ਲਿਙ੍ਗਪੁਰਾਣਮ੍

ਪ੍ਰਯਾਣਂ ਕੁਰੁਤੇ ਤਸ੍ਮਾਦ੍ ਵਾਯੁਃ ਪ੍ਰਾਣ ਇਤਿ ਸ੍ਮृਤਃ ਅਪਾਨਯਤ੍ਯਪਾਨਸ੍ਤੁ ਆਹਾਰਾਦੀਨ੍ ਕ੍ਰਮੇਣ ਚ

ਇਸ ਲਈ ਜੋ ਹਵਾ ਚਲਣ ਕਰਦੀ ਹੈ, ਉਹ ਪ੍ਰਾਣ ਕਹੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ; ਅਪਾਨ ਕ੍ਰਮ ਨਾਲ ਖਾਣ-ਪੀਂਣ ਆਦਿ ਨੂੰ ਬਾਹਰ ਕਰਦੀ ਹੈ।

ਵ੍ਯਾਨੋ ਵ੍ਯਾਨਾਮਯਤ੍ਯਙ੍ਗਂ ਵ੍ਯਾਧ੍ਯਾਦੀਨਾਂ ਪ੍ਰਕੋਪਕਃ ਉਦ੍ਵੇਜਯਤਿ ਮਰ੍ਮਾਣਿ ਉਦਾਨੋ ऽਯਂ ਪ੍ਰਕੀਰ੍ਤਿਤਃ

ਵਿਆਨ ਸਰੀਰ ਦੇ ਅੰਗਾਂ ਵਿੱਚ ਫੈਲ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਤੇ ਰੋਗ ਆਦਿ ਨੂੰ ਉਤਸ਼ਾਹਿਤ ਕਰਦੀ ਹੈ; marmāṇi ਨੂੰ ਹਿਲਾ ਦੇਂਦੀ ਹੈ, ਤੇ ਇਹ ਉਦਾਨ ਕਹੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।

ਸਮਂ ਨਯਤਿ ਗਾਤ੍ਰਾਣਿ ਸਮਾਨਃ ਪਞ੍ਚ ਵਾਯਵਃ ਉਦ੍ਗਾਰੇ ਨਾਗ ਆਖ੍ਯਾਤਃ ਕੂਰ੍ਮ ਉਨ੍ਮੀਲਨੇ ਤੁ ਸਃ

ਸਮਾਨ ਸਰੀਰ ਦੇ ਅੰਗਾਂ ਨੂੰ ਇਕਸਾਰ ਕਰਦਾ ਹੈ; ਇਹ ਪੰਜ ਹਵਾਵਾਂ ਇਨ੍ਹਾਂ ਨਾਮਾਂ ਨਾਲ ਜਾਣੀਆਂ ਜਾਂਦੀਆਂ ਹਨ। ਨਾਗ ਡਕਾਰ ਆਉਣ ਦਾ ਕਾਰਨ ਹੈ, ਕੂਰਮ ਅੱਖਾਂ ਖੋਲਣ ਲਈ ਹੈ।

ਕृਕਲਃ ਕ੍ਸ਼ੁਤਕਾਯੈਵ ਦੇਵਦਤ੍ਤੋ ਵਿਜृਮ੍ਭਣੇ ਧਨਂਜਯੋ ਮਹਾਘੋषਃ ਸਰ੍ਵਗਃ ਸ ਮृਤੇ ऽਪਿ ਹਿ

ਕ੍ਰਕਲ ਭੁੱਖ ਪੈਦਾ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਦੇਵਦੱਤ ਹੰਘਾਉਣ ਲਈ ਹੈ, ਤੇ ਧਨੰਜਯ ਵੱਡੀ ਆਵਾਜ਼ ਵਾਲਾ ਹੈ, ਜੋ ਸਰੀਰ ਵਿੱਚ ਹਰ ਥਾਂ ਫੈਲ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਮਰਨ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਵੀ।

ਇਤਿ ਯੋ ਦਸ਼ਵਾਯੂਨਾਂ ਪ੍ਰਾਣਾਯਾਮੇਨ ਸਿਧ੍ਯਤਿ ਪ੍ਰਸਾਦੋ ऽਸ੍ਯ ਤੁਰੀਯਾ ਤੁ ਸਂਜ੍ਞਾ ਵਿਪ੍ਰਾਸ਼੍ਚਤੁष੍ਟਯੇ

ਇਹ ਦਸ ਹਵਾਵਾਂ ਦੀ ਸਫ਼ਾਈ ਪ੍ਰਾਣਾਯਾਮ ਨਾਲ ਪੂਰੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ; ਚੌਥਾ ਨਾਮ, ਹੇ ਦੋਵਾਂ ਵਾਰ ਜਨਮੇ, ਚਾਰਾਂ ਲਈ ਹੈ।

ਵਿਸ੍ਵਰਸ੍ਤੁ ਮਹਾਨ੍ ਪ੍ਰਜ੍ਞੋ ਮਨੋ ਬ੍ਰਹ੍ਮਾ ਚਿਤਿਃ ਸ੍ਮृਤਿਃ ਖ੍ਯਾਤਿਃ ਸਂਵਿਤ੍ਤਤਃ ਪਸ਼੍ਚਾਦ੍ ਈਸ਼੍ਵਰੋ ਮਤਿਰੇਵ ਚ

ਵਿਸ਼ਵ, ਮਹਾਨ, ਪ੍ਰਜਨਾ, ਮਨ, ਬ੍ਰਹਮਾ, ਚਿਤਿ, ਸਿਮਰਣ, ਖਿਆਤੀ, ਸੰਵਿਤ, ਤੇ ਫਿਰ ਈਸ਼ਵਰ ਤੇ ਮਤੀ — ਇਹਨਾਂ ਨੂੰ ਇਨ੍ਹਾਂ ਨਾਮਾਂ ਨਾਲ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਬੁਦ੍ਧੇਰੇਤਾਃ ਦ੍ਵਿਜਾਃ ਸਂਜ੍ਞਾ ਮਹਤਃ ਪਰਿਕੀਰ੍ਤਿਤਾਃ ਅਸ੍ਯਾ ਬੁਦ੍ਧੇਃ ਪ੍ਰਸਾਦਸ੍ਤੁ ਪ੍ਰਾਣਾਯਾਮੇਨ ਸਿਧ੍ਯਤਿ

ਹੇ ਦੋਵਾਂ ਵਾਰ ਜਨਮੇ, ਇਹ ਬੁੱਧੀ ਦੇ ਮਹਾਨ ਨਾਮ ਹਨ; ਇਸ ਬੁੱਧੀ ਦੀ ਸਫ਼ਾਈ ਪ੍ਰਾਣਾਯਾਮ ਨਾਲ ਪੂਰੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ।

ਵਿਸ੍ਵਰੋ ਵਿਸ੍ਵਰੀਭਾਵੋ ਦ੍ਵਂਦ੍ਵਾਨਾਂ ਮੁਨਿਸਤ੍ਤਮਾਃ ਅਗ੍ਰਜਃ ਸਰ੍ਵਤਤ੍ਤ੍ਵਾਨਾਂ ਮਹਾਨ੍ਯਃ ਪਰਿਮਾਣਤਃ

ਵਿਸ਼ਵ ਸਭ ਕੁਝ ਵਿਆਪਕ ਹੋਣ ਦੀ ਹਾਲਤ ਹੈ, ਹੇ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਦੇ ਸਰਵੋਤਮ; ਇਹ ਸਾਰੇ ਤੱਤਾਂ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਪੁਰਾਣਾ ਹੈ, ਤੇ ਮਹਾਨ ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਹੈ।

ਯਤ੍ਪ੍ਰਮਾਣਗੁਹਾ ਪ੍ਰਜ੍ਞਾ ਮਨਸ੍ਤੁ ਮਨੁਤੇ ਯਤਃ ਬृਹਤ੍ਤ੍ਵਾਦ੍ ਬृਂਹਣਤ੍ਵਾਚ੍ਚ ਬ੍ਰਹ੍ਮਾ ਬ੍ਰਹ੍ਮਵਿਦਾਂਵਰਾਃ

ਜੋ ਗਿਆਨ ਦੀ ਮਾਪ ਤੇ ਗੁਫਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਤੋਂ ਮਨ ਸੋਚਦਾ ਹੈ; ਵੱਡੇ ਹੋਣ ਤੇ ਫੈਲਣ ਦੀ ਸਮਰਥਾ ਕਰਕੇ, ਬ੍ਰਹਮਾ ਨਾਮ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ ਹੈ, ਬ੍ਰਹਮ ਜਾਣਣ ਵਾਲਿਆਂ ਵੱਲੋਂ।

ਸਰ੍ਵਕਰ੍ਮਾਣਿ ਭੋਗਾਰ੍ਥਂ ਯਚ੍ਚਿਨੋਤਿ ਚਿਤਿਃ ਸ੍ਮृਤਾ ਸ੍ਮਰਤੇ ਯਤ੍ਸ੍ਮृਤਿਃ ਸਰ੍ਵਂ ਸਂਵਿਦ੍ਵੈ ਵਿਨ੍ਦਤੇ ਯਤਃ

ਚਿਤਿ ਉਹ ਹੈ ਜੋ ਸਾਰੇ ਕਰਮ ਸੁਖ ਲਈ ਇਕੱਠੇ ਕਰਦੀ ਹੈ; ਸਿਮਰਣ ਉਹ ਹੈ ਜੋ ਯਾਦ ਕਰਦੀ ਹੈ, ਤੇ ਸੰਵਿਤ ਉਹ ਹੈ ਜਿਸ ਨਾਲ ਸਭ ਕੁਝ ਜਾਣਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।

ਖ੍ਯਾਯਤੇ ਯਤ੍ਤ੍ਵਿਤਿ ਖ੍ਯਾਤਿਰ੍ ਜ੍ਞਾਨਾਦਿਭਿਰ੍ ਅਨੇਕਸ਼ਃ ਸਰ੍ਵਤਤ੍ਤ੍ਵਾਧਿਪਃ ਸਰ੍ਵਂ ਵਿਜਾਨਾਤਿ ਯਦੀਸ਼੍ਵਰਃ

ਖਿਆਤੀ ਉਹ ਹੈ ਜਿਸ ਨਾਲ ਕੋਈ ਚੀਜ਼ ਜਾਣੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ, ਗਿਆਨ ਆਦਿ ਰਾਹੀਂ ਕਈ ਤਰੀਕਿਆਂ ਨਾਲ; ਈਸ਼ਵਰ ਸਭ ਤੱਤਾਂ ਦਾ ਮਾਲਕ ਹੈ, ਜੋ ਸਭ ਕੁਝ ਜਾਣਦਾ ਹੈ।

ਮਨੁਤੇ ਮਨ੍ਯਤੇ ਯਸ੍ਮਾਨ੍ ਮਤਿਰ੍ਮਤਿਮਤਾਂਵਰਾਃ ਅਰ੍ਥਂ ਬੋਧਯਤੇ ਯਚ੍ਚ ਬੁਧ੍ਯਤੇ ਬੁਦ੍ਧਿਰੁਚ੍ਯਤੇ

ਮਤੀ ਉਹ ਹੈ ਜਿਸ ਨਾਲ ਮਨ ਵਿਚਾਰ ਕਰਦਾ ਹੈ, ਹੇ ਗਿਆਨੀਆਂ ਦੇ ਸਰਵੋਤਮ; ਜੋ ਅਰਥ ਸਮਝਾਉਂਦੀ ਹੈ, ਉਹ ਬੁੱਧੀ ਕਹੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।

ਅਸ੍ਯਾ ਬੁਦ੍ਧੇਃ ਪ੍ਰਸਾਦਸ੍ਤੁ ਪ੍ਰਾਣਾਯਾਮੇਨ ਸਿਧ੍ਯਤਿ ਦੋषਾਨ੍ਵਿਨਿਰ੍ਦਹੇਤ੍ਸਰ੍ਵਾਨ੍ ਪ੍ਰਾਣਾਯਾਮਾਦਸੌ ਯਮੀ

ਇਸ ਬੁੱਧੀ ਦੀ ਸਫ਼ਾਈ ਪ੍ਰਾਣਾਯਾਮ ਨਾਲ ਪੂਰੀ ਹੁੰਦੀ ਹੈ; ਪ੍ਰਾਣਾਯਾਮ ਰਾਹੀਂ ਸਾਰੇ ਦੋਸ਼ ਰੋਕੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ — ਇਹ ਯਮ ਕਹੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ।

ਪਾਤਕਂ ਧਾਰਣਾਭਿਸ੍ਤੁ ਪ੍ਰਤ੍ਯਾਹਾਰੇਣ ਨਿਰ੍ਦਹੇਤ੍ ਵਿषਯਾਨ੍ਵਿषਵਦ੍ਧ੍ਯਾਤ੍ਵਾ ਧ੍ਯਾਨੇਨਾਨੀਸ਼੍ਵਰਾਨ੍ ਗੁਣਾਨ੍

ਪਾਪ ਧਾਰਨਾ ਤੇ ਪ੍ਰਤਿਆਹਾਰ ਨਾਲ ਨਸ਼ਟ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਵਿਸ਼ਿਆਂ ਨੂੰ ਵਿਸ਼ ਸਮਝ ਕੇ, ਅ-ਈਸ਼ਵਰੀ ਗੁਣਾਂ 'ਤੇ ਧਿਆਨ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।

ਸਮਾਧਿਨਾ ਯਤਿਸ਼੍ਰੇष੍ਠਾਃ ਪ੍ਰਜ੍ਞਾਵृਦ੍ਧਿਂ ਵਿਵਰ੍ਧਯੇਤ੍ ਸ੍ਥਾਨਂ ਲਬ੍ਧ੍ਵੈਵ ਕੁਰ੍ਵੀਤ ਯੋਗਾष੍ਟਾਙ੍ਗਾਨਿ ਵੈ ਕ੍ਰਮਾਤ੍

ਸਮਾਧੀ ਰਾਹੀਂ, ਯਤੀਆਂ ਦੇ ਸਰਵੋਤਮ, ਗਿਆਨ ਦੀ ਵਾਧੂ ਨੂੰ ਵਧਾਉਣਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ; ਠੀਕ ਹਾਲਤ ਮਿਲਣ 'ਤੇ, ਯੋਗ ਦੇ ਅਠ ਅੰਗਾਂ ਨੂੰ ਕ੍ਰਮ ਨਾਲ ਅਭਿਆਸ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ।

ਲਬ੍ਧ੍ਵਾਸਨਾਨਿ ਵਿਧਿਵਦ੍ ਯੋਗਸਿਦ੍ਧ੍ਯਰ੍ਥਮ੍ ਆਤ੍ਮਵਿਤ੍ ਆਦੇਸ਼ਕਾਲੇ ਯੋਗਸ੍ਯ ਦਰ੍ਸ਼ਨਂ ਹਿ ਨ ਵਿਦ੍ਯਤੇ

ਯੋਗ ਦੀ ਸਿੱਧੀ ਲਈ ਜਦੋਂ ਆਤਮ ਗਿਆਨੀ ਨੇ ਠੀਕ ਢੰਗ ਨਾਲ ਆਸਨ ਲਿਆ, ਉਹ ਯੋਗ ਦਾ ਦਰਸ਼ਨ ਗਲਤ ਵੇਲੇ ਨਹੀਂ ਕਰਦਾ।

ਅਗ੍ਨ੍ਯਭ੍ਯਾਸੇ ਜਲੇ ਵਾਪਿ ਸ਼ੁष੍ਕਪਰ੍ਣਚਯੇ ਤਥਾ ਜਨ੍ਤੁਵ੍ਯਾਪ੍ਤੇ ਸ਼੍ਮਸ਼ਾਨੇ ਚ ਜੀਰ੍ਣਗੋष੍ਠੇ ਚਤੁष੍ਪਥੇ

ਚਾਹੇ ਅੱਗ ਦੇ ਅਭਿਆਸ ਵਿੱਚ ਹੋਵੇ, ਜਾਂ ਪਾਣੀ ਵਿੱਚ, ਜਾਂ ਸੁੱਕੇ ਪੱਤਿਆਂ ਦੇ ਢੇਰ ਉੱਤੇ, ਜਾਂ ਜਿੱਥੇ ਜੰਤੂ ਵਧੇ ਹੋਏ ਹੋਣ, ਜਾਂ ਸ਼ਮਸ਼ਾਨ ਵਿੱਚ, ਜਾਂ ਉਜੜੇ ਗੋਸ਼ਾਲੇ ਵਿੱਚ, ਜਾਂ ਚੌਰਾਹੇ ਉੱਤੇ—

ਸਸ਼ਬ੍ਦੇ ਸਭਯੇ ਵਾਪਿ ਚੈਤ੍ਯਵਲ੍ਮੀਕਸਂਚਯੇ ਅਸ਼ੁਭੇ ਦੁਰ੍ਜਨਾਕ੍ਰਾਨ੍ਤੇ ਮਸ਼ਕਾਦਿਸਮਨ੍ਵਿਤੇ

ਜਿੱਥੇ ਸ਼ੋਰ ਹੋਵੇ ਜਾਂ ਡਰ ਹੋਵੇ, ਜਾਂ ਚੀਟੀ ਦੇ ਢੇਰ ਹੋਣ, ਜਾਂ ਅਸ਼ੁੱਧ ਥਾਂ ਹੋਵੇ, ਜਾਂ ਮੰਦੇ ਲੋਕਾਂ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਹੋਵੇ, ਜਾਂ ਮੱਖੀਆਂ ਆਦਿ ਹੋਣ—

ਨਾਚਰੇਦ੍ਦੇਹਬਾਧਾਯਾਂ ਦੌਰ੍ਮਨਸ੍ਯਾਦਿਸਮ੍ਭਵੇ ਸੁਗੁਪ੍ਤੇ ਤੁ ਸ਼ੁਭੇ ਰਮ੍ਯੇ ਗੁਹਾਯਾਂ ਪਰ੍ਵਤਸ੍ਯ ਤੁ

ਜਿੱਥੇ ਸਰੀਰਕ ਤਕਲੀਫ ਜਾਂ ਮਨ ਦੀ ਉਲਝਣ ਹੋਵੇ, ਉਥੇ ਅਭਿਆਸ ਨਹੀਂ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ; ਪਰ ਚੰਗੀ ਤਰੀਕੇ ਲੁਕਿਆ, ਸ਼ੁਭ ਤੇ ਸੁਹਾਵਣੀ ਥਾਂ, ਜਿਵੇਂ ਪਹਾੜ ਦੀ ਗੁਫਾ—

ਭਵਕ੍ਸ਼ੇਤ੍ਰੇ ਸੁਗੁਪ੍ਤੇ ਵਾ ਭਵਾਰਾਮੇ ਵਨੇ ऽਪਿ ਵਾ ਗृਹੇ ਤੁ ਸੁਸ਼ੁਭੇ ਦੇਸ਼ੇ ਵਿਜਨੇ ਜਨ੍ਤੁਵਰ੍ਜਿਤੇ

ਖੇਤ ਵਿੱਚ, ਜਾਂ ਚੰਗੀ ਤਰੀਕੇ ਲੁਕਿਆ ਹੋਇਆ, ਜਾਂ ਸੁਹਾਵਣੇ ਜੰਗਲ ਵਿੱਚ, ਜਾਂ ਘਰ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਸ਼ੁਭ ਥਾਂ ਤੇ, ਜਾਂ ਇਕੱਲੀ ਥਾਂ ਜਿੱਥੇ ਕੋਈ ਜੰਤੂ ਨਾ ਹੋਣ—

ਅਤ੍ਯਨ੍ਤਨਿਰ੍ਮਲੇ ਸਮ੍ਯਕ੍ ਸੁਪ੍ਰਲਿਪ੍ਤੇ ਵਿਚਿਤ੍ਰਿਤੇ ਦਰ੍ਪਣੋਦਰਸਂਕਾਸ਼ੇ ਕृष੍ਣਾਗਰੁਸੁਧੂਪਿਤੇ

ਬਿਲਕੁਲ ਸਾਫ, ਚੰਗੀ ਤਰੀਕੇ ਲੇਪਿਆ ਹੋਇਆ, ਸੋਹਣਾ ਸਜਾਇਆ ਹੋਇਆ, ਆਇਨੇ ਦੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਚਮਕਦਾ ਹੋਇਆ, ਤੇ ਕਾਲਾ ਅਗਰ ਦੀ ਖੁਸ਼ਬੂ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਹੋਇਆ—

ਨਾਨਾਪੁष੍ਪਸਮਾਕੀਰ੍ਣੇ ਵਿਤਾਨੋਪਰਿ ਸ਼ੋਭਿਤੇ ਫਲਪਲ੍ਲਵਮੂਲਾਢ੍ਯੇ ਕੁਸ਼ਪੁष੍ਪਸਮਨ੍ਵਿਤੇ

ਕਈ ਕਿਸਮ ਦੇ ਫੁੱਲਾਂ ਨਾਲ ਸਜਿਆ ਹੋਇਆ, ਉੱਤੇ ਛਤਰੀਆਂ ਨਾਲ ਸੋਹਣਾ, ਹੇਠਾਂ ਫਲ ਤੇ ਨਰਮ ਪੱਤਿਆਂ ਨਾਲ ਭਰਿਆ, ਤੇ ਕੁਸ਼ ਤੇ ਫੁੱਲਾਂ ਨਾਲ ਸਜਿਆ ਹੋਇਆ—

ਸਮਾਸਨਸ੍ਥੋ ਯੋਗਾਙ੍ਗਾਨ੍ਯ੍ ਅਭ੍ਯਸੇਦ੍ਧृषਿਤਃ ਸ੍ਵਯਮ੍ ਪ੍ਰਣਿਪਤ੍ਯ ਗੁਰੁਂ ਪਸ਼੍ਚਾਦ੍ ਭਵਂ ਦੇਵੀਂ ਵਿਨਾਯਕਮ੍

ਆਸਨ ਤੇ ਠੀਕ ਬੈਠ ਕੇ, ਯੋਗ ਦੇ ਅੰਗਾਂ ਦਾ ਅਭਿਆਸ ਉਤਸ਼ਾਹ ਨਾਲ ਕਰੇ; ਪਹਿਲਾਂ ਗੁਰੂ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰੇ, ਫਿਰ ਭਵ, ਦੇਵੀ ਤੇ ਵਿਨਾਇਕ ਨੂੰ।

ਯੋਗੀਸ਼੍ਵਰਾਨ੍ ਸਸ਼ਿष੍ਯਾਂਸ਼੍ ਚ ਯੋਗਂ ਯੁਞ੍ਜੀਤ ਯੋਗਵਿਤ੍ ਆਸਨਂ ਸ੍ਵਸ੍ਤਿਕਂ ਬਦ੍ਧ੍ਵਾ ਪਦ੍ਮਮਰ੍ਧਾਸਨਂ ਤੁ ਵਾ

ਯੋਗ ਜਾਣਨ ਵਾਲਾ, ਯੋਗੀਸ਼ਵਰਾਂ ਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸ਼ਿਸ਼ਿਆਂ ਦੀ ਹਾਜਰੀ ਵਿੱਚ, ਸਵਸਤਿਕ, ਬੰਨ੍ਹਿਆ, ਪਦਮ ਜਾਂ ਅਰਧ-ਪਦਮ ਆਸਨ ਲੈ ਕੇ, ਯੋਗ ਨਾਲ ਜੁੜੇ।

ਸਮਜਾਨੁਸ੍ ਤਥਾ ਧੀਮਾਨ੍ ਏਕਜਾਨੁਰਥਾਪਿਵਾ ਸਮਂ ਦृਢਾਸਨੋ ਭੂਤ੍ਵਾ ਸਂਹृਤ੍ਯ ਚਰਣਾਵੁਭੌ

ਦੋਵੇਂ ਗੋਡੇ ਇਕਸਾਰ, ਜਾਂ ਇੱਕ ਗੋਡਾ ਵੀ, ਆਸਨ ਵਿਚ ਠੀਕ ਤੇ ਮਜ਼ਬੂਤ ਹੋ ਕੇ, ਦੋਵੇਂ ਪੈਰ ਮਿਲਾ ਕੇ—

ਸਂਵृਤਾਸ੍ਯੋਪਬਦ੍ਧਾਕ੍ਸ਼ ਉਰੋ ਵਿष੍ਟਭ੍ਯ ਚਾਗ੍ਰਤਃ ਪਾਰ੍ष੍ਣਿਭ੍ਯਾਂ ਵृषਣੌ ਰਕ੍ਸ਼ਂਸ੍ ਤਥਾ ਪ੍ਰਜਨਨਂ ਪੁਨਃ

ਮੂੰਹ ਬੰਦ, ਅੱਖਾਂ ਰੋਕੀਆਂ ਹੋਈਆਂ, ਛਾਤੀ ਸਿੱਧੀ ਰੱਖੀ ਹੋਈ, ਪੈਰਾਂ ਦੀ ਐੜੀ ਨਾਲ ਵ੍ਰਿਸ਼ਣਾਂ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰੇ, ਤੇ ਜਨਨ ਅੰਗ ਨੂੰ ਵੀ—

ਕਿਂਚਿਦੁਨ੍ਨਾਮਿਤਸ਼ਿਰ ਦਨ੍ਤੈਰ੍ਦਨ੍ਤਾਨ੍ਨ ਸਂਸ੍ਪृਸ਼ੇਤ੍ ਸਮ੍ਪ੍ਰੇਕ੍ਸ਼੍ਯ ਨਾਸਿਕਾਗ੍ਰਂ ਸ੍ਵਂ ਦਿਸ਼ਸ਼੍ਚਾਨਵਲੋਕਯਨ੍

ਸਿਰ ਥੋੜ੍ਹਾ ਉੱਪਰ ਉਠਾਇਆ ਹੋਇਆ, ਦੰਦਾਂ ਨਾਲ ਦੰਦ ਨਾ ਲੱਗਣ, ਆਪਣੀ ਨੱਕ ਦੇ ਅਗਲੇ ਹਿੱਸੇ ਨੂੰ ਤੱਕਦਾ, ਕਿਸੇ ਪਾਸੇ ਨਾ ਵੇਖਦਾ—

ਤਮਃ ਪ੍ਰਚ੍ਛਾਦ੍ਯ ਰਜਸਾ ਰਜਃ ਸਤ੍ਤ੍ਵੇਨ ਛਾਦਯੇਤ੍ ਤਤਃ ਸਤ੍ਤ੍ਵਸ੍ਥਿਤੋ ਭੂਤ੍ਵਾ ਸ਼ਿਵਧ੍ਯਾਨਂ ਸਮਭ੍ਯਸੇਤ੍

ਅੰਧਕਾਰ ਨੂੰ ਰਜਸ ਨਾਲ ਢੱਕ ਕੇ, ਰਜਸ ਨੂੰ ਸਤਵ ਨਾਲ ਢੱਕੇ, ਫਿਰ ਸਤਵ ਵਿੱਚ ਟਿਕ ਕੇ, ਸ਼ਿਵ ਦਾ ਧਿਆਨ ਕਰੇ।

ਓਂਕਾਰਵਾਚ੍ਯਂ ਪਰਮਂ ਸ਼ੁਦ੍ਧਂ ਦੀਪਸ਼ਿਖਾਕृਤਿਮ੍ ਧ੍ਯਾਯੇਦ੍ਵੈ ਪੁਣ੍ਡਰੀਕਸ੍ਯ ਕਰ੍ਣਿਕਾਯਾਂ ਸਮਾਹਿਤਃ

ਓਂਕਾਰ ਰੂਪ, ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚਾ ਤੇ ਪਵਿੱਤਰ, ਦੀਵੇ ਦੀ ਲੌ ਦੀ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਕਮਲ ਦੇ ਕੇਂਦਰ ਵਿੱਚ, ਮਨ ਲਾ ਕੇ ਧਿਆਨ ਕਰੇ।