ਭਵਤ੍ਯਸ੍ਮਾਜ੍ਜਗਤ੍ਕृਤ੍ਸ੍ਨਂ ਸਦੇਵਾਸੁਰਮਾਨੁषਮ੍ ਰੁਦ੍ਰੇਨ੍ਦ੍ਰੋਪੇਨ੍ਦ੍ਰਚਨ੍ਦ੍ਰਾਣਾਂ ਵਿਪ੍ਰੇਨ੍ਦ੍ਰਾਗ੍ਨਿਦਿਵੌਕਸਾਮ੍
ਉਸ ਤੋਂ ਸਾਰਾ ਜਗਤ ਪੈਦਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਦੇਵਤਾ, ਅਸੁਰ ਤੇ ਮਨੁੱਖ, ਰੁਦ੍ਰ, ਇੰਦਰ, ਉਪੇਂਦਰ, ਚੰਦ, ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਦੇ ਸਰਵੋਤਮ, ਅੱਗ ਤੇ ਸਵਰਗ ਵਿੱਚ ਵੱਸਣ ਵਾਲੇ ਵੀ ਸ਼ਾਮਲ ਹਨ।
ਦ੍ਯੁਤਿਰ੍ਦ੍ਯੁਤਿਮਤਾਂ ਕृਤ੍ਸ੍ਨਂ ਯਤ੍ਤੇਜਃ ਸਰ੍ਵਲੌਕਿਕਮ੍ ਸਰ੍ਵਾਤ੍ਮਾ ਸਰ੍ਵਲੋਕੇਸ਼ੋ ਮਹਾਦੇਵਃ ਪ੍ਰਜਾਪਤਿਃ
ਸਾਰੇ ਚਮਕਣ ਵਾਲਿਆਂ ਦੀ ਚਮਕ, ਤੇਰਾ ਸਾਰਾ ਲੋਕਿਕ ਤੇਜ, ਸਭ ਦਾ ਆਤਮਾ, ਸਾਰੇ ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਮਾਲਕ—ਮਹਾਦੇਵ, ਪ੍ਰਜਾਪਤੀ।
ਸੂਰ੍ਯ ਏਵ ਤ੍ਰਿਲੋਕੇਸ਼ੋ ਮੂਲਂ ਪਰਮਦੈਵਤਮ੍ ਤਤਃ ਸਂਜਾਯਤੇ ਸਰ੍ਵਂ ਤਤ੍ਰੈਵ ਪ੍ਰਵਿਲੀਯਤੇ
ਸੂਰਜ ਹੀ ਤਿੰਨ ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਮਾਲਕ ਹੈ, ਸਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਤੇ ਮੂਲ ਦੇਵਤਾ; ਉਸ ਤੋਂ ਹੀ ਸਭ ਕੁਝ ਪੈਦਾ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਤੇ ਉਸ ਵਿੱਚ ਹੀ ਸਭ ਵਿਲੀਨ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਭਾਵਾਭਾਵੌ ਹਿ ਲੋਕਾਨਾਮ੍ ਆਦਿਤ੍ਯਾਨ੍ਨਿਃਸृਤੌ ਪੁਰਾ ਅਵਿਜ੍ਞੇਯੋ ਗ੍ਰਹੋ ਵਿਪ੍ਰਾ ਦੀਪ੍ਤਿਮਾਨ੍ਸੁਪ੍ਰਭੋ ਰਵਿਃ
ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਉਤਪਤੀ ਤੇ ਨਾਸ ਪਹਿਲਾਂ ਸੂਰਜ ਤੋਂ ਹੀ ਹੁੰਦੇ ਹਨ; ਹੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣੋ, ਇਹ ਗ੍ਰਹ ਆਸਾਨੀ ਨਾਲ ਨਹੀਂ ਜਾਣਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ—ਰਵੀ, ਜੋ ਚਮਕਦਾ ਤੇ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਮਾਨ ਹੈ।
ਅਤ੍ਰ ਗਚ੍ਛਨ੍ਤਿ ਨਿਧਨਂ ਜਾਯਨ੍ਤੇ ਚ ਪੁਨਃ ਪੁਨਃ ਕ੍ਸ਼ਣਾ ਮੁਹੂਰ੍ਤਾ ਦਿਵਸਾ ਨਿਸ਼ਾਃ ਪਕ੍ਸ਼ਾਸ਼੍ ਚ ਕृਤ੍ਸ੍ਨਸ਼ਃ
ਇੱਥੇ ਪਲ, ਮੁਹੂਰਤ, ਦਿਨ, ਰਾਤ ਤੇ ਪੱਖ ਸਭ ਖਤਮ ਹੋ ਜਾਂਦੇ ਹਨ ਤੇ ਮੁੜ ਮੁੜ ਜਨਮ ਲੈਂਦੇ ਹਨ।
ਮਾਸਾਃ ਸਂਵਤ੍ਸਰਸ਼੍ਚੈਵ ऋਤਵੋ ऽਥ ਯੁਗਾਨਿ ਚ ਤਦਾਦਿਤ੍ਯਾਦृਤੇ ਹ੍ਯੇषਾ ਕਾਲਸਂਖ੍ਯਾ ਨ ਵਿਦ੍ਯਤੇ
ਮਹੀਨੇ, ਸਾਲ, ਰੁੱਤਾਂ ਤੇ ਯੁਗ ਵੀ—ਸੂਰਜ ਦੇ ਬਿਨਾ, ਸਮੇਂ ਦੀ ਕੋਈ ਗਿਣਤੀ ਨਹੀਂ।
ਕਾਲਾਦृਤੇ ਨ ਨਿਯਮੋ ਨ ਦੀਕ੍ਸ਼ਾ ਨਾਹ੍ਨਿਕਕ੍ਰਮਃ ऋਤੂਨਾਂ ਚ ਵਿਭਾਗਸ਼੍ ਚ ਪੁष੍ਪਂ ਮੂਲਂ ਫਲਂ ਕੁਤਃ
ਸਮੇਂ ਦੇ ਬਿਨਾ, ਕੋਈ ਕ੍ਰਮ, ਕੋਈ ਦীক্ষਾ, ਕੋਈ ਰੋਜ਼ਾਨਾ ਤਰਤੀਬ ਨਹੀਂ; ਰੁੱਤਾਂ ਦੀ ਵੰਡ, ਫੁੱਲ, ਜੜ੍ਹ ਜਾਂ ਫਲ ਵੀ ਨਹੀਂ।
ਕੁਤਃ ਸਸ੍ਯਵਿਨਿष੍ਪਤ੍ਤਿਸ੍ ਤृਣੌषਧਿਗਣੋ ऽਪਿ ਚ ਅਭਾਵੋ ਵ੍ਯਵਹਾਰਾਣਾਂ ਜਨ੍ਤੂਨਾਂ ਦਿਵਿ ਚੇਹ ਚ
ਫਸਲਾਂ ਦੀ ਪੱਕਣ, ਜਾਂ ਘਾਹ ਤੇ ਜੜੀ-ਬੂਟੀਆਂ ਦੀ ਭੀੜ ਕਿਵੇਂ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ? ਇਸ ਦੇ ਬਿਨਾ, ਜੀਵਾਂ ਦੀ ਮੌਜੂਦਗੀ ਇੱਥੇ ਜਾਂ ਸਵਰਗ ਵਿੱਚ ਨਹੀਂ।
ਜਗਤ੍ਪ੍ਰਤਾਪਨਮृਤੇ ਭਾਸ੍ਕਰਂ ਰੁਦ੍ਰਰੂਪਿਣਮ੍ ਸ ਏष ਕਾਲਸ਼੍ਚਾਗ੍ਨਿਸ਼੍ ਚ ਦ੍ਵਾਦਸ਼ਾਤ੍ਮਾ ਪ੍ਰਜਾਪਤਿਃ
ਭਾਸਕਰ, ਜੋ ਰੁਦ੍ਰ ਦਾ ਰੂਪ ਹੈ ਤੇ ਜਗਤ ਨੂੰ ਤਾਪਦਾ ਹੈ, ਉਸ ਦੇ ਬਿਨਾ ਜਗਤ ਚਮਕ ਨਹੀਂ ਸਕਦਾ; ਉਹੀ ਸਮਾਂ, ਅੱਗ, ਤੇ ਬਾਰਾਂ ਰੂਪਾਂ ਵਾਲਾ ਪ੍ਰਜਾਪਤੀ ਹੈ।
ਤਪਤ੍ਯੇष ਦ੍ਵਿਜਸ਼੍ਰੇष੍ਠਾਸ੍ ਤ੍ਰੈਲੋਕ੍ਯਂ ਸਚਰਾਚਰਮ੍ ਸ ਏष ਤੇਜਸਾਂ ਰਾਸ਼ਿਃ ਸਮਸ੍ਤਃ ਸਾਰ੍ਵਲੌਕਿਕਃ
ਉਹ, ਹੇ ਦੋ ਵਾਰੀ ਜਨਮ ਲੈਣ ਵਾਲਿਆਂ ਵਿਚੋਂ ਵਧੀਆ, ਤਿੰਨ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ—ਚਲਦੇ ਤੇ ਅਚਲ—ਤਾਪਦਾ ਹੈ; ਉਹ ਸਾਰੇ ਤੇਜਾਂ ਦਾ ਸਮੂਹ ਹੈ, ਜੋ ਸਾਰੇ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਵਿਆਪਕ ਹੈ।
ਉਤ੍ਤਮਂ ਮਾਰ੍ਗਮਾਸ੍ਥਾਯ ਰਾਤ੍ਰ੍ਯਹੋਭਿਰ੍ ਇਦਂ ਜਗਤ੍ ਪਾਰ੍ਸ਼੍ਵਤ ਊਰ੍ਧ੍ਵਮ੍ ਅਧਸ਼੍ ਚੈਵ ਤਾਪਯਤ੍ਯੇष ਸਰ੍ਵਸ਼ਃ
ਉੱਚਾ ਰਾਹ ਪਕੜ ਕੇ, ਰਾਤ ਤੇ ਦਿਨ, ਉਹ ਇਸ ਜਗਤ ਨੂੰ ਪਾਸੋਂ, ਉੱਪਰ ਤੇ ਹੇਠਾਂ—ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਤਾਪਦਾ ਹੈ।
ਯਥਾ ਪ੍ਰਭਾਕਰੋ ਦੀਪੋ ਗृਹਮਧ੍ਯੇ ऽਵਲਮ੍ਬਿਤਃ ਪਾਰ੍ਸ਼੍ਵਤ ਊਰ੍ਧ੍ਵਮ੍ ਅਧਸ਼੍ਚੈਵ ਤਮੋ ਨਾਸ਼ਯਤੇ ਸਮਮ੍
ਜਿਵੇਂ ਚਮਕਦਾ ਦੀਵਾ ਘਰ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ ਲਟਕਦਾ ਹੋਇਆ, ਪਾਸੋਂ, ਉੱਪਰ ਤੇ ਹੇਠਾਂ, ਹਨੇਰੇ ਨੂੰ ਇੱਕਸਾਰ ਮਿਟਾ ਦਿੰਦਾ ਹੈ—
ਤਦ੍ਵਤ੍ਸਹਸ੍ਰਕਿਰਣੋ ਗ੍ਰਹਰਾਜੋ ਜਗਤ੍ਪ੍ਰਭੁਃ ਸੂਰ੍ਯੋ ਗੋਭਿਰ੍ ਜਗਤ੍ ਸਰ੍ਵਮ੍ ਆਦੀਪਯਤਿ ਸਰ੍ਵਤਃ
ਉਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਸੂਰਜ, ਗ੍ਰਹਾਂ ਦਾ ਰਾਜਾ, ਜਗਤ ਦਾ ਮਾਲਕ, ਹਜ਼ਾਰਾਂ ਕਿਰਣਾਂ ਨਾਲ, ਆਪਣੀ ਚਾਨਣ ਦੁਆਰਾ ਸਾਰੇ ਜਗਤ ਨੂੰ ਹਰ ਪਾਸੇ ਰੋਸ਼ਨ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਰਵੇ ਰਸ਼੍ਮਿਸਹਸ੍ਰਂ ਯਤ੍ ਪ੍ਰਾਙ੍ਮਯਾ ਸਮੁਦਾਹृਤਮ੍ ਤੇषਾਂ ਸ਼੍ਰੇष੍ਠਾਃ ਪੁਨਃ ਸਪ੍ਤ ਰਸ਼੍ਮਯੋ ਗ੍ਰਹਯੋਨਯਃ
ਸੂਰਜ ਦੀਆਂ ਹਜ਼ਾਰ ਕਿਰਣਾਂ ਵਿੱਚੋਂ, ਜੋ ਪਹਿਲਾਂ ਮੈਂ ਦੱਸੀਆਂ, ਉਹਨਾਂ ਵਿੱਚੋਂ ਸੱਤ ਸਭ ਤੋਂ ਵਧੀਆ ਹਨ—ਇਹ ਗ੍ਰਹਾਂ ਦੀ ਜੜ੍ਹ ਹਨ।
ਸੁषੁਮ੍ਨੋ ਹਰਿਕੇਸ਼ਸ਼੍ ਚ ਵਿਸ਼੍ਵਕਰ੍ਮਾ ਤਥੈਵ ਚ ਵਿਸ਼੍ਵਵ੍ਯਚਾਃ ਪੁਨਸ਼੍ਚਾਦ੍ਯਃ ਸਂਨਦ੍ਧਸ਼੍ ਚ ਤਤਃ ਪਰਃ
ਸੁਸ਼ੁਮਨਾ, ਹਰਿਕੇਸ਼ਾ, ਵਿਸ਼ਵਕਰਮਾ, ਵਿਸ਼ਵਵਿਆਚਾ, ਫਿਰ ਆਦਿਆ ਅਤੇ ਸੰਨੱਧਾ, ਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਤੋਂ ਬਾਅਦ ਪਰਾ—
ਸਰ੍ਵਾਵਸੁਃ ਪੁਨਸ਼੍ਚਾਨ੍ਯਃ ਸ੍ਵਰਾਡਨ੍ਯਃ ਪ੍ਰਕੀਰ੍ਤਿਤਃ ਸੁषੁਮ੍ਨਃ ਸੂਰ੍ਯਰਸ਼੍ਮਿਸ੍ਤੁ ਦਕ੍ਸ਼ਿਣਾਂ ਰਾਸ਼ਿਮ੍ ਐਧਯਤ੍
ਸਰਵਾਵਸੁ ਇੱਕ ਹੋਰ ਹੈ, ਅਤੇ ਸਵਰਾਟ ਵੀ ਨਾਮਿਤ ਕੀਤਾ ਗਿਆ; ਸੁਸ਼ੁਮਨਾ, ਜੋ ਸੂਰਜ ਦੀ ਕਿਰਣ ਹੈ, ਦੱਖਣੀ ਚਿੰਨ੍ਹ ਨੂੰ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਿਤ ਕਰਦਾ ਹੈ।
ਨ੍ਯਗੂਰ੍ਧ੍ਵਾਧਃ ਪ੍ਰਚਾਰੋ ऽਸ੍ਯ ਸੁषੁਮ੍ਨਃ ਪਰਿਕੀਰ੍ਤਿਤਃ ਹਰਿਕੇਸ਼ਃ ਪੁਰਸ੍ਤਾਦ੍ ਯੋ ऋਕ੍ਸ਼ਯੋਨਿਃ ਪ੍ਰਕੀਰ੍ਤ੍ਯਤੇ
ਸੁਸ਼ੁਮਨਾ ਨੂੰ ਹੇਠਾਂ, ਉੱਤੇ ਅਤੇ ਹੇਠਲੇ ਪਾਸੇ ਚਲਣ ਵਾਲਾ ਦੱਸਿਆ ਗਿਆ ਹੈ; ਹਰਿਕੇਸ਼ਾ, ਜੋ ਸਾਹਮਣੇ ਹੈ, ਉਸ ਨੂੰ ਤਾਰਿਆਂ ਦਾ ਸਰੋਤ ਕਿਹਾ ਗਿਆ।
ਦਕ੍ਸ਼ਿਣੇ ਵਿਸ਼੍ਵਕਰ੍ਮਾ ਚ ਰਸ਼੍ਮਿਰ੍ਵਰ੍ਧਯਤੇ ਬੁਧਮ੍ ਵਿਸ਼੍ਵਵ੍ਯਚਾਸ੍ਤੁ ਯਃ ਪਸ਼੍ਚਾਚ੍ ਛੁਕ੍ਰਯੋਨਿਃ ਸ੍ਮृਤੋ ਬੁਧੈਃ
ਦੱਖਣ ਪਾਸੇ ਵਿਸ਼ਵਕਰਮਾ ਕਿਰਣ ਨੂੰ ਬੁਧ ਲਈ ਵਧਾਉਂਦਾ ਹੈ; ਵਿਸ਼ਵਵਿਆਚਾ, ਜੋ ਪਿੱਛੇ ਹੈ, ਉਸ ਨੂੰ ਗਿਆਨੀਆਂ ਵੱਲੋਂ ਸ਼ੁਕਰ ਦਾ ਸਰੋਤ ਮੰਨਿਆ ਗਿਆ।
ਸਂਨਦ੍ਧਸ਼੍ ਚ ਤੁ ਯੋ ਰਸ਼੍ਮਿਃ ਸ ਯੋਨਿਰ੍ ਲੋਹਿਤਸ੍ਯ ਤੁ षष੍ਠਃ ਸਰ੍ਵਾਵਸੂ ਰਸ਼੍ਮਿਃ ਸ ਯੋਨਿਸ੍ਤੁ ਬृਹਸ੍ਪਤੇਃ
ਸੰਨੱਧਾ ਉਹ ਕਿਰਣ ਹੈ ਜਿਸ ਦਾ ਸਰੋਤ ਲੋਹਿਤ (ਮੰਗਲ) ਹੈ; ਛੇਵਾਂ, ਸਰਵਾਵਸੁ, ਉਹ ਕਿਰਣ ਹੈ ਜਿਸ ਦਾ ਸਰੋਤ ਬ੍ਰਹਸਪਤੀ ਹੈ।
ਸ਼ਨੈਸ਼੍ਚਰਂ ਪੁਨਸ਼੍ ਚਾਪਿ ਰਸ਼੍ਮਿਰ੍ ਆਪ੍ਯਾਯਤੇ ਸ੍ਵਰਾਟ੍ ਏਵਂ ਸੂਰ੍ਯਪ੍ਰਭਾਵੇਨ ਨਕ੍ਸ਼ਤ੍ਰਗ੍ਰਹਤਾਰਕਾਃ
ਫਿਰ, ਕਿਰਣ ਸ਼ਨੀ (ਸ਼ਨੈਸ਼ਚਰ) ਨੂੰ ਪਾਲਣ ਕਰਦਾ ਹੈ; ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਸੂਰਜ ਦੀ ਚਮਕ ਨਾਲ ਤਾਰੇ, ਗ੍ਰਹਿ ਅਤੇ ਨਕਸ਼ਤਰ ਰੌਸ਼ਨ ਹੋਦੇ ਹਨ।
ਦृਸ਼੍ਯਨ੍ਤੇ ਦਿਵਿ ਤਾਃ ਸਰ੍ਵਾਃ ਵਿਸ਼੍ਵਂ ਚੇਦਂ ਪੁਨਰ੍ਜਗਤ੍ ਨ ਕ੍ਸ਼ੀਯਨ੍ਤੇ ਯਤਸ੍ਤਾਨਿ ਤਸ੍ਮਾਨ੍ਨਕ੍ਸ਼ਤ੍ਰਤਾ ਸ੍ਮृਤਾ
ਇਹ ਸਭ ਅਕਾਸ਼ ਵਿੱਚ ਦਿਸਦੇ ਹਨ, ਅਤੇ ਇਹ ਸਾਰਾ ਜਗਤ ਵੀ; ਕਿਉਂਕਿ ਇਹ ਨਾਸ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੇ, ਇਸ ਲਈ ਇਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਤਾਰੇ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਕ੍ਸ਼ੇਤ੍ਰਾਣ੍ਯੇਤਾਨਿ ਸਰ੍ਵਾਣਿ ਆਤਪਨ੍ਤਿ ਗਭਸ੍ਤਿਭਿਃ ਤੇषਾਂ ਕ੍ਸ਼ੇਤ੍ਰਾਣ੍ਯਥਾਦਤ੍ਤੇ ਸੂਰ੍ਯੋ ਨਕ੍ਸ਼ਤ੍ਰਤਾਰਕਾਃ
ਇਹ ਸਾਰੇ ਖੇਤਰ ਆਪਣੀਆਂ ਕਿਰਣਾਂ ਨਾਲ ਚਮਕਦੇ ਹਨ; ਸੂਰਜ ਇਨ੍ਹਾਂ ਤੋਂ ਤਾਰੇ ਅਤੇ ਨਕਸ਼ਤਰ ਲੈ ਲੈਂਦਾ ਹੈ।
ਚੀਰ੍ਣੇਨ ਸੁਕृਤੇਨੇਹ ਸੁਕृਤਾਨ੍ਤੇ ਗ੍ਰਹਾਸ਼੍ਰਯਾਃ ਤਾਰਣਾਤ੍ਤਾਰਕਾ ਹ੍ਯੇਤਾਃ ਸ਼ੁਕ੍ਲਤ੍ਵਾਚ੍ਚੈਵ ਤਾਰਕਾਃ
ਇਥੇ ਕੀਤੇ ਚੰਗੇ ਕੰਮਾਂ ਦੇ ਅੰਤ ਤੇ, ਉਹ ਗ੍ਰਹਿਆਂ ਨੂੰ ਆਸਰਾ ਲੈਂਦੇ ਹਨ; ਪਾਰ ਹੋਣ ਕਰਕੇ ਇਹ ਤਾਰੇ ਕਹੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ, ਅਤੇ ਚਿੱਟੇ ਹੋਣ ਕਰਕੇ ਵੀ ਤਾਰੇ ਕਹੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ।
ਦਿਵ੍ਯਾਨਾਂ ਪਾਰ੍ਥਿਵਾਨਾਂ ਚ ਨੈਸ਼ਾਨਾਂ ਚੈਵ ਸਰ੍ਵਸ਼ਃ ਆਦਾਨਾਨ੍ਨਿਤ੍ਯਮਾਦਿਤ੍ਯਸ੍ ਤੇਜਸਾਂ ਤਮਸਾਮਪਿ
ਦੇਵਤਿਆਂ, ਧਰਤੀ ਦੇ ਅਤੇ ਰਾਤ ਦੇ, ਸਭ ਦੇ, ਸੂਰਜ ਹਮੇਸ਼ਾ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਚਮਕ ਲੈ ਲੈਂਦਾ ਹੈ, ਇੱਥੋਂ ਤੱਕ ਕਿ ਹਨੇਰੇ ਵਾਲਿਆਂ ਦੀ ਵੀ।
ਸਵਨੇ ਸ੍ਯਨ੍ਦਨੇ ऽਰ੍ਥੇ ਚ ਧਾਤੁਰ੍ ਏष ਵਿਭਾष੍ਯਤੇ ਸਵਨਾਤ੍ਤੇਜਸੋ ऽਪਾਂ ਚ ਤੇਨਾਸੌ ਸਵਿਤਾ ਮਤਃ
ਯਜਨਾ ਅਤੇ ਚਲਣ ਦੇ ਉਦੇਸ਼ ਲਈ, ਇਹ ਤੱਤ ਦੱਸਿਆ ਗਿਆ ਹੈ; ਪਾਣੀ ਦੀ ਚਮਕ ਖਿੱਚਣ ਕਰਕੇ, ਉਸ ਨੂੰ ਸਵਿਤਾ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਬਹੁਲਸ਼੍ਚਨ੍ਦ੍ਰ ਇਤ੍ਯੇष ਹ੍ਲਾਦਨੇ ਧਾਤੁਰੁਚ੍ਯਤੇ ਸ਼ੁਕ੍ਲਤ੍ਵੇ ਚਾਮृਤਤ੍ਵੇ ਚ ਸ਼ੀਤਤ੍ਵੇ ਚ ਵਿਭਾਵ੍ਯਤੇ
ਪੂਰਨ ਚੰਦ੍ਰਮਾ ਨੂੰ ਆਨੰਦ ਦਾ ਤੱਤ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਚਿੱਟੇ, ਅਮਰਤਾ ਅਤੇ ਠੰਡਕ ਵਿੱਚ ਇਹ ਪ੍ਰਗਟ ਹੁੰਦਾ ਹੈ।
ਸੂਰ੍ਯਾਚਨ੍ਦ੍ਰਮਸੋਰ੍ਦਿਵ੍ਯੇ ਮਣ੍ਡਲੇ ਭਾਸ੍ਵਰੇ ਖਗੇ ਜਲਤੇਜੋਮਯੇ ਸ਼ੁਕ੍ਲੇ ਵृਤ੍ਤਕੁਂਭਨਿਭੇ ਸ਼ੁਭੇ
ਸੂਰਜ ਅਤੇ ਚੰਦ੍ਰਮਾ ਦੇ ਚਮਕਦਾਰ, ਰੌਸ਼ਨ, ਆਕਾਸ਼ੀ ਗੋਲਾਂ ਵਿੱਚ, ਜੋ ਚਮਕਦੇ, ਪਾਣੀ ਵਾਲੇ, ਚਿੱਟੇ, ਗੋਲ ਅਤੇ ਮਟਕੇ ਵਾਂਗ ਸੁਭਾਵਨ ਹਨ—
ਘਨਤੋਯਾਤ੍ਮਕਂ ਤਤ੍ਰ ਮਣ੍ਡਲਂ ਸ਼ਸ਼ਿਨਃ ਸ੍ਮृਤਮ੍ ਘਨਤੇਜੋਮਯਂ ਸ਼ੁਕ੍ਲਂ ਮਣ੍ਡਲਂ ਭਾਸ੍ਕਰਸ੍ਯ ਤੁ
ਉਥੇ, ਚੰਦ੍ਰਮਾ ਦਾ ਗੋਲ ਸੰਘਣੇ ਪਾਣੀ ਵਾਲਾ ਮੰਨਿਆ ਜਾਂਦਾ ਹੈ; ਸੂਰਜ ਦਾ ਗੋਲ ਚਮਕਦਾਰ, ਸੰਘਣੀ ਚਮਕ ਅਤੇ ਚਿੱਟਾ ਹੈ।
ਵਸਨ੍ਤਿ ਸਰ੍ਵਦੇਵਾਸ਼੍ ਚ ਸ੍ਥਾਨਾਨ੍ਯੇਤਾਨਿ ਸਰ੍ਵਸ਼ਃ ਮਨ੍ਵਨ੍ਤਰੇषੁ ਸਰ੍ਵੇषੁ ऋਕ੍ਸ਼ਸੂਰ੍ਯਗ੍ਰਹਾਸ਼੍ਰਯਾਃ
ਸਾਰੇ ਦੇਵਤੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਥਾਵਾਂ ਵਿੱਚ ਵੱਸਦੇ ਹਨ; ਹਰ ਮਨਵੰਤਰ ਵਿੱਚ, ਉਹ ਸਾਰੇ ਤਾਰਿਆਂ, ਸੂਰਜ ਅਤੇ ਗ੍ਰਹਿਆਂ ਉੱਤੇ ਨਿਰਭਰ ਕਰਦੇ ਹਨ।
ਤੇਨ ਗ੍ਰਹਾ ਗृਹਾਣ੍ਯੇਵ ਤਦਾਖ੍ਯਾਸ੍ਤੇ ਭਵਨ੍ਤਿ ਚ ਸੌਰਂ ਸੂਰ੍ਯੋ ऽਵਿਸ਼ਤ੍ਸ੍ਥਾਨਂ ਸੌਮ੍ਯਂ ਸੋਮਸ੍ਤਥੈਵ ਚ
ਇਸ ਕਰਕੇ, ਗ੍ਰਹਿ ਘਰਾਂ ਵਾਂਗ ਕਹੇ ਜਾਂਦੇ ਹਨ; ਸੂਰਜ ਸੂਰਜੀ ਥਾਂ ਵਿੱਚ ਗਿਆ, ਅਤੇ ਚੰਦ੍ਰਮਾ ਚੰਦ੍ਰਮਾ ਦੀ ਥਾਂ ਵਿੱਚ ਗਿਆ।