਤਿ ਸ੍ਮृਤਮ੍ ਹਠਾਤ੍ਸ੍ਵੀਕਰਣਂ ਕृਤ੍ਵਾ ਯੋਗ੍ਯਾਯੋਗ੍ਯਵਿਵੇਕਤਃ
ਜਦੋਂ ਮਨ ਵਿਚ ਉਦਾਸੀ ਪੈਦਾ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਉਸ ਨੂੰ ਦੁਰਮਨਸ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਜਬਰਦਸਤੀ ਕੁਝ ਲੈ ਲੈਣਾ, ਉਚਿਤ ਤੇ ਅਣਉਚਿਤ ਵਿਚ ਫਰਕ ਨਾ ਕਰਨਾ।
ਵਿषਯੇषੁ ਵਿਚਿਤ੍ਰੇषੁ ਜਨ੍ਤੋਰ੍ਵਿषਯਲੋਲਤਾ ਅਨ੍ਤਰਾਯਾ ਇਤਿ ਖ੍ਯਾਤਾ ਯੋਗਸ੍ਯੈਤੇ ਹਿ ਯੋਗਿਨਾਮ੍
ਜੀਵ ਵਿਚ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਚੀਜ਼ਾਂ ਲਈ ਲਾਲਚ ਆਉਣਾ, ਯੋਗ ਵਿਚ ਰੁਕਾਵਟ ਮੰਨੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ; ਇਹ ਯੋਗੀਆਂ ਲਈ ਯੋਗ ਦੇ ਰੁਕਾਵਟਾਂ ਹਨ।
ਅਤ੍ਯਨ੍ਤੋਤ੍ਸਾਹਯੁਕ੍ਤਸ੍ਯ ਨਸ਼੍ਯਨ੍ਤਿ ਨ ਚ ਸਂਸ਼ਯਃ ਪ੍ਰਨष੍ਟੇष੍ਵਨ੍ਤਰਾਯੇषੁ ਦ੍ਵਿਜਾਃ ਪਸ਼੍ਚਾਦ੍ਧਿ ਯੋਗਿਨਃ
ਜੋ ਮਨੁੱਖ ਬਹੁਤ ਉਤਸ਼ਾਹੀ ਹੈ, ਉਸ ਲਈ ਇਹ ਰੁਕਾਵਟਾਂ ਨਿਸ਼ਚਿਤ ਤੌਰ 'ਤੇ ਦੂਰ ਹੋ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ; ਬ੍ਰਾਹਮਣੋ, ਜਦੋਂ ਰੁਕਾਵਟਾਂ ਦੂਰ ਹੋ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ, ਯੋਗੀ ਅੱਗੇ ਵਧਦਾ ਹੈ।
ਉਪਸਰ੍ਗਾਃ ਪ੍ਰਵਰ੍ਤਨ੍ਤੇ ਸਰ੍ਵੇ ਤੇ ऽਸਿਦ੍ਧਿਸੂਚਕਾਃ ਪ੍ਰਤਿਭਾ ਪ੍ਰਥਮਾ ਸਿਦ੍ਧਿਰ੍ ਦ੍ਵਿਤੀਯਾ ਸ਼੍ਰਵਣਾ ਸ੍ਮृਤਾ
ਸਭ ਰੁਕਾਵਟਾਂ ਆਉਂਦੀਆਂ ਹਨ, ਇਹ ਸਫਲਤਾ ਨਾ ਹੋਣ ਦੀ ਨਿਸ਼ਾਨੀ ਹਨ; ਪਹਿਲੀ ਸਫਲਤਾ ਪ੍ਰਤਿਭਾ ਹੈ, ਦੂਜੀ ਸੁਣਨਾ ਮੰਨੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।
ਵਾਰ੍ਤ੍ਤਾ ਤृਤੀਯਾ ਵਿਪ੍ਰੇਨ੍ਦ੍ਰਾਸ੍ ਤੁਰੀਯਾ ਚੇਹ ਦਰ੍ਸ਼ਨਾ ਆਸ੍ਵਾਦਾ ਪਞ੍ਚਮੀ ਪ੍ਰੋਕ੍ਤਾ ਵੇਦਨਾ षष੍ਠਿਕਾ ਸ੍ਮृਤਾ
ਤੀਜੀ, ਬ੍ਰਾਹਮਣੋ, ਜਾਣਕਾਰੀ ਹੈ; ਚੌਥੀ ਇੱਥੇ ਦਰਸ਼ਨ ਹੈ; ਪੰਜਵੀਂ ਆਸਵਾਦ ਹੈ, ਅਤੇ ਛੇਵੀਂ ਅਨੁਭੂਤੀ ਮੰਨੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।