ਅष੍ਟਸ੍ਵੇਤਾਸੁ ਸृष੍ਟਾਸੁ ਦੇਵਯੋਨਿषੁ ਸ ਪ੍ਰਭੁਃ ਤਤਃ ਸ੍ਵਚ੍ਛਨ੍ਦਤੋ ऽਨ੍ਯਾਨਿ ਵਯਾਂਸਿ ਵਯਸਾਸृਜਤ੍
ਜਦੋਂ ਅੱਠ ਚਿੱਟੇ ਦੇਵ-ਜਾਤੀਆਂ ਪੈਦਾ ਹੋ ਗਈਆਂ, ਪ੍ਰਭੂ ਨੇ ਆਪਣੀ ਮਰਜ਼ੀ ਨਾਲ ਹੋਰ ਪੰਛੀਆਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਉਮਰ ਮੁਤਾਬਕ ਪੈਦਾ ਕੀਤੇ।
ਸ੍ਵਚ੍ਛਨ੍ਦਤਃ ਸ੍ਵਚ੍ਛਨ੍ਦਾਂਸਿ ਵਯਸਾ ਚ ਵਯਾਂਸਿ ਚ ਪਸ਼ੂਨ੍ਸृष੍ਟ੍ਵਾ ਸ ਦੇਵੇਸ਼ੋ ऽਸृਜਤ੍ਪਕ੍ਸ਼ਿਗਣਾਨਪਿ
ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਮਰਜ਼ੀ ਤੇ ਉਮਰ ਮੁਤਾਬਕ, ਉਹ ਪੰਛੀਆਂ ਪੈਦਾ ਕਰਦਾ ਹੈ। ਜਾਨਵਰ ਪੈਦਾ ਕਰਕੇ, ਦੇਵਾਂ ਦੇ ਸੁਆਮੀ ਨੇ ਪੰਛੀਆਂ ਦੇ ਸਮੂਹ ਵੀ ਬਣਾਏ।
ਮੁਖਤੋ ऽਜਾਃ ਸਸਰ੍ਜਾਥ ਵਕ੍ਸ਼ਸਸ਼੍ ਚਾਵਯੋ ऽਸृਜਤ੍ ਗਾਸ਼੍ਚੈਵਾਥੋਦਰਾਦ੍ਬ੍ਰਹ੍ਮਾ ਪਾਰ੍ਸ਼੍ਵਾਭ੍ਯਾਂ ਚ ਵਿਨਿਰ੍ਮਮੇ
ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੇ ਮੂੰਹ ਤੋਂ ਬਕਰੀਆਂ, ਛਾਤੀ ਤੋਂ ਭੇੜਾਂ, ਪੇਟ ਤੋਂ ਗਾਂ, ਤੇ ਪਾਸਿਆਂ ਤੋਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਬ੍ਰਹਮਾ ਨੇ ਬਣਾਇਆ।
ਪਦ੍ਭ੍ਯਾਂ ਚਾਸ਼੍ਵਾਨ੍ ਸਮਾਤਙ੍ਗਾਨ੍ ਰਾਸਭਾਨ੍ ਆਵਯਾਨ੍ ਮृਗਾਨ੍ ਉष੍ਟ੍ਰਾਨਸ਼੍ਵਤਰਾਂਸ਼੍ਚੈਵ ਤਥਾਨ੍ਯਾਸ਼੍ਚੈਵ ਜਾਤਯਃ
ਉਸ ਦੇ ਪੈਰਾਂ ਤੋਂ ਘੋੜੇ, ਹਾਥੀ, ਗਧੇ, ਉੱਠ, ਹਿਰਣ, ਖਚਰ ਤੇ ਹੋਰ ਜਾਤੀਆਂ ਪੈਦਾ ਹੋਈਆਂ।
ਓषਧ੍ਯਃ ਫਲਮੂਲਿਨ੍ਯੋ ਰੋਮਭ੍ਯਸ੍ਤਸ੍ਯ ਜਜ੍ਞਿਰੇ ਏਵਂ ਪਸ਼੍ਵੋषਧੀਃ ਸृष੍ਟ੍ਵਾ ਯੂਯੁਜਤ੍ ਸੋ ऽਧ੍ਵਰੇ ਪ੍ਰਭੁਃ
ਉਸ ਦੇ ਵਾਲਾਂ ਤੋਂ ਦਵਾਈਆਂ ਵਾਲੀਆਂ, ਫਲ ਤੇ ਜੜਾਂ ਵਾਲੀਆਂ ਬੂਟੀਆਂ ਪੈਦਾ ਹੋਈਆਂ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਜਾਨਵਰ ਤੇ ਬੂਟੀਆਂ ਪੈਦਾ ਕਰਕੇ, ਪ੍ਰਭੂ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਯਜਨ ਵਿੱਚ ਜੋੜਿਆ।
ਗੌਰਜਃ ਪੂਰੁषੋ ਮੇषੋ ਹ੍ਯ੍ ਅਸ਼੍ਵੋ ऽਸ਼੍ਵਤਰਗਰ੍ਦਭੌ ਏਤਾਨ੍ਗ੍ਰਾਮ੍ਯਾਨ੍ਪਸ਼ੂਨਾਹੁਰ੍ ਆਰਣ੍ਯਾਨ੍ਵੈ ਨਿਬੋਧਤ
ਬਲਦ, ਮਨੁੱਖ, ਭੇੜ, ਘੋੜਾ, ਖਚਰ ਤੇ ਗਧਾ — ਇਹ ਘਰੇਲੂ ਜਾਨਵਰ ਹਨ। ਹੁਣ ਜੰਗਲੀ ਜਾਨਵਰ ਸੁਣੋ।
ਸ਼੍ਵਾਪਦੋ ਦ੍ਵਿਖੁਰੋ ਹਸ੍ਤੀ ਵਾਨਰਾਃ ਪਕ੍ਸ਼ਿਪਞ੍ਚਮਾਃ ਔਦਕਾਃ ਪਸ਼ਵਃ षष੍ਠਾਃ ਸਪ੍ਤਮਾਸ੍ਤੁ ਸਰੀਸृਪਾਃ
ਮਾਸ-ਖਾਣੇ, ਦੋ-ਖੁਰ ਵਾਲੇ, ਹਾਥੀ, ਬਾਂਦਰ, ਪੰਛੀ ਪੰਜਵੇਂ, ਜਲ-ਜਾਨਵਰ ਛੇਵੇਂ, ਤੇ ਸਰਪ ਸੱਤਵੇਂ ਹਨ।
ਮਹਿषਾ ਗਵਯਾਕ੍ਸ਼ਾਸ਼੍ ਚ ਪ੍ਲਵਂਗਾਃ ਸ਼ਰਭਾ ਵृਕਾਃ ਸਿਂਹਸ੍ਤੁ ਸਪ੍ਤਮਸ੍ਤੇषਾਮ੍ ਆਰਣ੍ਯਾਃ ਪਸ਼ਵਃ ਸ੍ਮृਤਾਃ
ਭੈਂਸ, ਜੰਗਲੀ ਗਾਂ, ਕਾਂਡੇ, ਬਾਂਦਰ, ਸ਼ਰਭ, ਭੇੜੀਆ ਤੇ ਸਿੰਘ — ਇਹ ਸੱਤਵੇਂ ਹਨ। ਇਹ ਜੰਗਲੀ ਜਾਨਵਰ ਮੰਨੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਗਾਯਤ੍ਰਂ ਚ ऋਚਂ ਚੈਵ ਤ੍ਰਿਵृਤ੍ਸਾਮਰਥਂਤਰਮ੍ ਅਗ੍ਨਿष੍ਟੋਮਂ ਚ ਯਜ੍ਞਾਨਾਂ ਨਿਰ੍ਮਮੇ ਪ੍ਰਥਮਾਨ੍ ਮੁਖਾਤ੍
ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੇ ਮੂੰਹ ਤੋਂ ਗਾਇਤਰੀ, ਰਿਕ, ਤ੍ਰਿਵ੍ਰਤ, ਸਾਮ, ਰਥੰਤਰਾ ਤੇ ਅਗਨਿਸ਼ਟੋਮ ਪਹਿਲੇ ਯਜਨ ਪੈਦਾ ਕੀਤੇ।
ਯਜੂਂषਿ ਤ੍ਰੈष੍ਟੁਭਂ ਛਨ੍ਦਸ੍ਤੋਮਂ ਪਞ੍ਚਦਸ਼ਂ ਤਥਾ ਬृਹਤ੍ਸਾਮ ਤਥੋਕ੍ਥ੍ਯਂ ਚ ਦਕ੍ਸ਼ਿਣਾਦਸृਜਨ੍ਮੁਖਾਤ੍
ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੇ ਮੂੰਹ ਤੋਂ ਯਜੁਰ, ਤ੍ਰੈਸ਼ਟੁਭ ਛੰਦ, ਛੰਦਸਤੋਮ, ਪੰਦਰਾਂ, ਬ੍ਰਹਤਸਾਮ, ਉਕਥਿਆ ਤੇ ਦਕਸ਼ਿਣਾ ਪੈਦਾ ਕੀਤੇ।
ਸਾਮਾਨਿ ਜਗਤੀਛਨ੍ਦਸ੍ਤੋਮਂ ਸਪ੍ਤਦਸ਼ਂ ਤਥਾ ਵੈਰੂਪਮਤਿਰਾਤ੍ਰਂ ਚ ਪਸ਼੍ਚਿਮਾਦਸृਜਨ੍ਮੁਖਾਤ੍
ਉਸ ਨੇ ਪੱਛਮੀ ਮੂੰਹ ਤੋਂ ਸਾਮ, ਜਗਤੀ ਛੰਦ, ਛੰਦਸਤੋਮ, ਸਤਾਰਾਂ, ਵੈਰੂਪ ਤੇ ਅਤਿਰਾਤ੍ਰ ਪੈਦਾ ਕੀਤੇ।
ਏਕਵਿਂਸ਼ਮਥਰ੍ਵਾਣਮ੍ ਆਪ੍ਤੋਰ੍ਯਾਮਾਣਮ੍ ਏਵ ਚ ਅਨੁष੍ਟੁਭਂ ਸਵੈਰਾਜਮ੍ ਉਤ੍ਤਰਾਦਸृਜਨ੍ਮੁਖਾਤ੍
ਉਸ ਨੇ ਉੱਤਰੀ ਮੂੰਹ ਤੋਂ ਅਥਰਵਾਣ, ਆਪਤੋਰੀਆਮ, ਅਨੁਸ਼ਟੁਭ ਤੇ ਸਵੈਰਾਜ ਪੈਦਾ ਕੀਤੇ।
ਵਿਦ੍ਯੁਤੋ ऽਸ਼ਨਿਮੇਘਾਂਸ਼੍ ਚ ਰੋਹਿਤੇਨ੍ਦ੍ਰਧਨੂਂषਿ ਚ ਤੇਜਾਂਸਿ ਚ ਸਸਰ੍ਜਾਦੌ ਕਲ੍ਪਸ੍ਯ ਭਗਵਾਨ੍ਪ੍ਰਭੁਃ
ਕਲਪ ਦੀ ਸ਼ੁਰੂਆਤ ਵਿੱਚ ਭਗਵਾਨ ਨੇ ਬਿਜਲੀ, ਗੜ੍ਹਾ ਵਾਲੇ ਬੱਦਲ, ਇੰਦਰਧਨੁਸ਼ ਅਤੇ ਹੋਰ ਚਮਕਦਾਰ ਚੀਜ਼ਾਂ ਪੈਦਾ ਕੀਤੀਆਂ।
ਉਚ੍ਚਾਵਚਾਨਿ ਭੂਤਾਨਿ ਗਾਤ੍ਰੇਭ੍ਯਸ੍ਤਸ੍ਯ ਜਜ੍ਞਿਰੇ ਬ੍ਰਹ੍ਮਣਸ੍ਤੁ ਪ੍ਰਜਾਸਰ੍ਗਂ ਸृਜਤੋ ਹਿ ਪ੍ਰਜਾਪਤੇਃ
ਉਸ ਦੇ ਅੰਗਾਂ ਵਿਚੋਂ ਵੱਖ-ਵੱਖ ਕਿਸਮਾਂ ਦੇ ਜੀਵ, ਉੱਚੇ ਤੇ ਹੇਠਲੇ, ਜਨਮ ਲਏ ਜਦੋਂ ਬ੍ਰਹਮਾ ਜੀ ਜੀਵਾਂ ਦੀ ਸੰਤਾਨ ਬਣਾਉਣ ਲੱਗੇ।
ਸृष੍ਟ੍ਵਾ ਚਤੁष੍ਟਯਂ ਪੂਰ੍ਵਂ ਦੇਵਾਸੁਰਨਰਾਨ੍ਪਿਤॄਨ੍ ਤਤੋ ऽਸृਜਤ੍ ਸ ਭੂਤਾਨਿ ਸ੍ਥਾਵਰਾਣਿ ਚਰਾਣਿ ਚ
ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ, ਉਸ ਨੇ ਚਾਰ ਜਥੇ—ਦੇਵਤੇ, ਅਸੁਰ, ਮਨੁੱਖ ਤੇ ਪਿਤਰ—ਪੈਦਾ ਕੀਤੇ; ਫਿਰ ਉਸ ਨੇ ਹੋਰ ਸਾਰੇ ਜੀਵ, ਜੋ ਥਾਂ ਤੇ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ ਜਾਂ ਚਲਦੇ ਫਿਰਦੇ ਹਨ, ਬਣਾਏ।
ਯਕ੍ਸ਼ਾਨ੍ਪਿਸ਼ਾਚਾਨ੍ ਗਨ੍ਧਰ੍ਵਾਂਸ੍ ਤ੍ਵ੍ ਅਥੈਵਾਪ੍ਸਰਸਾਂ ਗਣਾਨ੍ ਨਰਕਿਨ੍ਨਰਰਕ੍ਸ਼ਾਂਸਿ ਵਯਃਪਸ਼ੁਮृਗੋਰਗਾਨ੍
ਫਿਰ ਉਸ ਨੇ ਯਕਸ਼, ਪਿਸਾਚ, ਗੰਧਰਵ, ਅਤੇ ਅਪਸਰਾ ਦੇ ਗਣ, ਨਾਲ ਹੀ ਨਾਗ, ਕਿਨਨਰ, ਰਾਖਸ਼ਸ, ਪੰਛੀ, ਪਸ਼ੂ, ਜੰਗਲੀ ਜਾਨਵਰ ਅਤੇ ਸੱਪ ਵੀ ਪੈਦਾ ਕੀਤੇ।
ਅਵ੍ਯਯਂ ਚ ਵ੍ਯਯਂ ਚਾਪਿ ਯਦਿਦਂ ਸ੍ਥਾਣੁਜਙ੍ਗਮਮ੍ ਤੇषਾਂ ਵੈ ਯਾਨਿ ਕਰ੍ਮਾਣਿ ਪ੍ਰਾਕ੍ਸृष੍ਟ੍ਯਾਂ ਪ੍ਰਤਿਪੇਦਿਰੇ
ਉਸ ਨੇ ਅਟੱਲ ਤੇ ਨਾਸਵੰਤ, ਜਿਹੜੇ ਥਾਂ ਤੇ ਰਹਿੰਦੇ ਜਾਂ ਚਲਦੇ ਹਨ, ਸਭ ਜੀਵ ਪੈਦਾ ਕੀਤੇ; ਅਤੇ ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਪਿਛਲੇ ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਵਿੱਚ ਕੀਤੇ ਕੰਮ ਮੁੜ ਹੀ ਕਰ ਲਏ।
ਤਾਨ੍ਯੇਵ ਪ੍ਰਤਿਪਦ੍ਯਨ੍ਤੇ ਸृਜ੍ਯਮਾਨਾਃ ਪੁਨਃ ਪੁਨਃ ਹਿਂਸ੍ਰਾਹਿਂਸ੍ਰੇ ਮृਦੁਕ੍ਰੂਰੇ ਧਰ੍ਮਾਧਰ੍ਮੇ ਨृਤਾਨृਤੇ
ਜੀਵ ਜਦ-ਜਦ ਪੈਦਾ ਹੁੰਦੇ ਹਨ, ਉਹ ਉਹੀ ਕੰਮ ਮੁੜ-ਮੁੜ ਕਰਦੇ ਹਨ—ਚਾਹੇ ਹਿੰਸਕ ਹੋਣ ਜਾਂ ਅਹਿੰਸਕ, ਨਰਮ ਜਾਂ ਕਠੋਰ, ਧਰਮਵਾਨ ਜਾਂ ਅਧਰਮੀ, ਸੱਚੇ ਜਾਂ ਝੂਠੇ।
ਤਦ੍ਭਾਵਿਤਾਃ ਪ੍ਰਪਦ੍ਯਨ੍ਤੇ ਤਸ੍ਮਾਤ੍ਤਤ੍ਤਸ੍ਯ ਰੋਚਤੇ ਮਹਾਭੂਤੇषੁ ਸृष੍ਟੇषੁ ਇਨ੍ਦ੍ਰਿਯਾਰ੍ਥੇषੁ ਮੂਰ੍ਤਿषੁ
ਉਹ ਕੰਮਾਂ ਦੇ ਪ੍ਰਭਾਵ ਨਾਲ ਜੀਵ ਆਪਣੀ ਹਾਲਤ ਨੂੰ ਪਾਉਂਦੇ ਹਨ; ਇਸ ਲਈ, ਹਰ ਕੋਈ ਆਪਣੀ ਸਵਭਾਵ ਅਨੁਸਾਰ ਵੱਡੇ ਤੱਤਾਂ, ਇੰਦਰੀਆਂ ਅਤੇ ਰੂਪਾਂ ਵਿੱਚ ਰੁਚੀ ਲੈਂਦਾ ਹੈ।
ਵਿਨਿਯੋਗਂ ਚ ਭੂਤਾਨਾਂ ਧਾਤੈਵ ਵ੍ਯਦਧਾਤ੍ ਸ੍ਵਯਮ੍ ਕੇਚਿਤ੍ਪੁਰੁषਕਾਰਂ ਤੁ ਪ੍ਰਾਹੁਃ ਕਰ੍ਮ ਸੁਮਾਨਵਾਃ
ਭਗਵਾਨ ਨੇ ਆਪ ਜੀਵਾਂ ਦੇ ਕੰਮ ਵੰਡੇ; ਪਰ ਕੁਝ ਗਿਆਨੀਆਂ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਮਨੁੱਖੀ ਯਤਨ ਹੀ ਕਰਮ ਦਾ ਕਾਰਨ ਹੈ।
ਦੈਵਮਿਤ੍ਯਪਰੇ ਵਿਪ੍ਰਾਃ ਸ੍ਵਭਾਵਂ ਭੂਤਚਿਨ੍ਤਕਾਃ ਪੌਰੁषਂ ਕਰ੍ਮ ਦੈਵਂ ਚ ਫਲਵृਤ੍ਤਿਸ੍ਵਭਾਵਤਃ
ਕੁਝ ਵਿਦਵਾਨ ਇਸ ਨੂੰ ਭਾਗ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ; ਤੱਤਾਂ ਨੂੰ ਸੋਚਣ ਵਾਲੇ ਇਸ ਨੂੰ ਸਵਭਾਵ ਮੰਨਦੇ ਹਨ; ਤੇ ਹੋਰ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਯਤਨ, ਕਰਮ ਤੇ ਭਾਗ, ਇਹਨਾਂ ਦੇ ਆਪਣੇ-ਆਪਣੇ ਸਵਭਾਵ ਅਨੁਸਾਰ ਫਲ ਦਿੰਦੇ ਹਨ।
ਨ ਚੈਕਂ ਨ ਪृਥਗ੍ਭਾਵਮ੍ ਅਧਿਕਂ ਨ ਤਤੋ ਵਿਦੁਃ ਏਤਦੇਵਂ ਚ ਨੈਕਂ ਚ ਨਾਮਭੇਦੇਨ ਨਾਪ੍ਯੁਭੇ
ਪਰ ਉਹ ਇਸ ਨੂੰ ਨਾ ਤਾਂ ਇੱਕ ਮੰਨਦੇ ਹਨ, ਨਾ ਹੀ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਵੱਖਰਾ, ਨਾ ਹੀ ਕਿਸੇ ਹੋਰ ਚੀਜ਼ ਵਜੋਂ ਜਾਣਦੇ ਹਨ; ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਇਹ ਨਾ ਤਾਂ ਸਿਰਫ ਇੱਕ ਹੈ, ਨਾ ਹੀ ਸਿਰਫ ਨਾਂ ਵੱਖਰੇ ਹਨ, ਨਾ ਹੀ ਦੋਵੇਂ ਇਕੱਠੇ।
ਕਰ੍ਮਸ੍ਥਾ ਵਿषਮਂ ਬ੍ਰੂਯੁਃ ਸਤ੍ਤ੍ਵਸ੍ਥਾਃ ਸਮਦਰ੍ਸ਼ਨਾਃ ਨਾਮ ਰੂਪਂ ਚ ਭੂਤਾਨਾਂ ਕृਤਾਨਾਂ ਚ ਪ੍ਰਪਞ੍ਚਨਮ੍
ਕਰਮ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਹੋਏ ਵੱਖ-ਵੱਖਤਾ ਦੀ ਗੱਲ ਕਰਦੇ ਹਨ; ਪਰ ਜੋ ਸਤਵ ਵਿੱਚ ਟਿਕੇ ਹਨ, ਉਹ ਸਭ ਨੂੰ ਇਕਸਾਰ ਵੇਖਦੇ ਹਨ; ਜੀਵਾਂ ਦੇ ਨਾਂ ਤੇ ਰੂਪ, ਬਣੀ ਹੋਈਆਂ ਚੀਜ਼ਾਂ ਦੀ ਵਿਸਥਾਰ ਹੈ।
ਵੇਦਸ਼ਬ੍ਦੇਭ੍ਯ ਏਵਾਦੌ ਨਿਰ੍ਮਮੇ ਸ ਮਹੇਸ਼੍ਵਰਃ ऋषੀਣਾਂ ਨਾਮਧੇਯਾਨਿ ਯਾਸ਼੍ ਚ ਵੇਦੇषੁ ਵृਤ੍ਤਯਃ
ਸ਼ੁਰੂ ਵਿੱਚ ਮਹਾਂ-ਇਸ਼ਵਰ ਨੇ ਵੇਦ ਦੇ ਸ਼ਬਦਾਂ ਤੋਂ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਦੇ ਨਾਂ ਤੇ ਵੇਦਾਂ ਵਿੱਚ ਲਿਖੀਆਂ ਰੀਤਾਂ ਬਣਾਈਆਂ।
ਸ਼ਰ੍ਵਰ੍ਯਨ੍ਤੇ ਪ੍ਰਸੂਤਾਨਾਂ ਤਾਨ੍ਯੇਵੈਭ੍ਯੋ ਦਦਾਤ੍ਯਜਃ ਏਵਂਵਿਧਾਃ ਸृष੍ਟਯਸ੍ਤੁ ਬ੍ਰਹ੍ਮਣੋ ऽਵ੍ਯਕ੍ਤਜਨ੍ਮਨਃ
ਰਾਤ ਦੇ ਅੰਤ ਤੇ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਜਨਮ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਉਹਨਾਂ ਨੂੰ ਉਹੀ ਚੀਜ਼ਾਂ ਮੁੜ ਮਿਲਦੀਆਂ ਹਨ; ਇਨ੍ਹਾਂ ਹੀ ਬ੍ਰਹਮਾ ਦੀਆਂ ਅਦ੍ਰਿਸ਼ਟ ਜਨਮ ਵਾਲੀਆਂ ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀਆਂ ਹਨ।
ਸ਼ਰ੍ਵਰ੍ਯਨ੍ਤੇ ਪ੍ਰਦृਸ਼੍ਯਨ੍ਤੇ ਸਿਦ੍ਧਿਮਾਸ਼੍ਰਿਤ੍ਯ ਮਾਨਸੀਮ੍ ਏਵਂਭੂਤਾਨਿ ਸृष੍ਟਾਨਿ ਸ੍ਥਾਵਰਾਣਿ ਚਰਾਣਿ ਚ
ਰਾਤ ਦੇ ਅੰਤ ਤੇ, ਉਹ ਜੀਵ ਮਨ ਦੀ ਪੂਰਨਤਾ ਹਾਸਲ ਕਰਕੇ ਵੇਖੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ; ਇਨ੍ਹਾਂ ਹੀ ਅਡੋਲ ਤੇ ਚਲਦੇ ਜੀਵ ਪੈਦਾ ਹੁੰਦੇ ਹਨ।
ਯਦਾਸ੍ਯ ਤਾਃ ਪ੍ਰਜਾਃ ਸृष੍ਟਾ ਨ ਵ੍ਯਵਰ੍ਧਨ੍ਤ ਸਤ੍ਤਮਾਃ ਤਮੋਮਾਤ੍ਰਾਵृਤੋ ਬ੍ਰਹ੍ਮਾ ਤਦਾ ਸ਼ੋਕੇਨ ਦੁਃਖਿਤਃ
ਜਦੋਂ ਉਹ ਚੰਗੇ ਜੀਵ ਪੈਦਾ ਹੋ ਕੇ ਵਧੇ ਨਹੀਂ, ਤਾਂ ਬ੍ਰਹਮਾ, ਸਿਰਫ ਹਨੇਰੇ ਨਾਲ ਢੱਕਿਆ ਹੋਇਆ, ਦੁੱਖ ਨਾਲ ਪਰੇਸ਼ਾਨ ਹੋ ਗਿਆ।
ਤਤਃ ਸ ਵਿਦਧੇ ਬੁਦ੍ਧਿਮ੍ ਅਰ੍ਥਨਿਸ਼੍ਚਯਗਾਮਿਨੀਮ੍ ਅਥਾਤ੍ਮਨਿ ਸਮਦ੍ਰਾਕ੍ਸ਼ੀਤ੍ ਤਮੋਮਾਤ੍ਰਾਂ ਨਿਯਾਮਿਕਾਮ੍
ਫਿਰ ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੀ ਬੁੱਧੀ ਨੂੰ ਨਿਸ਼ਚਿਤ ਸਮਝ ਵੱਲ ਲਾਇਆ, ਤੇ ਆਪਣੇ ਅੰਦਰ ਦੇਖਿਆ ਕਿ ਹਨੇਰਾ ਹੀ ਕਾਰਨ ਹੈ।
ਰਜਃਸਤ੍ਤ੍ਵਂ ਪਰਿਤ੍ਯਜ੍ਯ ਵਰ੍ਤਮਾਨਾਂ ਸ੍ਵਧਰ੍ਮਤਃ ਤਤਃ ਸ ਤੇਨ ਦੁਃਖੇਨ ਦੁਃਖਂ ਚਕ੍ਰੇ ਜਗਤ੍ਪਤਿਃ
ਰਜਸ ਤੇ ਸਤਵ ਨੂੰ ਛੱਡ ਕੇ, ਉਹ ਆਪਣੀ ਸਵਭਾਵ ਵਿੱਚ ਟਿਕ ਗਿਆ; ਫਿਰ ਉਸ ਦੁੱਖ ਦੇ ਕਾਰਨ, ਜਗਤ ਦੇ ਸੁਆਮੀ ਨੇ ਦੁੱਖ ਪੈਦਾ ਕੀਤਾ।
ਤਮਸ਼੍ ਚ ਵ੍ਯਨੁਦਤ੍ਪਸ਼੍ਚਾਦ੍ ਰਜਃ ਸਤ੍ਤ੍ਵਂ ਤਮਾਵृਣੋਤ੍ ਤਤ੍ਤਮਃ ਪ੍ਰਤਿਨੁਨ੍ਨਂ ਵੈ ਮਿਥੁਨਂ ਸਮਜਾਯਤ
ਬਾਅਦ ਵਿੱਚ, ਉਸ ਨੇ ਹਨੇਰਾ ਦੂਰ ਕੀਤਾ, ਤੇ ਰਜਸ ਤੇ ਸਤਵ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਢੱਕ ਲਿਆ; ਜਦ ਹਨੇਰਾ ਦਬਾਇਆ ਗਿਆ, ਤਾਂ ਇੱਕ ਜੋੜਾ ਜਨਮ ਲਿਆ।