ਲਿਙ੍ਗਪੁਰਾਣਮ੍

ਸੁਣੋ, ਇਸ ਪਵਿੱਤਰ ਕਥਾ ਵਿੱਚ, ਜਦੋਂ ਸਭ ਕੁਝ ਅਦ੍ਰਿਸ਼ ਅਤੇ ਅਸੱਤ ਸੀ, ਉਸ ਵੇਲੇ ਇਕ ਅਦਭੁਤ ਲਿੰਗ ਤੋਂ ਬੀਜ 'ਅ' ਉਤਪੰਨ ਹੋਇਆ। ਇਹ ਬੀਜ, ਜੋ ਸਾਰਾ ਜਗਤ ਰਚਣ ਵਾਲੇ ਪ੍ਰਭੂ ਦਾ ਨਿਸ਼ਾਨ ਸੀ, 'ਉ' ਦੇ ਗਰਭ ਵਿੱਚ ਰੱਖਿਆ ਗਿਆ, ਜਿਥੇ ਉਹ ਹਰ ਪਾਸੇ ਫੈਲ ਗਿਆ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਇਕ ਸੋਨਿਆਂ ਅੰਡਾ ਉਤਪੰਨ ਹੋਇਆ, ਜਿਸ ਨੇ ਪਹਿਲੇ ਅੱਖਰ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਅੰਦਰ ਸਮੇਟ ਲਿਆ। ਕਈ ਸਾਲਾਂ ਤੱਕ, ਇਹ ਦਿਵ੍ਯ ਗੋਲ ਅੰਡਾ ਜਲਾਂ ਵਿੱਚ ਟਿਕਿਆ ਰਿਹਾ। ਹਜ਼ਾਰ ਸਾਲਾਂ ਬਾਅਦ, ਇਹ ਅੰਡਾ, ਜਿਸ ਦਾ ਕੋਈ ਆਰੰਭ ਨਹੀਂ ਸੀ, ਦੋ ਭਾਗਾਂ ਵਿੱਚ ਵੰਡ ਗਿਆ। ਇਹ ਅੰਡਾ, ਜੋ ਜਲਾਂ ਵਿੱਚ ਵਿਹੜਾ ਹੋਇਆ ਸੀ, ਉਸ ਨੂੰ ਪ੍ਰਭੂ ਨੇ 'ਪਹਿਲਾ' ਕਿਹਾ। ਉਸ ਅੰਡੇ ਦਾ ਸੋਨਿਆਂ ਛਿਲਕਾ ਉੱਤੇ ਵੱਲ ਸੀ, ਅਤੇ ਹੇਠਾਂ ਵਾਲਾ ਭਾਗ ਧਰਤੀ ਬਣ ਗਿਆ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਪੰਜ ਗੁਣ ਹਨ। ਇਸ ਅੰਡੇ ਵਿੱਚੋਂ 'ਅ' ਜਨਮ ਲਿਆ, ਜਿਸ ਨੂੰ ਚਤੁਰਮੁਖੀ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ। ਉਹੀ ਸਾਰੇ ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਰਚਿਯਤਾ ਅਤੇ ਤਿੰਨ ਰੂਪਾਂ ਵਾਲਾ ਪ੍ਰਭੂ ਹੈ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, 'ਓਮ ਓਮ' ਉਚਾਰਨ ਕੀਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਜਿਵੇਂ ਯਜੁਰਵੇਦ ਦੇ ਮਹਾਨ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਨੇ ਕਿਹਾ। ਯਜੁਰਵੇਦ ਦੇ ਬਚਨਾਂ ਨੂੰ ਆਦਰ ਨਾਲ ਸੁਣ ਕੇ, ਰਿਗ ਅਤੇ ਸਾਮ ਵੇਦਾਂ ਨੇ ਵੀ ਇਹੀ ਉਚਾਰਨ ਕੀਤਾ। ਹੇ ਹਰੀ! ਹੇ ਬ੍ਰਹਮਨ! ਵੇਦਾਂ ਨੇ ਉਸ ਸਮੇਂ ਇਹੀ ਕਥਾ ਸਨਾਈ। ਫਿਰ, ਜਦੋਂ ਵੇਦਾਂ ਵਿੱਚ ਵਰਣਿਤ ਦੇਵਾਂ ਦੇ ਪ੍ਰਭੂ ਨੂੰ ਸਮਝ ਲਿਆ ਗਿਆ, ਤਾਂ ਵੇਦਾਂ ਤੋਂ ਉਤਪੰਨ ਹੋਏ ਮੰਤ੍ਰਾਂ ਨਾਲ ਉਸ ਮਹਾਨ ਦੇਵਤਾ, ਸਰਵੋਤਕ੍ਰਿਸ਼ਟ ਪ੍ਰਭੂ ਦੀ ਸਤਿਕਾਰ ਨਾਲ ਉਸਤਤੀ ਕੀਤੀ ਗਈ। ਸਾਡੀ ਉਸਤਤੀ ਨਾਲ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੋ ਕੇ, ਉਹ ਪਾਵਨ ਪ੍ਰਭੂ ਉਸ ਲਿੰਗ ਵਿੱਚ ਟਿਕਿਆ ਰਿਹਾ। ਉਸ ਸਮੇਂ, ਉਸ ਨੇ ਦਿਵ੍ਯ ਅਤੇ ਨਾਦ-ਰੂਪ ਧਾਰਨ ਕਰਕੇ, ਹੱਸਦੇ ਹੋਏ, ਉਥੇ ਖੜਾ ਹੋਇਆ। 'ਅ' ਉਸਦਾ ਸਿਰ ਕਿਹਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ, ਅਤੇ ਉਸ ਦਾ ਮੱਥਾ ਲੰਮਾ ਹੈ। 'ਇ' ਉਸਦੀ ਸੱਜੀ ਅੱਖ ਹੈ, 'ਈ' ਖੱਬੀ ਅੱਖ; 'ਉ' ਸੱਜਾ ਕੰਨ, 'ਊ' ਖੱਬਾ ਕੰਨ। '਋' ਸੱਜਾ ਗੱਲ, '਋' ਖੱਬਾ ਗੱਲ; 'ਲ' ਅਤੇ 'ਲ਼' ਦੋਵੇਂ ਉਸ ਦੀਆਂ ਨੱਕਾਂ ਹਨ। 'ਏ' ਉੱਤਲਾ ਹੋਠ ਹੈ, 'ਐ' ਹੇਠਲਾ ਹੋਠ; 'ਓ' ਅਤੇ 'ਔ' ਦੋਵੇਂ ਦੰਦਾਂ ਦੀਆਂ ਕਤਾਰਾਂ ਹਨ। 'ਅਂ' ਉਸ ਦਾ ਤਲੂ ਹੈ। 'ਕ' ਤੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਣ ਵਾਲੇ ਪੰਜ ਅੱਖਰ ਉਸ ਦੀਆਂ ਪੰਜ ਸੱਜੀਆਂ ਬਾਂਹਾਂ ਹਨ। 'ਚ' ਤੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਣ ਵਾਲੇ ਪੰਜ ਅੱਖਰ ਉਸ ਦੀਆਂ ਪੰਜ ਖੱਬੀਆਂ ਬਾਂਹਾਂ ਹਨ। 'ਟ' ਅਤੇ 'ਤ' ਤੋਂ ਸ਼ੁਰੂ ਹੋਣ ਵਾਲੇ ਪੰਜ-ਪੰਜ ਅੱਖਰ ਉਸਦੇ ਪੈਰ ਹਨ। 'ਪ' ਉਸ ਦਾ ਪੇਟ ਹੈ, 'ਫ' ਪਾਸਲਾ, 'ਬ' ਖੱਬਾ ਪਾਸਲਾ, 'ਭ' ਮੋਢਾ ਹੈ। 'ਮ' ਮਹਾਦੇਵ ਦਾ ਦਿਲ ਹੈ, ਅਤੇ 'ਯ' ਤੋਂ 'ਸ' ਤੱਕ ਦੇ ਅੱਖਰ ਉਸ ਦੇ ਸੱਤ ਧਾਤੂ ਹਨ। 'ਹ' ਉਸ ਦਾ ਸਵਰੂਪ ਹੈ, 'ਕ੍ਸ਼' ਉਸ ਦਾ ਕੋਪ ਹੈ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਮਹਾਦੇਵ ਨੂੰ ਉਮਾ ਦੇ ਨਾਲ ਦੇਖ ਕੇ, ਵਿਸ਼ਨੂੰ ਨੇ ਨਮਸਕਾਰ ਕੀਤੀ ਅਤੇ ਫਿਰ 'ਓਮ' ਤੋਂ ਉਤਪੰਨ ਹੋਣ ਵਾਲੇ ਮੰਤ੍ਰ ਨੂੰ ਉੱਤੇ ਦੇਖਿਆ, ਜੋ ਪੰਜ ਕਲਾ ਨਾਲ ਯੁਕਤ ਸੀ। ਉਹ ਮੰਤ੍ਰ ਸਾਫ਼ ਕ੍ਰਿਸਟਲ ਵਾਂਗ ਚਮਕ ਰਿਹਾ ਸੀ, ਸੋਹਣੇ ਬੱਤੀ ਅੱਖਰਾਂ ਨਾਲ ਬਣਿਆ ਹੋਇਆ, ਬੁੱਧੀ ਦਾ ਸਰੋਤ ਅਤੇ ਧਰਮਕਰਮ ਦੀ ਜਨਨੀ ਸੀ। ਫਿਰ, ਵਿਸ਼ਨੂੰ ਨੇ ਗਾਇਤ੍ਰੀ ਤੋਂ ਉਤਪੰਨ ਹੋਇਆ ਹਰਾ ਰੰਗ ਦਾ ਮੰਤ੍ਰ ਦੇਖਿਆ, ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਚੋਵੀ ਅੱਖਰ ਅਤੇ ਚਾਰ ਕਲਾ ਸੀ, ਜੋ ਸਭ ਉੱਤੇ ਵਿਆਪਕ ਸੀ। ਫਿਰ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਅਥਰਵਣ ਮੰਤ੍ਰ ਦੇਖਿਆ, ਕਾਲਾ ਰੰਗ, ਅੱਠ ਕਲਾ ਨਾਲ ਯੁਕਤ, ਤੰਤ੍ਰ-ਮੰਤ੍ਰ ਲਈ ਬਹੁਤ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ, ਤੇਤੀਸ ਮੰਗਲਮਈ ਅੱਖਰਾਂ ਵਾਲਾ। ਯਜੁਰਵੇਦ ਨਾਲ ਸੰਬੰਧਿਤ ਮੰਤ੍ਰ, ਪੈਂਤੀਸ ਮੰਗਲਮਈ ਅੱਖਰਾਂ, ਅੱਠ ਕਲਾ, ਚਿੱਟਾ ਰੰਗ, ਅਤੇ ਸ਼ਾਂਤੀ ਦਾਤਾ ਵੀ ਵਿਸ਼ਨੂੰ ਨੇ ਵੇਖਿਆ। ਇਸ ਤੋਂ ਇਲਾਵਾ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਇੱਕ ਲਾਲ ਰੰਗ ਦਾ, ਤੈਰਾਂ ਕਲਾ ਨਾਲ ਯੁਕਤ, ਬਾਲਾ ਆਦਿ ਦੇ ਨਾਲ, ਸਾਮ ਵੇਦ ਤੋਂ ਉਤਪੰਨ ਹੋਇਆ ਮੰਤ੍ਰ ਵੀ ਵੇਖਿਆ, ਜੋ ਸੰਸਾਰ ਵਿੱਚ ਪਹਿਲਾ ਸੀ ਅਤੇ ਉਤਪਤਿ-ਵਿਨਾਸ ਦਾ ਕਾਰਣ ਸੀ। ਇਹ ਮੰਤ੍ਰ ਛਿਆਸਠ ਅੱਖਰਾਂ ਵਾਲਾ ਸੀ। ਇਨ੍ਹਾਂ ਪੰਜ ਮੰਤ੍ਰਾਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਕੇ, ਭਾਗਵਾਨ ਹਰੀ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਜਪਨਾ ਕੀਤੀ। ਫਿਰ, ਵਿਸ਼ਨੂੰ ਨੇ ਵੇਖਿਆ ਕਿ ਕਾਲ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ, ਜੋ ਰਿਗ, ਯਜੁਰ ਅਤੇ ਸਾਮ ਵੇਦਾਂ ਨੂੰ ਧਾਰਨ ਕਰਦੇ ਹਨ, ਪ੍ਰਭੂ ਨੇ ਇਸ਼ਾਨਾ ਦੇ ਤਾਜ ਨਾਲ, ਆਦਿ-ਮਾਨਵ ਚਿਹਰਾ ਧਾਰਨ ਕੀਤਾ। ਉਸਦਾ ਦਿਲ ਅਘੋਰਾ, ਆਨੰਦਮਈ, ਖੱਬਾ ਪਾਸਾ ਓਹਲੇ, ਸਦਾ-ਸ਼ੁਭ ਸਦਾਸ਼ਿਵ, ਮਹਾਦੇਵ ਦੇ ਪੈਰਾਂ ਹੇਠ, ਮਹਾਨ ਸੱਪ ਨਾਗਰਾਜ ਨਾਲ ਸਜਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਹ ਸ਼ਿਵ, ਜਿਸਦੇ ਚਿਹਰੇ ਅਤੇ ਪੈਰ ਹਰ ਥਾਂ ਹਨ, ਜਿਸਦੀਆਂ ਅੱਖਾਂ ਤੇ ਹੱਥ ਹਰ ਪਾਸੇ ਹਨ, ਜੋ ਬ੍ਰਹਮਾ ਦਾ ਪ੍ਰਭੂ ਹੈ, ਅਤੇ ਜੋ ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀ, ਪਾਲਨ ਤੇ ਲਯ ਦਾ ਕਾਰਨ ਹੈ, ਉਸ ਦੀ ਫਿਰ ਤਾਰੀਫ਼ ਕੀਤੀ ਗਈ। ਫਿਰ, ਉਸ ਦਾਤਾ ਪ੍ਰਭੂ ਨੂੰ ਮਨ-ਚਾਹੇ ਬਚਨਾਂ ਨਾਲ ਸਤਿਕਾਰ ਕੀਤਾ ਗਿਆ: "ਰੁਦ੍ਰ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ, ਜੋ ਏਕ ਅੱਖਰ ਹੈ, 'ਅ' ਰੂਪ ਹੈ, ਆਤਮਾ ਦਾ ਸਵਰੂਪ ਹੈ, 'ਉ' ਰੂਪ ਹੈ, ਆਦਿ ਦੇਵ ਹੈ, ਜਿਸਦਾ ਸਰੀਰ ਗਿਆਨ ਹੈ। ਤੀਜੇ, 'ਮ' ਰੂਪ, ਸ਼ਿਵ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ, ਜੋ ਪਰਮਾਤਮਾ ਹੈ, ਸੂਰਜ, ਅੱਗ ਅਤੇ ਚੰਦ੍ਰਮਾ ਵਰਗਾ ਰੰਗ ਵਾਲਾ, ਜੋ ਪੂਜਨਯੋਗ ਹੈ। ਅੱਗ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ, ਜੋ ਰੁਦ੍ਰ ਸਵਰੂਪ ਹੈ, ਰੁਦ੍ਰਾਂ ਦਾ ਪ੍ਰਭੂ, ਸ਼ਿਵ ਮੰਤ੍ਰ, ਸਦਿਓਜਾਤ, ਰਚਨਹਾਰ। ਵਾਮ, ਵਾਮਦੇਵ, ਵਰਦਾਨ ਦਾਤਾ, ਅਮਰ, ਅਘੋਰਾ, ਪ੍ਰਚੰਡ, ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਉਤਪੰਨ ਹੋਣ ਵਾਲੇ ਸਦਿਓਜਾਤ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ। ਇਸ਼ਾਨਾ, ਸ਼ਮਸ਼ਾਨ ਦੇ ਪ੍ਰਭੂ, ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ਉਤਪੰਨ, ਵੇਦਾਂ ਦੇ ਆਧਾਰ, ਉੱਤਰਨ ਵਾਲੇ ਲਿੰਗ, ਲਿੰਗਧਾਰੀ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ। ਸੋਨਿਆਂ ਲਿੰਗ, ਸੋਨਿਆਂ ਰੂਪ, ਜਲ ਲਿੰਗ, ਜਲ ਰੂਪ, ਸ਼ਿਵ, ਸ਼ਿਵ ਲਿੰਗ, ਸਰਵਵਿਆਪਕ, ਆਕਾਸ਼-ਵਿਆਪਕ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ। ਵਾਯੂ, ਤੇਜ਼ੀ ਵਾਲੇ, ਸਰਵਵਿਆਪਕ ਵਾਯੂ, ਪ੍ਰਕਾਸ਼ਮਈ, ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਦੇ ਸਵਾਮੀ, ਸਰਵਵਿਆਪਕ ਪ੍ਰਕਾਸ਼ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ। ਜਲ, ਜਲ-ਸਰੂਪ, ਸਰਵਵਿਆਪਕ ਜਲ, ਧਰਤੀ, ਅੰਤਰਿਕਸ਼, ਸਰਵਵਿਆਪਕ ਧਰਤੀ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ। ਧੁਨੀ ਅਤੇ ਸਪਰਸ਼ ਦੇ ਰੂਪ, ਰਸ ਅਤੇ ਗੰਧ ਦੇ ਰੂਪ, ਗੰਧਮਈ, ਗਣਾਂ ਦੇ ਸਵਾਮੀ, ਸਭ ਤੋਂ ਗੁਪਤ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ। ਅਨੰਤ, ਨਿਰਾਕਾਰ, ਅੰਤ ਰਹਿਤ, ਰੋਗ ਰਹਿਤ, ਨਿਤ, ਪਰਮ, ਜਲ-ਗਰਭ, ਯੋਗੀ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ। ਜਲਾਂ ਵਿਚ ਟਿਕਿਆ ਹੋਇਆ, ਸਾਡੇ ਵਿਚਕਾਰ ਦੀ ਜੋਤ, ਰਖਿਆ ਕਰਨ ਵਾਲਾ, ਵਿਨਾਸ਼ਕ, ਨਿੱਤ ਉਤਪੰਨ ਕਰਨ ਵਾਲਾ, ਲਯ ਦਾ ਪ੍ਰਭੂ—ਉਸ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ। ਅਚੇਤਨ, ਚੇਤਨ, ਚੇਤਨਾ ਦਾ ਵਿਨਾਸ਼ਕ, ਨਿਰਾਕਾਰ, ਸੋਹਣੀ ਆਕਾਰ, ਨਿਰਦੇਹ, ਦੇਹ ਦਾ ਨਾਸ ਕਰਨ ਵਾਲਾ—ਉਸ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ।" ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਹੇ ਭਗਵਾਨ! ਇਹ ਪਵਿੱਤਰ ਕਥਾ ਲਿੰਗ ਤੋਂ ਉਤਪੰਨ ਹੋਈ ਸ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਅਤੇ ਮਹਾਦੇਵ ਦੀ ਮਹਿਮਾ ਦਾ ਗਾਉਂਦੀ ਹੈ, ਜਿਸ ਵਿਚ ਸਾਰੇ ਵੇਦ, ਮੰਤ੍ਰ, ਤੱਤ ਅਤੇ ਰੂਪ ਸਮਾਏ ਹੋਏ ਹਨ।