ਵੈਰਾਗ੍ਯਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਣੋ ਵਕ੍ਸ਼੍ਯੇ ਤਮੋਦ੍ਭੂਤਂ ਸਮਾਸਤਃ ਨਾਰਾਯਣੋ ऽਪਿ ਭਗਵਾਨ੍ ਦ੍ਵਿਧਾ ਕृਤ੍ਵਾਤ੍ਮਨਸ੍ਤਨੁਮ੍
ਹੁਣ ਮੈਂ ਬ੍ਰਹਮਾ ਦੀ ਵੈਰਾਗਤਾ, ਜੋ ਹਨੇਰੇ ਤੋਂ ਉਤਪੰਨ ਹੋਈ, ਸੰਖੇਪ ਵਿੱਚ ਦੱਸਾਂਗਾ; ਭਗਵਾਨ ਨਾਰਾਇਣ ਨੇ ਵੀ ਆਪਣਾ ਰੂਪ ਦੋ ਹਿੱਸਿਆਂ ਵਿੱਚ ਵੰਡਿਆ—
ਸਸਰ੍ਜ ਸਕਲਂ ਤਸ੍ਮਾਤ੍ ਸ੍ਵਾਙ੍ਗਾਦੇਵ ਚਰਾਚਰਮ੍ ਤਤੋ ਬ੍ਰਹ੍ਮਾਣਮਸृਜਦ੍ ਬ੍ਰਹ੍ਮਾ ਰੁਦ੍ਰਂ ਪਿਤਾਮਹਃ
ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੇ ਅੰਗ ਤੋਂ ਸਾਰੇ ਚਲਦੇ ਤੇ ਅਚਲ ਜੀਵ ਪੈਦਾ ਕੀਤੇ; ਫਿਰ ਬ੍ਰਹਮਾ ਨੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਪੈਦਾ ਕੀਤੇ, ਤੇ ਪਿਤਾਮਹ ਬ੍ਰਹਮਾ ਨੇ ਰੁਦਰ ਨੂੰ ਪੈਦਾ ਕੀਤਾ।
ਮੁਨੇ ਕਲ੍ਪਾਨ੍ਤਰੇ ਰੁਦ੍ਰੋ ਹਰਿਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਾਣਮ੍ ਈਸ਼੍ਵਰਮ੍ ਤਤੋ ਬ੍ਰਹ੍ਮਾਣਮਸृਜਨ੍ ਮੁਨੇ ਕਲ੍ਪਾਨ੍ਤਰੇ ਹਰਿਃ
ਮੁਨੇ, ਕਲਪ ਦੇ ਅੰਤ 'ਤੇ ਰੁਦਰ ਨੇ ਹਰੀ, ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਤੇ ਈਸ਼ਵਰ ਨੂੰ ਪੈਦਾ ਕੀਤਾ; ਫਿਰ ਕਲਪ ਦੇ ਅੰਤ 'ਤੇ ਹਰੀ ਨੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਪੈਦਾ ਕੀਤਾ, ਹੇ ਮੁਨੇ।
ਨਾਰਾਯਣਂ ਪੁਨਰ੍ਬ੍ਰਹ੍ਮਾ ਬ੍ਰਹ੍ਮਾਣਂ ਚ ਪੁਨਰ੍ਭਵਃ ਤਦਾ ਵਿਚਾਰ੍ਯ ਵੈ ਬ੍ਰਹ੍ਮਾ ਦੁਃਖਂ ਸਂਸਾਰ ਇਤ੍ਯਜਃ
ਬ੍ਰਹਮਾ ਨੇ ਮੁੜ ਨਾਰਾਇਣ ਨੂੰ ਪੈਦਾ ਕੀਤਾ, ਤੇ ਭਵ ਨੇ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਨੂੰ ਪੈਦਾ ਕੀਤਾ; ਫਿਰ ਬ੍ਰਹਮਾ ਨੇ ਸੋਚ ਕੇ ਸਮਝਿਆ ਕਿ ਇਹ ਸੰਸਾਰ ਦੁੱਖ ਹੈ।
ਸਰ੍ਗਂ ਵਿਸृਜ੍ਯ ਚਾਤ੍ਮਾਨਮ੍ ਆਤ੍ਮਨ੍ਯੇਵ ਨਿਯੋਜ੍ਯ ਚ ਸਂਹृਤ੍ਯ ਪ੍ਰਾਣਸਞ੍ਚਾਰਂ ਪਾषਾਣ ਇਵ ਨਿਸ਼੍ਚਲਃ
ਸਰਜਨਾ ਨੂੰ ਵਾਪਸ ਲੈ ਕੇ, ਆਪਣੇ ਆਪ ਵਿੱਚ ਟਿਕ ਗਿਆ, ਤੇ ਪ੍ਰਾਣ ਦੀ ਚਲਣ ਨੂੰ ਰੋਕ ਕੇ, ਪੱਥਰ ਵਾਂਗ ਅਡੋਲ ਹੋ ਗਿਆ।
ਦਸ਼ਵਰ੍षਸਹਸ੍ਰਾਣਿ ਸਮਾਧਿਸ੍ਥੋ ऽਭਵਤ੍ਪ੍ਰਭੁਃ ਅਧੋਮੁਖਂ ਤੁ ਯਤ੍ਪਦ੍ਮਂ ਹृਦਿ ਸਂਸ੍ਥਂ ਸੁਸ਼ੋਭਨਮ੍
ਪ੍ਰਭੂ ਦਸ ਹਜ਼ਾਰ ਸਾਲ ਤਕ ਸਮਾਧੀ ਵਿੱਚ ਰਿਹਾ; ਹਿਰਦੇ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ, ਹੇਠਾਂ ਵੱਲ ਮੂੰਹ ਕਰਕੇ ਖਿੜਿਆ ਕਮਲ, ਜੋ ਸੁੰਦਰ ਸੀ—
ਪੂਰਿਤਂ ਪੂਰਕੇਣੈਵ ਪ੍ਰਬੁਦ੍ਧਂ ਚਾਭਵਤ੍ਤਦਾ ਤਦੂਰ੍ਧ੍ਵਵਕ੍ਤ੍ਰਮ੍ ਅਭਵਤ੍ ਕੁਮ੍ਭਕੇਨ ਨਿਰੋਧਿਤਮ੍
ਉਹ ਕਮਲ ਪੂਰਕ ਨਾਲ ਭਰਿਆ ਗਿਆ, ਤੇ ਫਿਰ ਜਾਗਿਆ; ਉਸ ਦਾ ਉਪਰਲਾ ਮੂੰਹ ਕੁੰਭਕ ਨਾਲ ਰੋਕਿਆ ਗਿਆ।
ਤਤ੍ਪਦ੍ਮਕਰ੍ਣਿਕਾਮਧ੍ਯੇ ਸ੍ਥਾਪਯਾਮਾਸ ਚੇਸ਼੍ਵਰਮ੍ ਤਦੋਮਿਤਿ ਸ਼ਿਵਂ ਦੇਵਮ੍ ਅਰ੍ਧਮਾਤ੍ਰਾਪਰਂ ਪਰਮ੍
ਉਸ ਕਮਲ ਦੀ ਕਰਣੀਕਾ ਦੇ ਵਿਚਕਾਰ, ਉਸ ਨੇ ਈਸ਼ਵਰ, 'ਓਮ', ਸ਼ਿਵ, ਪਰਮ ਦੇਵ, ਜੋ ਅਰਧ ਮਾਤਰਾ ਤੋਂ ਪਰੇ ਹੈ, ਨੂੰ ਸਥਾਪਿਤ ਕੀਤਾ।
ਮृਣਾਲਤਨ੍ਤੁਭਾਗੈਕਸ਼ਤਭਾਗੇ ਵ੍ਯਵਸ੍ਥਿਤਮ੍ ਯਮੀ ਯਮਵਿਸ਼ੁਦ੍ਧਾਤ੍ਮਾ ਨਿਯਮ੍ਯੈਵਂ ਹृਦੀਸ਼੍ਵਰਮ੍
ਕਮਲ ਦੇ ਰੇਸ਼ੇ ਦੇ ਸੌਵੇਂ ਹਿੱਸੇ ਵਿੱਚ ਟਿਕਿਆ, ਹਿਰਦੇ ਦੇ ਈਸ਼ਵਰ ਨੂੰ ਇਸ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਨਿਯੰਤ੍ਰਿਤ ਕਰਕੇ, ਯਮੀ, ਜਿਸ ਦਾ ਮਨ ਸ਼ੁੱਧ ਹੈ, ਨੇ ਸੰਯਮ ਰਖਿਆ।
ਯਮਪੁष੍ਪਾਦਿਭਿਃ ਪੂਜ੍ਯਂ ਯਾਜ੍ਯੋ ਹ੍ਯਯਜਦਵ੍ਯਯਮ੍ ਤਸ੍ਯ ਹृਤ੍ਕਮਲਸ੍ਥਸ੍ਯ ਨਿਯੋਗਾਚ੍ਚਾਂਸ਼ਜੋ ਵਿਭੁਃ
ਯਮ-ਫੁੱਲ ਆਦਿ ਨਾਲ ਪੂਜਿਆ ਜਾਂਦਾ, ਯਜਨਯੋਗ, ਅਜਰ ਤੇ ਅਵਿਨਾਸ਼ੀ; ਹਿਰਦੇ-ਕਮਲ ਵਿੱਚ ਵੱਸਣ ਵਾਲੇ ਦੇ ਹੁਕਮ ਨਾਲ, ਹਿੱਸੇ ਤੋਂ ਪੈਦਾ ਹੋਣ ਵਾਲਾ ਮਹਾਨ ਪੈਦਾ ਹੋਇਆ।
ਲਲਾਟਮਸ੍ਯ ਨਿਰ੍ਭਿਦ੍ਯ ਪ੍ਰਾਦੁਰਾਸੀਤ੍ਪਿਤਾਮਹਾਤ੍ ਲੋਹਿਤੋ ऽਭੂਤ੍ ਸ੍ਵਯਂ ਨੀਲਃ ਸ਼ਿਵਸ੍ਯ ਹृਦਯੋਦ੍ਭਵਃ
ਉਸ ਦੇ ਮੱਥੇ ਨੂੰ ਫਾੜ ਕੇ, ਪਿਤਾਮਹ ਤੋਂ ਪ੍ਰਗਟ ਹੋਇਆ; ਲਾਲ ਰੰਗ ਦਾ, ਆਪਣੇ ਆਪ ਤੋਂ ਨੀਲਾ, ਸ਼ਿਵ ਦੇ ਹਿਰਦੇ ਤੋਂ ਜਨਮ ਲੈਣ ਵਾਲਾ।
ਵਹ੍ਨੇਸ਼੍ਚੈਵ ਤੁ ਸਂਯੋਗਾਤ੍ ਪ੍ਰਕृਤ੍ਯ ਪੁਰੁषਃ ਪ੍ਰਭੁਃ ਨੀਲਸ਼੍ ਚ ਲੋਹਿਤਸ਼੍ਚੈਵ ਯਤਃ ਕਾਲਾਕृਤਿਃ ਪੁਮਾਨ੍
ਅੱਗ ਨਾਲ ਮਿਲਣ ਤੋਂ, ਪ੍ਰਭੂ, ਪੁਰਖ, ਪ੍ਰਕ੍ਰਿਤੀ ਤੋਂ ਉਤਪੰਨ ਹੋਇਆ; ਨੀਲਾ ਤੇ ਲਾਲ, ਜਿਸ ਤੋਂ ਕਾਲ ਦੀ ਰੂਪ ਵਾਲਾ ਮਨੁੱਖ ਪੈਦਾ ਹੋਇਆ।
ਨੀਲਲੋਹਿਤ ਇਤ੍ਯੁਕ੍ਤਸ੍ ਤੇਨ ਦੇਵੇਨ ਵੈ ਪ੍ਰਭੁਃ ਬ੍ਰਹ੍ਮਣਾ ਭਗਵਾਨ੍ਕਾਲਃ ਪ੍ਰੀਤਾਤ੍ਮਾ ਚਾਭਵਦ੍ਵਿਭੁਃ
ਉਸ ਦੇਵ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਨੀਲਲੋਹਿਤ ਕਿਹਾ, ਪ੍ਰਭੂ; ਬ੍ਰਹਮਾ ਨੇ ਭਗਵਾਨ ਕਾਲ, ਜਿਸ ਦਾ ਮਨ ਪ੍ਰਸੰਨ ਸੀ, ਪੈਦਾ ਕੀਤਾ।
ਸੁਪ੍ਰੀਤਮਨਸਂ ਦੇਵਂ ਤੁष੍ਟਾਵ ਚ ਪਿਤਾਮਹਃ ਨਾਮਾष੍ਟਕੇਨ ਵਿਸ਼੍ਵਾਤ੍ਮਾ ਵਿਸ਼੍ਵਾਤ੍ਮਾਨਂ ਮਹਾਮੁਨੇ
ਪਿਤਾਮਹ ਨੇ, ਪ੍ਰਸੰਨ ਮਨ ਨਾਲ, ਦੇਵਤਾ ਦੀ ਅਠ ਨਾਂਵਾਂ ਨਾਲ, ਜੋ ਸਾਰਾ ਸੰਸਾਰ ਹੈ, ਮਹਾਨ ਮੁਨੀ, ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਆਤਮਾ ਨੂੰ ਸਤਕਾਰਿਆ।
ਨਮਸ੍ਤੇ ਭਗਵਨ੍ ਰੁਦ੍ਰ ਭਾਸ੍ਕਰਾਮਿਤਤੇਜਸੇ ਨਮੋ ਭਵਾਯ ਦੇਵਾਯ ਰਸਾਯਾਮ੍ਬੁਮਯਾਯ ਤੇ
ਨਮਸਕਾਰ ਹੈ ਤੈਨੂੰ, ਭਗਵਾਨ ਰੁਦਰ, ਸੂਰਜ ਵਾਂਗ ਚਮਕਦਾਰ; ਨਮਸਕਾਰ ਹੈ ਭਵ, ਦੇਵਤਾ, ਜੋ ਰਸ ਤੇ ਪਾਣੀ ਤੋਂ ਬਣਿਆ ਹੈ।
ਸ਼ਰ੍ਵਾਯ ਕ੍ਸ਼ਿਤਿਰੂਪਾਯ ਸਦਾ ਸੁਰਭਿਣੇ ਨਮਃ ਈਸ਼ਾਯ ਵਾਯਵੇ ਤੁਭ੍ਯਂ ਸਂਸ੍ਪਰ੍ਸ਼ਾਯ ਨਮੋ ਨਮਃ
ਨਮਸਕਾਰ ਹੈ ਸ਼ਰਵਾ, ਜੋ ਧਰਤੀ ਦਾ ਰੂਪ ਹੈ, ਸਦਾ ਸੁਗੰਧਿਤ; ਨਮਸਕਾਰ ਹੈ ਈਸ਼ਾ, ਤੈਨੂੰ ਵਾਯੂ ਵਾਂਗ, ਛੂਹਣ ਦੀ ਇੰਦ੍ਰੀ ਨੂੰ, ਮੁੜ ਮੁੜ ਨਮਸਕਾਰ।
ਪਸ਼ੂਨਾਂ ਪਤਯੇ ਚੈਵ ਪਾਵਕਾਯਾਤਿਤੇਜਸੇ ਭੀਮਾਯ ਵ੍ਯੋਮਰੂਪਾਯ ਸ਼ਬ੍ਦਮਾਤ੍ਰਾਯ ਤੇ ਨਮਃ
ਜੀਵਾਂ ਦੇ ਮਾਲਕ, ਅੱਗ ਤੋਂ ਵੀ ਵੱਧ ਚਮਕ ਵਾਲੇ, ਡਰਾਉਣੇ, ਅਕਾਸ਼-ਸਰੂਪ ਅਤੇ ਸਿਰਫ਼ ਧੁਨ-ਰੂਪ ਪ੍ਰਭੂ, ਤੁਹਾਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਹੈ।
ਮਹਾਦੇਵਾਯ ਸੋਮਾਯ ਅਮृਤਾਯ ਨਮੋ ऽਸ੍ਤੁ ਤੇ ਉਗ੍ਰਾਯ ਯਜਮਾਨਾਯ ਨਮਸ੍ਤੇ ਕਰ੍ਮਯੋਗਿਨੇ
ਮਹਾਂਦੇਵ, ਸੋਮ, ਅਮਰ, ਤੂੰ ਤਿੱਖਾ, ਯਜਮਾਨ ਅਤੇ ਕਰਮ-ਯੋਗੀ ਹੈਂ—ਤੈਨੂੰ ਸਲਾਮ ਹੈ।
ਯਃ ਪਠੇਚ੍ਛृਣੁਯਾਦ੍ਵਾਪਿ ਪੈਤਾਮਹਮਿਮਂ ਸ੍ਤਵਮ੍ ਰੁਦ੍ਰਾਯ ਕਥਿਤਂ ਵਿਪ੍ਰਾਞ੍ ਸ਼੍ਰਾਵਯੇਦ੍ਵਾ ਸਮਾਹਿਤਃ
ਜੋ ਕੋਈ ਇਹ ਪੁਰਾਣਾ ਰੁਦ੍ਰ-ਸਤੀਰ, ਪੜ੍ਹਦਾ ਜਾਂ ਸੁਣਦਾ ਹੈ, ਜਾਂ ਧਿਆਨ ਨਾਲ ਬ੍ਰਾਹਮਣਾਂ ਨੂੰ ਸੁਣਾਉਂਦਾ ਹੈ—
ਅष੍ਟਮੂਰ੍ਤੇਸ੍ਤੁ ਸਾਯੁਜ੍ਯਂ ਵਰ੍षਾਦੇਕਾਦਵਾਪ੍ਨੁਯਾਤ੍ ਏਵਂ ਸ੍ਤੁਤ੍ਵਾ ਮਹਾਦੇਵਮ੍ ਅਵੈਕ੍ਸ਼ਤ ਪਿਤਾਮਹਃ
ਉਹ ਅੱਠ-ਸਰੂਪ ਪ੍ਰਭੂ ਨਾਲ ਗਿਆਨ-ਮਿਲਾਪ, ਗਿਆਰਾਂ ਸਾਲਾਂ ਵਿੱਚ ਪਾ ਲੈਂਦਾ ਹੈ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਮਹਾਂਦੇਵ ਦੀ ਸਤਿ ਕਰਕੇ, ਪਿਤਾਮਾ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਵੇਖਿਆ।
ਤਦਾष੍ਟਧਾ ਮਹਾਦੇਵਃ ਸਮਾਤਿष੍ਠਤ੍ਸਮਨ੍ਤਤਃ ਤਦਾ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਤੇ ਭਾਨੁਃ ਕृष੍ਣਵਰ੍ਤ੍ਮਾ ਨਿਸ਼ਾਕਰਃ
ਫਿਰ ਮਹਾਂਦੇਵ ਨੇ ਚੌਂਕ-ਚੌਂਕ 'ਤੇ ਅੱਠ ਸਰੂਪ ਧਾਰ ਲਏ। ਉਸ ਵੇਲੇ ਸੂਰਜ ਚਮਕਿਆ, ਚੰਦ੍ਰਮਾ ਆਪਣੀ ਕਾਲੀ ਰਾਹ ਨਾਲ ਦਿਖਾਈ ਦਿੱਤਾ।
ਕ੍ਸ਼ਿਤਿਰ੍ਵਾਯੁਃ ਪੁਮਾਨਂਭਃ ਸੁषਿਰਂ ਸਰ੍ਵਗਂ ਤਥਾ ਤਦਾਪ੍ਰਭृਤਿ ਤਂ ਪ੍ਰਾਹੁਰ੍ ਅष੍ਟਮੂਰ੍ਤਿਰਿਤੀਸ਼੍ਵਰਮ੍
ਧਰਤੀ, ਹਵਾ, ਮਨੁੱਖ, ਪਾਣੀ, ਆਕਾਸ਼, ਹਰ ਥਾਂ ਵਿਆਪਕ—ਉਸ ਸਮੇਂ ਤੋਂ, ਉਸ ਨੂੰ ਅੱਠ-ਸਰੂਪ ਵਾਲਾ ਪ੍ਰਭੂ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।
ਅष੍ਟਮੂਰ੍ਤੇਃ ਪ੍ਰਸਾਦੇਨ ਵਿਰਞ੍ਚਿਸ਼੍ਚਾਸृਜਤ੍ਪੁਨਃ ਸृष੍ਟ੍ਵੈਤਦ੍ ਅਖਿਲਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਾ ਪੁਨਃ ਕਲ੍ਪਾਨ੍ਤਰੇ ਪ੍ਰਭੁਃ
ਅੱਠ-ਸਰੂਪ ਦੀ ਕਿਰਪਾ ਨਾਲ, ਵਿਰੰਚੀ ਨੇ ਦੁਬਾਰਾ ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਕੀਤੀ। ਇਹ ਸਾਰਾ ਬਣਾਕੇ, ਬ੍ਰਹਮਾ ਨੇ ਕਲਪ ਦੇ ਅੰਤ 'ਤੇ ਫਿਰ ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਕੀਤੀ।
ਸਹਸ੍ਰਯੁਗਪਰ੍ਯਨ੍ਤਂ ਸਂਸੁਪ੍ਤੇ ਚ ਚਰਾਚਰੇ ਪ੍ਰਜਾਃ ਸ੍ਰष੍ਟੁਮਨਾਸ੍ ਤੇਪੇ ਤਤ ਉਗ੍ਰਂ ਤਪੋ ਮਹਤ੍
ਹਜ਼ਾਰ ਯੁਗਾਂ ਤਕ, ਜਦੋਂ ਸਾਰੀ ਚਲਦੀ-ਫਿਰਦੀ ਅਤੇ ਅਚਲ ਜਾਤੀਆਂ ਸੁੱਤੀ ਹੋਈਆਂ ਸਨ, ਉਹ ਜੀਵਾਂ ਦੀ ਰਚਨਾ ਦੀ ਇੱਛਾ ਕਰਕੇ, ਭਾਰੀ ਤੇ ਤਿੱਖੀ ਤਪ ਕਰਦਾ ਰਿਹਾ।
ਤਸ੍ਯੈਵਂ ਤਪ੍ਯਮਾਨਸ੍ਯ ਨ ਕਿਂਚਿਤ੍ਸਮਵਰ੍ਤਤ ਤਤੋ ਦੀਰ੍ਘੇਣ ਕਾਲੇਨ ਦੁਃਖਾਤ੍ਕ੍ਰੋਧੋ ਵ੍ਯਜਾਯਤ
ਜਦ ਉਹ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਤਪ ਕਰ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਕੁਝ ਵੀ ਪੈਦਾ ਨਾ ਹੋਇਆ। ਲੰਮੇ ਸਮੇਂ ਬਾਅਦ, ਦੁੱਖ ਤੋਂ ਉਸ ਵਿੱਚ ਗੁੱਸਾ ਉਤਪੰਨ ਹੋਇਆ।
ਕ੍ਰੋਧਾਵਿष੍ਟਸ੍ਯ ਨੇਤ੍ਰਾਭ੍ਯਾਂ ਪ੍ਰਾਪਤਨ੍ਨਸ਼੍ਰੁਬਿਨ੍ਦਵਃ ਤਤਸ੍ਤੇਭ੍ਯੋ ऽਸ਼੍ਰੁਬਿਨ੍ਦੁਭ੍ਯੋ ਭੂਤਾਃ ਪ੍ਰੇਤਾਸ੍ਤਦਾਭਵਨ੍
ਗੁੱਸੇ ਨਾਲ ਭਰੇ ਹੋਏ ਉਸ ਦੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਤੋਂ ਹੰਝੂਆਂ ਡਿੱਗੇ। ਉਹ ਹੰਝੂਆਂ ਤੋਂ ਭੂਤ, ਪ੍ਰੇਤ ਉਸ ਸਮੇਂ ਪੈਦਾ ਹੋਏ।
ਸਰ੍ਵਾਂਸ੍ਤਾਨਗ੍ਰਜਾਨ੍ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਭੂਤਪ੍ਰੇਤਨਿਸ਼ਾਚਰਾਨ੍ ਅਨਿਨ੍ਦਤ ਤਦਾ ਦੇਵੋ ਬ੍ਰਹ੍ਮਾਤ੍ਮਾਨਮ੍ ਅਜੋ ਵਿਭੁਃ
ਉਹ ਸਾਰੇ ਵੱਡੇ ਭੂਤ, ਪ੍ਰੇਤ, ਰਾਤ ਦੇ ਜਾਤੀਆਂ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ, ਅਜੋਨ, ਸਰਬ-ਵਿਆਪਕ ਬ੍ਰਹਮਾ ਨੇ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਦੋਸ਼ ਦਿੱਤਾ।
ਜਹੌ ਪ੍ਰਾਣਾਂਸ਼੍ ਚ ਭਗਵਾਨ੍ ਕ੍ਰੋਧਾਵਿष੍ਟਃ ਪ੍ਰਜਾਪਤਿਃ ਤਤਃ ਪ੍ਰਾਣਮਯੋ ਰੁਦ੍ਰਃ ਪ੍ਰਾਦੁਰਾਸੀਤ੍ਪ੍ਰਭੋਰ੍ਮੁਖਾਤ੍
ਕ੍ਰੋਧ ਨਾਲ ਭਰੇ ਹੋਏ, ਭਗਵਾਨ ਪ੍ਰਜਾਪਤੀ ਨੇ ਆਪਣੇ ਪ੍ਰਾਣ ਛੱਡ ਦਿੱਤੇ। ਫਿਰ ਪ੍ਰਭੂ ਦੇ ਮੂੰਹ ਤੋਂ ਪ੍ਰਾਣ-ਮਈ ਰੁਦ੍ਰ ਉਤਪੰਨ ਹੋਇਆ।
ਅਰ੍ਧਨਾਰੀਸ਼੍ਵਰੋ ਭੂਤ੍ਵਾ ਬਾਲਾਰ੍ਕਸਦृਸ਼ਦ੍ਯੁਤਿਃ ਤਦੈਕਾਦਸ਼ਧਾਤ੍ਮਾਨਂ ਪ੍ਰਵਿਭਜ੍ਯ ਵ੍ਯਵਸ੍ਥਿਤਃ
ਉਹ ਅਰਧ-ਨਾਰੀਸ਼ਵਰ ਬਣ ਕੇ, ਉਗਦੇ ਸੂਰਜ ਵਾਂਗ ਚਮਕਦਾ, ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਗਿਆਰਾਂ ਰੂਪਾਂ ਵਿੱਚ ਵੰਡ ਕੇ, ਟਿਕ ਗਿਆ।
ਅਰ੍ਧੇਨਾਂਸ਼ੇਨ ਸਰ੍ਵਾਤ੍ਮਾ ਸਸਰ੍ਜਾਸੌ ਸ਼ਿਵਾਮੁਮਾਮ੍ ਸਾ ਚਾਸृਜਤ੍ਤਦਾ ਲਕ੍ਸ਼੍ਮੀਂ ਦੁਰ੍ਗਾਂ ਸ਼੍ਰੇष੍ਠਾਂ ਸਰਸ੍ਵਤੀਮ੍
ਆਪਣੇ ਅੱਧੇ ਹਿੱਸੇ ਨਾਲ, ਜੋ ਸਭ ਦਾ ਆਤਮਾ ਹੈ, ਉਸ ਨੇ ਸ਼ਿਵਾ, ਉਮਾ ਨੂੰ ਪੈਦਾ ਕੀਤਾ। ਉਮਾ ਨੇ ਫਿਰ ਲਕਸ਼ਮੀ, ਸਰਵੋਤਮ ਦੁਰਗਾ ਅਤੇ ਸਰਸਵਤੀ ਨੂੰ ਪੈਦਾ ਕੀਤਾ।