ਲਿਙ੍ਗਪੁਰਾਣਮ੍

ਪਵਿਤ੍ਰ ਸੁੰਦਰਤਾ ਵਾਲੀ ਦੇਵੀ ਨੂੰ, ਸਭ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਪ੍ਰਭੂ ਨੇ ਸੁਨਹਿਰੀ ਵਚਨ ਦਿੱਤਾ ਕਿ ਉਹ ਉਸ ਦੇ ਸਵਯੰਵਰ ਵਿੱਚ ਆਉਣਗੇ, ਤਾਕਿ ਧਰਮਕ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਖੇਡ ਹੋ ਸਕੇ। ਉਹ ਦੇਵਤਾ ਨੇ, ਮ੍ਰਦੁ ਰੂਪ ਧਾਰ ਕੇ, ਉਸ ਦੇਵੀ ਨਾਲ ਮਿਲਣ ਦਾ ਸੰਕਲਪ ਕੀਤਾ। ਇਹ ਕਹਿ ਕੇ, ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੀ ਦਿਵ੍ਯ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਨਾਲ ਉਸ ਨੂੰ ਨਿਹਾਰਿਆ। ਫਿਰ, ਉਹ ਆਪਣੇ ਮਨਪਸੰਦ ਦਿਵ੍ਯ ਸ਼ਹਿਰ ਵੱਲ ਚਲੇ ਗਏ, ਅਤੇ ਦੇਵੀ ਵੀ ਆਪਣੇ ਪਾਸੇ ਚਲ ਪਈ। ਜਦੋਂ ਹਿਮਵਤ—ਹਿਮਾਲਾ ਪਹਾੜ—ਨੇ ਆਪਣੀ ਧੀ, ਦੇਵੀ, ਨੂੰ ਦੇਖਿਆ, ਉਹ ਖੁਸ਼ ਹੋ ਗਿਆ। ਉਸ ਨੇ ਆਪਣੀ ਧੀ ਨੂੰ ਗਲ ਲਾਇਆ, ਸੁੰਘਿਆ, ਅਤੇ ਸਤਕਾਰ ਕੀਤਾ। ਪਰ, ਹਿਮਵਤ ਨੂੰ ਇਹ ਪਤਾ ਨਹੀਂ ਸੀ ਕਿ ਉਸ ਦੀ ਧੀ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਪ੍ਰਭੂ ਦੁਆਰਾ ਮੋਹਿਤ ਹੋ ਚੁਕੀ ਸੀ। ਇਸ ਸਮੇਂ, ਪਹਾੜ ਦੀ ਧੀ ਦੇ ਸਵਯੰਵਰ ਦੀ ਘੋਸ਼ਣਾ ਸਾਰੇ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਹੋ ਗਈ। ਫਿਰ, ਬ੍ਰਹਮਾ ਅਤੇ ਵਿਸ਼ਨੁ—ਜਨਾਰਦਨ—ਵਿਸ਼ੇਸ਼ ਆਏ। ਇੰਦਰ, ਅਗਨੀ, ਸੂਰਜ, ਭਗ, ਤਵਸ਼ਟਰ, ਆਰਯਮਾਨ, ਵਿਵਸਵਾਨ, ਯਮ, ਅਤੇ ਵਰੁਣ ਵੀ ਪਹੁੰਚੇ। ਵਾਯੁ, ਸੋਮਾ, ਇਸ਼ਾਨ, ਰੁਦ੍ਰ, ਰਿਸ਼ੀਆਂ, ਅਸ਼ਵਿਨ, ਬਾਰਾਂ ਆਦਿਤਿਆ, ਗੰਧਰਵ, ਅਤੇ ਗਰੁੜ ਵੀ ਆਏ। ਯਕਸ਼, ਸਿੱਧ, ਸਾਧਿਆ, ਦੈਤ, ਕਿੰਪੁਰੁਸ਼, ਸੱਪ, ਸਮੁੰਦਰ, ਨਦੀਆਂ, ਵੇਦ, ਮੰਤਰ, ਸਤੁਤੀਆਂ, ਅਤੇ ਸਮੇਂ ਦੇ ਖਸ਼ਣ ਵੀ ਹਾਜ਼ਰ ਹੋਏ। ਨਾਗ, ਸਾਰੇ ਪਹਾੜ, ਯਜਨ, ਸੂਰਜ ਅਤੇ ਹੋਰ ਗ੍ਰਹ, ਤਿੰਨਤੀਹ ਦੇਵਤਾ, ਅਤੇ ਤਿੰਨ ਵਾਰੀ ਤਿੰਨ ਸੌ ਹਾਜ਼ਰ ਹੋਏ। ਤਿੰਨ ਵਾਰੀ ਤਿੰਨ ਹਜ਼ਾਰ ਅਤੇ ਹੋਰ ਅਨੇਕ ਦੇਵਤਾ, ਪਹਾੜ ਦੇ ਰਾਜਾ ਦੀ ਧੀ ਦੇ ਅਦਵਿਤੀਯ ਸਵਯੰਵਰ ਵਿੱਚ ਆਏ। ਫਿਰ, ਪਹਾੜ ਦੀ ਧੀ, ਦੇਵੀ, ਸੁਨਹਿਰੀ ਰਥ 'ਤੇ ਚੜ੍ਹ ਗਈ, ਜੋ ਚਾਰਾਂ ਪਾਸੇ ਮੰਗਲਮਈ ਅਤੇ ਰਤਨਾਂ ਨਾਲ ਸਜਿਆ ਹੋਇਆ ਸੀ। ਉਸ ਦੇ ਆਲੇ-ਦੁਆਲੇ ਅਪਸਰਾਵਾਂ ਨੱਚ ਰਹੀਆਂ ਸਨ, ਜੋ ਸਾਰੇ ਗਹਣਿਆਂ ਨਾਲ ਸਜੀਆਂ ਹੋਈਆਂ ਸਨ; ਗੰਧਰਵ, ਸਿੱਧ, ਵੱਖ-ਵੱਖ ਕਿਨਨਰ, ਜੋ ਸਭ ਸੋਹਣੇ ਸਨ, ਉਸ ਦੇ ਆਲੇ-ਦੁਆਲੇ ਸਨ। ਭਟਾਂ ਵੱਲੋਂ ਸਤੁਤ ਕੀਤੀ, ਪਹਾੜ ਦੀ ਧੀ ਉਥੇ ਖੜੀ ਰਹੀ; ਇੱਕ ਚਿੱਟਾ ਛਤਰੀ, ਜੋ ਰਤਨਾਂ ਦੀਆਂ ਕਿਰਨਾਂ ਨਾਲ ਰੰਗੀ ਹੋਈ ਸੀ, ਉਸ ਲਈ ਲਿਆਈ ਗਈ। ਮਾਲਿਨੀ ਨੇ ਪਹਾੜ ਦੀ ਧੀ ਲਈ ਮਾਲਾ ਫੜੀ ਹੋਈ ਸੀ; ਸੰਧਿਆ ਨੇ ਪੂਰਨ-ਚੰਦ ਦੀ ਚਕਤੀ ਫੜੀ, ਅਤੇ ਦੇਵੀ ਦੇ ਆਲੇ-ਦੁਆਲੇ ਦਿਵ੍ਯ ਸਤ੍ਰੀਆਂ ਚਮਰੇ ਵਾਲੀਆਂ ਫੜੀਆਂ ਹੋਈਆਂ ਸਨ। ਜਯਾ ਨੇ ਆਕਾਸ਼ੀਕ ਰੁੱਖ ਦੀ ਮਾਲਾ ਫੜੀ, ਅਤੇ ਵਿਜਯਾ ਨੇ ਪੰਖਾ ਫੜ ਕੇ ਦੇਵੀ ਦੇ ਨੇੜੇ ਖੜੀ ਹੋਈ ਸੀ। ਜਦੋਂ ਦੇਵੀ, ਪਹਾੜ ਦੀ ਧੀ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੀ ਸਭਾ ਵਿੱਚ ਮਾਲਾ ਫੜੀ ਖੜੀ ਸੀ, ਮਹਾਦੇਵ, ਜੋ ਬਲਦ-ਧਾਰੀ ਹਨ, ਖੇਡ ਲਈ ਬੱਚਾ ਬਣ ਗਏ। ਭਵਾ, ਉੱਤਮ ਮਹਾਨ, ਉਸ ਦੇਵੀ ਦੀ ਗੋਦ ਵਿੱਚ ਸੁੱਤੇ ਰਹੇ; ਜਦੋਂ ਦੇਵਤਿਆਂ ਨੇ ਬੱਚੇ ਨੂੰ ਉਸ ਦੀ ਗੋਦ ਵਿੱਚ ਸੁੱਤਾ ਦੇਖਿਆ, ਉਹ ਹੈਰਾਨ ਹੋ ਗਏ। ਉਹ ਵਿਚਾਰ ਕਰਨ ਲੱਗੇ, "ਇਹ ਕੌਣ ਹੈ?" ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਿੱਚ ਉਲਝਣ ਹੋ ਗਈ। ਵ੍ਰਿਤ੍ਰ-ਵਧੀ ਇੰਦਰ ਨੇ ਆਪਣਾ ਹੱਥ ਉਚਾ ਕਰਕੇ ਵਜਰ ਉਠਾਇਆ। ਉਹ ਹੱਥ, ਜੋ ਉਨ੍ਹਾਂ ਵੱਲ ਵਧਾਇਆ ਗਿਆ, ਮਹਾਦੇਵ—ਬੱਚੇ ਦੇ ਰੂਪ ਵਿੱਚ—ਉਸ ਨੂੰ ਰੋਕ ਲਿਆ। ਇੰਦਰ ਵਜਰ ਨਹੀਂ ਸੁੱਟ ਸਕਿਆ, ਨਾ ਆਪਣਾ ਹੱਥ ਹਿਲਾ ਸਕਿਆ; ਅਗਨੀ ਵੀ ਆਪਣੀ ਸ਼ਕਤੀ ਨਹੀਂ ਵਰਤ ਸਕਿਆ। ਯਮ ਆਪਣਾ ਦੰਡ ਜਾਂ ਤਲਵਾਰ ਨਹੀਂ ਚਲਾ ਸਕਿਆ; ਨਿਰ੍ਰਿਤਿ, ਉੱਤਮ ਰਿਸ਼ੀ, ਵਰੁਣ ਆਪਣੀ ਸੱਪ-ਫੰਨ੍ਹੀ, ਅਤੇ ਸਮੀਰ ਆਪਣਾ ਝੰਡਾ ਫੜੇ ਰਹੇ। ਸੋਮਾ ਆਪਣਾ ਗਦਾ, ਧਨੇਸ਼ਾ ਆਪਣਾ ਦੰਡ, ਅਤੇ ਇਸ਼ਾਨਾ ਆਪਣਾ ਤੇਜ਼ ਤ੍ਰਿਸ਼ੂਲ ਉਚਾ ਕਰ ਕੇ, ਸਭ ਥਿਰ ਹੋ ਗਏ। ਰੁਦ੍ਰ ਆਪਣੇ ਤ੍ਰਿਸ਼ੂਲ, ਆਦਿਤਿਆ ਆਪਣੀਆਂ ਗਦਾਂ, ਅਤੇ ਵਸੁ ਆਪਣੀਆਂ ਹਥੌੜੀਆਂ ਫੜੇ ਹੋਏ, ਸਭ ਦੇਵਤਾ ਇੱਕ ਪਲ ਵਿੱਚ ਮਹਾਦੇਵ ਦੁਆਰਾ ਰੋਕੇ ਗਏ। ਹੋਰ ਦੇਵਤਾ ਵੀ ਐਸੇ ਹੀ ਰੋਕੇ ਗਏ; ਵਿਸ਼ਨੁ, ਆਪਣਾ ਚਕਰ ਉਚਾ ਕਰਕੇ, ਸਿਰ ਹਿਲਾ ਕੇ ਖੜਾ ਸੀ। ਉਸ ਲਈ ਵੀ, ਬੱਚੇ ਨੇ ਉਸ ਦੇ ਸਿਰ ਨੂੰ ਥਿਰ ਕਰ ਦਿੱਤਾ; ਵਿਸ਼ਨੁ ਚਕਰ ਨਹੀਂ ਸੁੱਟ ਸਕਿਆ, ਨਾ ਆਪਣਾ ਹੱਥ ਹਿਲਾ ਸਕਿਆ। ਪੂਸ਼ਨ, ਆਪਣੇ ਦੰਦ ਕਟਦੇ ਹੋਏ, ਬੱਚੇ ਵਲ ਹੈਰਾਨ ਹੋ ਕੇ ਦੇਖਿਆ; ਸਿਰਫ਼ ਸ਼ੰਭੂ ਦੀ ਨਜ਼ਰ ਨਾਲ, ਉਸ ਦੇ ਦੰਦ ਢੀਲੇ ਹੋ ਗਏ। ਮਹਾਨ ਨੇ ਸਭ ਦੀ ਸ਼ਕਤੀ, ਤੇਜ, ਅਤੇ ਔਜ ਰੋਕ ਦਿੱਤਾ। ਜਦੋਂ ਦੇਵਤਾ ਗੁੱਸੇ ਨਾਲ ਉਥੇ ਖੜੇ ਸਨ, ਬ੍ਰਹਮਾ, ਬਹੁਤ ਪਰੇਸ਼ਾਨ ਹੋ ਕੇ, ਸ਼ੰਕਰ 'ਤੇ ਧਿਆਨ ਲਾਇਆ ਅਤੇ ਮਹਾਦੇਵ ਨੂੰ ਉਮਾ ਦੀ ਗੋਦ ਵਿੱਚ ਬੈਠਾ ਹੋਇਆ ਜਾਣ ਲਿਆ। ਪ੍ਰਭੂ ਨੂੰ ਪਛਾਣ ਕੇ, ਉਹ ਚੌਕ ਗਿਆ, ਉਠ ਕੇ, ਸ਼ੰਭੂ ਦੇ ਚਰਨਾਂ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਕੀਤਾ; ਬ੍ਰਹਮਾ ਨੇ ਮਹਾਦੇਵ ਦੀ ਸਤੁਤੀ ਕੀਤੀ। "ਤੁਸੀਂ ਸਭ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਬੁੱਧੀ ਹੋ; ਤੁਸੀਂ ਅਹੰਕਾਰ ਹੋ, ਹੇ ਪ੍ਰਭੂ। ਤੁਸੀਂ ਹੀ ਜੀਵਾਂ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਇੰਦ੍ਰਿਆਂ ਦੇ ਆਰੰਭਕ ਹੋ। ਮੈਂ ਪਹਿਲਾਂ ਤੁਹਾਡੇ ਸੱਜੇ ਹੱਥ ਤੋਂ ਬਣਿਆ, ਹੇ ਪ੍ਰਾਚੀਨ; ਅਤੇ ਤੁਹਾਡੇ ਖੱਬੇ ਹੱਥ ਤੋਂ, ਹੇ ਮਹਾ-ਬਾਹੂ, ਨਾਰਾਯਣ, ਪ੍ਰਭੂ, ਉਤਪੰਨ ਹੋਏ। ਇਹ ਦੇਵੀ ਪ੍ਰਕ੍ਰਿਤੀ, ਸਦਾ ਤੁਹਾਡੀ ਰਚਨਾਤਮਕ ਕਾਰਣ ਹੈ; ਉਹ ਤੁਹਾਡੀ ਸਹਚਰੀ ਰੂਪ ਧਾਰ ਕੇ, ਸੰਸਾਰ ਦੀ ਕਾਰਣ ਬਣ ਗਈ। ਤੁਹਾਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ, ਹੇ ਮਹਾਨ ਦੇਵਤਾ; ਵਾਰ-ਵਾਰ ਮਹਾਨ ਦੇਵੀ ਨੂੰ ਵੀ ਨਮਸਕਾਰ। ਤੁਹਾਡੀ ਕ੍ਰਿਪਾ ਅਤੇ ਆਗਿਆ ਨਾਲ, ਮੈਂ ਜੀਵਾਂ ਦੀ ਰਚਨਾ ਕੀਤੀ। ਇਹ ਦੇਵਤਾ ਅਤੇ ਹੋਰ, ਮੈਂ ਬਣਾਏ, ਪਰ ਹੁਣ ਇਹ ਤੁਹਾਡੀ ਸ਼ਕਤੀ ਨਾਲ ਮੋਹਿਤ ਹੋ ਗਏ ਹਨ; ਉਨ੍ਹਾਂ 'ਤੇ ਕ੍ਰਿਪਾ ਕਰੋ, ਤਾਂ ਕਿ ਉਹ ਪਹਿਲਾਂ ਵਾਂਗ ਹੋ ਸਕਣ।" ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਮਹੇਸ਼ਵਰ, ਮਹਾਨ ਦੇਵਤਾ ਨੂੰ ਜਾਣਕਾਰੀ ਦੇ ਕੇ, ਬ੍ਰਹਮਾ ਨੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਰੋਕਣ ਵਾਲੇ ਬਾਰੇ ਵੀ ਦੱਸਿਆ। "ਇਹ ਸਭ ਦੇਵਤਾ ਮੋਹਿਤ ਹੋ ਚੁਕੇ ਹਨ, ਅਤੇ ਸ਼ੰਕਰ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਪ੍ਰਭੂ, ਜੋ ਇੱਥੇ ਆਏ ਹਨ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਪਛਾਣਦੇ ਨਹੀਂ। ਹੇ ਦੇਵਤਿਆਂ, ਇੰਦਰ ਦੇ ਨੇਤ੍ਰਿਤਵ ਹੇਠ, ਨਾਰਾਯਣ ਅਤੇ ਰਿਸ਼ੀਆਂ ਸਮੇਤ, ਸ਼ੰਕਰ, ਪ੍ਰਭੂ, ਕੋਲ ਜਾਓ। ਮੇਰੇ ਨਾਲ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਪ੍ਰਭੂ, ਉੱਤਮ ਆਤਮਾ, ਹਿਮਵਤ ਦੀ ਧੀ, ਉੱਤਮ ਪ੍ਰਕ੍ਰਿਤੀ ਸਮੇਤ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਕੋਲ ਜਾਓ।" ਉਥੇ, ਉੱਤਮ ਦੇਵਤਾ, ਹਾਲੇ ਵੀ ਰੋਕੇ ਹੋਏ, ਨਾਰਾਯਣ ਸਮੇਤ, ਮਨ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਭੂ ਨੂੰ ਨਮਸਕਾਰ ਕਰਨ ਲੱਗੇ। ਫਿਰ, ਬ੍ਰਹਮਾ ਦੇ ਸ਼ਬਦ 'ਤੇ, ਤ੍ਰਿਨੇਤ੍ਰੀ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਪ੍ਰਭੂ, ਉਨ੍ਹਾਂ 'ਤੇ ਪ੍ਰਸੰਨ ਹੋ ਕੇ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਪਹਿਲਾਂ ਵਾਂਗ ਕਰ ਦਿੱਤਾ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਪਹਾੜ ਦੀ ਧੀ ਦੇ ਅਦਵਿਤੀਯ ਸਵਯੰਵਰ ਤੇ, ਸਭ ਦੇਵਤਾ, ਮਹਾਨ ਮਹਾਦੇਵ ਅਤੇ ਉਮਾ ਦੀ ਮਹਿਲਾ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਪ੍ਰਭੂ ਦੀ ਕ੍ਰਿਪਾ ਨਾਲ, ਮੁੜ ਆਪਣੇ ਸਵਭਾਵ ਵਿਚ ਆ ਗਏ।