ਲਿਙ੍ਗਪੁਰਾਣਮ੍

ਇਹ ਉਹ ਮਹਾਨ ਮਹਾਦੇਵ ਹਨ ਜੋ ਹਨੇਰੇ ਨੂੰ ਦੂਰ ਕਰਨ ਵਾਲੇ, ਮਹਾਨ ਯੋਗੀ, ਸਭ ਦੀ ਰੱਖਿਆ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਹਨ। ਉਹ ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਸਿਰਮੌਰ ਹਨ, ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਜਟਾਵਾਂ ਬ੍ਰਹਮਾ ਦੇ ਸਰੀਰ ਤੋਂ ਉਤਪੰਨ ਹੋਈਆਂ ਹਨ। ਉਹ ਮੌਤ ਦੇ ਵੀ ਮੌਤ ਹਨ, ਚਮੜੀਆਂ ਅਤੇ ਹੱਡੀਆਂ ਦੇ ਵਸਤ੍ਰ ਪਹਿਨਦੇ ਹਨ, ਸਦਾ ਮੰਗਲਦਾਇਕ ਹਨ ਅਤੇ ਪਵਿੱਤਰ ਓਮਕਾਰ ਦੇ ਸਰੂਪ ਹਨ। ਕਈ ਵਾਰ ਉਹ ਪਾਗਲ ਜਿਹਾ ਰੂਪ ਧਾਰ ਲੈਂਦੇ ਹਨ, ਪਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਦਰਸ਼ਨ ਕਰਨਾ ਵੀ ਅਨੰਦਮਈ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਹਾਲਾਂਕਿ ਉਹ ਸਭ ਲਈ ਆਸਾਨੀ ਨਾਲ ਪ੍ਰਾਪਤ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੇ। ਉਹ ਕਾਮ ਦੇ ਵੈਰੀ ਹਨ, ਮਜ਼ਬੂਤ ਬਾਂਹਾਂ ਵਾਲੇ, ਸਕੰਦਾ ਦੇ ਆਚਾਰਯ ਅਤੇ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚੇ ਆਸ਼੍ਰਯ ਹਨ। ਉਹ ਨਾ ਆਰੰਭ ਹਨ, ਨਾ ਮੱਧ, ਨਾ ਅੰਤ — ਪਹਾੜਾਂ ਦੇ ਸਵਾਮੀ ਅਤੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਮਿੱਤਰ, ਕੁਬੇਰ ਦੇ ਮਿੱਤਰ, ਨੀਲਾ ਗਲ੍ਹੇ ਵਾਲੇ, ਅਤੇ ਸਭ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਸਭ ਤੋਂ ਉੱਚੇ ਹਨ। ਉਹ ਸਭ ਦੇਵਤਿਆਂ ਵਿੱਚ ਸਾਂਝੇ ਹਨ, ਧਨੁਧਾਰੀ, ਨੀਲਕੰਠ, ਪਰਸ਼ੂਧਾਰੀ, ਵਿਸ਼ਾਲ ਨੇਤਰਾਂ ਵਾਲੇ, ਹਿਰਣ ਦਾ ਸ਼ਿਕਾਰੀ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਰਾਜਾ ਅਤੇ ਸੂਰਜ ਵਾਂਗ ਤਪਦੇ ਹਨ। ਉਹ ਕਦੇ ਵੀ ਧਰਮਿਕ ਕਰਮਾਂ ਵਿੱਚ ਅਸਫਲ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੇ, ਖੇਤਰ, ਮੰਗਲਦਾਇਕ, ਭਗਾ ਦੀ ਅੱਖ ਦੇ ਨਾਸਕ, ਭਿਆਨਕ, ਪ੍ਰਾਣੀਆਂ ਦੇ ਸਵਾਮੀ, ਗਰੁੜ ਵਾਂਗ ਤੇਜ਼, ਭਗਤਾਂ ਨੂੰ ਪਿਆਰੇ ਅਤੇ ਮਿੱਠਾ ਬੋਲਣ ਵਾਲੇ ਹਨ। ਉਹ ਦਾਨੀ, ਦਇਆਲੁ, ਚਤੁਰ, ਜਟਾਧਾਰੀ, ਕਾਮ ਦੇ ਵੈਰੀ, ਸਮਸ਼ਾਨ ਵਾਸੀ, ਅਤਿ ਸੁਕਸ਼ਮ ਅਤੇ ਮਹਾਨ ਪ੍ਰਭੂ ਹਨ। ਉਹ ਸੰਸਾਰਾਂ ਦੇ ਰਚਨਹਾਰ, ਜੀਵਾਂ ਦੇ ਸਵਾਮੀ, ਮਹਾਨ ਵਿਧਾਤਾ, ਮਹਾਨ ਵੈਦ, ਪਰਮ ਰੱਖਿਆਕਾਰ, ਗੋਮਾਤਾ ਦੇ ਰੱਖਵਾਲੇ, ਗਿਆਨ ਰਾਹੀਂ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋਣ ਵਾਲੇ ਅਤੇ ਅਤਿ ਪ੍ਰਾਚੀਨ ਹਨ। ਉਹ ਖੁਦ ਧਰਮ ਹਨ, ਪਰਮ ਧਰਮ, ਸ਼ੁੱਧ ਆਤਮਾ, ਸੋਮਰਸ ਦੇ ਆਸਵਾਦਕ, ਆਨੰਦਮਈ, ਅਮ੍ਰਿਤ ਪੀਣ ਵਾਲੇ, ਉੱਚੇ ਚਾਲ-ਚਲਣ ਅਤੇ ਮਹਾਨ ਗਿਆਨ ਵਾਲੇ ਹਨ। ਉਹ ਅਜਨਮਾ, ਦੁਸ਼ਮਣਾਂ ਦੇ ਵੈਰੀ, ਤੇਜਸਵੀ, ਅੱਗ ਨੂੰ ਹਵਨ ਕਰਨ ਵਾਲੇ, ਸੰਸਾਰਾਂ ਦੇ ਰਚਨਹਾਰ, ਵੇਦਾਂ ਦੇ ਵਿਧਾਤਾ, ਸੂਤਰਾਂ ਦੇ ਰਚੈਤਾ ਅਤੇ ਸਦਾ ਅਵਿਨਾਸ਼ੀ ਹਨ। ਉਹ ਮਹਾਨ ਤਪਸਵੀ, ਕਪਿਲ ਮੁਨੀ ਦੇ ਆਚਾਰਯ, ਵਿਸ਼ਵ ਦਾ ਤੇਜ, ਤ੍ਰਿਨੇਤ੍ਰੀ, ਪਿਨਾਕ ਧਾਰੀ, ਧਰਤੀ ਦੇ ਸਵਾਮੀ, ਸਦਾ ਭਲਾਈ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਹਨ। ਉਹ ਤਿੰਨ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਵਾਸੀ, ਸੁਭਾਗਾ, ਸਰਵ, ਸਰਵਜ੍ਯ, ਸਭ ਕੁਝ ਵੇਖਣ ਵਾਲੇ, ਬ੍ਰਹਮਾ ਦੇ ਆਧਾਰ, ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਰਚਨਹਾਰ, ਸਵਰਗ, ਕਮਲ, ਪ੍ਰੇਮੀ ਅਤੇ ਕਵੀ ਹਨ। ਉਹ ਟਹਿਣੀ, ਪਰਮ ਟਹਿਣੀ, ਗਾਵਾਂ ਦੀ ਟਹਿਣੀ, ਮੰਗਲਦਾਇਕ, ਏਕ ਨਹੀਂ, ਯਜਨਾ, ਸਮਾਨ, ਗੰਗਾ ਜਲ ਵਿੱਚ ਨ੍ਹਾਏ ਹੋਏ, ਸੱਤ, ਸਾਰੇ ਰੂਪਾਂ ਵਾਲੇ, ਵਿਸ਼ਵਕਰਮਾ ਅਤੇ ਅਟਲ ਹਨ। ਉਹ ਆਤਮ-ਵਿਜੇਤਾ, ਆਤਮ-ਸੰਯਮੀ, ਜੀਵਾਂ ਦੀ ਚੜ੍ਹਾਈ ਦੇ ਰਥੀ, ਗਣਾਂ ਨਾਲ ਘਿਰੇ, ਗਣਾਂ ਦੇ ਲਾਭ ਦਾ ਵਿਸ਼ਾ, ਚੰਗੀ ਖ਼ਿਆਤੀ ਵਾਲੇ ਅਤੇ ਸੰਦੇਹ ਰਹਿਤ ਹਨ। ਉਹ ਕਾਮਦੇਵ, ਕਾਮ ਰੱਖਿਅਕ, ਭਸਮ ਲਗਾਏ ਹੋਏ, ਭਸਮ ਪਸੰਦ ਕਰਨ ਵਾਲੇ, ਭਸਮ ਤੇ ਵਿਛਾਉਣ ਵਾਲੇ, ਪ੍ਰੇਮੀ, ਪ੍ਰਿਯ, ਅਤੇ ਸ਼ਾਸਤਰਾਂ ਦੇ ਜਾਨਕਾਰ ਹਨ। ਉਹ ਯੋਗ ਅਤੇ ਵੈਰਾਗ ਦੇ ਧਨੀ, ਧਰਮਾਤਮਾ, ਸਦਾ ਮੰਗਲਦਾਇਕ, ਚਤੁਰਮੁਖੀ, ਚਤੁਰਭੁਜ, ਅਪ੍ਰਾਪਤ, ਅਤਿ ਦੁਸ਼ਕਰ ਹਨ। ਉਹ ਪਹੁੰਚਣ ਵਿੱਚ ਮੁਸ਼ਕਲ, ਮਿਲਣ ਵਿੱਚ ਔਖੇ, ਕਿਲਾ, ਸਭ ਹਥਿਆਰਾਂ ਦੇ ਮਾਹਿਰ, ਆਤਮ-ਯੋਗ ਵਿੱਚ ਅਡੋਲ, ਉੱਤਮ ਵੰਸ਼ ਦੇ, ਵੰਸ਼ ਵਧਾਉਣ ਵਾਲੇ ਹਨ। ਉਹ ਮੰਗਲਮਈ ਰੂਪ ਵਾਲੇ, ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਸਾਰ, ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਸਵਾਮੀ, ਅਮ੍ਰਿਤ ਭੋਜਨ ਕਰਨ ਵਾਲੇ, ਭਸਮ ਨਾਲ ਪਵਿੱਤਰ ਕਰਨ ਵਾਲੇ, ਮੇਰੁ, ਬਲਵਾਨ, ਸ਼ੁੱਧ ਰੂਪ ਵਾਲੇ ਹਨ। ਉਹ ਸੋਨੇ ਜਿਹੇ ਬੀਜੇ ਵਾਲੇ, ਸੂਰਜ, ਰੋਸ਼ਨੀ ਦੀ ਕਿਰਣ, ਮਹਾਨਤਾ ਦੇ ਆਸਥਾਨ, ਮਹਾਂਸਾਗਰ, ਮਹਾਂਗਰਭ, ਅਤੇ ਸਿੱਧਾਂ ਦੀ ਪੂਜਾ ਵਾਲੇ ਹਨ। ਉਹ ਬਾਘ ਦੀ ਖਾਲ ਪਹਿਨਦੇ, ਸੱਪਾਂ ਦੀ ਮਾਲਾ ਪਾਏ, ਮਹਾਂਤੱਤ, ਮਹਾਂਧਨ, ਅਮਰ ਅੰਗਾਂ ਵਾਲੇ, ਅਮਰ ਰੂਪ, ਪੰਜ ਯਜਨਾਂ ਦੇ ਕਰਤਾ ਅਤੇ ਵਿਘਟਕ ਹਨ। ਉਹ ਪੱਚੀਸ ਤੱਤਵਾਂ ਦੇ ਗਿਆਤਾ, ਚਿੰਤਾਮਣੀ ਰੁੱਖ, ਉੱਚ-ਨੀਚ ਤੋਂ ਪਰੇ, ਆਸਾਨੀ ਨਾਲ ਮਿਲਣ ਵਾਲੇ, ਚੰਗੇ ਵਰਤਾਰਾ ਵਾਲੇ, ਵੀਰ, ਬੋਲੀ ਦੇ ਅਮੋਲ ਖਜਾਨੇ ਹਨ। ਉਹ ਵਰਣਾਂ ਅਤੇ ਆਸ਼੍ਰਮਾਂ ਦੇ ਆਚਾਰਯ, ਅਲੰਕ੍ਰਿਤ, ਵੈਰੀ ਜੇਤ, ਦੁਸ਼ਮਣਾਂ ਨੂੰ ਤੜਪਾਉਣ ਵਾਲੇ, ਆਸ਼੍ਰਮ, ਤਪਸਵੀ, ਸੁਕੜੇ, ਗਿਆਨੀ ਅਤੇ ਅਡੋਲ ਹਨ। ਉਹ ਨਿਸ਼ਾਨ ਵਾਂਗ ਸਥਾਪਿਤ, ਜਾਣਣ ਵਿੱਚ ਮੁਸ਼ਕਲ, ਸੁਪਰਨ, ਵਾਤਯਾਨ, ਧਨੁਧਾਰੀ, ਧਨੁਰਵਿਦਿਆ ਦੇ ਗਿਆਤਾ, ਗੁਣਾਂ ਦੇ ਖਜਾਨੇ ਹਨ। ਉਹ ਅਨੰਤ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟੀ ਵਾਲੇ, ਆਨੰਦਮਈ, ਦੰਡ, ਸੰਯਮੀ, ਆਤਮ-ਸੰਯਮ, ਪੂਜਨੀਯ, ਮਹਾ-ਗੁਰੂ, ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਕਰਤਾ, ਅਤੇ ਚਤੁਰ ਹਨ। ਉਹ ਰਾਗ ਰਹਿਤ, ਨਿਮਰ ਆਤਮਾ, ਤਪਸਵੀ, ਜੀਵਾਂ ਦੇ ਰਚਨਹਾਰ, ਪਾਗਲ ਰੂਪ ਵਿਚ ਲੁਕਵੇਂ, ਕਾਮ ਅਤੇ ਮੋਹ ਦੇ ਜੇਤੂ ਹਨ। ਉਹ ਮੰਗਲਮਈ, ਆਗਿਆ, ਸਭ ਲੋਕਾਂ ਅਤੇ ਜੀਵਾਂ ਦੇ ਸਵਾਮੀ, ਤਪਸਵੀ, ਉਧਾਰਕ, ਗਿਆਨੀ, ਆਦਿ-ਪ੍ਰਭੂ ਅਤੇ ਅਵਿਨਾਸ਼ੀ ਹਨ। ਉਹ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਰੱਖਿਅਕ, ਆਤਮਾ ਲੁਕਿਆ ਹੋਇਆ, ਚਕ੍ਰਾਂ ਦਾ ਆਰੰਭ, ਕਮਲ ਨੇਤਰ, ਵੇਦਾਂ ਅਤੇ ਸ਼ਾਸਤਰਾਂ ਦੇ ਅਰਥ ਦੇ ਗਿਆਤਾ, ਅਨੁਸ਼ਾਸਨ ਅਤੇ ਅਨੁਸ਼ਾਸਨ ਦਾ ਆਸ਼੍ਰਯ ਹਨ। ਉਹ ਚੰਦ੍ਰਮਾ, ਸੂਰਜ, ਸ਼ਨੀ, ਕੇਤੁ, ਨਿਬ੍ਰਿੱਤੀ, ਮੂੰਗੇ ਵਾਂਗ ਲਾਲ, ਭਗਤੀ ਰਾਹੀਂ ਪ੍ਰਾਪਤ ਹੋਣ ਵਾਲੇ, ਪਰਮ ਬ੍ਰਹਮ, ਹਿਰਣ ਅਤੇ ਤੀਰ ਦੇ ਧਾਰੀ, ਪਾਪ ਰਹਿਤ ਹਨ। ਉਹ ਪਹਾੜਾਂ ਦੇ ਰਾਜਾ ਵਿੱਚ ਵੱਸਦੇ, ਪ੍ਰਿਯ, ਪਰਮ ਆਤਮਾ, ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਆਚਾਰਯ, ਸਾਰੇ ਕਰਮਾਂ ਵਿੱਚ ਅਡੋਲ, ਵਿਧਾਤਾ, ਮੰਗਲਦਾਇਕ ਅਤੇ ਮੰਗਲ ਨਾਲ ਘਿਰੇ ਹਨ। ਉਹ ਮਹਾਤਪਸਵੀ, ਲੰਮੇ ਤਪ ਦੇ ਧਨੀ, ਸਭ ਤੋਂ ਭਾਰੀ, ਪ੍ਰਾਚੀਨ, ਸਦਾ, ਦਿਨ, ਸਾਲ, ਸਰਵਵਿਆਪੀ, ਮਾਪ ਅਤੇ ਪਰਮ ਤਪ ਹਨ। ਉਹ ਸਾਲ ਦੇ ਕਰਤਾ, ਮੰਤਰ, ਨਿਸ਼ਚਿਤਤਾ, ਸਰਵਦਰਸ਼ੀ, ਅਜਨਮਾ, ਸਭ ਦੇ ਰਾਜਾ, ਕੋਮਲ, ਮਹਾਨ ਬੀਜ, ਮਹਾਨ ਬਲ ਵਾਲੇ ਹਨ। ਉਹ ਯੋਗੀ, ਯੋਗ ਲਈ ਯੋਗ੍ਯ, ਮਹਾਨ ਬੀਜ, ਸਿੱਧ, ਸਭ ਦਾ ਆਰੰਭ, ਅੱਗ ਦੇ ਦਾਤਾ, ਧਨਵਾਨ, ਉੱਚ ਆਤਮਾ, ਸੱਚੇ, ਸਭ ਪਾਪਾਂ ਦੇ ਨਾਸਕ ਅਤੇ ਸੰਘਾਰਕ ਹਨ। ਉਹ ਅਮਰ, ਅਨਾਦੀ, ਸ਼ਾਂਤ, ਤੀਰਧਾਰੀ, ਬਲਵਾਨ, ਕਮੰਡਲੁਧਾਰੀ, ਧਨੁਰਧਾਰੀ, ਵੇਦਾਂ ਦੇ ਆਚਾਰਯ ਅਤੇ ਗਿਆਤਾ ਹਨ। ਉਹ ਤੇਜਸਵੀ, ਭੋਜਨ ਅਤੇ ਭੋਜਕ, ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਆਗੂ, ਦੁਰਜੈ, ਇੰਦ੍ਰੀਆਂ ਤੋਂ ਪਰੇ, ਮਹਾ ਮਾਇਆ, ਸਭ ਵਿੱਚ ਵੱਸਦੇ, ਚਤੁਰਮਾਰਗ ਵਿੱਚ ਸਥਿਤ ਹਨ। ਉਹ ਕਾਲ ਦੇ ਯੋਗੀ, ਮਹਾਨ ਨਾਦ, ਮਹਾਨ ਸ਼ਕਤੀ, ਮਹਾਨ ਬੁੱਧੀ, ਮਹਾਨ ਵੀਰਤਾ ਵਾਲੇ, ਜੀਵਾਂ ਵਿੱਚ ਚਲਣ ਵਾਲੇ, ਨਗਰਾਂ ਦੇ ਸੰਘਾਰਕ ਹਨ। ਉਹ ਰਾਤ ਨੂੰ ਭਟਕਣ ਵਾਲੇ, ਭੂਤਾਂ ਵਿੱਚ ਚਲਣ ਵਾਲੇ, ਮਹਾਨ ਬਲ, ਮਹਾਨ ਤੇਜ, ਅਵਰਨਨੀਯ ਰੂਪ, ਮਹਾਨ ਯਸ਼ਸਵੀ, ਸਭ ਨੂੰ ਆਕਰਸ਼ਿਤ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਅਤੇ ਅਪਾਰ ਗਤੀ ਵਾਲੇ ਹਨ। ਉਹ ਬਹੁਤ ਸੁਣੇ ਜਾਂਦੇ, ਅਨੇਕ ਰੂਪ, ਆਤਮ-ਸੰਯਮੀ, ਭਵ ਦੇ ਮੂਲ, ਤੇਜ, ਪ੍ਰਭਾ ਅਤੇ ਚਮਕ ਦੇ ਦਾਤਾ, ਨਰਤਕ, ਸਭ ਇੱਛਾਵਾਂ ਪੂਰੀ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਹਨ। ਉਹ ਨਾਚ ਨੂੰ ਪਿਆਰ ਕਰਨ ਵਾਲੇ, ਨਰਤਕ ਤੇ ਅਨਰਤਕ, ਸਵੈ-ਤੇਜਸਵੀ, ਤਪਦੇ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਬੋਲੀ ਸਾਫ ਅਤੇ ਗਿਆਨਮਈ, ਮੰਤਰ, ਸੱਚੀ ਇੱਜ਼ਤ ਅਤੇ ਰਸ ਦਾ ਮਹਾਸਾਗਰ ਹਨ। ਉਹ ਯੁੱਗਾਂ ਦੇ ਰਚਨਹਾਰ, ਯੁੱਗਾਂ ਦੇ ਘੁੰਮਾਉਣ ਵਾਲੇ, ਗੰਭੀਰ, ਵ੍ਰਿਸ਼-ਧਾਰੀ, ਇੱਛਤ, ਵਿਸ਼ੇਸ਼, ਉੱਤਮਾਂ ਵੱਲੋਂ ਸਨਮਾਨਤ, ਸ਼ਰਭ, ਸ਼ਰਭ, ਧਨੁ ਹਨ। ਉਹ ਜਲ ਦਾ ਖਜਾਨਾ, ਆਧਾਰ, ਵਿਜੈ, ਵਿਜੈ ਦੇ ਸਮੇਂ ਦੇ ਗਿਆਤਾ, ਸਥਾਪਿਤ, ਮਾਪ ਦੇ ਗਿਆਤਾ, ਸੋਨੇ ਦੀ ਕਵਚਧਾਰੀ, ਕਪਿਲ ਹਨ। ਉਹ ਚਮਕਦਾਰ, ਦੇਵਤਿਆਂ ਦੇ ਆਗੂ, ਗਿਆਨ ਦੇ ਰਾਜਾ, ਗਿਆਨੀਆਂ ਦੇ ਆਸ਼੍ਰਯ, ਬਾਲਕ ਰੂਪ, ਬਲਵਾਨਾਂ ਦੇ ਜੇਤੂ, ਘੁੰਮਣ ਵਾਲੇ, ਅਗਮ ਅਤੇ ਆਚਾਰਯ ਹਨ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ, ਇਹ ਸਾਰੇ ਗੁਣ, ਰੂਪ, ਅਤੇ ਮਹਾਤਮਿਆਂ ਨਾਲ ਸ਼ਿਵ ਜੀ ਸੰਸਾਰ ਦੇ ਪਰਮ ਤੱਤ, ਅਦੁਤ, ਅਤੁੱਲ ਅਤੇ ਸਦਾ ਸਰਣ ਹਨ।