ਲਿਙ੍ਗਪੁਰਾਣਮ੍

ਨਾਰਦੋ ऽਭ੍ਯਰ੍ਚ੍ਯ ਸ਼ੈਲੇਸ਼ੇ ਸ਼ਙ੍ਕਰਂ ਸਙ੍ਗਮੇਸ਼੍ਵਰੇ ਹਿਰਣ੍ਯਗਰ੍ਭੇ ਸ੍ਵਰ੍ਲੀਨੇ ਹ੍ਯ੍ ਅਵਿਮੁਕ੍ਤੇ ਮਹਾਲਯੇ

ਨਾਰਦ ਨੇ ਸ਼ੈਲੇਸ਼, ਸ਼ੰਕਰ, ਸੰਗਮੇਸ਼ਵਰ, ਹਿਰਣਯਗਰਭ, ਸਵਰਲੀਨ ਤੇ ਅਵਿਮੁਕਤ ਮਹਾਲਯਾ ਦੀ ਉਪਾਸਨਾ ਕੀਤੀ।

ਰੌਦ੍ਰੇ ਗੋਪ੍ਰੇਕ੍ਸ਼ਕੇ ਚੈਵ ਸ਼੍ਰੇष੍ਠੇ ਪਾਸ਼ੁਪਤੇ ਤਥਾ ਵਿਘ੍ਨੇਸ਼੍ਵਰੇ ਚ ਕੇਦਾਰੇ ਤਥਾ ਗੋਮਾਯੁਕੇਸ਼੍ਵਰੇ

ਰੌਦਰ, ਗੋਪਰੇਖਸ਼ਕ, ਪਾਸ਼ੁਪਤ ਦੇ ਸ਼੍ਰੇਸ਼ਠ ਸਥਾਨ, ਵਿਘਨੇਸ਼ਵਰ, ਕੇਦਾਰ ਤੇ ਗੋਮਾਯੁਕੇਸ਼ਵਰ 'ਤੇ ਵੀ ਉਪਾਸਨਾ ਕੀਤੀ।

ਹਿਰਣ੍ਯਗਰ੍ਭੇ ਚਨ੍ਦ੍ਰੇਸ਼ੇ ਈਸ਼ਾਨ੍ਯੇ ਚ ਤ੍ਰਿਵਿष੍ਟਪੇ ਸ਼ੁਕ੍ਰੇਸ਼੍ਵਰੇ ਯਥਾਨ੍ਯਾਯਂ ਨੈਮਿषਂ ਪ੍ਰਯਯੌ ਮੁਨਿਃ

ਹਿਰਣਯਗਰਭ, ਚੰਦਰੇਸ਼, ਈਸ਼ਾਨਯੇ ਤ੍ਰਿਵਿਸ਼ਟਪ 'ਚ, ਤੇ ਸ਼ੁਕਰੇਸ਼ਵਰ 'ਚ, ਨਾਰਦ ਨੇ ਕ੍ਰਮਵਾਰ ਉਪਾਸਨਾ ਕਰਕੇ ਨੈਮੀਸ਼ਾ ਵੱਲ ਰਵਾਨਾ ਹੋਇਆ।

ਨੈਮਿषੇਯਾਸ੍ਤਦਾ ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਨਾਰਦਂ ਹृष੍ਟਮਾਨਸਾਃ ਸਮਭ੍ਯਰ੍ਚ੍ਯਾਸਨਂ ਤਸ੍ਮੈ ਤਦ੍ਯੋਗ੍ਯਂ ਸਮਕਲ੍ਪਯਨ੍

ਨੈਮੀਸ਼ਾ ਦੇ ਵਾਸੀਆਂ ਨੇ ਨਾਰਦ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ ਖੁਸ਼ ਹੋ ਕੇ, ਉਸ ਦੀ ਉਪਾਸਨਾ ਕੀਤੀ ਤੇ ਉਸ ਲਈ ਉਚਿਤ ਆਸਨ ਤਿਆਰ ਕੀਤਾ।

ਸੋ ऽਪਿ ਹृष੍ਟੋ ਮੁਨਿਵਰੈਰ੍ ਦਤ੍ਤਂ ਭੇਜੇ ਤਦਾਸਨਮ੍ ਸਮ੍ਪੂਜ੍ਯਮਾਨੋ ਮੁਨਿਭਿਃ ਸੁਖਾਸੀਨੋ ਵਰਾਸਨੇ

ਉਹ ਵੀ ਖੁਸ਼ ਹੋ ਕੇ, ਮੁਨੀਆਂ ਵੱਲੋਂ ਦਿੱਤਾ ਆਸਨ ਸਵੀਕਾਰਿਆ, ਤੇ ਉਹਨਾਂ ਵੱਲੋਂ ਸਨਮਾਨਿਤ ਹੋ ਕੇ, ਵਧੀਆ ਆਸਨ 'ਤੇ ਆਰਾਮ ਨਾਲ ਬੈਠਿਆ।

ਚਕ੍ਰੇ ਕਥਾਂ ਵਿਚਿਤ੍ਰਾਰ੍ਥਾਂ ਲਿਙ੍ਗਮਾਹਾਤ੍ਮ੍ਯਮਾਸ਼੍ਰਿਤਾਮ੍ ਏਤਸ੍ਮਿਨ੍ਨੇਵਕਾਲੇ ਤੁ ਸੂਤਃ ਪੌਰਾਣਿਕਃ ਸ੍ਵਯਮ੍

ਉਸ ਨੇ ਲਿੰਗ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਵਾਲੀ, ਅਨੋਖੀ ਅਰਥ ਵਾਲੀ ਕਥਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤੀ; ਇਸੇ ਸਮੇਂ ਪੁਰਾਣਾਂ ਦੇ ਵਾਚਕ ਸੂਤ ਆਪ ਆਏ।

ਜਗਾਮ ਨੈਮਿषਂ ਧੀਮਾਨ੍ ਪ੍ਰਣਾਮਾਰ੍ਥਂ ਤਪਸ੍ਵਿਨਾਮ੍ ਤਸ੍ਮੈ ਸਾਮ ਚ ਪੂਜਾਂ ਚ ਯਥਾਵਚ੍ਚਕ੍ਰਿਰੇ ਤਦਾ

ਬੁਧੀਮਾਨ ਸੂਤ ਨੈਮੀਸ਼ਾ ਆਏ, ਤਪਸਵੀਆਂ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਨ; ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਉਸ ਨੂੰ ਯਥਾ-ਉਚਿਤ ਆਦਰ ਤੇ ਪੂਜਾ ਦਿੱਤੀ।

ਨੈਮਿषੇਯਾਸ੍ਤੁ ਸ਼ਿष੍ਯਾਯ ਕृष੍ਣਦ੍ਵੈਪਾਯਨਸ੍ਯ ਤੁ ਅਥ ਤੇषਾਂ ਪੁਰਾਣਸ੍ਯ ਸ਼ੁਸ਼੍ਰੂषਾ ਸਮਪਦ੍ਯਤ

ਨੈਮੀਸ਼ਾ ਦੇ ਵਾਸੀ, ਜੋ ਕ੍ਰਿਸ਼ਣ ਦਵੈਪਾਯਨ ਦੇ ਸ਼ਿਸ਼ ਹਨ, ਉਹਨਾਂ ਨੇ ਪੁਰਾਣਾ ਸੁਣਨ ਦੀ ਇੱਛਾ ਜਗਾਈ।

ਦृष੍ਟ੍ਵਾ ਤਮ੍ ਅਤਿਵਿਸ਼੍ਵਸ੍ਤਂ ਵਿਦ੍ਵਾਂਸਂ ਰੋਮਹਰ੍षਣਮ੍ ਅਪृਚ੍ਛਂਸ਼੍ਚ ਤਤਃ ਸੂਤਮ੍ ऋषਿਂ ਸਰ੍ਵੇ ਤਪੋਧਨਾਃ

ਰੋਮਹਰਸ਼ਣ, ਜੋ ਗਿਆਨਵਾਨ ਤੇ ਪੂਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਵਿਸ਼ਵਾਸਯੋਗ ਹੈ, ਉਸ ਨੂੰ ਵੇਖ ਕੇ, ਸਾਰੇ ਤਪਸਵੀ ਸੂਤ ਰਿਸ਼ੀ ਨੂੰ ਪੁੱਛਣ ਲੱਗੇ।

ਪੁਰਾਣਸਂਹਿਤਾਂ ਪੁਣ੍ਯਾਂ ਲਿਙ੍ਗਮਾਹਾਤ੍ਮ੍ਯਸਂਯੁਤਾਮ੍ ਤ੍ਵਯਾ ਸੂਤ ਮਹਾਬੁਦ੍ਧੇ ਕृष੍ਣਦ੍ਵੈਪਾਯਨੋ ਮੁਨਿਃ

ਪਵਿੱਤਰ ਪੁਰਾਣਾ ਸੰਹਿਤਾ, ਜਿਸ 'ਚ ਲਿੰਗ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਹੈ, ਤੂੰ, ਮਹਾਬੁਧੀ ਸੂਤ, ਕ੍ਰਿਸ਼ਣ ਦਵੈਪਾਯਨ ਮੁਨਿ ਤੋਂ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ।

ਉਪਾਸਿਤਃ ਪੁਰਾਣਾਰ੍ਥਂ ਲਬ੍ਧਾ ਤਸ੍ਮਾਚ੍ਚ ਸਂਹਿਤਾ ਤਸ੍ਮਾਦ੍ਭਵਨ੍ਤਂ ਪृਚ੍ਛਾਮਃ ਸੂਤ ਪੌਰਾਣਿਕੋਤ੍ਤਮਮ੍

ਪੁਰਾਣਾ ਦੇ ਅਰਥ ਲਈ ਉਸ ਦੀ ਸੇਵਾ ਕਰਕੇ, ਤੂੰ ਉਹ ਸੰਹਿਤਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ; ਇਸ ਲਈ, ਅਸੀਂ ਤੈਨੂੰ, ਪੁਰਾਣਾ ਦੇ ਵਧੀਆ ਵਾਚਕ, ਪੁੱਛਦੇ ਹਾਂ।

ਪੁਰਾਣਸਂਹਿਤਾਂ ਦਿਵ੍ਯਾਂ ਲਿਙ੍ਗਮਾਹਾਤ੍ਮ੍ਯਸਂਯੁਤਾਮ੍ ਨਾਰਦੋ ऽਪ੍ਯਸ੍ਯ ਦੇਵਸ੍ਯ ਰੁਦ੍ਰਸ੍ਯ ਪਰਮਾਤ੍ਮਨਃ

ਦਿਵਯ ਪੁਰਾਣਾ ਸੰਹਿਤਾ, ਜਿਸ 'ਚ ਲਿੰਗ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਹੈ, ਨਾਰਦ ਨੇ ਵੀ ਇਸ ਦੇਵ ਰੁਦਰ, ਪਰਮਾਤਮਾ ਬਾਰੇ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕੀਤੀ।

ਕ੍ਸ਼ੇਤ੍ਰਾਣ੍ਯਾਸਾਦ੍ਯ ਚਾਭ੍ਯਰ੍ਚ੍ਯ ਲਿਙ੍ਗਾਨਿ ਮੁਨਿਪੁਙ੍ਗਵਃ ਇਹ ਸਂਨਿਹਿਤਃ ਸ਼੍ਰੀਮਾਨ੍ ਨਾਰਦੋ ਬ੍ਰਹ੍ਮਣਃ ਸੁਤਃ

ਪਵਿੱਤਰ ਸਥਾਨਾਂ 'ਤੇ ਜਾ ਕੇ, ਲਿੰਗਾਂ ਦੀ ਉਪਾਸਨਾ ਕਰਕੇ, ਮਹਾਨ ਨਾਰਦ, ਬ੍ਰਹਮਾ ਦੇ ਪੁੱਤਰ, ਇੱਥੇ ਹਾਜ਼ਰ ਹਨ।

ਭਵਭਕ੍ਤੋ ਭਵਾਂਸ਼੍ਚੈਵ ਵਯਂ ਵੈ ਨਾਰਦਸ੍ਤਥਾ ਅਸ੍ਯਾਗ੍ਰਤੋ ਮੁਨੇਃ ਪੁਣ੍ਯਂ ਪੁਰਾਣਂ ਵਕ੍ਤੁਮਰ੍ਹਸਿ

ਅਸੀਂ ਸਭ ਭਵ ਦੇ ਭਗਤ ਹਾਂ, ਨਾਰਦ ਵੀ; ਇਸ ਮੁਨਿ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ, ਤੂੰ ਪਵਿੱਤਰ ਪੁਰਾਣਾ ਸੁਣਾਉਣ ਯੋਗ ਹੈ।

ਸਫਲਂ ਸਾਧਿਤਂ ਸਰ੍ਵਂ ਭਵਤਾ ਵਿਦਿਤਂ ਭਵੇਤ੍ ਏਵਮੁਕ੍ਤਃ ਸ ਹृष੍ਟਾਤ੍ਮਾ ਸੂਤਃ ਪੌਰਾਣਿਕੋਤ੍ਤਮਃ

ਸਭ ਕੁਝ ਫਲਦਾਇਕ ਹੋ ਕੇ, ਤੇਰੇ ਵੱਲੋਂ ਜਾਣਿਆ ਗਿਆ; ਐਸਾ ਸੁਣ ਕੇ, ਪੁਰਾਣਾ ਦੇ ਵਧੀਆ ਵਾਚਕ ਸੂਤ ਦਾ ਮਨ ਖੁਸ਼ ਹੋ ਗਿਆ।

ਅਭਿਵਾਦ੍ਯਾਗ੍ਰਤੋ ਧੀਮਾਨ੍ ਨਾਰਦਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਣਃ ਸੁਤਮ੍ ਨੈਮਿषੇਯਾਂਸ਼੍ਚ ਪੁਣ੍ਯਾਤ੍ਮਾ ਪੁਰਾਣਂ ਵ੍ਯਾਜਹਾਰ ਸਃ

ਬ੍ਰਹਮਾ ਦੇ ਪੁੱਤਰ ਨਾਰਦ ਤੇ ਨੈਮੀਸ਼ਾ ਦੇ ਵਾਸੀਆਂ ਨੂੰ ਸਤਿਕਾਰ ਕਰਕੇ, ਪਵਿੱਤਰ ਮਨ ਵਾਲੇ ਨੇ ਪੁਰਾਣਾ ਸੁਣਾਉਣਾ ਸ਼ੁਰੂ ਕੀਤਾ।

ਨਮਸ੍ਕृਤ੍ਯ ਮਹਾਦੇਵਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਾਣਂ ਚ ਜਨਾਰ੍ਦਨਮ੍ ਮੁਨੀਸ਼੍ਵਰਂ ਤਥਾ ਵ੍ਯਾਸਂ ਵਕ੍ਤੁਂ ਲਿਙ੍ਗਂ ਸ੍ਮਰਾਮ੍ਯਹਮ੍

ਮਹਾਦੇਵ, ਬ੍ਰਹਮਾ, ਜਨਾਰਦਨ, ਮੁਨੀਸ਼ਵਰ ਤੇ ਵਿਆਸ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਕੇ, ਮੈਂ ਲਿੰਗ ਨੂੰ ਯਾਦ ਕਰਦਾ ਹਾਂ, ਤਾਂ ਜੋ ਪੁਰਾਣਾ ਸੁਣਾਉਂ।

ਸ਼ਬ੍ਦਂ ਬ੍ਰਹ੍ਮਤਨੁਂ ਸਾਕ੍ਸ਼ਾਚ੍ ਛਬ੍ਦਬ੍ਰਹ੍ਮਪ੍ਰਕਾਸ਼ਕਮ੍ ਵਰ੍ਣਾਵਯਵਮ੍ ਅਵ੍ਯਕ੍ਤਲਕ੍ਸ਼ਣਂ ਬਹੁਧਾ ਸ੍ਥਿਤਮ੍

ਧੁਨ, ਜੋ ਬ੍ਰਹਮ ਦਾ ਸਰੀਰ ਹੈ, ਸਿੱਧਾ ਹੀ ਸ਼ਬਦ-ਬ੍ਰਹਮ ਨੂੰ ਪ੍ਰਗਟ ਕਰਦੀ ਹੈ। ਇਹ ਅੱਖਰਾਂ ਤੋਂ ਬਣੀ ਹੋਈ, ਅਦ੍ਰਿਸ਼ਟ ਚਿੰਨ੍ਹਾਂ ਵਾਲੀ, ਕਈ ਰੂਪਾਂ ਵਿੱਚ ਵਿਆਪਕ ਹੈ।

ਅਕਾਰੋਕਾਰਮਕਾਰਂ ਸ੍ਥੂਲਂ ਸੂਕ੍ਸ਼੍ਮਂ ਪਰਾਤ੍ਪਰਮ੍ ਓਙ੍ਕਾਰਰੂਪਮ੍ ऋਗ੍ਵਕ੍ਤ੍ਰਂ ਸਮਜਿਹ੍ਵਾਸਮਨ੍ਵਿਤਮ੍

ਅ, ਉ, ਮ — ਇਹ ਤਿੰਨ ਅੱਖਰ, ਜਿਹੜੇ ਮੋਟੇ, ਸੁਖਮ ਅਤੇ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚੇ ਹਨ, ਓਮ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਹਨ। ਇਹ ਰਿਗਵੇਦ ਦੇ ਮੂੰਹ ਨਾਲ, ਬਰਾਬਰ ਜੀਭਾਂ ਨਾਲ ਮਿਲੇ ਹੋਏ ਹਨ।

ਯਜੁਰ੍ਵੇਦਮਹਾਗ੍ਰੀਵਮ੍ ਅਥਰ੍ਵਹृਦਯਂ ਵਿਭੁਮ੍ ਪ੍ਰਧਾਨਪੁਰੁषਾਤੀਤਂ ਪ੍ਰਲਯੋਤ੍ਪਤ੍ਤਿਵਰ੍ਜਿਤਮ੍

ਯਜੁਰਵੇਦ ਦੀ ਗਰਦਨ, ਅਥਰਵੇਦ ਦਾ ਦਿਲ, ਸਭ ਵਿਆਪਕ, ਪ੍ਰਧਾਨ ਤੇ ਪੁਰਖ ਤੋਂ ਪਰੇ, ਨਾਸ ਤੇ ਉਤਪੱਤੀ ਤੋਂ ਰਹਿਤ।

ਤਮਸਾ ਕਾਲਰੁਦ੍ਰਾਖ੍ਯਂ ਰਜਸਾ ਕਨਕਾਣ੍ਡਜਮ੍ ਸਤ੍ਤ੍ਵੇਨ ਸਰ੍ਵਗਂ ਵਿष੍ਣੁਂ ਨਿਰ੍ਗੁਣਤ੍ਵੇ ਮਹੇਸ਼੍ਵਰਮ੍

ਤਮਸ ਨਾਲ ਕਾਲਰੁਦ੍ਰ ਨਾਮ, ਰਜਸ ਨਾਲ ਸੋਨੇ ਦੇ ਅੰਡੇ ਤੋਂ ਜਨਮਿਆ, ਸਤਵ ਨਾਲ ਸਭ ਵਿਆਪਕ ਵਿਸ਼ਨੂ, ਤੇ ਨਿਰਗੁਣ ਅਵਸਥਾ ਵਿੱਚ ਮਹੇਸ਼ਵਰ।

ਪ੍ਰਧਾਨਾਵਯਵਂ ਵ੍ਯਾਪ੍ਯ ਸਪ੍ਤਧਾਧਿष੍ਠਿਤਂ ਕ੍ਰਮਾਤ੍ ਪੁਨਃ षੋਡਸ਼ਧਾ ਚੈਵ षਡ੍ਵਿਂਸ਼ਕਮ੍ ਅਜੋਦ੍ਭਵਮ੍

ਪ੍ਰਧਾਨ ਦੇ ਅੰਗਾਂ ਵਿੱਚ ਵਿਆਪਕ, ਸੱਤ ਰੂਪਾਂ ਵਿੱਚ ਟਿਕਿਆ, ਫਿਰ ਸੋਲ੍ਹਾਂ ਰੂਪਾਂ ਵਿੱਚ, ਤੇ ਛਬੀਸ ਰੂਪਾਂ ਵਿੱਚ, ਜੋ ਅਜਨਮਾ ਹੈ।

ਸਰ੍ਗਪ੍ਰਤਿष੍ਠਾਸਂਹਾਰਲੀਲਾਰ੍ਥਂ ਲਿਙ੍ਗਰੂਪਿਣਮ੍ ਪ੍ਰਣਮ੍ਯ ਚ ਯਥਾਨ੍ਯਾਯਂ ਵਕ੍ਸ਼੍ਯੇ ਲਿਙ੍ਗੋਦ੍ਭਵਂ ਸ਼ੁਭਮ੍

ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀ, ਸਥਿਤੀ ਤੇ ਸੰਹਾਰ ਲਈ, ਲਿੰਗ ਦਾ ਰੂਪ ਧਾਰਨ ਕਰਕੇ, ਮੈਂ ਯਥਾ-ਰੂਪ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਦਾ ਹਾਂ ਤੇ ਹੁਣ ਲਿੰਗ ਦੀ ਪਵਿੱਤਰ ਉਤਪੱਤੀ ਦੱਸਾਂਗਾ।

ਈਸ਼ਾਨਕਲ੍ਪਵृਤ੍ਤਾਨ੍ਤਮ੍ ਅਧਿਕृਤ੍ਯ ਮਹਾਤ੍ਮਨਾ ਬ੍ਰਹ੍ਮਣਾ ਕਲ੍ਪਿਤਂ ਪੂਰ੍ਵਂ ਪੁਰਾਣਂ ਲੈਙ੍ਗਮ੍ ਉਤ੍ਤਮਮ੍

ਈਸ਼ਾਨ ਦੇ ਕਲਪ ਦੀ ਕਥਾ ਨੂੰ ਧਿਆਨ ਵਿੱਚ ਰੱਖ ਕੇ, ਮਹਾਨ ਆਤਮਾ ਬ੍ਰਹਮਾ ਨੇ ਪਹਿਲਾਂ ਲਿੰਗ ਦਾ ਉੱਤਮ ਪੁਰਾਣਾ ਰਚਿਆ ਸੀ।

ਗ੍ਰਨ੍ਥਕੋਟਿਪ੍ਰਮਾਣਂ ਤੁ ਸ਼ਤਕੋਟਿਪ੍ਰਵਿਸ੍ਤਰੇ ਚਤੁਰ੍ਲਕ੍ਸ਼ੇਣ ਸਂਕ੍ਸ਼ਿਪ੍ਤੇ ਵ੍ਯਾਸੈਃ ਸਰ੍ਵਾਨ੍ਤਰੇषੁ ਵੈ

ਇਸ ਦੀ ਮਾਤਰਾ ਗ੍ਰੰਥਾਂ ਦੀ ਹੱਦ ਤੱਕ, ਸੌ ਕਰੋੜਾਂ ਤੱਕ ਫੈਲੀ ਹੋਈ ਸੀ; ਵਿਆਸ ਨੇ ਇਸ ਨੂੰ ਚਾਰ ਲੱਖ ਵਿੱਚ ਸੰਖੇਪ ਕੀਤਾ, ਸਭ ਯੁਗਾਂ ਲਈ।

ਵ੍ਯਸ੍ਤੇष੍ਟਾ ਦਸ਼ਧਾ ਚੈਵ ਬ੍ਰਹ੍ਮਾਦੌ ਦ੍ਵਾਪਰਾਦਿषੁ ਲਿਙ੍ਗਮੇਕਾਦਸ਼ਂ ਪ੍ਰੋਕ੍ਤਂ ਮਯਾ ਵ੍ਯਾਸਾਚ੍ਛ੍ਰੁਤਂ ਚ ਤਤ੍

ਇਹ ਦਸ ਭਾਗਾਂ ਵਿੱਚ ਵੰਡਿਆ ਗਿਆ, ਬ੍ਰਹਮਾ ਤੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋ ਕੇ, ਦਵਾਪਰ ਆਦਿ ਯੁਗਾਂ ਵਿੱਚ, ਲਿੰਗ ਦੇ ਗਿਆਰਾਂ ਰੂਪਾਂ ਦੀ ਸਿੱਖਿਆ ਮੈਂ ਦਿੱਤੀ ਤੇ ਵਿਆਸ ਤੋਂ ਸੁਣੀ।

ਅਸ੍ਯੈਕਾਦਸ਼ਸਾਹਸ੍ਰੇ ਗ੍ਰਨ੍ਥਮਾਨਮਿਹ ਦ੍ਵਿਜਾਃ ਤਸ੍ਮਾਤ੍ਸਂਕ੍ਸ਼ੇਪਤੋ ਵਕ੍ਸ਼੍ਯੇ ਨ ਸ਼੍ਰੁਤਂ ਵਿਸ੍ਤਰੇਣ ਯਤ੍

ਇੱਥੇ, ਹੇ ਦੋ ਵਾਰੀ ਜਨਮੇ, ਇਸ ਗ੍ਰੰਥ ਦੀ ਮਾਤਰਾ ਗਿਆਰਾਂ ਹਜ਼ਾਰ ਸ਼ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਹੈ; ਇਸ ਲਈ ਮੈਂ ਸੰਖੇਪ ਵਿੱਚ ਉਹ ਦੱਸਾਂਗਾ ਜੋ ਵਿਸਥਾਰ ਨਾਲ ਨਹੀਂ ਸੁਣਿਆ।

ਚਤੁਰ੍ਲਕ੍ਸ਼ੇਣ ਸਂਕ੍ਸ਼ਿਪ੍ਤੇ ਕृष੍ਣਦ੍ਵੈਪਾਯਨੇਨ ਤੁ ਅਤ੍ਰੈਕਾਦਸ਼ਸਾਹਸ੍ਰੈਃ ਕਥਿਤੋ ਲਿਙ੍ਗਸਮ੍ਭਵਃ

ਕ੍ਰਿਸ਼ਨ ਦਵੈਪਾਯਨ ਨੇ ਚਾਰ ਲੱਖ ਵਿੱਚ ਸੰਖੇਪ ਕੀਤਾ, ਇੱਥੇ ਲਿੰਗ ਦੀ ਉਤਪੱਤੀ ਗਿਆਰਾਂ ਹਜ਼ਾਰ ਸ਼ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਦੱਸੀ ਗਈ ਹੈ।

ਸਰ੍ਗਃ ਪ੍ਰਾਧਾਨਿਕਃ ਪਸ਼੍ਚਾਤ੍ ਪ੍ਰਾਕृਤੋ ਵੈਕृਤਾਨਿ ਚ ਅਣ੍ਡਸ੍ਯਾਸ੍ਯ ਚ ਸਮ੍ਭੂਤਿਰ੍ ਅਣ੍ਡਸ੍ਯਾਵਰਣਾष੍ਟਕਮ੍

ਸਭ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਮੁੱਖ ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀ, ਫਿਰ ਤੱਤ ਅਤੇ ਉਪਜਾਤ ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀ; ਇਸ ਬ੍ਰਹਮੰਡ ਦੀ ਉਤਪੱਤੀ ਤੇ ਇਸ ਦੇ ਅੱਠ ਆਵਰਨ।